สภาร่างรัฐธรรมนูญ · ครั้งที่ ๑๔ · ๓ เมษายน ๒๕๕๐

จำนวนสมาชิกที่มาประชุมทั้งหมดที่ลงชื่อไว้เมื่อเลิกประชุม ๙๓ คน
นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เรียนท่านสมาชิก ครับ ขณะนี้มีสมาชิกลงชื่อมาประชุมครบองค์ประชุมแล้วนะครับ ผมขอเป่ดการประชุม เพื่อดําเนินการประชุมตามระเบียบวาระ

ระเบียบวาระที่ ๑ เรื่องที่ประธานจะแจ้งต่อที่ประชุม ไม่มีนะครับ

ระเบียบวาระที่ ๒ รับรองรายงานการประชุม ไม่มีนะครับ

ระเบียบวาระที่ ๓ เรื่องที่ค้างพิจารณา เชิญครับ

นายวิชัย รูปขําดี

ท่านประธานที่เคารพครับ ผม วิชัย รูปขําดี ประธาน คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญ เปึ้นเรื่องที่ทาง คณะกรรมาธิการจะขออนุญาตใช้วาระสืบเนื่องจากเมื่อวานนี้เปึนวาระแรกครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ท่านสมาชิกครับ เรื่องนี้เมื่อวานนี้ทางเจ้าของเรื่องขอถอนไปก่อนนะครับ แล้วทีนี้จะเข้าวันนี้ ต่อไปกำลังจะ พิจารณาเรื่องด่วน ท่านจะขอให้พิจารณาเรื่องท่านเสียก่อน ท่านสมาชิกขัดข้องไหมครับ เดิมนั้นอยู่ในระเบียบวาระที่ ๓ จะขอพิจารณาเสียก่อน ก่อนเรื่องด่วน ขัดข้องไหมครับ

(ไม่มีสมาชิกมีความเห็นเปึนอย่างอื่น)

ไม่มีท่านใด ขัดข้องนะครับ เพราะฉะนั้นขอเชิญกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตาม รัฐธรรมนูญขึ้นมา เข้าใจว่าเรื่องนี้คงจะไม่นานนัก

เชิญท่านกรรมาธิการครับ

(คณะกรรมาธิการเข้าประจำที่)

เมื่อกี้ ท่านอาจารย์เปึนประธานใช่ไหมครับ เชิญเลย ถ้าพร้อมแล้วเชิญนำเสนอเลยนะครับ ท่านประธานคณะกรรมาธิการครับ

นายวิชัย รูปขำดี ประธานคณะกรรมาธิการ

กราบเรียนท่านประธาน สภาร่างรัฐธรรมนูญที่เคารพ กระผม นายวิชัย รูปขำดี ในฐานะประธานคณะกรรมาธิการ รับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญ ขออนุญาตรายงานถึงผลการดำเนินงาน ที่ผ่านมา ในประเด็นแรกอยากจะขอแจ้งให้ทราบถึงที่มาที่ไปของการดำเนินงาน ของคณะกรรมาธิการชุดนี้ เนื่องจากว่าเปึนการรายงานครั้งแรก ก็อยากจะขอเรียนถึงว่า มีท่านกรรมาธิการทั้งหมด ๑๕ ท่านนะครับ ก็จะมีรายชื่อ ผมขออนุญาตขึ้นตามลำดับ มีกระผม นายวิชัย รูปขำดี นายสว่าง ภู่พัฒน์วิบูลย์ พลเรือเอก พีรศักดิ์ วัชรมูล มีนายชวลิต หมื่นนุช มีผู้ช่วยศาสตราจารย์พรรณราย แสงวิเชียร นายจุตินันท์ ภิรมย์ภักดี นายศักดิ์นรินทร์ เขื่อนอ้น ผู้ช่วยศาสตราจารย์กนก โตสุรัตน์ รองศาสตราจารย์กิตติ ตีรเศรษฐ์ นายชาติชาย แสงสุข รองศาสตราจารย์ดวงสุดา เตโชติรส์ นายธีรวัฒน์ ร่มไทรทอง นายนุรักษ์ มาประณีต รองศาสตราจารย์รุจิรา เตชางกูร นายสมยศ สมวิวัฒน์ชัย นะครับ ในคณะกรรมาธิการของเราก็มีหน้าที่หลัก ๆ ๓ ประการด้วยกัน ซึ่งโดยสรุปก็คือว่าจะต้องกำหนดรูปแบบวิธีการที่จะรับฟังความคิดเห็น จากองค์กรตามรัฐธรรมนูญ ในมาตรา ๒๖ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช ๒๕๔๙ แล้วนอกจากนั้นก็จะต้องทำการประสานติดต่อ รับฟังความคิดเห็นจากองค์กรเพื่อจะนำผลของการนำความคิดเห็นเหล่านั้นมาเสนอต่อ สภาร่างรัฐธรรมนูญ แล้วก็คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ แล้วนอกจากนั้นก็จะเปึน การจัดทำรายงานผลของการรับฟังให้เปึ้นระบบทั้งในเชิงของเอกสารแล้วก็สื่อ อิเล็กทรอนิกส์ (Electronics) นะครับ ในสิ่งที่คณะกรรมาธิการได้ดำเนินการไปแล้ว ก็เปึนเรื่องของการรับฟังความคิดเห็นในเบื้องต้น ที่เรียนว่าเปึ้นเบื้องต้นเพราะว่า ตามมาตรา ๒๖ เราก็จะรับฟังหลังจากที่ได้กรอบของคณะกรรมาธิการยกร่าง ได้ยกร่างแล้ว แต่เนื่องจากว่าเราก็เห็นว่าองค์กรตามรัฐธรรมนูญก็ดี องค์กรที่เกี่ยวข้องก็ดี ก็อยากจะเสนอความคิดเห็นในช่วงแรกก่อนที่จะมีการกำหนดร่างภายในวันที่ ๑๙ เมษายน จึงได้มีการดำเนินการรับฟังเพื่อจะได้นำผลของการรับฟังนี้มาใช้ประโยชน์ ในการยกร่างด้วยนะครับ ในกระบวนการรับฟังนั้นก็จะมีองค์กรตามที่กำหนดไว้นะครับ ในกระบวนการนั้นมีแยกเปึน ๒ กลุ่ม กลุ่มแรก ๑๑ องค์กร แล้วก็บุคคลแต่ละองค์กร ก็จะมีจำนวนบุคลากรที่ทำหน้าที่รับผิดชอบในองค์กรต่าง ๆ แตกต่างกันไปนะครับ ผมเสนอไว้ในรายงานแล้วก็ในเพาเวอร์พอยต์ (PowerPoint) ข้างบนด้วย ทีนี้สิ่งที่เรา ได้ดำเนินการนอกเหนือจากการรับฟังก็จะมีกิจกรรมต่าง ๆ ตั้งแต่เดือนมกราคม เปึนต้นมานะครับ มีการประชุม มีการจัดทำแผนงานต่าง ๆ รวมถึงว่าจัดทำงบประมาณทั้งหมดอย่างไร นะครับ ในการรับฟังในเบื้องต้นนี้เราก็ได้รับความร่วมมือจากหลายหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง นะครับ ก็ทำให้ได้ข้อมูลที่เปึนแบบสำรวจ ๑๕,๖๗๙ ชุดด้วยกัน แล้วก็ยังมีข้อมูลที่เปึน คำถาม เปึนผลจากการตั้งคำถามปลายเป่ด ซึ่งเปึนข้อมูลเชิงคุณภาพที่ได้รับความคิดเห็น อีกจำนวนมาก ซึ่งขณะนี้กำลังทำการประมวลอยู่ แต่ว่าผลของการประมวลข้อมูล เชิงปริมาณนั้นได้ดำเนินการเสร็จสิ้นเรียบร้อยแล้วนะครับ ก็จะได้นำมาเสนอในที่ประชุม วันนี้ด้วยนะครับ ในช่วงถัดมาเปึนเดือนกุมภาพันธ์นะครับ ก็มีการดำเนินการเกี่ยวกับ การประชุมทำนองเดียวกันกับเดือนมกราคม ช่วงเดือนมีนาคมก็จะมีกิจกรรมมากขึ้น นะครับ มีการส่งแบบสอบถามแล้วก็ได้จัดจ้างให้ที่ปรึกษาเข้ามาร่วมในการดำเนินการ ในครั้งนี้ด้วยนะครับ ในเดือนถัดมานะครับ ในเดือนเมษายนก็กำลังดำเนินการอยู่นะครับ ผมขอเรียนในเบื้องต้นทั่วไปในลำดับแรกเท่านี้ แล้วก็จะมีท่านที่ได้ร่วมรับผิดชอบ ในกระบวนการของการรับฟังความคิดเห็นหลายท่านด้วยกันนะครับ ที่จะทำหน้าที่ชี้แจง แล้วก็ให้ข้อมูลจากผลของการรับฟังตามลำดับนะครับ ในลำดับแรกขอไปที่เรื่องของ กระบวนการในการกำหนดกรอบแนวคิด และการจัดเก็บข้อมูลของคณะกรรมาธิการชุดนี้ เพื่อว่าจะได้ทราบที่มาของผลของการสำรวจว่ามีแนวทางแล้วก็วิธีการในทางวิชาการ อย่างไร ขออนุญาตให้ท่านเลขานุการคณะกรรมาธิการ ท่านอาจารย์ชีวลิต หมื่นนุช กรุณาให้ข้อสรุปในเรื่องเหล่านี้ด้วยนะครับ ขอเชิญครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เชิญเลยครับ

นายชวลิต หมื่นนุช กรรมาธิการ

กราบเรียนท่านประธานสภา ท่านสมาชิกที่เคารพ กระผม นายชวลิต หมื่นนุช สสร. ในฐานะเลขานุการ คณะกรรมาธิการครับ ขออนุญาตท่านประธานได้กราบเรียนข้อมูลเบื้องต้นในการ ดำเนินการของคณะกรรมาธิการนะครับ ข้อมูลทั่วไปที่เกี่ยวกับการสำรวจความคิดเห็น ผมขออนุญาตกราบเรียนวิธีการที่คณะกรรมาธิการไปทําการสํารวจความคิดเห็นนะครับ การสํารวจความคิดเห็นประกอบร่างรัฐธรรมนูญดําเนินการโดยใช้แบบสำรวจ ความคิดเห็นเปึ้นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมความคิดเห็นจากองค์กรตามรัฐธรรมนูญ (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช ๒๕๔๙ ซึ่งแบบสำรวจความคิดเห็นดังกล่าวได้ประมวล มาจากข้อสรุป แล้วก็ผลการศึกษาวิจัยในการแก้ไขรัฐธรรมนูญขององค์กรต่าง ๆ รวมถึง สถาบันการศึกษาที่ได้ทำการศึกษาสำรวจเอาไว้ครับ ซึ่งประกอบด้วย

๑. การรวบรวมและจัดทำฐานข้อมูลเกี่ยวกับองค์กรและบุคคล ตามมาตรา ๒๖ ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช ๒๕๔๙

๒. รวบรวมผลการศึกษาวิจัยและการประชุมสัมมนาข้อเสนอ ประเด็นเกี่ยวกับการแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๔๐ จาก ๔ หน่วยงานหลัก ซึ่งมีกิจกรรมและการดำเนินการวิจัย สัมมนา รวบรวม ความคิดเห็นเกี่ยวกับการแก้ไขรัฐธรรมนูญมาก่อนแล้ว ประกอบไปด้วยสถาบันพระปกเกล้า สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร สำนักงาน คณะกรรมการการอุดมศึกษาและสภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ

๓. ได้นำเอากรอบแนวทางหลักที่คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ได้กำหนดเอาไว้เปึนประเด็นรับฟังความคิดเห็นมาประกอบในการทำแบบสำรวจ

ในการดำเนินการส่งแบบสำรวจ คณะกรรมาธิการได้ส่งต้นฉบับ แบบสำรวจความคิดเห็นไปให้องค์กรตามรัฐธรรมนูญจำนวน ๑๒ องค์กร ๒๒๑ แห่ง โดยคณะกรรมาธิการได้ขอความร่วมมือองค์กรตามรัฐธรรมนูญจัดทำสำเนาเพิ่มเติม ซึ่งตอบกลับมาทั้งสิ้น ๑๑๗ แห่ง จาก ๗ องค์กร สามารถรวบรวมแบบสอบถาม ความคิดเห็นได้จำนวน ๑๕,๖๗๙ ราย ซึ่งแต่ละองค์กรที่ได้รวบรวมนั้น ผมขออนุญาต ให้ข้อมูลรายละเอียดเพิ่มเติม ๑. จากสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ๑๓ ราย ๒. คณะรัฐมนตรี ๒๙ ราย ๓. คณะกรรมการการเลือกตั้ง ๑๑ ราย ๔. คณะกรรมการปัองกัน และปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ ๗ ราย ๕. ผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดิน ๑ ราย ๖. ผู้ตรวจการแผ่นดินรัฐสภา ๑ ราย ๗. สถาบันอุดมศึกษา ๑๕,๖๑๗ ราย รวมทั้งหมด ๑๕,๖๗๙ ราย แบบสำรวจที่ได้ส่งกลับมาที่กรรมาธิการนะครับ ได้ไปดำเนินการ จัดทำข้อมูลด้วยการใช้โปร์แกรม (Program) สำเร็จรูปทางสถิติเอสพีเอสเอส (SPSS – Statistical Package for the Social Science) นะครับ ข้อมูลทั่วไปของผู้ตอบ แบบสอบถามพบว่า กลุ่มผู้เสนอความคิดเห็นส่วนใหญ่ร้อยละ ๗๑.๕ เปึนนิสิต นักศึกษา รองลงมาเปึ้นบุคลากร พนักงาน เจ้าหน้าที่ ร้อยละ ๑๕.๙ ผู้ตอบแบบสอบถามส่วนใหญ่ เปึ้นเพศหญิงมากกว่าเพศชาย ในสัดส่วนร้อยละ ๕๗.๖ และ ๓๘.๘ อายุของผู้ตอบ แบบสอบถามส่วนใหญ่ร้อยละ ๕๒.๘ มีอายุอยู่ระหว่าง ๒๑ ถึง ๓๐ ป้ ผู้ตอบแบบสอบถามส่วนใหญ่มีการศึกษาสูงสุดระดับปริญญาตรี ร้อยละ ๔๗.๙ นะครับ ในช่วงของการดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลนะครับเปึนช่วงที่เราดำเนินการ ในปลายเดือนกุมภาพันธ์แล้วก็ต้นเดือนมีนาคม ซึ่งก็มีปัญหาอุปสรรคในการเก็บรวบรวม ข้อมูล โดยเฉพาะจากสถาบันการศึกษา ซึ่งเปึนช่วงที่นักศึกษากำลังสอบปลายภาคบ้าง แล้วก็บางแห่งก็ป่ดการศึกษาไปแล้ว เพราะฉะนั้นในช่วงนี้เปึ้นช่วงที่ทำให้มีปัญหา มีอุปสรรคในการเก็บรวบรวมข้อมูลบ้างเหมือนกันนะครับ ซึ่งเข้าใจว่าในรอบสอง เราก็จะมีการวางแผนในการที่จะเตรียมการแก้ปัญหาเรื่องนี้ต่อไปครับ ท่านประธานครับ ในลำดับต่อไปผมขออนุญาตให้รองศาสตราจารย์ดวงสุดา เตโชติรส กรรมาธิการ ได้กรุณากล่าวรายงานสรุปเกี่ยวกับผลของการศึกษาครับ ขอบพระคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เชิญท่านกรรมาธิการครับ

นายวิชัย รูปขำดี ประธานคณะกรรมาธิการ

ท่านประธานครับ มีรายการสลับนิดหนึ่งนะครับ เนื่องจากว่าในคณะกรรมาธิการชุดเรามีผู้แทนของเยาวชน อยู่ด้วย แล้วทางด้านเยาวชนก็มีการจัดเก็บข้อมูลในรูปแบบที่เยาวชนถนัด ก็คือผ่านทาง เว็บไซต์ (Web site) แล้วก็อีบอร์ด (e – Board / Electronic Board) อะไรต่าง ๆ ก็จะ ขอให้ทางกรรมาธิการ ๒ ท่านนะครับ คือ คุณศักดิ์นรินทร์ กับคุณชาติชาย ช่วยสรุปเรื่องนี้ ให้ที่ประชุมสักนิดหนึ่งครับ ขอเชิญครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

กรรมาธิการ ท่านไหนจะพูดก่อน เชิญครับ

นายศักดิ์นรินทร์ เขื่อนอ้น กรรมาธิการ 🔗

กราบเรียนท่านประธาน ที่เคารพ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติทุกท่าน กระผม ศักดิ์นรินทร์ เขื่อนอ้น ในฐานะผู้ช่วย โฆษกคณะกรรมาธิการครับ ขอบคุณท่านประธานนะครับ ในส่วนของนิสิต นักศึกษา นะครับ เราก็เล็งเห็นถึงศักยภาพแล้วก็ความสำคัญของนิสิต นักศึกษาที่จะเปึ้นส่วนหนึ่ง แล้วก็จะเปึนกําลังสําคัญในการที่จะร่วมกันร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้นะครับ โดยที่มี ผม ๒ คนเข้ามาเปึ้นส่วนหนึ่งในสภาร่างรัฐธรรมนูญ แต่การจะร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ โดยกระผม ๒ คนนี้คงจะเปึนไปไม่ได้ ถ้าหากไม่มีเพื่อน ๆ นิสิต นักศึกษาทั้งหมด ๑๖๒ สถาบัน พร้อมกับ ๔๐๔ สถาบัน คนพันธุ์อา (อาชีวศึกษา) บวกกับนักเรียน นักศึกษาทั้งหมดนะครับ ผมก็เลยมีความคิดว่าน่าจะมีส่วนหนึ่งที่จะเปึนการที่จะช่วยให้ นิสิต นักศึกษา ร่วมแสดงความคิดเห็นโดยใช้สื่ออิเล็กทรอนิกส์หรือว่าเทคโนโลยี (Technology) ต่าง ๆ เข้ามาช่วยเหลือ ก็เลยจัดตั้งเว็บไซต์ขึ้นมานะครับ ชื่อเว็บไซต์ว่า เวิลด์ไวด์เว็บดอทซีโฟร์เอฟคลับดอทเน็ต (www.c4fclub.net) ตรงนี้ก็ได้รับ ความร่วมมือ ความสนับสนุนจากชมรมรักกันเตือนกัน มูลนิธิธรรมศาสตร์ พร้อมกับ เจ้าหน้าที่จากไอบีเอ็ม (IBM) เพื่อที่จะรวบรวมข้อมูลในส่วนของนิสิต นักศึกษา จากการที่ เราแถลงข่าวไปวันที่ ๒๗ ที่ผ่านมา แล้วก็ทําการร่วมกันโหวต (Vote) ใน ๑๘ ประเด็น คำถามของคณะกรรมาธิการยกร่างนะครับ ก็สามารถสรุปได้ดังนี้นะครับ ระหว่างวันที่ ๒๗ ถึงวันที่ ๓๑ มีนาคมที่ผ่านมา สำหรับประเด็นแรกนะครับ ควรลดจำนวน สส. และ สว. ลงหรือไม่ จำนวนที่เห็นด้วยทั้งหมด ๓๑๕ ท่าน คิดเปึ้น ๗๕ เปอร์เซ็นต์ (Percent) ไม่เห็นด้วย ๑๐๓ ท่าน คิดเปึน ๒๕ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๒ สส. แบบบัญชีรายชื่อควรมีหรือไม่ ตรงนี้ ๓๐๘ ท่าน เห็นด้วย คิดเปึน ๗๔ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๐ ท่าน คิดเปึ้น ๒๖ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๓ สส. ต้องจบปริญญาตรี หรือไม่ เห็นด้วย ๒๙๖ ท่าน คิดเปึน ๗๑ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๒๒ ท่าน คิดเปึน ๒๙ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๔ สส. ควรสังกัดพรรคการเมืองหรือไม่ เห็นด้วย ๑๑๔ ท่าน คิดเปึน ๒๗ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๓๐๔ ท่าน คิดเปึน ๗๓ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๕ สส. ควรมีอิสระในการปฏิบัติหน้าที่และการลงมติหรือไม่ เห็นด้วย ๒๗๗ ท่าน คิดเปึน ๖๖ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๔ ท่าน คิดเปึน ๓๔ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๖ ควรกำหนด เขตเลือกตั้งแบบเขตละคนเช่นเดิมหรือไม่ เห็นด้วย ๑๐๘ ท่าน คิดเปึน ๒๖ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๐ ท่าน คิดเปึน ๗๔ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๗ สว. ควรมาจากการสรรหา จากตัวแทนทุกภาคส่วนในสังคมแทนการเลือกตั้งหรือไม่ เห็นด้วย ๒๘๒ ท่าน คิดเปึน ๖๗ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๓๖ ท่าน คิดเปึน ๓๓ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๘ ถ้า สว. มาจากการสรรหาแล้วควรให้อำนาจในการถอดถอนนักการเมืองหรือไม่ เห็นด้วย ๒๙๘ ท่าน คิดเปึน ๗๑ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๒๐ ท่าน คิดเปึน ๒๙ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๙ ควรมีองค์กรหรือฝ์ายตุลาการตรวจสอบการปฏิบัติ หน้าที่ขององค์กรอิสระหรือไม่ เห็นด้วย ๓๑๔ ท่าน คิดเปึ้น ๗๕ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๐๔ ท่าน คิดเปึน ๒๕ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๐ นายกรัฐมนตรีควรมาจาก สส. โดยตรงและควรคงสมาชิกภาพ สส. ในขณะเดียวกันหรือไม่ เห็นด้วย ๓๑๘ ท่าน คิดเปึน ๗๖ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๐๐ ท่าน คิดเปึน ๒๔ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๑ ควรกําหนดให้นายกรัฐมนตรีดํารงตําแหน่งได้เพียงไม่เกิน ๒ วาระ ติดต่อกัน หรือไม่เกิน ๘ ป้เท่านั้นหรือไม่ เห็นด้วย ๓๒๐ ท่าน คิดเปึ้น ๗๗ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๙๘ ท่าน คิดเปึ้น ๒๓ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๒ ควรห้ามนายกรัฐมนตรีและ รัฐมนตรีมีผลประโยชน์ทับซ้อนทั้งในระหว่างการดำรงตำแหน่งและเมื่อพ้นจาก ตำแหน่งไปแล้วหรือไม่ เห็นด้วย ๓๐๗ ท่าน คิดเปึ้น ๗๓ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๑ ท่าน คิดเปึน ๒๗ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๓ นายกรัฐมนตรีควรถูกอภิปราย ไม่ไว้วางใจและถูกตรวจสอบได้ง่ายขึ้นหรือไม่ เห็นด้วย ๓๐๖ ท่าน คิดเปึน ๗๓ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๒ ท่าน คิดเปึน ๒๗ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๔ ควรกำหนดให้ชัดเจนว่ากรณีที่นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีต้องคำพิพากษาให้ลงโทษ จำคุก แม้ว่าจะเปึ้นเพียงการรอลงอาญาก็ควรให้พ้นจากตำแหน่งด้วยหรือไม่ เห็นด้วย ๓๒๓ ท่าน คิดเปึน ๗๗ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๙๕ ท่าน คิดเปึ้น ๒๓ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๕ องค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ ควรปลอดจากการครอบงำทางการเมือง อย่างแท้จริงหรือไม่ เห็นด้วย ๓๑๖ ท่าน คิดเปึน ๗๖ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๐๒ ท่าน คิดเปึน ๒๔ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๖ ควรมีกำหนดจริยธรรมและคุณธรรมในการปฏิบัติ หน้าที่ของนักการเมืองและมีบทลงโทษกรณีที่ฝ์าฝ๋นด้วยหรือไม่ เห็นด้วย ๓๐๑ ท่าน คิดเปึน ๗๒ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๗ ท่าน คิดเปึน ๒๘ เปอร์เซ็นต์ ประเด็นที่ ๑๗ ควรกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพิ่มขึ้นโดยให้มีระบบการตรวจสอบ ที่มีประสิทธิภาพเปึนมาตรฐานเดียวกันมากขึ้นหรือไม่ เห็นด้วย ๓๐๕ ท่าน คิดเปึน ๗๓ เปอร์เซ็นต์ ไม่เห็นด้วย ๑๑๓ ท่าน คิดเปึน ๒๗ เปอร์เซ็นต์ และประเด็นสุดท้าย นะครับ ควรเพิ่มอำนาจและบทบาทให้กับชุมชนในการพัฒนาชุมชนและให้มีส่วนร่วม ในการปกปัองคุ้มครอง และพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติและท้องถิ่นและสิ่งแวดล้อมต่าง ๆ หรือไม่ เห็นด้วย ๓๐๐ ท่าน คิดเปึน ๗๔ เปอร์เซ็นต์ ๑๐๙ ท่าน ไม่เห็นด้วย คิดเปึน ๒๖ เปอร์เซ็นต์ ท่านประธานครับ จากที่เราสำรวจความคิดเห็นของเพื่อน ๆ นิสิต นักศึกษาตรงนี้ เรามีข้อมูลที่จะยืนยันได้นะครับว่า ในส่วนที่เห็นด้วยจำนวนเท่าไร แล้วก็ที่ไม่เห็นด้วย จำนวนเท่าไรนี่ เราจะมีการที่จะให้สมาชิกสามารถลงคะแนนโหวตได้ต้องมีสถานภาพเปึน นิสิต นักศึกษา แล้วก็มีรหัสนักศึกษาเพื่อที่เราจะได้เปึนข้อมูลที่จะอ้างอิงได้นะครับ แต่ตรงนี้ก็เปึ้นเพียงส่วนหนึ่งในการที่เราจะรับฟังความคิดเห็นของเพื่อน ๆ นิสิต นักศึกษา แต่ตลอดระยะเวลาที่ผมเข้ามาดํารงตําแหน่งสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้นะครับ ก็ได้เดินทางออกไปรับฟังความคิดเห็นของเพื่อน ๆ นิสิต นักศึกษาตามโครงการต่าง ๆ ที่ทั้งหน่วยงานเอกชนแล้วก็ภาครัฐจัดขึ้น เราก็ไปให้ความรู้แล้วก็ทำความเข้าใจกับ เพื่อน ๆ นิสิต นักศึกษา โดยเฉพาะประเด็นการทำประชาพิจารณ์ แล้วก็การร่วม ลงประชามติ ซึ่งนิสิต นักศึกษาจำนวนไม่น้อยนะครับที่กำลังศึกษาอยู่ แล้วก็มีอายุเกิน ๑๘ ป้ขึ้นไป ตรงนี้จะเปึนประเด็นสำคัญ แล้วก็เปึ้นส่วนหนึ่งที่จะร่วมกันลงประชามติ แล้วก็ร่วมกันทำประชาพิจารณ์ว่า รัฐธรรมนูญฉบับนี้จะเปึนฉบับที่ประชาชนเขายอมรับ ได้หรือไม่ นักศึกษาก็เปึ้นส่วนหนึ่งในการที่จะร่วมกันลงคะแนน ลงประชามติตรงนี้นะครับ แล้วก็อยากจะเรียนให้ท่านประธานทราบอีกนิดหนึ่งนะครับว่า ขณะนี้ที่ห้องประชุม คณะกรรมาธิการ หมายเลข ๓๕๐๒ เราก็ได้เชิญตัวแทนนิสิต นักศึกษาบางส่วนนะครับ จากตัวแทนทั้งหมด ๑๖๒ สถาบัน เพื่อมาเสวนาในชื่อโครงการว่า อนาคตชาติไทยภายใต้ รัฐธรรมนูญ โดยนิสิต นักศึกษาทุกคนนี่จะมี ๑๘ ประเด็นหลังของคณะกรรมาธิการ ยกร่างฯ โดยเราจะแสดงความคิดเห็นก่อน แล้วเราจะลงประชามติ แล้วก็ร่วมกันโหวตใน ๑๘ ประเด็นหลัง แล้วก็จะนำมารายงานให้ที่ประชุมทราบอีกทีหนึ่งครับ ขอบคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ประเด็นเมื่อกี้ ที่รายงาน เขตเลือกตั้งนี่เขาเห็นเท่าไร เขตเดียวคนเดียว เมื่อกี้ฟังดูเปอร์เซ็นต์มันอย่างไร

นายศักดิ์นรินทร์ เขื่อนอ้น กรรมาธิการ

ก็จาก ๑๘ ประเด็นนะครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เฉพาะเขตเลือกตั้ง ที่เมื่อกี้ท่านรายงาน

นายศักดิ์นรินทร์ เขื่อนอ้น กรรมาธิการ

ก็ไม่เห็นด้วยครับ ๓๑๐ ท่าน

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

อ้อ ๓๑๐ ใช่ไหม

นายศักดิ์นรินทร์ เขื่อนอ้น กรรมาธิการ

ครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เพราะเมื่อกี้ ฟังเปึนร้อยว่า เอ๊ะ จำนวนเปอร์เซ็นต์ทำไมมันสูงนัก โอ.เค. (O.K. – Okay) ขอบพระคุณ มากครับ เชิญท่านต่อไปครับ

นายชาติชาย แสงสุข กรรมาธิการ

ขอบคุณท่านประธาน แล้วก็ ขอกราบเรียนท่านประธาน ท่านคณะกรรมาธิการ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติทุก ๆ ท่านครับ กระผม ชาติชาย แสงสุข สสร. แล้วก็คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นองค์กร ตามรัฐธรรมนูญครับ ผมขอเพิ่มเติมจากท่านสมาชิกเมื่อสักครู่นี้ที่ได้รายงานเกี่ยวกับ การมีส่วนร่วมของเยาวชน แล้วก็ผู้นํานิสิต นักศึกษาทั้งประเทศนะครับ โดยตอนนี้เราก็ พยายามใช้สื่อ ช่องทางของสื่อในหลาย ๆ ทุกช่องทาง โดยเฉพาะเว็บที่เป่ดไปที่ได้รับ การอนุเคราะห์จากชมรมรักกันเตือนกันที่จะไปให้พี่น้องนักศึกษานี่เข้ามาแสดง ความคิดเห็นที่มีความคิดเห็นทางด้านปลายป่ดที่กําหนดไว้เปึนแต่ละกระทู้ หรือมีความคิดเห็นทางด้านปลายเป่ด คือสามารถแสดงทัศนคติ หรือความคิดเห็นต่าง ๆ ที่เปึนข้อเสนอแนะเข้ามาได้ ซึ่งเปึนความคิดเห็นที่หลากหลายครับ ส่วนวิธีการที่จะ เข้าเว็บไซต์ในส่วนของนิสิต นักศึกษาครับ ก็จะสมัครเปึนสมาชิกของ สสรย. ก่อน ก็คือ สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญเยาวชนนะครับ หรือที่เรียกย่อ ๆ ว่า สสรย. นี่นะครับ ก็จะมี ขึ้นมา ก็จะใส่รหัสนักศึกษาเข้าไป ใส่ข้อมูลของนักศึกษาเข้าไป แล้วก็เข้าไปอ่านกระทู้ ที่ตั้งไว้ที่เปึนคําถามปลายป่ด แล้วก็ร่วมกันแสดงความคิดเห็น แล้วก็เข้าไปแสดง ความคิดเห็นในความคิดเห็นที่เปึนปลายเป่ดด้วยนะครับ แล้วในประเด็นที่ ๒ นอกจากนี้แล้วเรายังมีการเสวนารับฟังความคิดเห็นของผู้นํานิสิต นักศึกษาทั่วประเทศ โดยทางผม ๒ คน ทางท่านศักดิ์นรินทร์ แล้วก็ผม ชาติชาย ก็ได้มีการเดินสาย เปึนวิทยากรพิเศษในการที่ไปบรรยายในเรื่องของประเด็นที่ไปรับฟังความคิดเห็น นํามาประกอบในการยกร่างกฎหมายรัฐธรรมนูญ ไม่ว่าจะเปึนภาคเหนือ ภาคกลาง ภาคอีสาน แล้วก็ภาคใต้ ก็ประสานงานไปกับทุกมหาวิทยาลัย แล้วก็ได้รับฟังความคิดเห็น มาอย่างหลากหลาย แล้วก็ครอบคลุมทุกพื้นที่ แล้วก็ยังมีการจัดตั้งทีม (Team) งานพิเศษ ที่เปึ้นทีมงานในการประสานความเข้าใจในหมู่ของนิสิต นักศึกษา แกนนำเยาวชน รวมทั้งให้ข้อมูลรายละเอียดต่าง ๆ ที่เปึนประโยชน์กับนักศึกษาที่สามารถจะนำไป พิจารณาแล้วก็กลับมา เปึนฟ้ดแบก (Feedback) กลับมา ในการที่เสนอความคิดเห็น เข้ามาในการประกอบร่างกฎหมายรัฐธรรมนูญด้วยครับ แล้วก็ในประเด็นที่ ๓ ยังมีการแถลงข่าวสื่อมวลชน เพื่อให้สื่อมวลชนน้ำไปเผยแพร่ข่าว ในการที่มีการรับฟังความคิดเห็นของนิสิต นักศึกษาด้วย แล้วก็รวมทั้งยังมีการแถลงข่าว เปึ้นระยะ ๆ เพื่อให้พี่น้องนักศึกษาทั้งประเทศได้รู้ข้อมูลข่าวสารการทำงาน คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรรัฐธรรมนูญเปึนระยะ ๆ ที่ว่าด้วย สถาบันอุดมศึกษาด้วยครับ แล้วก็ยังมีการใช้ช่องทางสื่อในหลาย ๆ ช่องทาง ไม่ว่าจะเปึน สื่อบุคคล สื่อท้องถิ่น สื่ออะไรต่าง ๆ ที่สามารถจะกระจายข้อมูลข่าวสาร รวมทั้งวิทยาลัย ชุมชนที่เปึนวิทยาลัย มีเยาวชนเข้าไปด้วย แล้วก็มีผู้ใหญ่หรือที่เรียกว่า กศน. อะไรต่าง ๆ ที่เข้าไปเรียนด้วย จะกระจายข้อมูลลงไปตรงนี้ด้วย แล้วก็สำหรับความคิดเห็นของ ในระดับที่แสดงความคิดเห็นของสถาบันอุดมศึกษานี้ ยังไม่เพียงแค่เปึนการรับฟัง ความคิดเห็นของเยาวชน นิสิต นักศึกษาเท่านั้น ยังรวมทั้งประชาชน บุคคลทั่วไป ซึ่งจะมีกําหนดไว้ในเว็บแล้วครับท่านประธานว่า จะมีเปึนคําถามปลายเป่ด เพราะว่า การศึกษานั้นไม่ใช่เพียงแค่นักศึกษาที่จะเข้ามาร่วมในการเสนอความคิดเห็นเท่านั้น ทั้งผู้เกี่ยวข้อง ประชาชนคนไทยทั้งประเทศก็ยังมีสิทธิที่จะมาแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับ เรื่องของการศึกษาที่จะนำมาประกอบในการยกร่างรัฐธรรมนูญครับท่านประธาน ก็จะมีเท่านี้ครับท่านประธานที่เปึนรายละเอียดเพิ่มเติมดังกล่าวจากท่านศักดิ์นรินทร์ ได้กล่าวไป ขอบคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เชิญท่านต่อไป ใครจะชี้แจงครับ ท่านดวงสุดาใช่ไหมครับ เชิญท่านกรรมาธิการครับ

รองศาสตราจารย์ดวงสุดา เตโชติรส กรรมาธิการ 🔗

กราบเรียน ท่านประธานสภา และท่านสมาชิกที่เคารพทุกท่าน ดิฉัน ดวงสุดา เตโชติรส กรรมาธิการ รับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญ ขอกราบเรียนสรุปผลการสำรวจ ความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญต่อประเด็นเดิมตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ. ๒๕๔๐ นะคะ การรายงานจะแบ่งกันรายงาน โดยในหมวดที่ ๑ ถึงหมวดที่ ๖ ดิฉันจะ เปึ้นผู้รายงาน และในหมวดที่ ๗ ถึงหมวดที่ ๑๒ ท่านกรรมาธิการท่านพรรณราย แสงวิเชียร์ จะเปึนผู้รายงานต่อจากดิฉันนะคะ ซึ่งรายละเอียดของการรายงานตรงนี้ ท่านสมาชิกสามารถดูได้ ในหน้า ๑๔ ถึงหน้า ๑๘ ของเอกสารเล่มเหลืองที่แจกให้ท่านนี้ แล้วก็เรามีซีดี (CD – Compact Disc) แจกไว้ ซึ่งอยู่บนโต๊ะของทุกท่านแล้วด้วย แล้วท่านสามารถที่จะตามจากดิฉันรายงานนี้ตามเพาเวอร์พอยต์ไปได้ด้วยนะคะ ท่านประธาน ท่านประธานที่เคารพ ตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ. ๒๕๔๐

หมวด ๑ บททั่วไป ศาสนาประจําชาติและศาสนาอื่น จากผลการสํารวจ ความคิดเห็น เห็นว่าให้คงไว้นะคะ

หมวด ๓ สิทธิเสรีภาพของชนชาวไทย ๓.๑ การรับรองสิทธิเสรีภาพ การสื่อสาร จากผลการสำรวจความคิดเห็น เห็นว่าควรแก้ไข ซึ่งประเด็นที่ควรแก้ไขก็คือ ควรกําหนดเวลาออกกฎหมายรับรอง ๓.๒ การรับรองสิทธิเสรีภาพทางการเมือง จากผลการสำรวจสมควรแก้ไข ประเด็นที่ควรแก้ไขก็คือควรมีสิทธิเสรีภาพมากขึ้น ๓.๓ การรับรองสิทธิเสรีภาพการตรวจสอบอํานาจรัฐ ควรแก้ไข ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรให้ประชาชนมีบทบาทมากขึ้น ๓.๔ การรับรองสิทธิเสรีภาพในทรัพย์สิน เห็นควรแก้ไขว่าควรให้มีการเวนคืนทรัพย์สินที่เปึ้นธรรม ๓.๕ การรับรองสิทธิเสรีภาพ กลุ่มผู้ด้อยโอกาส ควรแก้ไขว่า รัฐควรเน้นสวัสดิการพื้นฐานและสิ่งอำนวยความสะดวก สาธารณะแทนการหยิบยื่นช่วยเหลือ ๓.๖ การรับรองสิทธิเสรีภาพ ภูมิปัญญา และจารีตประเพณี ควรแก้ไขว่า ควรมีกฎหมายรับรองตามรัฐธรรมนูญ ๓.๗ โทษประหาร ชีวิต จากผลการสำรวจ ให้คงไว้

หมวด ๔ หน้าที่ของชนชาวไทย การไม่ไปเลือกตั้งทำให้เสียสิทธิ ตามมาตรา ๖๘ เห็นควรแก้ไข โดยมี ๒ ประเด็นด้วยกัน ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ประเด็นที่ ๑ ควรกําหนดให้เปึนหน้าที่ ประเด็นที่ ๒ การเสียสิทธิ จะเปึนการเสียสิทธิ หากไม่ไปเลือกตั้ง

หมวด ๕ แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ๕.๑ ความเปึ้นอิสระในการบริหาร งบประมาณขององค์กรผู้ใช้อำนาจนิติบัญญัติ เห็นควรแก้ไข คือควรกำหนดงบประมาณ ในจำนวนที่ชัดเจน ตามสัดส่วนของงบประมาณรายจ่ายประจำป้ให้แก่องค์กรผู้ใช้อำนาจ นิติบัญญัติ รัฐสภา สภาผู้แทนราษฎร และวุฒิสภา ๕.๒ รัฐต้องสนับสนุนเศรษฐกิจแบบเสรี กำกับดูแลให้แข่งขันอย่างเปึ้นธรรม เห็นควร แก้ไขในประเด็นที่ว่า รัฐต้องสนับสนุนการพัฒนาประเทศตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียง ๕.๓ การกำหนดสภาพบังคับของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ตามมาตรา ๘๘ เห็นควร แก้ไขในประเด็นที่ว่า การแถลงนโยบายต่อรัฐสภา ตามมาตรา ๒๑๑ และรายงานแสดง ผลการดำเนินงานของรัฐบาลป้ละครั้งเหมาะสมแล้วนะคะ ๕.๔ สภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติ ตามมาตรา ๘๙ สมควรแก้ไข จากผลการสำรวจว่า ควรแก้ไขนะคะ ประเด็นที่ควรแก้ไขจะมีอยู่ ๓ ประเด็นด้วยกัน ประเด็นที่ ๑ ควรมีสภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติทำหน้าที่ให้ข้อเสนอแนะต่อคณะรัฐมนตรี ในมาตรา ๘๙ ประเด็นที่ ๒ คือสภาที่ปรึกษาควรมีบทบาทเพิ่มเรื่องการพัฒนาการเมืองด้วย ในมาตรา ๗๗ และประเด็นที่ ๓ คือสภาที่ปรึกษาควรเสนอร่างกฎหมายได้นะคะ ๕.๕ การกำหนด คุณธรรมและจริยธรรมของนักการเมือง จากผลการสำรวจให้แก้ไขว่า ประเด็นที่ควรแก้ไข คือ ควรมีการกําหนดมาตรฐานและวิธีปฏิบัติเกี่ยวกับคุณธรรมและจริยธรรม ของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ๕.๖ บทบาทชุมชนในการคุ้มครองจัดการ ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ตามมาตรา ๗๙ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรเพิ่ม บทบาทการมีส่วนร่วมของชุมชนในการคุ้มครองและจัดการทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม ประเพณี และภูมิปัญญาท้องถิ่นให้ชัดเจนค่ะ

หมวด ๖ รัฐสภา ส่วนที่ ๑ บททั่วไป ๖.๑ ผลการสำรวจให้คงไว้ ในเรื่องรัฐสภาประกอบด้วยสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา ในมาตรา ๙๐ ส่วนที่ ๒ สภาผู้แทนราษฎร ๖.๒ สส. บัญชีรายชื่อ ๑๐๐ คน ในมาตรา ๙๙ จากผล การสำรวจว่าควรแก้ไข คือควรยกเลิกนะคะ ๖.๓ สส. ต้องมีคุณสมบัติจบปริญญาตรี ในมาตรา ๑๐๗ ควรคงไว้นะคะ ๖.๔ สส. ต้องสังกัดพรรคการเมืองอย่างน้อย ๙๐ วัน ในมาตรา ๗๗ มีประเด็นที่ควรแก้ไขเพิ่มเติมคือมีอยู่ ๒ ประเด็นด้วยกัน ประเด็นที่ ๑ คือ ควรยกเลิก ประเด็นที่ ๒ คือ ลดระยะเวลาสังกัดพรรคการเมืองเปึน ๓๐ วัน ๖.๕ จำนวน สส. เขตละ ๔๐๐ คน ในมาตรา ๙๘ จากผลการสำรวจให้แก้ไขว่า ควรลดจำนวน สส. เขตให้เหลือ ๓๐๐ คน ๖.๖ จำนวน สส. แต่ละเขตเลือกตั้งใน มาตรา ๑๐๘ เห็นควรแก้ไขว่า ควรเพิ่มเปึนเขตละ ๓ คน ๖.๗ ตำแหน่ง สส. ที่มาจาก การเลือกตั้งว่างลง ให้มีการเลือกตั้งขึ้นใหม่แทน ผลการสำรวจว่ามีประเด็นที่ควรแก้ไข คือ ควรให้ผู้สมัครรับเลือกตั้งที่ได้คะแนนถัดไปเปึ้น สส. แทนผู้ได้ใบเหลือง ใบแดง โดยไม่ต้องเลือกตั้งซ่อมค่ะ ส่วนที่ ๓ วุฒิสภา ๖.๘ จํานวน สว. ๒๐๐ คน ในมาตรา ๑๒๑ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรลดลงเหลือ ๑๐๐ คน ๖.๙ เขตเลือกตั้ง สว. ใช้เขตจังหวัด ในมาตรา ๑๒๒ จากผลการสำรวจนี้ให้คงไว้นะคะ ๖.๑๐ วิธีการได้มา ซึ่ง สว. ในมาตรา ๑๒๙ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือควรมาจากการสรรหาจากตัวแทนของ ทุกภาคส่วนในสังคมแทนการเลือกตั้งโดยตรง ๖.๑๑ วาระการเปึน สว. ๖ ป้ ในมาตรา ๑๓๐ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรลดวาระการดํารงตําแหน่งเปึน ๔ ป้ ๖.๑๒ บทบาทหน้าที่ของวุฒิสภา มีประเด็นที่ควรแก้ไขอยู่ ๒ ประเด็นด้วยกันคือ ประเด็นที่ ๑ ควรเพิ่มอํานาจถอดถอนนักการเมือง ประเด็นที่ ๒ ควรลดอํานาจ แต่งตั้ง ถอดถอนองค์กรอิสระ คงทำหน้าที่กลั่นกรองกฎหมายอย่างเดียวค่ะ ส่วนที่ ๔ กรรมการการเลือกตั้ง ๖.๑๓ กกต. มีอำนาจชี้ขาดการเลือกตั้ง ในมาตรา ๑๔๕ ผลการสํารวจคือ ควรแก้ไขว่าควรให้อำนาจศาลชี้ขาดการเลือกตั้งนะคะ ส่วนที่ ๕ บทที่ใช้แก่สภาทั้งสองนะคะ ๖.๑๔ ระยะเวลาการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติ ในมาตรา ๑๗๕ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรกำหนดให้แล้วเสร็จภายใน ๖๐ วัน ๖.๑๕ รัฐมนตรีต้องมาตอบกระทู้ถามในสภา ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ นายกรัฐมนตรี ต้องมาตอบกระทู้ถามในสภา ๖.๑๖ การอภิปรายไม่ไว้วางใจนายกรัฐมนตรี ในมาตรา ๑๘๕ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรลดจำนวน สส. ที่ขอเป่ดอภิปรายจาก สองในห้า เปึน หนึ่งในห้าค่ะ ๖.๑๗ อำนาจของคณะกรรมาธิการในการเรียกเอกสารหรือ เชิญบุคคลมาชี้แจง ในมาตรา ๑๘๙ ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรเพิ่มขึ้นโดยมีอำนาจ เรียกรัฐมนตรี รัฐมนตรีช่วยว่าการที่รับผิดชอบมาชี้แจงได้ ส่วนที่ ๗ ผู้ตรวจการแผ่นดิน ของรัฐสภา ๖.๑๘ ผู้ตรวจการไม่มีบทบาท ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรเพิ่มบทบาท ทางการปฏิบัติให้มากขึ้น ส่วนที่ ๘ คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ๖.๑๙ คณะกรรมการสิทธิไม่มีบทบาทและกิจกรรม ประเด็นที่ควรแก้ไขคือ ควรเพิ่ม บทบาททางปฏิบัติมากขึ้นค่ะ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เชิญนะครับ ท่านต่อไปครับ

ผู้ช่วยศาสตราจารย์พรรณราย แสงวิเชียร์ กรรมาธิการ

กราบเรียน ท่านประธานสภาที่เคารพ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ ดิฉัน พรรณราย แสงวิเชียร ผู้ช่วยเลขานุการคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญนะคะ ขอนำเสนอผลสำรวจในส่วนที่เหลือ

หมวด ๗ ๗.๑ นายกรัฐมนตรีมาจาก สส. ต่อประเด็นนี้ผลสำรวจเห็นควร ให้แก้ไข โดยสามารถแต่งตั้งจากบุคคลภายนอกได้ ๗.๒ วาระการดำรงตำแหน่ง ของนายกรัฐมนตรี เห็นควรให้แก้ไข โดยกำหนดวาระไม่เกิน ๒ วาระติดต่อกัน ๗.๓ ความเปึนรัฐมนตรีสิ้นสุดลงเมื่อต้องคำพิพากษาให้จำคุก ต่อประเด็นนี้นั้นเห็นควร ให้แก้ไข ความเปึ้นนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีสิ้นสุดลงเมื่อต้องคำพิพากษาให้รอ ลงอาญา ๗.๔ บทบาททางธุรกิจของนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรี เห็นควรให้แก้ไข ในประเด็นนี้ โดยให้มีการแก้ไขเพิ่มเติมคือ ๑. ห้ามนายกรัฐมนตรี รัฐมนตรี และคู่สมรส รับสัมปทานของรัฐ ๒. ควรกำหนดข้อห้าม และปัองกันผลประโยชน์ทับซ้อน ๓. องค์กร อิสระควรมีบทบาทตรวจสอบนายกรัฐมนตรีอย่างแท้จริง ๗.๕ รัฐมนตรีจะเปึน สส. ในขณะเดียวกันไม่ได้ อันนี้เห็นควรให้คงไว้นะคะ

หมวด ๘ ส่วนที่ ๑ บททั่วไป บทบาทของศาล ก็เห็นควรให้คงไว้ ส่วนที่ ๒ ศาลรัฐธรรมนูญ ศาลรัฐธรรมนูญนั้นในประเด็นนี้เห็นควรให้แก้ไข ประเด็นที่ควรแก้ไข เพิ่มเติมก็คือ ๑. ควรกำหนดที่มาของศาลรัฐธรรมนูญใหม่ ๒. ควรแก้ไของค์ประกอบ ของศาลรัฐธรรมนูญ ๓. ควรให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาพระราชบัญญัติประกอบ รัฐธรรมนูญก่อนบังคับใช้ ๔. ศาลรัฐธรรมนูญควรมีบทบาทในการคุ้มครองสิทธิประชาชน

ในหมวดที่ ๙ การปกครองส่วนท้องถิ่น การกระจายอำนาจให้องค์กร ปกครองส่วนท้องถิ่น ต่อประเด็นนี้นั้นเห็นควรให้แก้ไขโดย ๑. ควรเพิ่ม หรือลดอำนาจ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเรื่องงบประมาณการศึกษา เปึนต้น ๒. ควรมีการถอดถอน สมาชิกภาพของสมาชิกและผู้บริหารได้

หมวดที่ ๑๐ การตรวจสอบการใช้อํานาจรัฐ ส่วนที่ ๑ การแสดงบัญชี รายการทรัพย์สินและหนี้สิน ต่อประเด็นนี้นั้นเห็นควรให้แก้ไข โดยมีประเด็นการแก้ไขคือ ๑. ควรขยายการแสดงบัญชีรายการทรัพย์สินให้ครอบคลุมถึงผู้ช่วยรัฐมนตรีและ เลขานุการรัฐมนตรี ๒. ควรขยายการแสดงบัญชีรายการทรัพย์สินของข้าราชการระดับสูง ส่วนที่ ๒ ไม่มีผลการสำรวจนะคะ เราไม่ได้มีประเด็นนี้ออกไป ส่วนที่ ๓ การถอดถอนจาก ตําแหน่ง ๑๐.๑ สว. มีอำนาจถอดถอนผู้ดํารงตําแหน่งทางการเมือง ต่อประเด็นนี้นั้น เห็นควรให้แก้ไข โดยถ้า สว. มาจากการสรรหา ควรให้มีอํานาจถอดถอนนักการเมืองได้ ๑๐.๒ ประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งจำนวนไม่น้อยกว่าห้าหมื่นคนมีสิทธิร้องขอ ต่อประธานวุฒิสภาเพื่อถอดถอนนักการเมือง ต่อประเด็นนี้นั้นเห็นควรให้คงไว้ตามเดิม ก็มีรายงานเท่านี้ค่ะ ขอบคุณค่ะ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

มีท่านผู้ใด อีกไหมครับ เชิญท่านกรรมาธิการรายต่อไปครับ

นายสมยศ สมวิวัฒน์ชัย กรรมาธิการ

ท่านประธานที่เคารพ ท่านกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น ๑๒ องค์กร ท่านสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญทุกท่าน ที่เคารพครับ ยังมีอีกภารกิจหนึ่งของกรรมาธิการชุดนี้ ก็คือว่าจะต้องร่วมกันประสานงาน แล้วก็ส่งร่างแรกในวันที่ ๑๙ เมษายนที่จะถึงนี้ โดยประสานงานไปยัง ๑๒ องค์กร ดังต่อไปนี้นะครับ คือ คณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ สภานิติบัญญัติแห่งชาติ คณะรัฐมนตรี ศาลฎีกา ศาลปกครองสูงสุด คณะกรรมการการเลือกตั้ง คณะกรรมการ ปัองกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ ผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดิน ผู้ตรวจการแผ่นดิน ของรัฐสภา คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ สภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคม แห่งชาติ และสถาบันอุดมศึกษานี่นะครับ คือคณะกรรมาธิการชุดนี้จะร่วมประสานงาน ให้กับคณะกรรมาธิการยกร่าง ซึ่งจะต้องนำเอาร่างแรกไปส่งมอบให้กับทาง ๑๒ องค์กร ตามข้อกําหนดของรัฐธรรมนูญ (ฉบับชั่วคราว) ในมาตรา ๒๖ ในเรื่องที่ ๑ อันนี้ก็เรียน ให้ทราบกันให้ทั่วถึงด้วยนะครับ เพราะว่าจะได้ทราบภารกิจที่จะต้องเตรียมเวลา เอาไว้นะครับ

ส่วนเรื่องที่ ๒ เปึ้นเรื่องของคณะกรรมาธิการยกร่าง ได้เห็นชอบกับ คณะกรรมาธิการประชาสัมพันธ์ นะครับ อันนี้เปึนเรื่องของการประชาสัมพันธ์ว่า ในเมื่อร่างแรกเสร็จวันที่ ๑๙ เมษายนนั้น เราก็จะมีพิธีการส่งมอบนะครับ เปึนพิธีการ สักนิดหนึ่งนะครับ ส่งมอบให้กับท่านประธานสภา ท่านอาจารย์นรนิตินะครับ แล้วก็มีความจำเปึ้นที่จะต้องเผยแพร่ แล้วก็ได้บอกกับประชาชนว่า ตั้งแต่เราเริ่มมี สสร. มานั้นเราได้ทำอะไรกันไปบ้าง เปึนการสรุปว่าวันที่ ๑๙ เราได้ร่างแรกนะ แล้ววันที่ ๒๖ เราจะเริ่มเผยแพร่ มีการจัดพิมพ์ประมาณสัก ๗ วันนะครับ อันนี้ก็จะมีงานอีกวันหนึ่ง วันที่ ๑๙ เมษายน ซึ่ง สสร. ทุกท่านก็จะเรียนเชิญเข้ามาร่วมงานนี้ทุก ๆ ท่านนะครับ อีกเรื่องหนึ่งในวันเดียวกันก็เปึนโอกาสดีจะมีการถ่ายรูปหมู่ สสร. ทุกท่าน ในวันเดียวกัน เวลาประมาณห้าโมงเย็น ส่วนรายการนั้นจะเปึนหกโมงเย็นถึงหนึ่งทุ่ม ผมก็เรียนให้ทราบ โดยทั่วถึงกันเท่านี้ครับ ขอบพระคุณมากครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ท่านกรรมาธิการ หมดแล้วใช่ไหมครับ เชิญท่านประธานครับ

นายวิชัย รูปขำดี ประธานคณะกรรมาธิการ

ท่านประธานที่เคารพครับ ผม วิชัย รูปข้ำดี จะขอสรุปในสิ่งที่คณะกรรมาธิการได้ดำเนินการไปนิดหนึ่งนะครับ ประเด็นที่เราได้รับฟังมาทั้งหมดนี้ยังไม่ใช่เปึ้นเงื่อนไขตามรัฐธรรมนูญที่กําหนดไว้ แต่ว่าได้เปึนการรับฟังในช่วงแรกที่ถือว่าเปึนความร่วมมือจากองค์กรตามรัฐธรรมนูญ ต่าง ๆ นะครับ ในขณะเดียวกันก็ต้องขอขอบพระคุณหน่วยงานและองค์กรทุก ๆ แห่ง ที่ได้กรุณาให้ความร่วมมืออย่างดียิ่งนะครับ มีข้อสังเกตนิดหนึ่งครับว่ามีองค์กร ตามรัฐธรรมนูญส่วนหนึ่งนะครับ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสถาบันอุดมศึกษา ไม่ทราบว่าตนเอง เปึ้นองค์กรที่จะต้องเข้ามามีบทบาทในส่วนนี้ ก็เลยเพิ่งมาทราบที่หลังว่าต้องมาแสดง ความคิดเห็นด้วยหรือ ตรงนี้ก็สะท้อนให้เห็นว่า การสื่อแล้วก็ความเข้าใจในเรื่องนี้ แม้แต่ผู้บริหารขององค์กรมหาวิทยาลัยเองก็ยังอาจจะไม่ได้อ่านรัฐธรรมนูญในส่วนนี้ ก็คิดว่าเปึนเรื่องที่จะต้องขอความร่วมมืออีกครั้งหนึ่ง ผมไม่ห่วงเรื่อง ๑๑ องค์กร แต่ว่า ๑๖๒ องค์กรนี่ค่อนข้างจะกระจัดกระจาย แล้วก็มีอยู่หลายกลุ่มด้วยกัน เพราะฉะนั้นอาจจำเปึนต้องมีการประสานงานให้ใกล้ชิดมากขึ้นนะครับ ช่วงที่จะต้อง มีการให้ความคิดเห็น เพราะว่าในรัฐธรรมนูญระบุว่าจะต้องพิจารณาให้ความคิดเห็นนั้น เราถือว่าเปึนเรื่องทางการ แล้วก็เปึนเงื่อนไขที่กำหนด หรือว่าเปึนไฟลท์ (Flight) บังคับ ที่จะต้องรับทราบ ถ้าหากว่าขาดไปก็อาจจะทําให้ไม่ได้ตามที่รัฐธรรมนูญได้กําหนดไว้ เพราะฉะนั้นเรื่องนี้ก็คงเปึนเรื่องที่จำเปึนจะต้องร่วมมือประสานงานกันระหว่าง คณะกรรมาธิการยกร่างกับคณะกรรมาธิการชุดนี้นะครับ ขอบพระคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ขอบคุณ คณะกรรมาธิการรายงานนะครับ ผมเรียนท่านสมาชิกนะครับว่า ระยะเวลา ที่จริงวันนี้ วันที่ ๓ เปึนการประชุมกัน พอหลังวันที่ ๑๙ นี่ ก็หมายความว่าเรามีตัวร่างแรก ถ้ามีตัว ร่างแรกแล้วนี่การฟังความคิดเห็นของประชาชนในขั้นตอนแรก ก็เข้าใจว่าผ่านแล้วนะครับ มันจะเหลือขั้นตอนที่ ๒ ที่จะฟังความคิดเห็น ตอนนี้ตัวร่างก็จะเสร็จ เพราะฉะนั้นรูปแบบ การนำเสนอท่านก็โปรดพิจารณาด้วยก็แล้วกันนะครับ สำหรับท่านสมาชิกที่ยกมือ เอาไว้นะครับ แล้วก็เสนอ ๒ ท่าน ผมบอกให้ ท่านแรกท่านอาจารย์สมคิด ท่านต่อไป ท่านไพโรจน์ เชิญครับท่านอาจารย์สมคิดครับ

ศาสตราจารย์สมคิด เลิศไพฑูรย์ 🔗

กราบเรียนท่านประธานสภา ร่างรัฐธรรมนูญครับ ผม สมคิด เลิศไพฑูรย์ สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ และเลขานุการ คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญครับ ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณท่านกรรมาธิการรับฟัง ความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญครับที่ได้ทํางานมาอย่างมีประสิทธิภาพ มีเอกสารชิ้นใหญ่นะครับให้พวกเราได้ดู แล้วก็แจกแจ้งรายละเอียดครบถ้วนทั้งหลาย ขออนุญาตให้ข้อคิดเห็นเปึน ๒ ประเด็นด้วยกันครับ ท่านประธานครับ

ประเด็นที่ ๑ ก็คือว่า ความคิดเห็นที่ท่านกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น ขององค์กรตามรัฐธรรมนูญได้เสนอมายังสภาร่างรัฐธรรมนูญ โดยพวกเราได้รับฟังแล้วนั้น พบว่าโดยส่วนใหญ่ความเห็นก็สอดคล้องกับร่างรัฐธรรมนูญที่คณะกรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญได้ดําเนินการอยู่นะครับ ผมขออนุญาตกราบเรียนในบางประเด็น ยกตัวอย่าง เช่น เรื่องสิทธิเสรีภาพประชาชน ซึ่งท่านกรรมาธิการได้รับฟังความเห็นประชาชนมาว่า อยากให้มีการขยายสิทธิเสรีภาพประชาชนเพิ่มมากขึ้นกว่าเดิม มีการออกกฎหมายรับรอง ระยะเวลาในการตรากฎหมายลูก อันนี้ก็สอดคล้องต้องกันนะครับกับการที่กรรมาธิการ ยกร่างรัฐธรรมนูญได้ดำเนินการมา หรือเรื่องให้สนับสนุนแนวทางเศรษฐกิจที่พอเพียง ก็มีการบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญเช่นเดียวกันนะครับ ในเรื่องของสภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาตินะครับ ซึ่งอยากให้มีบทบาทเพิ่มขึ้นในการเสนอแนะข้อกฎหมาย กับรัฐบาล อันนี้ก็มีอยู่ในร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่เช่นเดียวกันนะครับ ในการกําหนด เรื่องคุณธรรม จริยธรรม เรื่องของชุมชนต่าง ๆ นะครับ ในการดูแลทรัพยากรธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม มีในเรื่องการที่ให้ สส. นะครับ เปลี่ยนจากระบบเขตละคนเปึ้นเขตละ ๓ คน อันนี้ก็สอดคล้องกับการร่างรัฐธรรมนูญที่ได้ดําเนินการมานะครับ เรื่อง สว. อันนี้ก็น่าแปลกใจนะครับว่า ความเห็นของกรรมาธิการชุดนี้ซึ่งได้รับฟังความเห็น ประชาชนมานี่นะครับ จากองค์กรตามรัฐธรรมนูญก็เห็นไปในทิศทางเดียวกันกับ กรรมาธิการยกร่างนะครับว่า น่าจะเปึนระบบสรรหามากกว่าเปึนระบบการเลือกตั้ง โดยตรง มีอีกหลายประเด็นที่ผมคิดว่าสอดคล้องต้องกัน และคงต้องขอบคุณกรรมาธิการ รับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญที่ได้ดําเนินการมา ผมเข้าใจว่าการรับฟัง ความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญทั้งหลายคงยังไม่จบสิ้น คงรับฟังต่อเนื่องไป รวมทั้งความคิดเห็นของประชาชนโดยรวมด้วยนะครับ ผมเข้าใจว่ากรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญ ในฐานะที่ผมเปึ้นเลขาเอง ก็คงจะรับฟังแล้วก็นํามาแก้ไขเพิ่มเติม เปลี่ยนแปลงในส่วนต่าง ๆ ที่ได้ดำเนินการยกร่างไปแล้ว นี่ประเด็นแรกครับ ท่านประธานครับ ที่ขออนุญาตกราบเรียน

ประเด็นที่ ๒ เปึ้นเรื่องการทำงานร่วมกันนะครับ เพื่อการประสานระหว่าง กรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญกับกรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญ ขออนุญาตเรียนท่านประธานว่าวันที่ ๑๙ เมษายน ซึ่งเปึนวันที่กรรมาธิการ ยกร่างรัฐธรรมนูญได้วางแนวทางว่าจะทําร่างแรกเสร็จนะครับ แต่ว่ายังต้องใช้เวลา จัดพิมพ์เพื่อเผยแพร่ด้วยนะครับ อีกประมาณ ๕ - ๖ วัน ๖ - ๗ วัน ด้วยกัน วันที่กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญคิดว่าจะเริ่มนับเวลาจริง ๆ เพื่อนับ ๓๐ วันนะครับ เพื่อรับฟังความคิดเห็นและให้ท่าน สสร. ทั้งหลายได้แปรญัตตินี่จะเปึนวันที่ ๒๖ เมษายน ครับ วันที่ ๑๙ นี่จะเปึนร่างร่างเดียวเท่านั้นเอง แต่วันที่ ๒๖ นี่เราจะจัดพิมพ์เผยแพร่ ทั้งหมด ๑ ล้านชุดนะครับ กระจายไปยังจังหวัดต่าง ๆ ทั้งหมด จังหวัดละ ๑๐,๐๐๐ ชุด ด้วยกัน ผมขออนุญาตเรียนท่านประธาน ท่านกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กร ตามรัฐธรรมนูญด้วยนะครับว่าใน ๑ ล้านชุดนี่แต่ละชุดจะประกอบด้วย ๓ ส่วน ด้วยกันครับ ส่วนที่ ๑ คือตัวร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งเปึ้นร่างแรกซึ่งต้องรับฟังความคิดเห็น ประชาชนต่อไปนะครับ ส่วนที่ ๒ จะเปึนร่างเปรียบเทียบร่างรัฐธรรมนูญกับรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ ว่ามีการเปลี่ยนแปลงอย่างไรบ้าง มีเหตุผลอย่างไรบ้าง แล้วส่วนที่ ๓ ก็จะเปึน บทสรุปคล้าย ๆ อย่างนั้น คําอธิบายรัฐธรรมนูญว่าร่างรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๕๐ ให้อะไรกับ ประชาชนบ้าง ชุดหนึ่งก็จะมี ๓ เล่มด้วยกัน ขออนุญาตกราบเรียนอย่างนั้น แต่ว่ากรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญไม่ได้ทําเพียงแค่ตัวหนังสือเท่านั้นนะครับ จะพิมพ์เผยแพร่ลงหนังสือพิมพ์ ซึ่งปัจจุบันคิดว่าจะใช้เวลาทั้งหมดประมาณ ๒ เล่ม นะครับ พิมพ์ต่อเนื่องกันไปตั้งแต่วันที่ ๒๐ ๕ วันติดต่อกันนะครับ กำลังเลือก หนังสือพิมพ์อยู่ หลังจากนั้นก็จะทําซีดีนะครับ เปึนซีดีที่อธิบายรัฐธรรมนูญทั้งฉบับ นะครับ ประมาณ ๓๐ นาที แล้วก็เปึนซีดีที่อธิบายเปึนเรื่อง ๆ ไปอีกประมาณ ๕ นาที ๑๐ นาที ประมาณสัก ๑๕ ถึง ๒๐ เรื่องด้วยกัน รวมทั้งเรื่องเว็บไซต์ต่าง ๆ ด้วยนะครับ ส่วนที่กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญอยากจะประสานกับกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น ครับท่านประธาน ก็คือ ส่วนแรกคือวันที่ ๒๖ เมษายน ซึ่งเปึนวันที่กรรมาธิการยกร่าง จะต้องเผยแพร่ร่างออกไป รวมถึงเผยแพร่ไปยังองค์กรตามรัฐธรรมนูญด้วย ก็คงขอความ กรุณาจากกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญครับว่า เราจะจัดสรร ประมาณสัก ๒๐,๐๐๐ ชุดด้วยกันนะครับ จากทั้งหมด ๑ ล้านชุดนี่นะครับ หรือจะมากกว่านั้นแล้วแต่กรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญ นะครับว่า ๒๐,๐๐๐ ชุดนี่ขอความกรุณาท่านช่วยกรุณาแจกจ่ายไปยังองค์กรตาม รัฐธรรมนูญทั้งหลายด้วยนะครับ นี่ประเด็นแรกของวันที่ ๒๖ ส่วนอีกเรื่องหนึ่งก็คือว่า ๓๐ วันนี่ ถ้านับวันที่ ๒๖ นี่มันจะตกประมาณวันที่ ๒๕ หรือ ๒๖ พฤษภาคมโดยรวม แต่ว่าถ้าวันที่ ๒๕ หรือวันที่ ๒๖ พฤษภาคมแล้ว กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ได้ความเห็นมาโดยกระจัดกระจายนี่ การน้ำไปปรับแก้ร่างที่เปึนอยู่นี่ก็จะลำบาก พอสมควร ก็จะใคร่ขอความกรุณากรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตาม รัฐธรรมนูญเรื่องที่ ๒ ครับ ก็คือว่าถ้าเปึ้นไปได้ท่านช่วยกรุณาประสานกับองค์กรตาม รัฐธรรมนูญด้วยนะครับว่า ถ้าสามารถส่งร่างได้มาก่อน สักประมาณวันที่ ๒๐ พฤษภาคม แล้วกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กรตามรัฐธรรมนูญช่วยกรุณาดูเนื้อหา ทั้งหมดว่าที่รับฟังมา ๑๒ องค์กร หรือทั้งหมดนี่เขามีความเห็นอย่างไรบ้าง โดยรวม ๆ นะครับ ไม่ใช่แต่ละองค์กร จะช่วยให้กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ จะช่วยให้พวกเรา ทํางานได้ดียิ่งขึ้นกว่าเดิมนะครับ อย่างมีประสิทธิภาพ ก็จะขออนุญาตกราบเรียนสั้น ๆ ครับท่านประธาน ขออนุญาต ขอบคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ท่านไพโรจน์ครับ ต่อเลยครับ

นายไพโรจน์ พรหมสาส์น 🔗

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม ไพโรจน์ พรหมสาส์น สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญและกรรมาธิการยกร่างครับ ก่อนอื่น ก็คงจะต้องขอขอบคุณและชมเชยคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นขององค์กร ตามรัฐธรรมนูญนะครับ ซึ่งท่านประธานและคณะได้รายงานต่อที่ประชุมในวันนี้ครับ จากการรับฟังแล้วก็ได้ดูรายงานของท่านแล้วก็ต้องขอชมเชยอย่างที่อาจารย์สมคิดว่า นะครับ คือท่านได้ทำงานด้วยความละเอียดรอบคอบมากนะครับ มีเอกสารรายงาน ส่วนใหญ่ผมเห็นด้วยกับที่อาจารย์สมคิดได้พูดไปเมื่อสักครู่นะครับ ก็คงจะมีประเด็น เพียงว่า การดำเนินการรับฟังความคิดเห็นในช่วงแรกนี้เข้าใจว่าท่านทำโดยที่ไม่ใช่ว่า จําเปึนต้องทํานะครับ ถ้าตามรัฐธรรมนูญแล้วท่านคงจะทําในช่วงที่ ๒ ว่าหลังจาก ร่างแรกเสร็จแล้วก็ส่งออกไป อย่างไรก็ตามก็ด้วยความพยายามของท่านนะครับ ได้พยายามที่จะติดต่อประสานงานกับองค์กรตามรัฐธรรมนูญทั้ง ๑๑ องค์กร แล้วก็มหาวิทยาลัยหรือสถาบันอุดมศึกษาอีก ๑๖๓ แห่งนะครับ สามารถรับฟังมาได้ถึง ๑๑๗ หน่วยนะครับ แล้วก็ใน ๑๑๗ หน่วยนี้เปึ้นองค์กรตามรัฐธรรมนูญถึง ๖ หน่วย แล้วก็องค์กรที่เปึนอุดมศึกษาถึง ๗๘ หน่วย แต่ที่แปลกมากก็คือรายงานที่บอกว่า ที่ส่งแบบสำรวจออกไปถึง ๑๕,๖๗๙ ชุดนี่นะครับ เปึ้นเพศหญิงที่ตอบมามากกว่าเพศชาย ในสัดส่วนร้อยละ ๕๗.๖ และ ๓๘.๘ นะครับ แสดงว่าสุภาพสตรีนี่ขยันกว่าสุภาพบุรุษมาก ซึ่งเปึนเรื่องที่ดีครับที่เราได้รับฟังความคิดเห็นมามากมาย นั่นเปึนประเด็นแรกครับ

ประเด็นที่ ๒ ผมคิดว่ารายงานนี่ครับ ถึงแม้ท่านจะมาล่านิดหนึ่งนะครับ แต่ว่ากรรมาธิการยกร่างก็จะรับไปพิจารณาครับ ในประเด็นหลัก ๆ ประเด็นสำคัญ ๆ ซึ่งมีอยู่หลายเรื่องด้วยกันนะครับ อย่างที่อาจารย์สมคิดได้พูดถึงแล้ว ในเรื่องที่ผมคิดว่า เปึ้นประเด็นที่ คือผมมองว่าสถาบันหรือองค์กรตามรัฐธรรมนูญนี้เปึนหน่วยหลักนะครับ ทั้ง ๑๑ หน่วย รวมทั้งมหาวิทยาลัยอีกร้อยกว่าแห่งนะครับ เปึนกลุ่มเปึนก้อน ที่เราสามารถจะรับฟังได้มีน้ำหนักมากพอสมควรนะครับ นอกเหนือจากที่เราไปฟังจาก ๗๖ จังหวัดแล้ว เพราะฉะนั้นประเด็นหลัก ๆ ที่ท่าน หยิบยกขึ้นมานี้ผมคิดว่าก็เปึนความคิดเห็นในช่วงแรกนะครับ ก็เปึนเรื่องที่ออกมาแล้ว ค่อนข้างเด่นชัด อย่างเช่น ในหมวดที่ ๑ ประเด็นศาสนาประจำชาติและศาสนาอื่น ให้คงไว้นะครับ ตามรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ ในเรื่องของการรับรองสิทธิเสรีภาพและการ ตรวจสอบอำนาจรัฐ เห็นควรให้แก้ไขเพิ่มเติมโดย ควรให้ประชาชนมีบทบาทมากขึ้น อันนี้ก็ตรงกันในเรื่องสิทธิและหน้าที่ของการไปเลือกตั้ง ในเรื่องของที่ว่าควรจะกําหนด คุณสมบัติและจริยธรรมของนักการเมือง ซึ่งกําหนดมาตรฐานและวิธีปฏิบัติเกี่ยวกับ คุณธรรมและจริยธรรม ซึ่งกรอบ ๒ ก็ได้เตรียมการในเรื่องนี้ไว้แล้วนะครับ ในเรื่องของ สถาบันการเมืองนะครับ สภาผู้แทนราษฎรก็ได้มีความเห็นเด่นชัดตรงนี้ว่า สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามบัญชีรายชื่อนั้นควรจะยกเลิก และในเรื่องของลดระยะเวลา การสังกัดพรรคลงเหลือ ๓๐ วัน แต่ว่าในกรรมาธิการยกร่างเรา ๓๐ วัน คงจะต้อง ไปแก้ไข ถ้ากรณียุบสภา ๓๐ วันนับถึงวันที่เลือกตั้ง ถ้านับถึงวันรับสมัครคงจะไม่นั่น ส่วน ๙๐ วันนั้นทางกรรมาธิการก็คงไว้นะครับ เพราะว่าในกรณีที่ครบวาระ เวลา ๙๐ วัน ก็น่าจะเปึ้นเวลาที่พอสมควร จํานวน สส. ที่ลดจํานวนลงมา ในเรื่องของวุฒิสมาชิก นะครับ ที่เน้นในเรื่องของการสรรหาจากตัวแทนทุกภาคส่วน ต่าง ๆ เหล่านี้เปึ้นต้นนะครับ ซึ่งเปึนประเด็นที่มีความสำคัญไม่ใช่น้อย รวมทั้งประเด็นที่นายกรัฐมนตรีควรมาจาก สส. แล้วก็ในเรื่องที่ห้ามนายกรัฐมนตรีดำรงวาระติดต่อกันเกิน ๒ สมัย ซึ่งเรื่องต่าง ๆ ทั้งหมด ก็เปึนเรื่องที่ละเอียดอยู่ในนี้แล้ว อันนี้ก็คงจะเปึนส่วนประกอบ แต่ว่าในช่วงที่ ๒ ซึ่งเมื่อมีร่างแรกออกไปแล้ว ท่านคงจะต้องขอความกรุณาว่าทําอย่างไรครับเราจะได้รับฟัง ความคิดเห็นจากองค์กรตามรัฐธรรมนูญนั้น ๆ ได้อย่างครบถ้วนและทันเวลาอย่างที่ อาจารย์สมคิดว่าสักครู่นี้ มีอยู่สิบเอ็ด ได้มาทั้งสิบเอ็ดได้ไหม และมหาวิทยาลัยถ้าได้ ครบถ้วนได้ยิ่งดี รวมไปถึงน้อง ๆ นักศึกษาด้วย ถ้าเปึนเช่นนั้นน้ำหนักที่เราจะรับฟัง ก็น่าจะมีน้ําหนักมากขึ้น แล้วก็อีกอย่างก็เรื่องเวลา เงื่อนเวลาถ้าหากว่าได้ประมาณสัก กลาง ๆ พฤษภาคม หรือไม่ควรจะเกินปลายเดือนเราก็สามารถที่จะนำมาประกอบการ พิจารณาได้ชัดเจนยิ่งขึ้น ผมก็คงจะมีประเด็นที่กราบเรียนต่อที่ประชุมและต่อท่าน กรรมาธิการไว้เพียงแค่นี้ครับ ขอบพระคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ท่านต่อไปนี่ ท่านสวิ่ง และตามด้วยท่าน สสร. จรัส ท่านสวิ่งเชิญเลยครับ

นายสวิ่ง ตันอุด 🔗

ท่านประธานที่เคารพ กระผม สวิ่ง ตันอุด สสร. ครับ ผมมีอยู่สองสามประเด็นหลังจากที่ได้รับฟังคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นตาม องค์กรรัฐธรรมนูญ ซึ่งผมคิดว่าท่านได้ทํารายงานมาอย่างดี แล้วก็ค่อนข้างจะมีสถิติ ข้อมูลทั้งหลายครบถ้วน แต่ผมคิดว่ามีอยู่สองสามเรื่องนะครับที่ผมอยากจะตั้งข้อสังเกต แล้วก็หลายเรื่องที่เราเองก็อาจจะไม่ได้เอาไปแลกเปลี่ยนหรือคุยในเวทีอื่น ๆ นะครับ

ประเด็นแรกนี่นะครับ ผมเห็นว่าสิ่งที่ท่านถามเรื่องเกี่ยวกับสิทธิภูมิปัญญา และจารีตประเพณี วัฒนธรรมไทยนี่นะครับ ผมคิดว่าอันนี้ค่อนข้างดี เพราะว่าฟังดูแล้ว หลายที่ในรายงานนี้บอกมาว่า คล้าย ๆ กับว่าจะต้องมีกฎหมายรองรับในเรื่องนี้ อย่างชัดเจน ซึ่งผมคิดว่าเรื่องนี้น่าสนใจนะครับ เพราะว่าเรื่องเกี่ยวกับภูมิปัญญาของไทย เราเองนี่ในขณะนี้ยังไม่มีระบบใด หรือกฎหมายใดที่เข้ามารับรอง หรือให้คุณค่า ให้สิทธิ ในเรื่องต่าง ๆ เหล่านี้ได้อย่างเต็มที่ ไม่ว่าจะเปึนเรื่องเกี่ยวกับองค์ความรู้ทางด้านสมุนไพร ก็ดี เรื่องเกี่ยวกับความรู้ทางด้านภูมิปัญญาในแง่ของการรักษาก็ดี อันนี้เปึนรากเหง้า รากฐานที่สําคัญ รวมทั้งจารีตประเพณี วัฒนธรรมหลายพื้นที่ที่มีความหลากหลาย อันนี้คือความอุดมสมบูรณ์ในแง่ของวัฒนธรรมบ้านเราอยู่แล้ว แต่ว่าอย่างไรก็ตาม หลายครั้งก็ถูกแปรเปลี่ยนเอาไปรับใช้ต่อเรื่องของธุรกิจแล้วก็การท่องเที่ยว โดยที่ไปทำลายรากเหง้าจารีตประเพณี วัฒนธรรมของเราเสียเอง ซึ่งผมคิดว่าเรื่องนี้ ค่อนข้างสําคัญนะครับ ในรัฐธรรมนูญเองอาจจะต้องเขียนในเรื่องนี้ให้ชัดเจน ซึ่งผมคิดว่า ในวันก่อนเราได้พูดอีกเรื่องหนึ่ง ก็คือเรื่องของพันธุกรรมที่มีอยู่ในเมืองไทย ดังนั้นเรื่องของ ภูมิปัญญากับเรื่องพันธุกรรมนี่นะครับ ผมก็ดีใจที่มีอยู่ในรายงาน และบอกว่าต้องมี กฎหมาย หรือระบบของการรับรองในเรื่องนี้อย่างชัดเจน ซึ่งผมคิดว่าถ้าเราสามารถที่จะรักษารากของเราไว้ได้นะครับ การพึ่งตัวเองก็ดี ระบบเศรษฐกิจพอเพียงของเราก็ดี ก็จะสามารถที่จะตั้งอยู่บนรากฐานของจารีต วัฒนธรรมและภูมิปัญญาของเราได้อย่างดีนะครับ ซึ่งผมคิดว่าเรื่องนี้สําคัญนะครับ ซึ่งอาจจะฝากท่านกรรมาธิการด้วยนะครับที่จะต้องไปคุยเรื่องนี้ต่อ แล้วก็ฝากกรรมาธิการ ทางด้านยกร่างด้วยนะครับ เพราะผมเห็นว่าเรื่องนี้ก็อาจจะยังเบาไปนะครับ

ประเด็นที่ ๒ ที่เกี่ยวกับทางด้านองค์กรอิสระ ผมคิดว่าออกไป ในแนวโน้มที่ดีนะครับ ก็คือว่าทําอย่างไรถึงจะให้องค์กรอิสระเหล่านี้มีบทบาทและอํานาจ มากขึ้น และผมคิดว่าสิ่งที่พูดถึงนี้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องเกี่ยวกับสภาที่ปรึกษา ผมคิดว่า สภาที่ปรึกษาควรจะต้องถูกทบทวนให้ชัดเจนว่าทําอย่างไรถึงจะให้สภาหรือองค์กรนี้ มีบทบาทมากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งผมคิดว่าเจตนารมณ์เดิมในแง่ของรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ ก็คือว่าเหมือนกับเปึนสภากันชน เพราะว่าได้มาจากกลุ่มคนที่หลากหลาย ถ้าเกิดความขัดแย้งภายในสังคมนี่ สภาอันนี้น่าจะประนีประนอมหรือคลี่คลายความ ขัดแย้งทั้งหลายได้ แต่ที่ผ่านมา บทบาททั้งหลายที่ผ่านมาก็เหมือนกับทำพิธีกรรมนะครับ ที่ผมพูดเช่นนี้ก็เพราะว่าผมเคยเปึนสมาชิกสภาในรุ่นแรก เพราะว่าที่ผ่านมาทำรายงาน ให้กับรัฐบาลแล้ว รัฐบาลก็ตอบตามประเพณี แล้วหลังจากนั้นจะทำหรือไม่ก็สุดแล้วแต่ ฝ์ายนโยบายว่าจะทําหรือไม่ ซึ่งผมคิดว่าเรื่องนี้ทําอย่างไรถึงจะทําให้บทบาท และความสําคัญในเรื่องนี้มากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งมีบทบาทในแง่ของการที่จะเสนอ กฎหมาย ผมคิดว่าในเรื่องของบทบาทขององค์กรอิสระในแง่ของการเสนอกฎหมายได้ น่าสนใจอย่างยิ่งนะครับ ไม่ว่าจะเปึนสภาขององค์กรประชาชนโดยทั่วไป สภาทนายความ หรือสภาอะไรทั้งหลายที่เขามีบทบาทอยู่ในสังคม น่าจะเป่ดโอกาสให้เขาได้เสนอ กฎหมายอะไรต่าง ๆ ได้ เพราะตอนนี้ขีดจํากัดในแง่ของการเสนอกฎหมายในบ้านเรา อยู่เพียงแค่ช่องทางแคบ ๆ นะครับ ดังนั้นการเข้ามามีส่วนร่วมของประชาชนในเรื่องนี้ ก็มีน้อย ถึงแม้ว่าเราจะบอกว่าให้ประชาชนเสนอกฎหมายได้ แต่องค์กรต่าง ๆ เหล่านี้ เราก็ควรจะให้สิทธิ รวมทั้งสภาที่ปรึกษาเราถูกขีดไว้เฉพาะเรื่องเศรษฐกิจและสังคม ทั้ง ๆ ที่ความสำคัญอีกด้านหนึ่งก็คือเรื่องของการเมือง การปรึกษาทางด้านการเมือง ทั้งหลายจะไปอยู่ในนี้ด้วยหรือไม่ ผมคิดว่าอันนี้คือประเด็น ซึ่งอาจจะตั้งให้กรรมาธิการ ลองไปซักไปถามต่ออีกก็ได้นะครับว่า จะทําอย่างไรให้องค์กรอิสระต่าง ๆ เหล่านี้ ได้มีบทบาทมากยิ่งขึ้น เปึ้นดุลทางสังคมอีกอันหนึ่งนะครับ ซึ่งผมคิดว่าอันนี้คือ ประเด็นที่ ๒

ส่วนประเด็นที่ ๓ ผมอ่านรายงานแล้วผมก็ยังไม่ค่อยเห็นตรงไหนที่ชี้ชัด เรื่องนี้ นั่นก็คือเรื่องเกี่ยวกับทางด้านเด็กและเยาวชน เพราะเห็นว่าท่านได้เข้าไปทำเรื่อง เกี่ยวกับทางด้านสถาบันการศึกษา ในการที่จะถามดูว่าสถาบันการศึกษาที่เกี่ยวกับ เด็กและเยาวชน ผมคิดว่าในเรื่องเกี่ยวกับเด็กและเยาวชนอาจจะต้องชี้ชัด ๒ เรื่องนี้ให้ชัด ก็คือ ๑. การสนับสนุนบทบาทของเยาวชนให้เข้ามามีส่วนร่วมในทางสังคมที่ชัดเจน ให้ชัดเจนเลยว่าเราจะมีสภาเยาวชนแห่งชาติหรือไม่ ที่จะต้องถูกระบุไว้เพื่อที่จะทำให้เขา มีสถาบัน มีองค์กร มีกองทุนของเขาเองในแง่ของการดำเนินการ ซึ่งผมคิดว่านิสิต นักศึกษาหรืออะไรทั้งหลายตอนนี้เขาก็เคลื่อนไหวในทางสังคม แต่ว่าทำอย่างไร ถึงจะทําให้เขามีบทบาทโดยรัฐเปึ้นผู้สนับสนุนในเรื่องนี้ให้ชัดเจนมากยิ่งขึ้น มีกองทุน ทําให้เขาได้เข้ามามีส่วนร่วมในทางสังคมที่ไม่ถูกชักจูงไปในเรื่องอื่น ๆ ได้ง่ายไปกว่านี้ ซึ่งผมก็คิดว่าเรื่องนี้เท่าที่ทํางานกับเยาวชนมาเขาต้องการเรื่องนี้ที่จะทําให้สภาของ เยาวชนมีทั้งในระดับชาติ ในระดับท้องถิ่น อันนี้ผมคิดว่าถ้าจะสอบถามพวกเยาวชน ทั้งหลายให้ชัดเจนในแง่ของการส่งเสริมบทบาท เรื่องนี้จะเอาอย่างไรในรัฐธรรมนูญ จะถูกเขียนไว้ไหม เพราะผมคิดว่าเรื่องนี้สําคัญครับ อนาคตของชาติตอนนี้เอง บางทีเราไม่ได้เอาใจใส่ในแง่ของความคิดของเขาว่าเขาจะเข้ามามีความคิดและ มีส่วนร่วมในทางสังคมอย่างไร อันนี้คือประเด็นที่ผมคิดว่าเกี่ยวข้องกับทางด้านเยาวชน นะครับ แต่เรื่องเกี่ยวกับอีกอันหนึ่งนะครับ ประเด็นนี้เหมือนกัน คือเรื่องเด็กครับ ผมคิดว่า การปกปัองเด็กก็ดี การที่จะทำให้เด็กรอดพ้นจากการถูกครอบงำทางด้านความคิดก็ดี ผมคิดว่าคณะกรรมาธิการยกร่างเท่าที่ดู ก็ยังพูดถึงเฉพาะเพียงแค่ครอบครัวที่จะต้อง ดูแลเด็ก แต่ว่าจริง ๆ เรื่องเด็กนี่มันพัฒนาก้าวหน้าไปกว่านั้นมาก ทำอย่างไรเราถึงจะมี บทบัญญัติว่าด้วยธุรกิจที่เกี่ยวพันกับเด็กและก็เอาเปรียบเด็ก เราจะทำอย่างไร ตอนนี้มีมากครับธุรกิจที่เอาเปรียบเด็กและก็ขูดรีดจากเด็กและครอบงําเด็ก ในรัฐธรรมนูญจะถูกเขียนและกํากับไว้ ทําอย่างไรถึงจะทําให้ปกปัองเด็กในเรื่องต่าง ๆ เหล่านี้ด้วย และหลายครั้งนี่นะครับ เด็กตอนนี้พัฒนาไปไกลแล้ว ไม่ใช่เฉพาะเด็กบ้านเรา การค้ามนุษย์ข้ามชาติก็กลายไปเปึนปัญหาใหญ่ในทางสังคม ก็คือการปกปัอง เรื่องสิทธิของเด็กที่ผู้ใหญ่เราเองที่จะต้องทํา ผมคิดว่าเรื่องนี้ยังไม่ค่อยปรากฏว่า จะถูกถามหรือถูกอภิปรายกันสักเท่าไร ดังนั้นก็อาจจะต้องฝากกรรมาธิการชุดนี้ ว่าด้วยเรื่องเด็ก บทบาทของเด็ก ว่าด้วยสภาเยาวชนก็ดี และการคุ้มครองเด็ก เรื่องเกี่ยวกับการค้ามนุษย์ข้ามชาติ เรื่องเกี่ยวกับธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับเด็ก เราจะจัดการกับ เรื่องต่าง ๆ เหล่านี้อย่างไร ซึ่งฝาก ๒ กรรมาธิการด้วยนะครับ คือกรรมาธิการของท่าน ที่อาจจะต้องไปถามเรื่องนี้กับเด็ก กับกรรมาธิการยกร่างครับ ขอบพระคุณมากครับ ท่านประธาน

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ท่านต่อไปนะครับ ท่านจรัส และตามด้วยท่านกรรณิการ์นะครับ เชิญครับท่านอาจารย์จรัส

ศาสตราจารย์จรัส สุวรรณมาลา

ท่านประธานที่เคารพครับ กระผม จรัส สุวรรณมาลา ท่านประธานครับ กระผมมีข้อสังเกตสั้น ๆ เกี่ยวกับรายงานของ คณะกรรมาธิการนะครับ คือกระผมมีข้อสังเกตว่ารายงานของคณะกรรมาธิการที่ได้ฟัง ไปแล้วนี่นะครับเปึนการรับฟังความเห็นในประเด็นทั่ว ๆ ไป ซึ่งครอบคลุมทุก ๆ เรื่อง ที่ได้มีการรับฟังความเห็นไปแล้วโดยคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นทั้งในระดับ จังหวัดและภาคนะครับ ที่กระผมยังไม่ได้ยิน แล้วก็ที่กระผมคาดหวังว่าอยากจะได้ยินจาก กรรมาธิการชุดนี้ก็คือ การรับฟังความเห็นเกี่ยวกับอำนาจหน้าที่ ที่มาของตัวบุคคล หรือคณะบุคคล ซึ่งเข้าไปทำหน้าที่ในองค์กรตามรัฐธรรมนูญ เกี่ยวกับปัญหาการทำงาน ขององค์กรตามรัฐธรรมนูญนะครับ ซึ่งเราทราบกันดีว่าในช่วงที่ผ่านมานี่องค์กร ตามรัฐธรรมนูญส่วนใหญ่มีปัญหาในเรื่องความเปึนกลาง ในเรื่องการถูกแทรกแซง ในเรื่องการไม่สามารถทำงานให้เกิดประสิทธิผลได้นะครับ กระผมคิดว่ากรรมาธิการ จะได้ไปฟังความคิดเห็นเฉพาะเรื่องเหล่านี้ แล้วก็นําเข้ามาเล่าสู่กันฟัง ปัอนเข้าไป ในคณะกรรมาธิการยกร่างว่าองค์กรตามรัฐธรรมนูญเหล่านี้ควรจะมีการปรับ อำนาจหน้าที่ โครงสร้าง ที่มาของคณะบุคคลต่าง ๆ อย่างไรบ้าง เพราะประเด็นอื่น ๆ ที่เกี่ยวกับเรื่องสิทธิเสรีภาพอะไรต่าง ๆ ผมคิดว่าเปึนเรื่องที่เราจะได้ฟังจาก คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นทั่ว ๆ ไปกันบ้างแล้วนะครับ กระผมขอประทานโทษ ที่อาจจะคาดหวังอะไรมากไป หรือแตกต่างไปจากที่ท่านคิดนะครับ แต่ว่าอยากจะเสนอ ว่าในการจัดทำประชาพิจารณ์ที่จะดำเนินการในช่วงเดือนพฤษภาคม หลังจากที่เราได้มี ร่างแรก มีรายมาตราแล้ว อยากจะเสนอแนะให้คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น ชุดนี้ลองพิจารณาไปทำประชาพิจารณ์ในแต่ละเรื่องที่มีปัญหาเหล่านี้นะครับ แบบเจาะลึกเปึนรายองค์กรเลย อย่างเช่น คณะกรรมการการเลือกตั้ง คณะกรรมการสิทธิ มนุษยชน สภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจ ซึ่งเหล่านี้เปึนตัวองค์กรที่เราคาดหวังว่าจะได้ ทำหน้าที่หลัก ๆ ในทางการเมือง แล้วก็ไม่ได้ทำหน้าที่หรือไม่สามารถทำหน้าที่ได้ในช่วงที่ ผ่านมา อยากจะเสนออย่างนี้นะครับ ขอบพระคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ขอบคุณครับ ท่านกรรณิการ์ครับ และจะตามด้วยท่านพิเชียรนะครับ

นางกรรณิการ์ บรรเทิงจิตร

เรียนท่านประธานค่ะ ดิฉัน กรรณิการ์ บรรเทิงจิตร ก็เสนอความเห็นดังนี้ว่า ในกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของภาคส่วน ต่าง ๆ ไม่ว่าจะเปึนจาก ๗๖ จังหวัดหรือจาก ๑๒ องค์กรเหล่านี้นะคะ หรือว่าจากเว็บไซต์ หรือจากไปรษณียบัตรต่าง ๆ ที่ส่งกันมา ถ้ารวบรวมหรือประมวลแล้วก็นำไปเสนอให้กับ กรรมาธิการยกร่างฯ อย่างเปึ้นระบบนะคะ เหมือนกับที่กรรมาธิการประสานการมี ส่วนร่วมฯ ได้นัดหมายกันในการที่จะไปนำเสนอให้กับทางกรรมาธิการยกร่างโดยตรง จะทำให้มีประเด็นที่ทางกรรมาธิการยกร่างได้หยิบยกประเด็นเหล่านั้นเข้าไปถกแถลง ในกรรมาธิการแล้วก็เอาไปบรรจุในรัฐธรรมนูญได้อย่างเปึ้นระบบ อยากจะเสนอตรงส่วนนี้ ไม่ใช่แต่เพียงกรรมาธิการประสานการมีส่วนร่วมเท่านั้นนะคะ แต่ว่ามีกรรมาธิการชุดอื่น ๆ ที่ไปประสานแล้วก็ไปรับฟังความคิดเห็นจากองค์กรอื่น ๆ หรือแม้กระทั่งจากที่ส่งมาถึงท่านประธานโดยตรงนะคะ เหล่านี้เปึนต้น

ประเด็นที่ ๒ อยากจะพูดเสริมจากท่านสวิ่ง ตันอุด นะคะ ขออนุญาต เอ่ยนาม ก็คือเรื่องสิทธิในเรื่องของทางด้าน มันเปึนเรื่องภูมิปัญญาท้องถิ่น มันเปึ้นเรื่อง ของสิทธิทางด้านสุขภาพ ซึ่งต้องขอเรียนว่า ขณะนี้ในตัวพระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ ซึ่งผ่านออกมาแล้ว ก็ได้มีการเตรียมที่จะทำในเรื่องของธรรมนูญสุขภาพ ซึ่งในมาตรา ๔๗ ว่าด้วยเรื่องของการส่งเสริมสนับสนุนการใช้และการพัฒนาภูมิปัญญา ท้องถิ่นทางด้านสุขภาพ ซึ่งตรงนี้ต้องอนุรักษ์ ซึ่งตรงส่วนนี้ก็คือเรื่องอะไรบ้าง ก็คือ เรื่องของการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน การแพทย์ทางเลือก รวมทั้งวัฒนธรรม ต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ถูกละเลยจากสังคมไทยมานาน ซึ่งก็ขอขอบคุณ ที่คณะกรรมาธิการชุดนี้ได้หยิบยกตรงนี้ขึ้นมาแล้วก็เอามานำเสนอ แล้วก็น่าจะได้บรรจุ เข้าไปในส่วนหนึ่งของสิทธิในเรื่องของภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านสุขภาพ ซึ่งจะได้อยู่เปึ้นร่ม ให้กับส่วนอื่นที่จะได้ทำงานได้ แม้กระทั่งในกระทรวงสาธารณสุขซึ่งจะมีกรมพัฒนา การแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้านเหล่านี้จะได้ดำเนินการ ซึ่งขณะนี้คิดว่าเรื่อง ภูมิปัญญาท้องถิ่นต่าง ๆ ถูกละเลยไปเยอะพอสมควรนะคะ ถ้าพูดในเชิงก็คือว่าถูกกวาด ลงจากโต๊ะทางด้านระบบปัจจุบัน เพราะฉะนั้นตรงนี้ก็อยากจะฝากท่านประธานไปว่า ในส่วนเรื่องของสิทธิทางด้านสุขภาพ โดยเฉพาะเรื่องภูมิปัญญาท้องถิ่นอยากจะให้ไป ทบทวนในกรรมาธิการยกร่างด้วยค่ะ ขอขอบพระคุณค่ะ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ตามด้วย ท่านพิเชียรครับ

นายพิเชียร อํานาจวรประเสริฐ 🔗

กราบเรียนท่านประธานสภา ร่างรัฐธรรมนูญนะครับ ท่านกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น ๑๒ องค์กร เพื่อนสมาชิก สสร. ที่เคารพทุกท่านนะครับ กระผม พิเชียร อำนาจวรประเสริฐ สมาชิก สสร. หมายเลข ๐๔๕ ในเรื่องของกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น ๑๒ องค์กรนี้นะครับ ก่อนอื่นต้องขอ อนุญาตชมเชยว่าท่านทั้งหลายในฐานะกรรมาธิการได้ทําหน้าที่อย่างดียิ่งนะครับ เท่าที่กระผมดู เอกสารของท่านเปึนเอกสารที่มีจำนวนหน้ามากที่สุดนะครับในการ รายงาน แล้วก็ได้พิมพ์เปึนรูปเล่มอย่างดียิ่ง สวยงามยิ่ง ซึ่งกระผมก็เก็บเอาไว้ เปึ้นหลักฐานอ้างอิงได้นะครับ อันนี้ก็เปึนสิ่งที่ดีแล้วก็เปึนตัวอย่างของการทํางาน ของคณะกรรมาธิการที่ดียิ่ง แล้วก็เพื่อนสมาชิกทุกท่านก็ได้แสดงความชื่นชม กับท่านทั้งหลายไป ก็คิดว่าจะเปึนตัวอย่างให้กับการทำงานของคณะกรรมาธิการ ชุดต่าง ๆ ต่อไป

ในท้ายที่สุดของการทำงานของ สสร. เรานั้น กระผมคิดว่ากรรมาธิการ คณะต่าง ๆ ทั้ง ๑๓ คณะ แล้วก็แม้กระทั่งตัว สสร. ใหญ่เองคือ สสร. ใหญ่ทั้งร้อยท่าน ก็น่าที่จะมีการรวบรวมเอกสารแล้วก็พิมพ์เปึ้นเล่มในลักษณะการอย่างนี้ไว้ เพื่อให้อนุชน รุ่นหลังได้เอาไว้ศึกษา ในส่วนของที่ท่านได้ทำรายงานมานี้ กระผมอยากจะขออนุญาต เสนอแนะเปึนข้อสังเกตสักสองสามข้อ ซึ่งผมคิดว่าจะเปึนประโยชน์ ข้อที่ ๑ กระผมคิดว่า ที่ท่านได้ทำเปึ้นแบบสอบถามไปเรียนถามทาง ๑๒ องค์กรนั้นก็เปึ้นสิ่งที่ดีแล้ว แต่ว่าอยากจะขออนุญาตเรียนถามท่านว่าท่านได้มีการเชิญตัวแทนหรือผู้แทนขององค์กร ทั้ง ๑๒ องค์กรนี้มาพบปะ แล้วก็ได้มาพูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันในเรื่องการ ร่างรัฐธรรมนูญบ้างหรือไม่ แล้วก็ถ้ามีก็อยากจะได้รายละเอียดว่าท่านได้มีการประชุมกับ ๑๒ องค์กรเหล่านั้นอย่างไร ซึ่งกระผมคิดว่าน่าที่จะเปึนโอกาสอันดีที่ท่านน่าจะมีการเชิญ ตัวแทนของทั้ง ๑๒ องค์กรมาพูดคุย แล้วก็แลกเปลี่ยนความคิดเห็นด้วย นอกเหนือจาก การส่งแบบสอบถามให้เขานะครับ ซึ่งการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นนี้ก็น่าที่จะได้กระทําเปึ้นระยะ ๆ ทั้งในเฟส (Phase) ๑ เฟส ๒ เฟส ๓ ตามที่เราจะมีการดําเนินการนะครับ อันนี้ผมคิดว่าจะเปึนประโยชน์ อย่างยิ่ง เพราะว่าการที่ได้มีโอกาสมาพบปะพูดคุยและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันนี้ จะเปึนประโยชน์นะครับ แล้วก็จะได้ซักถามรายละเอียดต่าง ๆ อย่างลึกซึ้งได้ด้วยนะครับ ถ้าท่านได้ทําแล้วกระผมก็อยากจะทราบว่าท่านได้เชิญผู้แทน มีผู้แทนท่านใดที่มาร่วม นะครับ แล้วก็กระผมดูในรายงานนี้ยังไม่เห็นความเห็นของอีก ๕ องค์กร คือท่านได้ทำ ความคิดเห็นนี้มารู้สึกจะมีอยู่ ๗ องค์กรนะครับ แต่ว่ายังขาดอยู่อีก ๕ องค์กร อาจจะมี เท่าที่ผมเห็นก็มี คมช. มีศาลฎีกา ศาลปกครอง เหล่านี้เปึนต้น กระผมอยากจะได้รับทราบ ว่าอีก ๕ องค์กรเขาคิดเห็นอย่างไรนะครับ เพราะว่าผมไม่เห็นในรายงานฉบับนี้นะครับ แล้วก็อยากจะขออนุญาตเสนอแนะว่า ถ้าเปึนไปได้ ท่านจะเชิญตัวแทนของทั้ง ๑๒ องค์กร มาพบปะพูดคุยกับ สสร. ของเราบ้าง แล้วก็ได้เป่ดโอกาสให้ สสร. ทุกท่านได้ มีส่วนเข้าร่วมในการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกับตัวแทนของทั้ง ๑๒ องค์กรด้วย กระผม คิดว่าจะเปึนสิ่งที่เปึนประโยชน์อย่างมากนะครับ เพราะว่าเราเองก็อยากจะฟังความ คิดเห็นของ ๑๒ องค์กรนี้ว่าเข้ามองภาพรวมของการร่างรัฐธรรมนูญของเราในขณะนี้ อย่างไร เขาให้น้ําหนักกับเรามากน้อยแค่ไหน แล้วก็เขามีทัศนคติต่อรัฐธรรมนูญของ สสร. ป้ ๒๕๕๐ ฉบับนี้อย่างไร อันนี้เปึนข้อที่ ๑ ข้อที่ ๒ ถ้าเปึ้นไปได้นะครับ กระผมอยากจะ ขออนุญาตกราบเรียนท่านวิชัย รูปขำดี ขออนุญาตเอ่ยนาม แล้วก็ท่านกรรมาธิการ ทุกท่านว่า ถ้าเปึนไปได้อยากจะให้ท่านได้ช่วยกรุณาทำบทสรุปสำหรับผู้บริหารนะครับ สั้น ๆ สักองค์กรละสองสามหน้าก็ได้ เพื่อให้เราได้เห็นภาพรวมว่าแต่ละองค์กรเขามี ข้อคิดเห็นเรื่องรัฐธรรมนูญฉบับนี้อย่างไร ซึ่งท่านเองได้แจกแจ้งมาในรายละเอียดนี้ อย่างดีเลิศอยู่แล้ว แต่ว่าอยากจะขอเปึนเอกเซคคิวทีฟ ซัมมารี (Executive summary) สั้น ๆ สักนิดหนึ่งนะครับว่า สภานิติบัญญัติแห่งชาติ โดยสรุปแล้วเข้ามองร่างรัฐธรรมนูญ ฉบับนี้อย่างไร หรือว่า ครม. หรือว่าองค์กรอิสระต่าง ๆ นะครับ อันนี้ผมคิดว่าจะทำให้ รายงานของท่านยิ่งสมบูรณ์ขึ้นไปอีกนะครับ เมื่อท่านทำเข้ามาแล้ว ท่านอาจจะพิมพ์รวม เปึ้นเล่มอีกสักเล่มหนึ่ง เปึนเล่มเล็กหน่อยนะครับ แล้วแอทแทช (Attach) ปะรวมกับเล่มนี้ เข้าไป ผมคิดว่าผมอยากได้เลยล่ะ เพราะว่าอันนี้ผมจะเก็บไว้สอนลูกศิษย์ของผมได้ด้วย แล้วก็ให้พี่น้องประชาชนได้เก็บไว้ดูหรือเก็บไว้อ้างอิงในโอกาสอนาคตข้างหน้านะครับ ก็กล่าวโดยรวมแล้วผมคิดว่าการทํางานของกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นฯ ๑๒ องค์กร ของท่าน ถ้าให้คะแนนนี่ผมให้คะแนนเกรดเอ (Grade A) เลยนะครับ ท่านอาจารย์นรนิติ ครับ แล้วก็หวังว่าการทำงานของท่านในช่วงเฟสที่ ๒ และเฟสที่ ๓ จะเปึนประโยชน์ ต่อ สสร. ของเราอย่างมากในอนาคตนะครับ กระผมขออนุญาตแสดงความคิดเห็น ไว้เพียงเท่านี้ครับ ขอขอบพระคุณมากครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

เชิญท่านประธาน กรรมาธิการครับ ก็ตอบรวมไปเลยนะครับจะได้จบ รับฟังความคิดเห็นคงไว้ไปปฏิบัติ แก้ไขในภายหลัง แต่ตอบรวมเลย ขออนุญาตครับ ขอบคุณครับ

นายวิชัย รูปขำดี ประธานคณะกรรมาธิการ

ขอบคุณท่านประธาน ครับ ผม วิชัย รูปขำดี ขอเรียนตอบชี้แจงท่านเพื่อนสมาชิกนะครับ เริ่มจากท่านอาจารย์ สมคิด แล้วก็ท่านไพโรจน์ที่กรุณาให้ข้อคิดเห็นเกี่ยวกับเรื่องวัน เวลาที่จะต้องดำเนินการ นะครับ ผมคิดว่าเปัาเวลาที่เราจะดําเนินการนั้นน่าจะอยู่ภายในวันที่ ๗ พฤษภาคม ของรายงานที่กำหนดไว้ในหน้าที่ ๔ นะครับ กรรมาธิการมีแผนในข้อ ๑.๕ ก็จะทำการ รวบรวมความคิดเห็นทั้งหมดนี้ ผมคาดว่าจะเสร็จภายในวันที่ ๗ พฤษภาคม เพราะฉะนั้นทางกรรมาธิการยกร่าง อยากจะให้ได้ข้อมูลตรงนี้กลับมาภายในวันที่ ๒๐ ก็น่าจะเปึนไปได้นะครับ ท่านถัดไป ท่านสวิ่งกับท่านกรรณิการ์นะครับ ก็มีประเด็นที่เราคาดว่าน่าจะได้ความคิดเห็นจาก เยาวชนที่กำลังดำเนินการอยู่ในขณะนี้ด้วย แล้วก็เราน่าจะได้จากช่วงที่เรารับฟังองค์กร จากสถาบันอุดมศึกษาอีกส่วนหนึ่งด้วย เวลานี้ทางเยาวชนก็มีสภาเยาวชนประจำจังหวัด ทั้ง ๗๖ จังหวัด องค์กรเหล่านี้ก็อยู่ในเครือข่ายที่กรรมาธิการเยาวชนของเราทั้ง ๒ ท่านได้ ไปประสานอยู่แล้ว สำหรับสิ่งที่ท่านอาจารย์จรัสอยากเห็นว่ามีเรื่องที่น่าจะเจาะเน้นลงไป ว่า ที่มาของตัวบุคคลขององค์กรตามรัฐธรรมนูญ องค์กรอิสระต่าง ๆ ที่ทางรัฐธรรมนูญ จะต้องกำหนดนั้น ผมคาดว่าถ้าหากเราได้จัดสัมมนาร่วมกับองค์กรตามรัฐธรรมนูญใน ไฟล์ท์บังคับต่อไปเราจะได้ข้อมูลเหล่านี้ค่อนข้างลึก ที่แล้วมาก็จะเปึนลักษณะของการ นำเอาความเห็นทั่วไปมาคุยกันก่อน แล้วก็ตรงกับที่ท่านพิเชียรอยากจะเห็นด้วยนะครับว่า เราคงจะนำเอาข้อมูลเดิมที่เราได้ในครั้งแรก ในรอบที่ ๑ ไปพูดคุยกับองค์กรตาม รัฐธรรมนูญในขั้นต่อไปว่า ขั้นแรกที่ท่านให้ความเห็นมานี้เปึ้นอย่างนี้ แล้วก็กรรมาธิการ ยกร่างฯ ออกมาหน้าตาเปึนอย่างนี้ เขาก็จะได้รับทราบเลยว่าสิ่งที่เขาเสนอมากับสิ่งที่ กรรมาธิการยกร่างให้ไปนี่ต่างกันไหม ต่างอย่างไร แล้วก็ในกรอบของกรรมาธิการ ยกร่างก็ยังระบุอีกว่าต่างจากรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ ในเรื่องใดบ้าง แล้วก็มีเหตุผลอย่างไร ตรงนี้แหละครับที่เราจะได้ข้อมูลจากองค์กรตามรัฐธรรมนูญที่ค่อนข้างจะ ลึกลงไปอย่างโดยตรง ผมเรียนท่านพิเชียรนิดหนึ่งว่า ที่แล้วมานี่ทำไมเราจึงได้ข้อมูล ไม่ครบตามองค์กรที่กำหนดไว้ แล้วก็บางเรื่องก็ยังอาจจะได้มาไม่ครอบคลุม เท่าที่ได้ ติดต่อกันนี่เราไม่ได้เชิญมา แต่ว่าเราได้ไปพบองค์กรเหล่านี้เปึนภาค ๆ แล้วก็จากการ พบปะก็ทำให้ทราบว่าเขาก็ยินดีที่จะให้ข้อมูล แต่ว่าหลายองค์กรยังรีรอ ยังไม่อยากจะให้ ข้อมูล ข้อคิดเห็นในประเด็นต่าง ๆ โดยละเอียด เพราะเกรงว่าประเด็นเหล่านั้นอาจจะเปึน ช่องทางให้สื่อเอาไปวิพากษ์วิจารณ์ได้ เพราะว่าจะไปยึดเอาความเห็นอันนั้นเปึนหลักมาก เกินไป แล้วก็บางองค์กรก็ยังไม่สามารถจะตกลงหาข้อยุติร่วมกันได้ ก็เลยข้อรีรอไว้ก่อนว่า ขอให้ตรงมีกรอบแล้วก็จะได้นำเสนออย่างเปึ้นทางการต่อไป เราก็คิดว่าในเบื้องต้นได้รับ ความร่วมมือ ขณะนี้ก็ถือว่าต้องขอขอบคุณแล้ว เพราะว่าเปึนเรื่องที่ยังไม่ได้กำหนดไว้เปึน ทางการ แต่เราก็หวังว่าหลังจากนี้องค์กรตามรัฐธรรมนูญก็คงจะมีความเข้าใจมากขึ้น แล้วก็น่าจะได้รับความร่วมมืออย่างดียิ่ง ขอบพระคุณครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ขอบพระคุณ ท่านคณะกรรมาธิการอย่างมาก ท่านใช้เวลาเปึนอย่างดีเลย ขอบพระคุณครับ

ต่อไปนะครับ ขอให้เปึนการพิจารณาเรื่องด่วน

รองศาสตราจารย์เจิมศักดิ์ ป่ืนทอง

ท่านประธานครับ ผมขอมีประเด็น เล็ก ๆ ฝากท่านกรรมาธิการนิดหนึ่งได้ไหมครับ

นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ท่านอาจารย์ เจิมศักดิ์ฝากสั้น ๆ นะ

รองศาสตราจารย์เจิมศักดิ์ ป่ืนทอง

สั้น ๆ เลยครับ คือผมได้ยินเมื่อกี้นี้ ผมวิ่งเข้าวิ่งออก ก็ไปประสานงานอยู่ข้างนอก ก็ได้ยินแว่ว ๆ ที่บอกว่าคงจะต้องประสาน กับทางมหาวิทยาลัย ผมอยากที่จะเสนอแนะนิดเดียวตรงนี้ ผมคิดว่ามหาวิทยาลัยนี่เปึนของสำคัญและจะมีนิสิต นักศึกษาที่อยู่ในวัย ๑๘ ป้ขึ้นไป เยอะ แล้วก็ถ้าทำให้บรรยากาศมันคึกคัก มันจะช่วยในเรื่องของการลงประชามติ ได้อย่างดี เพราะฉะนั้นถ้ากรรมาธิการจะลองประสานกับองค์กรนักศึกษา แล้วก็มหาวิทยาลัย ถ้าจัดให้มีการพูดคุยเปึ้นเวทีในมหาวิทยาลัยในเรื่องนี้นะครับ จะอุดช่องว่างได้เยอะ ผมคิดว่าถ้าท่านมีงบประมาณช่วยเขานิดหน่อย แล้วก็ ให้งบประมาณของมหาวิทยาลัยผสมกัน แม่ชชิง ฟันด์ (Matching fund) ผมคิดว่าอันนั้น น่าจะดี แล้วถ้าท่านเข้าไปจะเป่ดเวที คงจะต้องให้นักศึกษาเขามีส่วนร่วมในการคิดว่า รูปแบบจะเปึนอย่างไร เพราะว่านิสิต นักศึกษาอาจจะคิดต่างกับเรา เขาอาจจะต้องผสม บันเทิงในสมัยนี้ ที่ผมต้องเรียนตรง ๆ เพราะในสมัยนี้จะเอาเครียดว่าเปึ้นรัฐธรรมนูญ เฉย ๆ ผมเกรงว่าเขาจะไม่รับ แต่ว่าถ้ามีอะไรที่มีผสมการแสดง ผสมอะไรต่ออะไรของเขา ให้เขาคิดรูปแบบนะครับ แล้วก็ถ้าให้เขามีโอกาสได้มีตัวแทนของเขา หรือผู้นําของเขา หรือว่าคณาจารย์ของเข้าร่วมในการวิพากษ์วิจารณ์ก่อน แล้วก็ถึงจะเป่ดกว้าง ผมคิดว่า อย่างนั้นน่าที่จะดี ถ้าสมมุติว่าคล้าย ๆ ดัดแปลงรายการที่เราทำวันอาทิตย์ แต่แทนที่ จะเปึนวิทยากรคนอื่น เอานักศึกษาของเขาเองเปึนคนวิพากษ์วิจารณ์เสียก่อน แล้วก็จึง เป่ดกว้าง คล้าย ๆ วันอาทิตย์นะครับ ถ้าทำได้อย่างนั้นผมเชื่อว่าจะคึกคักขึ้นเยอะนะครับ ขอบพระคุณครับท่านประธานครับ

(การประชุมดําเนินมาถึงตอนนี้ นายนรนิติ เศรษฐบุตร ประธานสภา ร่างรัฐธรรมนูญ ได้ลงจากบัลลังก์ โดยมอบให้ นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภา ร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง ปฏิบัติหน้าที่แทน)
นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบคุณครับ ท่านอาจารย์เจิมศักดิ์ครับ ขอบคุณท่านกรรมาธิการทุกท่านนะครับ

ต่อไปพิจารณาในเรื่องด่วนที่ค้างไว้นะครับ

เรื่องด่วนที่ ๑ มอบหมายให้คณะกรรมการการเลือกตั้งเปึนผู้ดำเนินการ จัดและควบคุมการออกเสียงประชามติ ตามข้อ ๘ วรรคแรก ของประกาศสภา ร่างรัฐธรรมนูญ เรื่องหลักเกณฑ์และวิธีการว่าด้วยการเผยแพร่ร่างรัฐธรรมนูญและการ ออกเสียงประชามติ พ.ศ. ๒๕๕๐ กำหนดว่าในการจัดทำประชามติตามมาตรา ๒๙ วรรคสอง ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช ๒๕๔๙ ให้คณะกรรมการการเลือกตั้งเปึนผู้ดำเนินการจัดและควบคุมการออกเสียง ให้เปึนไปด้วยความสุจริตและเที่ยงธรรม ตามที่สภาร่างรัฐธรรมนูญมอบหมาย โดยให้มีอํานาจออกประกาศและระเบียบอันจําเปึนแก่การปฏิบัติในการดําเนินการ ตามประกาศนี้ ขณะนี้สภาร่างรัฐธรรมนูญยังไม่ได้มอบหมาย ผมจึงขอปรึกษาที่ประชุมว่า จะมอบหมายให้คณะกรรมการการเลือกตั้งเปึนผู้ดำเนินการตามข้อ ๘ วรรคแรก จะมีท่านสมาชิกท่านใดเห็นเปึนอย่างอื่นหรือไม่ครับ

(ไม่มีสมาชิกมีความเห็นเปึนอย่างอื่น)

ถ้าไม่มี ถือว่าที่ประชุมมีมติเห็นชอบให้คณะกรรมการการเลือกตั้งเปึนผู้ดําเนินการจัด และควบคุมการออกเสียงประชามตินะครับ อาจารย์พิเชียรครับ

นายพิเชียร อํานาจวรประเสริฐ

ท่านประธานครับ ในเรื่องด่วนที่ ๑ นี้นะครับ กระผมอยากจะขออนุญาตมีเปึนข้อสังเกตไว้สั้น ๆ สักนิดหนึ่งได้ไหมครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ครับ เชิญครับ

นายพิเชียร์ อํานาจวรประเสริฐ

ข้อสังเกตนั้นก็ไม่มีอะไรมากนะครับ คือ สสร. ของเรา สภาร่างรัฐธรรมนูญของเรานี่ มีมติมอบหมายให้คณะกรรมการการ เลือกตั้ง หรือ กกต. เปึนผู้ดําเนินการจัดและควบคุมการออกเสียงประชามตินะครับ ตามหลักเกณฑ์ที่เราได้ออกไปแล้วนะครับ แต่ว่าตรงนี้ก็ขออนุญาตเรียนว่าทาง สสร. ของเราก็ยังมีอำนาจในการที่จะให้ข้อเสนอแนะแล้วก็ติดตามนะครับ รวมทั้งในการที่จะ ค่อยตรวจสอบและดูแลให้การลงประชามตินั้นเปึนไปด้วยความเรียบร้อย ราบรื่น ทุกประการนะครับ อันนี้ก็เปึนข้อที่อยากจะให้ได้บันทึกไว้ด้วย เพื่อให้ปรากฏเปึนหลักฐาน ด้วยครับ ท่านประธานครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบพระคุณครับ อาจารย์พิเชียรครับ คือสิ่งที่อาจารย์พิเชียรพูดถึงนี่นะครับอยู่ในข้อ ๘ วรรคสอง ที่สภาร่างรัฐธรรมนูญอาจตั้งบุคคลหรือคณะบุคคลคณะหนึ่งหรือหลายคณะ เพื่อทำหน้าที่ให้ข้อเสนอแนะ ประสาน ให้ความช่วยเหลือ สนับสนุนแก่คณะกรรมการการ เลือกตั้ง รวมทั้งติดตามให้มีการปฏิบัติตามประกาศสภาร่างรัฐธรรมนูญนี้นะครับ ที่เรามี มติเห็นชอบไปสักครู่เปึ้นเรื่อง ข้อ ๘ วรรคหนึ่ง เพื่อให้ กกต. เข้าสามารถลงมือทำงานได้ นะครับ ผ่านนะครับ อาจารย์วัชราครับ

นายวัชรา หงส์ประภัศร

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพครับ กระผม วัชรา หงส์ประภัศร สสร. กระผมใคร่ขอหารือว่า สิ่งที่ท่านประธานได้อ่านไป เมื่อกี้นี้คือ ข้อ ๘ วรรคสองนี่ จะกรุณาพิจารณาเสียเลยในวันนี้ได้ไหมครับ เพราะว่าจะได้ ควบคู่กันไปกับการทํางาน คือจะได้เริ่มต้นตั้งแต่การจัดเตรียม จัดทํา เราจะได้เข้าไป ช่วยเหลือถ้าจะมีการแต่งตั้งบุคคลหรือคณะบุคคลนี่เข้ามาครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบคุณอาจารย์วัชราครับ คือกราบเรียนท่านอย่างนี้ครับ คือในวรรคสองนี่ คณะทำงานนี่ นะครับกำลังพิจารณารายละเอียด ซึ่งจะมีงานที่ต้องดำเนินการหลายเรื่องนะครับ ถ้าเรา ไม่คุยรายละเอียดกันนอกรอบก่อนแล้วเรามาคุยในสภานี่อาจจะไม่ครบถ้วน แต่เรื่องนี้ ตรงกับญัตติที่ท่านอาจารย์วัชราเสนอไว้ ซึ่งยังไม่ตกไป แต่กำลังจะทำเสียในคราวเดียว โดยใช้ระยะเวลาไม่นานนะครับ เพราะฉะนั้นขอพิจารณาในคราวต่อไปนะครับ

นายวัชรา หงส์ประภัศร

ขอบพระคุณครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบพระคุณครับ

เรื่องด่วนที่ ๒ พิจารณารายงานความคืบหน้าในการดำเนินงานของ คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งท่านจะไปมีการประชุมกันในวันที่ ๖ ถึง ๑๑ ที่ต่างจังหวัดนะครับ

เรียนเชิญท่านกรรมาธิการเข้าประจำที่เลยครับ

(คณะกรรมาธิการเข้าประจำที่)

อาจารย์ประพันธ์ครับ เชิญครับ ในระหว่างรอคณะกรรมาธิการนะครับ พอดีช่วงนี้ คณะกรรมาธิการยกร่างจะมีการประชุมอยู่ด้วย เชิญครับ

นายประพันธ์ นัยโกวิท

ขอบคุณท่านประธาน ผมกําลังจะกราบเรียน ท่านประธานครับ เพราะว่าตอนนี้คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญกําลังประชุม อยู่นะครับ ท่านประธานประสงค์ก็ยังประชุมอยู่ จะเอาในตอนนี้เลยอาจจะต้องไปเรียน แจ้งกับทางคณะกรรมาธิการยกร่างที่กำลังประชุมอยู่

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

กราบเรียนอาจารย์ประพันธ์อย่างนี้ครับ พอดีทราบว่าคณะกรรมาธิการยกร่างมีเวลา ประชุมในช่วงวันนี้ ก็เลยประสานงานกันว่า ในการที่จะรายงานนั้นนี่นะครับขอให้ประธาน และคณะกรรมาธิการมอบหมาย ท่านประธานก็มอบหมายให้ท่านอาจารย์สมคิดซึ่งเปึ้น เลขานุการคณะมารายงาน แล้วก็รายงานสั้น ๆ ว่า งานที่ท่านจะไปประชุมกันที่ ต่างจังหวัดในวันที่ ๖ ถึง ๑๑ นี้นะครับท่านจะมีกรอบหรือแนวทางอย่างไร เพื่อรายงาน ให้ประชาชนและสภาได้รับทราบในเบื้องต้นก่อน คงไม่ยาวนานมากนะครับ เชิญท่านเลขาครับ

ศาสตราจารย์สมคิด เลิศไพฑูรย์ กรรมาธิการ 🔗

ท่านประธาน ที่เคารพครับ ผม สมคิด เลิศไพฑูรย์ นะครับ เลขานุการคณะกรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญ ใคร่ขออนุญาตรายงานความคืบหน้าการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการ ยกร่างรัฐธรรมนูญ เพื่อท่านสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญได้ติดตามนะครับ แล้วก็ มีความเห็นในเรื่องต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง ขออนุญาตเรียนท่านประธาน ท่านสมาชิกว่า คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญได้ดำเนินการไปตามกรอบระยะเวลาที่ได้รายงาน มายังสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ ได้รับฟังความคิดเห็นประชาชนอย่างกว้างขวาง ทั้งความคิดเห็นที่ส่งมายังตัวกรรมาธิการยกร่างแต่ละคน ทั้งความเห็นที่ส่งมา ผ่านคณะกรรมาธิการประสานการมีส่วนร่วมและการประชามติ ทั้งคณะกรรมาธิการ ประจำจังหวัด ตามภาค และคณะกรรมาธิการประสานการรับฟังความคิดเห็นขององค์กร ตามรัฐธรรมนูญทั้งหลาย ซึ่งได้รายงานไปเมื่อสักครู่นี้นะครับ ผมขออนุญาตกราบเรียนว่า ในการดำเนินงานดังกล่าวข้างต้นนี่คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญได้พิจารณา หลักการสําคัญ ๆ ของเนื้อหาของรัฐธรรมนูญว่าควรจะเปึนอย่างไรบ้าง และ ณ บัดนี้นั้น ได้ดำเนินการจัดทำตัวร่างเปึนรายมาตราเสร็จเรียบร้อยในเบื้องต้นนะครับ เพื่อไปรับฟัง ความคิดเห็นประชาชน จํานวนทั้งหมดประมาณ ๓๑๗ มาตรา อาจจะมีเพิ่มบวก ลบ เพราะว่ามีทับเพิ่มเติมในบางมาตราที่ท่านกรรมาธิการได้ให้ ความเห็นเพิ่มเติมนะครับ ผมขออนุญาตเรียนว่า ในวันนี้นั้นมีการประชุมกรรมาธิการ ยกร่างรัฐธรรมนูญด้วยนะครับ ซึ่งได้แจกร่างที่พิจารณาเสร็จสิ้นไปแล้วในเบื้องต้น ให้ท่านทั้งหลายได้ดูด้วยว่ามีการเพิ่มเติม มีการแก้ไขตามความคิดเห็นของท่านสมาชิก สภาร่างรัฐธรรมนูญในหลายเรื่องด้วยกัน ในการประชุมวันนี้ก็คงจะเสร็จสิ้นในเรื่อง แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ในหมวดที่ ๔ แล้วอาจจะขึ้นในหมวดที่ ๕ ว่าด้วยรัฐสภาไปได้ การประชุมในอาทิตย์นี้ก็จะประชุมพรุ่งนี้อีก ๑ วัน หลังจากนั้นวันที่ ๖ ถึงวันที่ ๑๑ นี่ เนื่องจากระยะเวลาค่อนข้างเร่งรัดมาก กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญจึงมีความเห็นว่า ควรจะได้ไปประชุมกันในที่ที่กรรมาธิการยกร่างรั่ฐธรรมนูญสามารถประชุมได้ อย่างต่อเนื่อง ก็เลยกำหนดว่าวันที่ ๖ ถึง ๑๑ นั้นจะไปประชุมที่บางแสน เพื่อให้ กรรมาธิการยกร่างได้หารือกันอย่างใกล้ชิด และมีความเห็นในเรื่องต่าง ๆ ได้ด้วย ขออนุญาตกราบเรียนท่านประธาน ท่านสมาชิกเพิ่มเติมว่า กำหนดเวลาที่กำหนดไว้ วันที่ ๑๙ เมษายน ซึ่งร่างจะเสร็จนั้นน่าจะเสร็จได้ทันตามกําหนดเวลา แม้เวลาจะเร่งรัด อยู่พอสมควรทีเดียว อย่างไรก็ตามความเห็นที่กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญได้นําเสนอ ท่านสมาชิกทั้งหลายในที่นี้ แล้วก็ท่านสมาชิกหลายท่านก็นำความเห็นของท่านเอง มาเสนอยังกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ผมคิดว่าโดยรวม ๆ ก็ได้แก้ไข เปลี่ยนแปลง ได้รับฟังความเห็นท่าน แล้วก็นําไปบัญญัติในร่างรัฐธรรมนูญที่ได้ร่างเสร็จสิ้นแล้ว ในรายมาตราเปึ้นเบื้องต้น อย่างที่ได้เรียนเปึนเบื้องต้นแล้วนั้น ผมขออนุญาตกราบเรียน ว่า เมื่อวานนี้เรามีการประชุมกัน แล้วก็มีการนําเสนอความคิดเห็นของกรรมาธิการ ประสานการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน โดยรวมนี่ผมยังคิดว่าเนื้อหาโดยส่วนใหญ่ ก็จะประสานสอดคล้องกัน ยกตัวอย่างเช่น ในเรื่องของกรอบที่ ๑ เรื่องสิทธิเสรีภาพ ประชาชนนั้น ได้มีความเห็นของประชาชนโดยส่วนใหญ่ คือเกือบทั้งหมดเห็นว่า ประชาชนควรมีสิทธิเสรีภาพเพิ่มเติมมากขึ้น ควรจะให้ประชาชนใช้สิทธิได้ง่ายยิ่งขึ้น กว่าเดิม ยกตัวอย่างเช่น ลดจำนวนของคนเข้าชื่อเสนอถอดถอนนักการเมือง รวมถึงการ เข้าชื่อเสนอกฎหมายด้วย รวมถึงเรื่องที่ให้มีการเร่งรัดตรากฎหมายลูก สิ่งเหล่านี้ได้ถูก เขียน อยู่ในร่างรัฐธรรมนูญที่ได้จัดทําเปึ้นรายมาตราทั้งสิ้น หรือในส่วนเรื่องของสถาบัน การเมือง ยกตัวอย่างเช่น การลดจำนวน สส. ลงมา เราก็ได้ตอบสนองต่อความต้องการ ของประชาชนด้วยการจำนวน สส. ลงมาจากเดิมที่มี ๕๐๐ คน เหลือ ๔๘๐ คน เปึน เบื้องต้น ยังหารือกันต่อไป หรือในเรื่องของการที่ควรจํากัดวาระการดํารงตําแหน่งของ นายกรัฐมนตรี ๒ สมัย ก็ได้ตอบสนองในเรื่องนี้อยู่พอสมควรทีเดียว ในส่วนขององค์กร อิสระและศาลก็ได้แก้ไขเปลี่ยนแปลง เช่น เรื่องของกรรมการทั้งหลาย องค์กรอิสระที่ ประชาชนส่วนใหญ่เห็นว่าควรจะคงอำนาจไว้ แล้วเพิ่มอำนาจขององค์กรอิสระเพิ่มมาก ขึ้นกว่าเดิม ก็ได้มีการเขียนในเรื่องนี้ไว้ ยกตัวอย่างเช่น เรื่องสภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและ สังคมแห่งชาติ ได้นำเสนอว่าให้สภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาตินั้นได้มีอำนาจ เพิ่มเติมขึ้นในเรื่องของการให้ความเห็นในเรื่องของร่างกฎหมายต่าง ๆ หรือกรณีที่ กกต. ให้ใบเหลือง ใบแดงนั้น ควรจะมีศาลค่อยตรวจสอบ ก็ได้ดําเนินการไปตามความคิดเห็น ของสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญในที่นี้ แล้วก็ประชาชนโดยส่วนใหญ่ ผมขออนุญาต กราบเรียนเปึ้นเบื้องต้นในสุดท้ายอีกครั้งหนึ่งว่า ๑๙ เมษายน ต้นร่างรัฐธรรมนูญร่างแรก น่าจะเสร็จ ซึ่งในร่างแรกจะเสร็จนั้นก็จะประกอบด้วย ๓ ส่วน ส่วนที่ ๑ คือตัวร่าง รัฐธรรมนูญแท้ ๆ จํานวนทั้งหมดสามร้อยกว่ามาตรา พยายามลดให้น้อยกว่าจำนวน รัฐธรรมนูญเดิมที่มีอยู่ใน ๓๓๖ มาตรา ซึ่งเปึนความต้องการโดยส่วนใหญ่ของประชาชน ส่วนที่ ๒ ก็จะเปึนคําอธิบายเปรียบเทียบรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ กับร่างรัฐธรรมนูญ ฉบับใหม่ และก็ส่วนที่ ๓ ก็คือส่วนที่ว่าด้วยคำอธิบายเปึนภาษาง่าย ๆ เพื่อท่านสมาชิก แล้วก็ประชาชนจะได้เข้าใจได้ง่าย วันที่ ๑๙ จะเสร็จเพียงร่างแรกร่างเดียว แต่ว่าวันที่ ๒๖ นั้นจะสามารถแจกจ่ายไปทั่วประเทศ รวมทั้งให้สมาชิกพวกเรา ผู้ทรงเกียรติได้แปรญัตติ เพิ่มเติมด้วย ก็ขออนุญาตกราบเรียนว่า เวลาของ ๓๐ วันของการแปรญัตติก็จะเริ่มวันที่ ๒๖ เมษายน ไปจบวันที่ประมาณ ๒๕ - ๒๖ พฤษภาคมด้วยกัน ก็ขออนุญาตกราบเรียน เชิญท่านสมาชิกทุกท่านว่า ท่านที่อยากจะให้กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญได้แก้ไข เปลี่ยนแปลงในรายละเอียดเนื้อหาอย่างไรบ้างนี่ ท่านสามารถดูรายละเอียดได้ตามที่ได้ แจกท่านไป เอกสารที่ได้แจกท่านไปว่ามีการเปลี่ยนแปลงอย่างไรบ้าง แล้วเรื่องไหนที่ท่าน เห็นว่าเราควรจะปรับปรุง เปลี่ยนแปลง เพิ่มเติมไปอีก กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ก็ยินดีรับฟังความคิดเห็นของสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งเปึนคนที่รับผิดชอบโดยตรง กับการร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ก็ขออนุญาตกราบเรียนท่านประธาน ท่านสมาชิกเปึ้น เบื้องต้นครับ แล้วก็ถ้ามีอะไรที่ท่านสมาชิกได้ถาม จะขออนุญาตกรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญซึ่งมาอยู่พร้อมกันนี้แล้วได้ตอบคําถามทั้งหลายกับท่านทั้งหลายด้วยนะครับ ขอบคุณครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบพระคุณครับอาจารย์สมคิด อย่างไรฝากกรรมาธิการเรื่องการเผยแพร่ หลังจากที่ท่าน ส่งร่างแล้วช่วยวางแผนให้ชัดเจนด้วยนะครับ อาจารย์วัชรา หงส์ประภัศร อาจารย์พิเชียร ท่านมนตรี ท่านวีนัส เชิญครับ ช่วยกระชับ ๆ นะครับ

นายวัชรา หงส์ประภัศร

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม วัชรา หงส์ประภัศร สสร. ครับ กระผมมีเรื่องจะกราบเรียน ๒ ประการนะครับ

ประการที่ ๑ จะเปึนคำถามด้วย คือเนื่องจากว่าสมาชิก สสร. นี้ได้มีการ อภิปรายเกี่ยวกับการยกร่างรัฐธรรมนูญมาตั้งแต่ต้นนะครับ ซึ่งหลากหลายด้วยกัน หลายเรื่อง แล้วก็ผมเห็นว่าเปึนประโยชน์ แล้วก็เปึนเรื่องที่น่าที่จะได้บรรจุลงในการร่าง รัฐธรรมนูญครั้งนี้ ก็ขอทราบว่าทางคณะกรรมาธิการยกร่างได้มีการนําข้อมูลที่ได้จาก การอภิปรายในสภานี้ไปใช้บ้างหรือไม่ ถ้าใช้ ใช้ในลักษณะใด คือได้ไปอย่างไรที่นําไปใช้ นะครับ คือได้จากเทปบันทึก หรือได้จากจดชวเลข หรือได้จากการที่ท่านจุดเองไปใช้ อันนี้เปึนเรื่องแรก

เรื่องที่ ๒ เกี่ยวกับการยกร่าง เท่าที่กระผมได้รับมาจนกระทั่งถึงบัดนี้นั้น กระผมได้อ่านดูปรากฏว่าโดยส่วนร่วมก็ดีมากครับ แต่มีข้อสังเกตอยู่ ๒ ประการ ประการที่ ๑ คือบางข้อที่ควรจะสั้นก็ยาว แล้วก็ซ้ำซ้อน เช่น ในเรื่องศักดิ์ศรีของความเปึน มนุษย์นี่นะครับ เขียนถึงอยู่หลายตอนด้วยกัน แล้วเหมือนอย่างในมาตรา ๔ กับมาตรา ๕ น่าจะรวมกันได้ แต่ก็แยกออกมาเปึนข้อ ซึ่งผมเห็นว่ามันเปึนข้อความที่เยิ่นเย้อออกไป น่าที่จะรวบรัดให้มีความซ้ำซ้อนน้อยลง และประการที่ ๒ บางเรื่องที่น่าที่จะเขียน ให้ชัดเจนก็เขียนสั้นเกินไป เช่น ในมาตรา ๓ อำนาจอธิปไตยเปึนของปวงชนชาวไทย พระมหากษัตริย์ผู้ทรงเปึนประมุข ทรงใช้อำนาจนั้นทางรัฐสภา คณะรัฐมนตรีและศาล ตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญนี้ กระผมอยากจะเสนอว่า ถ้าใช้คําว่า อํานาจอธิปไตย เปึ้นของปวงชนชาวไทย พระมหากษัตริย์ทรงเปึนประมุข ทรงใช้อำนาจนิติบัญญัติ ทางรัฐสภา อํานาจบริหารทางคณะรัฐมนตรี และอํานาจตุลาการทางศาล กระผมขอเสนอ เช่นนี้ครับ ขอบคุณครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบคุณครับ คือที่ท่านอาจารย์วัชราพูดถึง อย่างหัวข้อแรก ผมว่าเปึนข้อเสนอที่ให้ กรรมาธิการไปพิจารณานะครับ ผมว่าดี แต่ถ้าลงรายละเอียดมันลงได้ทุกเรื่อง มันจะ สั้นบ้าง ยาวบ้าง ท่านก็ไปพิจารณากันเองนะครับ จะได้ไม่ไปว่าในรายละเอียดมากเกินไป นะครับ แต่ถ้าวิธีทํางานผมอยากให้ท่านแนะนําอย่างนี้ถูกต้องแล้วนะครับ ท่านอาจารย์ พิเชียร เชิญครับ

นายพิเชียร อํานาจวรประเสริฐ

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพ ท่านกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญที่เคารพทุกท่านนะครับ กระผม พิเชียร อำนาจวรประเสริฐ นะครับ อยากจะขออนุญาตเสนอแนะ แล้วก็อยากจะเรียนถาม ท่านกรรมาธิการยกร่างฯ ในประเด็นสำคัญสักสองสามประเด็นนะครับ

ประเด็นที่ ๑ กระผมอยากจะขออนุญาตเสนอแนะ แล้วก็เรียกร้องว่า ในการที่ท่านจะเดินทางไปสัมมนาในต่างจังหวัดที่บางแสน ชลบุรี ระหว่างวันที่ ๖ ถึง ๑๑ เมษายนนี้ กระผมอยากจะเรียกร้องให้ สสร. ท่านอื่นที่มิใช่กรรมาธิการยกร่าง ได้มีโอกาสไปร่วมในการแสดงความคิดเห็นแล้วก็เสนอแนะ เพื่อร่างรัฐธรรมนูญ ออกมาเปึนรายมาตรา เพราะกระผมคิดว่าตรงนี้มีความสําคัญอย่างยิ่งยวดนะครับ และถือเปึนหัวใจสําคัญ ของการร่างรัฐธรรมนูญในครั้งนี้ ถ้าเผื่อ สสร. ท่านอื่นไม่มีโอกาสที่จะได้ไปร่วมแสดง ความคิดเห็นเลยนี่ ผมก็ไม่แน่ใจว่าร่างที่ออกมานี้จะถูกใจเพื่อน สสร. ทั้งหมด ทั้งร้อยท่านหรือไม่ นี่ประการที่ ๑ ไม่ต้องพูดถึงว่าจะเปึ้นที่ถูกอกถูกใจของพี่น้องประชาชน ทั่วประเทศที่กำลังรับฟังเสียงผ่านทางวิทยุรัฐสภา เอฟเอ็ม (FM – Frequency Modulation) ๘๗.๕ ในขณะนี้นะครับ เพราะว่าถ้าหากเขาไม่มีส่วนร่วมในการที่จะไปร่าง ในมาตราต่าง ๆ ซึ่งถือว่าเปึ่นบทสุดท้ายของการร่างรัฐธรรมนูญ แล้วอยู่ดี ๆ โผล่ออกมา เลยทั้ง ๓๑๗ มาตราที่ท่านว่านี่ กระผมเองก็ทําใจลําบากที่จะรับทั้ง ๓๑๗ มาตรานี้ เพราะว่าขนาดผมดูเพียงแค่ ๖๗ มาตราที่ท่านได้กรุณาสรุปมาเปึ้นรายงาน ๓ หมวดนี้ เฉพาะหมวด ๑ หมวด ๒ หมวด ๓ นี้นะครับ ท่านประธานครับ กระผมก็คิดว่ามีหลายจุด ที่จะต้องแก้ไข แล้วก็มีหลายจุดที่ผมคิดว่ายังเปึ้นประเด็นใหญ่ที่น่าจะมีการเป่ดโอกาสให้ ถกเถียงกันมาก ๆ เลยครับท่านประธาน ท่านประธานยังฟังผมอยู่ดีนะครับ โดยเฉพาะ อย่างยิ่งในมาตรา ๖๗ ครับท่านประธาน มาตรา ๖๗ นี้ถือเปึ้นมาตราใหม่ที่เข้ามา ไม่เหมือนรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ แล้วก็ในมาตรา ๖๗ นี้นะครับ ซึ่งท่านปัายเอาไว้เปึน ตัวดํานี่นะครับ ที่เขียนไว้ว่า บุคคลย่อมมีสิทธิต่อต้านโดยสันติวิธี ซึ่งการกระทําใด ๆ ที่ เปึนไปเพื่อให้ได้มาซึ่งอำนาจการปกครองประเทศ โดยวิธีการซึ่งมิได้เปึนไปตามวิถีทางที่ บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญนี้ แล้วก็วรรคสองนะครับ ในกรณีที่ประเทศตกอยู่ในภาวะวิกฤติ ภาวะคับขัน หรือเกิดสถานการณ์จำเปึนอย่างยิ่งในทางการเมือง ให้มีการประชุมร่วมกัน ระหว่างนายกรัฐมนตรี ประธานสภาผู้แทนราษฎร ประธานวุฒิสภา ผู้นําฝ์ายค้านใน สภาผู้แทนราษฎร ประธานศาลรัฐธรรมนูญ ประธานศาลฎีกา ประธานศาลปกครองสูงสุด และประธานองค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ เพื่อพิจารณาหาทางปัองกัน หรือแก้ไขปัญหา ดังกล่าว แล้วก็วรรคสามนี่ท่านตัดออกหมดเลยนะครับ วรรคสามอ่านได้ว่า มติของ คณะบุคคลตามวรรคสองให้มีผลบังคับใช้ได้โดยชอบด้วยกฎหมาย โดยคณะบุคคลตาม วรรคสอง และผู้ปฏิบัติตามมติดังกล่าวย่อมได้รับความคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญนี้ ท่านตัดออกไปหมดเลยนะครับ ตรงนี้กระผมคิดว่าเรื่องนี้เปึนเรื่องใหญ่มาก เพราะถือว่า เปึนการเข้ามาแทรกแซง แล้วก็เข้ามาใช้อํานาจอธิปไตย

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ท่านพิเชียรครับ ด้วยความเคารพท่านนะครับ คือรายละเอียดนี่นะครับเปึนเรื่องที่ กรรมาธิการเขาเสนอมา ส่วนท่านเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยนี่มันยังไม่ยุตินะครับ แล้วท่าน สามารถแปรญัตติได้อีกนะครับ ขอความกรุณา ถ้าท่านใส่ร้ายละเอียดนี่นะครับ มันพูดได้ ทุกข้อครับ

นายพิเชียร์ อํานาจวรประเสริฐ

ได้ครับ ผมจะไม่พูดถึง ในรายละเอียดมาก

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบคุณครับ

นายพิเชียร อํานาจวรประเสริฐ

มีอีกนิดเดียว มีข้อเสนอแนะอีกนิดเดียว เท่านั้นนะครับ ซึ่งกระผมคิดว่าข้อเสนอแนะของกระผมนี่น่าจะเปึนประโยชน์กับ กรรมาธิการยกร่างคือในมาตรา ๖๗ เนี่ยผมถือว่าเปึ้นเรื่องใหญ่ที่สำคัญมาก เพราะว่า เปึนการแทรกแซงอำนาจอธิปไตยของผู้แทนราษฎร แล้วก็ของกลุ่มต่าง ๆ ตามรัฐธรรมนูญ เรื่องนี้ไม่ควรที่จะสรุปอย่างรวบรัดนะครับ ควรที่จะต้องมีการพูดจากัน อย่างมาก แล้วก็เป่ดโอกาสให้มีการแสดงความคิดเห็นอย่างกว้างขวางจริง ๆ นี่เปึนเพียง ประเด็นหนึ่งเท่านั้นนะครับ ยังไม่พูดถึงในเรื่องของมาตรา ๔๔ มาตรา ๔๕ และ มาตรา ๔๖ ซึ่งเปึ้นส่วนที่ ๗ ว่าด้วยเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น ทั้ง ๓ มาตรานี้คือ มาตราว่าด้วยเรื่องสื่อสารมวลชนที่มีความสำคัญอย่างยิ่งยวด เดิมนั้นเปึ้นมาตรา ๔๐ นะครับ กระผมคิดว่าทั้ง ๓ มาตรานี้ก็น่าที่จะมีการอภิปรายพูดคุยกันอีกมากเลย ยังมีความคิดเห็นอีกเยอะที่ไม่ได้รับการตอบสนอง แล้วก็ไม่ได้รับการพูดถึงนะครับ ซึ่งท่านวัชราเองก็ได้เสนอมาแล้วนะครับว่า อยากจะถามว่าทางกรรมาธิการยกร่างได้นำ ข้อคิดเห็นต่าง ๆ ของฝ์ายประชาชน ฝ์ายต่าง ๆ มาประกอบการพิจารณามากน้อยแค่ไหน เท่าที่กระผมดูจากที่ท่านสรุปมานี้ ยังมีเนื้อหาอีกหลายส่วนที่ได้ละเลยไปแล้วก็ขาดไป นะครับ ซึ่งผมคิดว่าน่าจะเติมเข้ามา แล้วก็ยังมีในมาตราอื่น ๆ นี่เฉพาะแค่ ๖๗ มาตรานี้ นะครับ ถ้ากระผมเองจะแปรญัตติ กระผมก็จะขออนุญาตแปรญัตตินับเปึน ๑๐ มาตราเลยใน ๖๗ มาตรานี้นะครับ ยังไม่นับอีกตั้งสองสามร้อยมาตราที่ท่านกำลัง จะร่างขึ้นมานี้ ดังนั้นกระผมอยากจะเสนอแนะว่า ถ้าเปึนไปได้ท่านกรุณาเถอะนะครับ เป่ดโอกาสให้ สสร. ท่านอื่น ๆ ได้มีส่วนไปร่วมแสดงความคิดเห็นด้วยนะครับ คงจะ ไม่ทำให้เสียเวลาหรือว่าจะทำให้ล่าช้าแต่ประการใด นี่คือข้อที่ ๑ แล้วก็ข้อที่ ๒ กระผม อยากจะเรียกร้องให้กรรมาธิการยกร่างได้นำข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะของพี่น้อง ประชาชน กลุ่มองค์กรต่าง ๆ มาประกอบการพิจารณาจริง ๆ แล้วก็ในส่วนใดที่ท่าน เห็นด้วยให้บรรจุเข้าไปในรัฐธรรมนูญฉบับนี้ กระผมอยากจะเห็นเนื้อหาสาระที่พี่น้อง ประชาชนได้เสนอแนะมาจำนวนมากจากการเดินทางของพวกเราไปทั่วทั้งประเทศ ๗๖ จังหวัด ด้วยความเหนื่อยยากแสนสาหัส ได้มีการพิจารณาและบรรจุลงในรัฐธรรมนูญ แม้มันจะยาวกว่า ๓๑๗ มาตราก็ให้ยาวไป ผมไม่สนใจหรอกครับว่าจะมีกี่มาตรา อาจจะ ยาวขึ้นกว่า ๓๓๖ มาตรา เมื่อป้ ๒๕๔๐ แต่ถ้ามันเปึนความเรียกร้องต้องการและมันเปึน ความหวังของพี่น้องประชาชน กลุ่มต่าง ๆ ที่เขาอยากจะให้มี อยากจะให้บรรจุไว้ เพราะโอกาสที่เราจะร่างรัฐธรรมนูญอย่างนี้ผมเชื่อว่าไม่ง่ายนักนะครับ ดังนั้นเมื่อเปึน อย่างนี้แล้วผมอยากจะเรียกร้องด้วยความจริงใจเลยนะครับ ให้ท่านกรรมาธิการยกร่าง ทั้ง ๓๕ ท่าน ได้ช่วยกรุณาดูให้รอบคอบอีกสักครั้งหนึ่งว่าข้อคิดเห็นที่มีผู้เสนอไปให้ท่าน จำนวนมากนี้ โดยเฉพาะข้อคิดเห็นที่ดี ๆ และเปึนประโยชน์ ได้รับการบรรจุลงไปใน ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ถ้าเปึนอย่างนี้ได้ผมเชื่อมั่นเลยว่าเมื่อท่านร่างรัฐธรรมนูญ ออกมาแล้วผู้คนจะยกนิ้วให้อย่างนี้ว่า โอ้โห ดีเลิศแล้วก็ยอด ผมอยากจะให้เปึนอย่างนั้น นะครับ ไม่อยากจะให้ว่าพอท่านร่างออกมาแล้วผู้คนก็ยังต้องเอามาดูว่า เอ๊ะ ที่ฉันเสนอ ไปหรือที่ฉันอยากได้มันอยู่หรือเปล่า อยู่ตรงมาตราไหน อย่างไร ผมคิดว่าถ้าเปึนแบบนั้น ความรู้สึกแรก เฟื่ร์ส อิมเพรสชัน (First impression) สำคัญที่สุดเลยครับท่านประธาน ก็ขออนุญาตเสนอแนะไว้เพียง ๒ ข้อครับ ขอบพระคุณมากครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบพระคุณครับ ผมขออนุญาตนะครับ ท่านวัชราเสนอข้อแรกบอกว่า ขอให้นำ ความคิดเห็นของประชาชนมาบรรจุในรัฐธรรมนูญ แล้วกรรมาธิการได้นำความเห็นของ ประชาชนมาไหม อย่างนี้ผมว่าตรงประเด็นนะครับ ส่วนข้อที่ท่านอาจารย์พิเชียรบอกว่า ขอเข้าที่ประชุมด้วยนะครับ อันนี้ก็ตรงประเด็น คือต้องให้กรรมาธิการตอบ ส่วนอาจารย์พิเชียรมาบอกว่าขอให้เอาความคิดเห็นของประชาชนมาบรรจุด้วย ก็ไปซ้ำ กับอาจารย์วัชรา ผมยกตัวอย่างให้เห็นนะครับ เพราะฉะนั้นอะไรที่สมาชิกพูดไปแล้ว ไม่ต้องไปพูดซ้ําแล้ว เอาข้อเสนอที่ท่านจะบอกให้กรรมาธิการเขาทําอะไรนะครับ เขาจะได้ ไปพิจารณาแล้วก็เอาไปปฏิบัติได้ถูกต้อง ส่วนรายละเอียดและเรื่องเนื้อหามีวิธีการคิด วิธีการพิจารณาหลายขั้นตอนนะครับ ก็ขอให้เว้นตรงนั้นไว้ก่อน แต่ส่วนวิธีการทำงานนี่ อยากให้ท่านช่วยกันเสนอแนะนะครับ ท่านมนตรี เพชรขุ้ม เชิญครับ

นายมนตรี เพชรขุ้ม

ท่านประธานสภาที่เคารพ คณะกรรมาธิการ ยกร่าง สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญผู้ทรงเกียรติทุกท่านครับ ผม มนตรี เพชรขุ้ม สสร. ได้ฟังคณะกรรมาธิการยกร่างนะครับ ได้กล่าวถึงเรื่องของการเดินทางไปที่บางแสน วันที่ ๖ ถึง ๑๑ ผมเองก็ไม่ได้อะไรมากมาย ไม่ได้อิจฉาตาร้อน หรือว่าไม่ได้หมายถึงว่าตัวเองจะ ไม่ได้ไปด้วย หรือว่าไปด้วยนะครับ แต่ครั้งนี้ผมอยากจะให้ข้อคิดกับคณะกรรมาธิการ ยกร่างนิดหนึ่งว่า ท่านน่าจะชี้แจงผ่านสภาแห่งนี้ เพื่อผ่านไปยังทีวี (TV – Television) ท่านผู้ชมทางบ้านได้รับทราบว่า เหตุผลต่าง ๆ ที่ท่านจะเดินทางไปประชุมที่นั่นมีอะไรบ้าง ที่จะเปึนประเด็นที่เปึนเรื่องจําเปึนเกี่ยวกับการร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้นะครับ เพราะที่ผ่านมาท่านก็ได้เดินทางไปที่ชะอำครั้งหนึ่งแล้ว ก็หลายวัน ครั้งนี้ท่านก็เดินทาง ไปที่บางแสนอีก แต่ส่วนตัวผมผมเข้าใจนะครับว่าต้องใช้บรรยากาศที่ดี ต้องใช้สถานที่ ต่าง ๆ นะครับ เพื่อที่จะให้การร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้เปึนไปด้วยดี แล้วก็อีกอย่างหนึ่ง ผมก็ตระหนักว่าพี่น้องประชาชนบางส่วนก็เข้าใจ ประเด็นที่คณะกรรมาธิการยกร่าง จะไปทําหน้าที่ร่างรัฐธรรมนูญที่นั่น หรือไปเขียนข้อกฎหมายที่นั่นก็เปึ้นส่วนหนึ่งที่จะให้ พี่น้องประชาชนได้รับทราบการเคลื่อนไหวของคณะกรรมาธิการยกร่างชุดนี้นะครับ คณะกรรมาธิการยกร่างชุดนี้ก็เช่นกันนะครับ ก็ได้รับฟังความคิดเห็นจากเพื่อนสมาชิก หรือว่า สสร. ที่ออกตระเว้นพื้นที่ทั่วประเทศนะครับ แล้วก็เอาข้อมูลต่าง ๆ ผมเองได้รับฟัง แล้วก็ได้รับเอกสาร ก็ดูว่าจะสอดคล้องตามความต้องการของพี่น้องประชาชนทั้งประเทศ ดีอยู่แล้วนะครับ แล้วก็คณะกรรมาธิการยกร่างชุดนี้ก็ทำหน้าที่ด้วยความจริงใจนะครับ แล้วก็หลาย ๆ ประเด็นเหมาะสมกับรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ซึ่งเปึ้นรัฐธรรมนูญฉบับสําคัญของ ประเทศไทยนะครับ ท่านประธานที่เคารพครับ อย่างที่ผมนําเรียนตอนต้นว่า อยากให้ คณะกรรมาธิการยกร่างชุดนี้ได้ชี้แจงกับพี่น้องประชาชนนิดหนึ่งว่า การที่เดินทาง ไปสัญจรต่างจังหวัดหลาย ๆ ครั้ง แล้วก็ครั้งละหลาย ๆ วันนี่ เดี๋ยวพี่น้องประชาชน ทางบ้านจะแคลงใจนะครับ อย่างรัฐบาลที่แล้ว ขออภัยนะครับ ก็ทัวร์ (Tour) ขมิ้นตลอด นะครับ เอะอะ ๆ ก็ทั่วร์ขมิ้นนะครับ อย่างที่เปึนมาแล้วของรัฐบาลที่แล้วนะครับ ผมก็ฝาก คณะกรรมาธิการยกร่างชุดนี้ได้ชี้แจงกับประชาชนให้รับทราบด้วยว่านั่นคือบรรยากาศ ที่ท่านต้องไปเขียน ไปร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เพราะเปึ้นเรื่องสําคัญของประเทศ ผมเข้าใจ แต่พี่น้องประชาชนทางบ้านจะไม่เข้าใจ ก็อย่างที่ผมนำเรียนว่า รัฐบาลที่แล้ว ก็ต้อง ขออภัยอีกครั้งหนึ่งที่ต้องเอ่ยถึงรัฐบาลที่แล้ว เอะอะอะไรก็แล้วแต่ต้องทัวร์ขมิ้น เอะอะก็ ต่างจังหวัด เอะอะก็ต้องประชุมที่โน่น ที่นี่ อันนั้นก็ตลอดมา ต้องคิดว่าค่าใช้จ่ายมันก็เยอะ แล้วก็มากมาย ดีนะครับที่คณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ หรือ คมช. ยึดอำนาจทำ รัฐประหารเสียก่อน มิฉะนั้นก็ต้องทัวร์ขมิ้นอีกเยอะนะครับ ต่อไปก็แถวชนบทก็ต้องทัวร์ ขมิ้นตลอดนะครับ ก็ฝากเปึนข้อคิดให้กับคณะกรรมาธิการยกร่างชุดนี้ด้วยนะครับ กราบขอบพระคุณมากครับ สวัสดีครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบคุณครับ เดี๋ยวกรรมาธิการค่อยตอบนะครับ ท่านวีนัส เชิญครับ

นายวีนัส ม่านมุงศิลปี

ขอบคุณท่านประธานครับ ท่านประธาน ที่เคารพครับ ท่านคณะกรรมาธิการครับ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติครับ เนื่องจากสภาจะได้ หยุดหลายวัน ระหว่างวันที่ ๑๑ และเป่ดวันที่ ๑๗ ก็เกรงว่าอาจจะขาดการเชื่อมโยง ระหว่างสภาร่างฯกับคณะกรรมาธิการยกร่างนะครับ ผมก็เปึนห่วงนะครับ เมื่อวาน ผมได้นำเสนอเรื่องของการปัองกันประเทศ เรื่องของขยะจากสารมีพิษต่าง ๆ เรื่องของอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ อุปกรณ์ไฟฟัานะครับ เปึนประเด็นหนึ่งที่ฝาก ท่านคณะกรรมาธิการไปแล้วนะครับ วันนี้ผมมีอีกเรื่องหนึ่งที่ผมเปึนห่วงและอยาก จะฝากไปนะครับ ผมตั้งข้อสังเกตอย่างนี้นะครับว่า เกี่ยวกับรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๕๐ เราได้ไปรับฟังความคิดเห็น แล้วก็เรามีคณะกรรมาธิการตั้ง ๑๓ คณะ แต่ว่าเราไปรับฟัง เรารับฟังความคิดเห็นด้านเดียวจากประชาชน เราไม่ได้พูดถึงความคิดเห็นในด้าน ต่างประเทศเลย ผมจึงมีข้อสังเกตว่า การใดก็ตามที่ต้องรับฟังเราต้องรับฟังทั้งโลก ทั้ง ๑๗๐ ประเทศทั่วโลกว่าเขามีแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐดําเนินการในเรื่องนี้อย่างไร ในเรื่องอะไรบ้างครับ ในเรื่องของเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อม ตลอดจน เรื่องอะไรก็ตามที่เราสมควรจะต้องคํานึงถึงว่ารัฐธรรมนูญของไทย ป้ ๒๕๕๐ ควรจะ ต้องคำนึงถึงเรื่องของหลักสากล ต้องใช้หลักของสหประชาชาติเข้าไปเกี่ยวพันถึง เรื่องของว่าด้วยสิทธิ ๓ กรอบ ที่เราได้อภิปรายกันใช้เวลายาวนาน แล้วก็ถามว่า ถ้าแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐที่สอดรับกับอารยประเทศแล้ว ผมคิดว่าประเทศไทย เปึนประเทศที่หอม เมื่อประเทศหอมการลงทุนก็ตามมา โดยไม่ต้องลงทุนอะไรมากครับ เพียงแค่บรรจุเข้าในรัฐธรรมนูญว่า เรามีแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐในเรื่องนี้อย่างไร ทําอย่างไร วิธีการใดก็ตาม เพื่อให้เกิดการยอมรับในระหว่างประเทศว่าเรานั้นมีความ เปึนสากลอยู่ในตัว ไม่ใช่ลูกทุ่งอย่างเดียว ถ้าอย่างนั้นผมคิดว่าเราพัฒนาไปช้า และจะไม่ทันประเทศเพื่อนบ้านนะครับ สิ่งที่ผม เปึ้นห่วงมีเท่านี้ครับ ขอบคุณท่านประธานครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบพระคุณครับ ท่านอาจารย์เจริญศักดิ์ครับ

ศาสตราจารย์เจริญศักดิ์ โรจนฤทธิ์พิเชษฐ์

ไม่มีครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ไม่มีนะครับ ท่านศักดิ์ชัย อุ่นจิตติกุล เชิญครับ

นายศักดิ์ชัย อุ่นจิตติกุล

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพครับ ผม ศักดิ์ชัย อุ่นจิตติกุล สสร. ครับ ท่านประธานครับ ผมเองมีเรื่องกังวลใจอยู่นิดหน่อย เท่านั้นเองนะครับ ก็คือว่าประเด็นที่เรากำลังจะมีร่างเมื่อวันที่ ๑๙ เมษายน ซึ่งจะเปึน ร่างแรกนี่นะครับ สิ่งที่สำคัญที่สุดก็เกรงว่าประชาชนจะไม่เข้าใจในเรื่องของ ร่างรัฐธรรมนูญที่ออกมา ซึ่งผมขออนุญาตกราบเรียนท่านประธานครับว่า เมื่อวานนี้ผมมี โอกาสได้พูดคุยกับท่านเลขานุการคณะกรรมาธิการยกร่างนะครับ และผมมีความรู้สึก สบายใจ และอยากจะนำเรียนที่ประชุมเพื่อที่จะให้ประชาชนได้รับทราบ ที่สำคัญก็คือ ให้ สสร. ทั้งร้อยคนได้รับทราบด้วยนะครับว่าจริง ๆ ความคืบหน้านั้นคืออะไร ผมขออนุญาตเรียนอย่างนี้นะครับว่า สิ่งที่ผมกังวลใจในเบื้องต้นที่ได้นำกราบเรียน ท่านประธานนั้นก็คือว่า เราเกรงว่าประชาชนจะไม่เข้าใจ สุดท้ายนะครับ เราได้หารือกัน แล้วก็ได้มีข้อสรุปอย่างนี้ครับว่า ในรายการโทรทัศน์ที่เราจัดขึ้นในเวทีของ สสร. ก็คือ คุยกับ สสร. ทุกวันพุธ วันพฤหัสบดีนะครับ เราได้รับจองจากคณะกรรมาธิการยกร่าง ในวันที่ ๑๙ เมษายน ก็คือท่านประธานกรรมาธิการยกร่าง และท่านเลขาจะเปึ้นผู้ที่จะ ไปออกรายการเพื่อที่จะชี้แจงถึงความเปึนมาของร่างแรก เท่านั้นยังไม่พอครับ ท่านประธานครับ ท่านประธานอนุกรรมาธิการแต่ละกรอบก็ได้จองเวลาที่จะไปชี้แจง ให้ประชาชนได้รับทราบ ก็คือในวันที่ ๒๕ เมษายน ท่านคุณหมอชูชัย ประธาน อนุกรรมาธิการยกร่าง กรอบที่ ๑ ว่าด้วยสิทธิเสรีภาพ การมีส่วนร่วมและการกระจาย อํานาจ ก็จองเวลาไปวันที่ ๒๕ เมษายน วันพุธนะครับ สําหรับวันพฤหัสบดีที่ ๒๖ เมษายน นะครับ ท่านอาจารย์จรัญ ภักดีธนากุล ประธานอนุกรรมาธิการยกร่าง กรอบที่ ๒ ว่าด้วยสถาบันการเมือง ก็จะไปชี้แจงในกรอบของการเมืองนะครับ จากนั้นก็จะ เปึนวันพุธที่ ๒ พฤษภาคมนะครับ ท่านศาสตราจารย์พิเศษวิชา มหาคุณ ประธานอนุกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ กรอบที่ ๓ ว่าด้วยองค์กรตรวจสอบอิสระ และศาล ก็จะไปชี้แจงรายละเอียดในร่างที่จะเกิดขึ้นในวันที่ ๑๙ นี้ให้ประชาชน ได้รับทราบ เพราะฉะนั้นผมเองเกรงนะครับว่า สสร. บางท่านอาจจะไม่เข้าใจ แล้วก็ไม่ได้ เข้าประชุม แล้วก็อาจจะไม่เข้าใจตรงนี้ ก็เลยเรียนชี้แจงให้ทราบครับ ขอบพระคุณครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ท่านกรรมาธิการยกร่างก็ตอบรับไปด้วยนะครับ เชิญชี้แจงครับท่านกรรมาธิการครับ

นายปกรณ์ ปรียากร กรรมาธิการ 🔗

ท่านประธานที่เคารพ ท่านสมาชิก ผู้ทรงเกียรติทุกท่านครับ ผม ปกรณ์ ปรียากร คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ขอชี้แจงในนามของคณะกรรมาธิการยกร่างทั้งหมดนะครับ ขอบคุณท่านสมาชิก ทุกท่านที่ได้กรุณาให้ความคิดเห็นที่เปึนประโยชน์อย่างยิ่งต่อการทำงานร่วมกันของ คณะกรรมาธิการยกร่างกับสมาชิกสภาร่างทั้งหมด ความจริงแล้วความคิดเห็นของ สมาชิกทุกท่านนั้นยังคงกระทำได้ตลอดเวลา ต่อเนื่อง และไม่มีการป่ดกั้น ทั้งนี้เพราะว่า คณะกรรมาธิการยกร่างได้ดำเนินการประชุมและเป่ดให้บรรดาสมาชิก ตลอดจนผู้ที่ มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งหลาย รวมทั้งสื่อมวลชนเข้ารับฟังการประชุมได้อย่างเป่ดเผย ขณะเดียวกันก็มีการชี้แจงทำความเข้าใจ แถลงเรื่องของผลการประชุมทุกครั้งที่มีการ ประชุมนะครับ วันละ ๒ รอบ ก็คือในรอบแรกเวลา ๑๑.๐๐ นาฬิกา และในรอบที่ ๒ เวลาประมาณ ๑๖.๐๐ นาฬิกา นอกจากนั้นแล้วการทำงานของเราก็มีการประชุม เชื่อมโยงกับคณะกรรมาธิการ อย่างเช่นที่เรามีการประชุมกันไปนะครับ คือ คณะกรรมาธิการประสานการมีส่วนร่วมและประชามติ ซึ่งรับเรื่องจากคณะกรรมาธิการ รับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของภูมิภาคทั้ง ๔ ภูมิภาค และเชื่อมโยงลงไปที่ กรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัดทั้ง ๗๖ จังหวัด ความคิดเห็นดังกล่าวนั้นเราได้ทำเปึ้น สรุปความเห็นที่ได้แจกให้กับสมาชิกได้เห็นด้วยนะครับ ทั้งในความเห็นของกรอบที่ ๑ กรอบที่ ๒ และกรอบที่ ๓ ความจริงความเห็น ตรงจุดนั้นนี่ได้ไปสรุปอย่างที่สมาชิกได้ทําความเข้าใจไปแล้ว ก็คือการประชุมที่ชะอํา การไปประชุมในต่างจังหวัดนั้นเพื่อที่จะทำให้ความเห็นทั้งหมดได้ขมวดรวมเข้ามา ไม่ใช่เปึนการทัวร์ครับ ไม่ใช่ทัวร์นก็ขมิ้น ขอความกรุณาได้โปรดอย่าใช้คำนั้นกับ กรรมาธิการเลยครับ เพราะเราก็รังเกียจคำเช่นนั้นเช่นเดียวกัน เปึนการทำงานที่จะ ทำให้ข้อสรุปต่าง ๆ นั้นมันสามารถขมวดปมโดยมีเวลาในการประชุมที่จะต่อเนื่องและ ใช้สถานที่ที่ทำให้เกิดบรรยากาศของการทำงานร่วมกัน สมาชิกได้โปรดกรุณาได้ใช้คำ ที่เหมาะสมกว่านั้นผมว่าน่าจะดีกว่า ส่วนในการประชุมหลังจากกลับจากชะอำแล้ว ก็ได้นำเอาผลสรุปทั้งหมด ความจริงท่านวัชราเองก็ไปประชุมที่ชะอำด้วย หลายคนก็ไป ประชุมที่นั่นด้วย ได้มีโอกาสเสนอความเห็นด้วย แล้วก็กลับมาทำงานต่อเนื่อง ทำในลักษณะที่ละเอียดถี่ถ้วน ด้วยการเชื่อมโยงกันของบรรดาผู้คนซึ่งเปึนองค์ประกอบ ของคณะกรรมาธิการยกร่างซึ่งทุกท่านได้ทราบกันดี แต่ความเห็นต่าง ๆ ที่ท่านพิเชียร เปึ้นห่วงก็คือความเห็นของประชาชน เราก็ได้แถลงในที่ประชุมนี้หลายครั้ง หลายรอบ และคุณพิเชียรเองก็อภิปรายหลายครั้ง หลายรอบ มิได้หมายความว่าไม่นำเอาความเห็น ของสมาชิกหรือความเห็นของประชาชนเข้ามาพิจารณาเลย ผมเรียนต่อท่านทั้งหลายว่า ในฐานะที่เปึนกรรมาธิการยกร่างนั้น เรามาจากประชาชนเท่ากันครับ เราก็ใช้หลัก ทํานองเดียวกันก็คือว่า เมื่อเรามาจากประชาชนเราก็ทําตัวในฐานะที่เปึนประชาชน และเปึนตัวแทนของประชาชน โดยเอาข้อคิดทั้งหลายที่เข้ามานั้นเพื่อที่จะนำกลับไปสู่ พี่น้องประชาชน เพราะเมื่อหมดหน้าที่ของกรรมาธิการยกร่างแล้วเราก็กลับคืนไปสู่ ความเปึนสามัญ คือเปึนประชาชน และมิหนำซ้ำคณะกรรมาธิการยกร่างทั้ง ๓๕ คนนี่ ยังถูกตัดสิทธิโดยกฎหมายรัฐธรรมนูญเสียด้วยซ้ําไป คือไม่สามารถที่จะไปเปึน สส. ไปเปึน สว. ไปเปึนเรื่องต่าง ๆ ได้ อันนี้เปึนสิ่งที่ชัดเจน เพราะฉะนั้นการกระทําของเราจึง ไม่มีลักษณะของการที่จะทำให้เกิดความรู้สึกว่าความเห็นที่ได้รับจากที่ประชุมก็ดี ได้รับ จากองค์กรวิชาชีพต่าง ๆ ก็ดี ได้รับจากองค์กรทางวิชาการ สถาบันการศึกษา นักวิชาการ ผลงานวิจัยจำนวนมาก ตลอดจนการทำงานในเชิงของการไปรับฟังความเห็นร่วมกันกับ คณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัดต่าง ๆ หรือในบางครั้งกรรมาธิการทุกคนนั้น ก็ลงไปประชุมร่วมกับสถาบันต่าง ๆ ที่ทำงานอยู่ในหลาย ๆ ที่ การรับฟังกระทำ หลายลักษณะ กระทำหลายรูปแบบ และมีการสรุปเปึนเอกสารตลอดเวลา ขณะเดียวกัน ที่ประชุมที่ได้มีการประชุมนั้นก็มิได้หมายความว่าจะมีความคิดเห็นไปในทิศทางเดียวกัน เสมอไป ตัวอย่างเช่น ที่คุณพิเชียรยกกรณี มาตรา ๖๗ ยังไม่ได้เปึนข้อยุตินะครับ เปึน ความเห็นที่แตกต่างกันหลากหลาย แต่เราก็กล้าหาญพอที่จะนำเสนอสิ่งที่เปึนข้อเสนอที่ ได้ ซึ่งอันนั้นเปึนข้อเสนอจากหลายแห่งนะครับบรรจุลงในรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เพื่อที่จะโยน กลับไปสู่ประชาชนในการที่จะแสดงความคิดเห็นกลับมา การได้ข้อสรุป ในวันที่ ๑๙ นั้นจำเปึนต้องกระทำด้วยความระมัดระวัง การประชุมในวันที่ ๖ จนถึง วันที่ ๑๑ เมษายนนี่นะครับ ความจริงช่วงนั้นเปึนวันหยุดหลายวัน อย่างเช่น วันที่ ๖ ก็เปึนวันหยุด วันที่ ๗ วันที่ ๘ ก็เปึนวันหยุดที่ต่อเนื่อง หลังจากนั้นก็ก้าวเข้าสู่วันหยุดช่วงสำคัญ ซึ่งเรา ก็จำเปึ้นที่จะต้องหาเวลาที่จะบังคับให้สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญได้มีเวลา อยู่ ร่วมกันและทำงานทั้งวัน ในบางครั้งอาจจะข้ามวันข้ามคืนเสียด้วยซ้ำไป การที่จะ มา ประชุมที่นี่ก็อาจจะสะดวกส่วนหนึ่ง แต่ว่าจะเห็นว่าการเข้าออกมา กว่าจะเริ่มการประชุม ได้ ๐๙.๓๐ นาฬิกา หรือ ๑๐.๐๐ นาฬิกา หรือ ๑๑.๐๐ นาฬิกาด้วยซ้ำไป เหมือนอย่างที่ สมาชิกประชุมกัน อย่างสมาชิกสภาร่างเรานัดเวลาประชุม ๐๙.๓๐ นาฬิกา แต่กว่าจะเริ่ม ได้จริง ๆ นี่อาจจะ ๑๐.๐๐ นาฬิกา หรืออาจจะสิบโมงกว่า ๆ ด้วยซ้ำไป เพราะกว่าจะ พร้อมได้ ครบองค์ประชุมได้ป่าเข้าไปเกือบครึ่งวัน แต่ถ้าเราไปประชุมที่โน่นมันจะมีผลทำ ให้สมาชิกไม่มีข้ออ้างที่จะต้องเดินทางไปมา แล้วก็สามารถที่จะดำเนินการประชุมได้ ------ เรียนว่า การใช้งบประมาณก็กระทำภายในกรอบที่เรามีอยู่ และไม่มีการที่จะไปสูญเสีย งบประมาณมากมาย ส่วนการที่สมาชิกต้องการที่จะเข้าไปฟังการประชุมนั้นผมคิดว่า ก็ดำเนินการได้ในลักษณะใดลักษณะหนึ่ง ไม่ได้เปึ้นข้อห้ามแต่ใด ๆ ทั้งสิ้น ก็คงจะ ปรึกษาหารือกันอีกครั้งหนึ่งว่าจะทําอย่างไรที่จะอํานวยความสะดวก แต่อย่างไรก็ตาม โดยธรรมเนียมปฏิบัติของการประชุมคณะกรรมาธิการยกร่างตลอดมานี่นะครับ ก็คือเราทําการแถลงข่าวเป่ดเผย และระหว่างนั้นก็ประสานกับคณะกรรมาธิการประสาน การมีส่วนร่วมและการประชามติ ซึ่งจะมีการจัดรายการพิเศษทางโทรทัศน์ในวันอาทิตย์ ตัวอย่างเช่น ในระหว่างที่เราอยู่ที่นั่นในวันที่ ๘ เมษายน ซึ่งจะมีรายการทาง สถานีโทรทัศน์ช่อง ๑๑ ถ่ายทอดสดจากหาดใหญ่ ก็จะเชื่อมโยงสิ่งที่พี่น้องประชาชน แสดงความคิดเห็นอยู่ที่หาดใหญ่ ที่สถานีโทรทัศน์ช่อง ๑๑ เชื่อมโยงด้วยวิดีโอ คอนเฟอเรนซ์ (Video conference) มาที่ห้องประชุมของกรรมาธิการยกร่าง ในวันที่ ๘ เมษายน แล้วก็จะมีกรรมาธิการยกร่างในส่วนนั้นที่ได้รับมอบหมายจากประธาน คณะกรรมาธิการไปตอบคำถามโดยการเชื่อมโยงด้วยเครื่องมือสื่อสารอย่างนี้ ก็เท่ากับว่า การประชุมไม่ได้ป่ดลับครับ และไม่มีทางที่จะป่ดลับได้เลยการประชุมสมัยนี้ แม้แต่ เอกสารร่างรายมาตราที่เรายกร่างเบื้องต้นโดยฝ์ายเลขานุการร่วมกับกฤษฎีกานี่นะครับ เราตีพิมพ์ปกหน้า ลับ ใช้เฉพาะการประชุม ห้ามเผยแพร่ แต่ผมเองก็ได้ขออนุญาตจาก ที่ประชุมนี้ว่า มันไม่มีทางที่จะป่ดลับได้ พอเสร็จการประชุมเราก็แถลงข่าวเลย สื่อมวลชน ได้จากเราเท่ากับที่เรามีอยู่ในเอกสาร แล้วก็เผยแพร่ในวันต่อมา ผลการประชุมที่ว่านั้น ก็เปึนประโยชน์ที่จะทำให้สิ่งต่าง ๆ ที่มันเกิดขึ้นเปึนการสื่อหลายทางเข้ามาทันที ที่ท่านวัชราเปึนห่วงเรื่องบันทึกการประชุมนั้น ท่านเลขานุการได้บอกไปแล้วว่าเอาผลการ บันทึกการประชุมที่มีอยู่ในเกือบจะทุกทาง แต่คงไม่จำเปึนต้องไปบันทึกเปึนเทปนะครับ เพราะพี่วัชรานั้นพูดชัดเจน ข้อเสนอชัดเจน บันทึกได้ด้วยการที่เราบันทึกเลยนะครับ แล้วก็นำไปสู่การพิจารณานะครับ เพียงแต่ว่าข้อพิจารณาบางด้านท่านสมาชิกยังมีสิทธิ ในการที่จะแปรญัตติได้ ขอให้สนใจอ่านกฎหมายรัฐธรรมนูญทุกมาตราประกอบกัน เพราะถ้าอ่านรายมาตรามันจะไม่ครบองค์รวมของตัวกฎหมาย มันต้องอ่านเชื่อมโยงกัน หลายมาตรา ผมอยากจะปรึกษาท่านประธานด้วยซ้ำไปว่าถ้าหากจะมีการประชุม นอกรอบระหว่างกรรมาธิการยกร่างกับสมาชิก อย่างที่เราเคยจัดการประชุมกันไป มันก็จะเพิ่มช่องทางของการสื่อสารที่มันอาจจะเปึนข้อบกพร่อง เพราะกรรมาธิการ ยกร่างอาจจะมีข้อบกพร่องได้ เปึนธรรมดาของการทำงานนะครับ เปึนข้อที่เราจะ อุดช่องว่างร่วมกัน เพราะว่ารัฐธรรมนูญฉบับนี้ไม่ได้เปึนความรับผิดชอบของกรรมาธิการ ยกร่างฯ แค่ ๓๕ คน แต่เปึนความรับผิดชอบร่วมกันของสมาชิกสภาร่างทุกคน ดังนั้น ผมคิดว่าตั้งแต่นี้เปึนต้นไป ขออภัยที่ผมต้องเอ่ยพูดคำนี้ ขออภัยจริง ๆ นะครับ ท่านสมาชิก เราต้องมาประชุมครบถ้วนทุกคนครับ และมาประชุมตรงเวลาด้วย และไม่ควรออกจากห้องประชุมไปก่อนเวลาการประชุมด้วย นี่คือสิ่งที่ผมขอร้อง จากสมาชิก เพราะไม่อย่างนั้นมันโดดไปโดดมา แล้วก็อภิปรายซ้ํากันไปซ้ํากันมา ซึ่งอันนี้ เปึ้นสิ่งที่อยากจะให้เกิดเปึนวินัยของการประชุมด้วย เราประชุมในสภาแห่งนี้ คนจับตามองทั่วประเทศนะครับ การประชุมบริษัทเราไปตรงเวลานะครับ การประชุม ราชการเราไปตรงเวลานะครับ แต่การประชุม สสร. เราต้องอยู่ในห้องประชุมให้ครบเวลา การประชุม อันนี้ผมช่วยท่านประธานด้วยนะครับ สำหรับวันที่ ๑๙ นั้นเราได้ร่างครบถ้วน สมบูรณ์แน่นอนนะครับ หลังจากนั้นก็มีการประสานงานกันแล้วนะครับกับกรรมาธิการ ประชาสัมพันธ์กับกรรมาธิการชุดต่าง ๆ การเผยแพร่ร่างรัฐธรรมนญในวันที่ ๒๖ ก็จะพิมพ์จำนวน ๑ ล้านฉบับ แล้วก็เผยแพร่ก่อนหน้านั้นตั้งแต่วันที่ ๒๐ จนถึงวันที่ ๒๔ เมษายนนี้ โดยผ่านหนังสือพิมพ์ที่สามารถเข้าถึงเครือข่ายครัวเรือนทั่วประเทศนะครับ แต่ในจำนวน ๑ ล้านฉบับนั้นจะแจกให้กับสมาชิกทุกคน ๆ ละ ๑๐๐ ฉบับ เพื่อที่จะ เอาไปใช้ประโยชน์ในเชิงของการที่จะศึกษา แล้วก็ตั้งวงพูดคุยกัน ขณะเดียวกันก็พิมพ์ เปึนซีดีเพื่อที่จะทำข้อสรุป ในเอกสารนั้นจะมีคําอธิบายการร่างรัฐธรรมนูญอย่างที่ท่านเลขานุการได้พูดแล้ว ร่างรายมาตราและการเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ เพราะฉะนั้นที่เรามีเท่าไร ท่านสมาชิกสภาร่างทุกคนได้เท่ากันครับ เราจะไม่ได้มีเก็บไว้เปึ้นส่วนที่ว่าจะป่ดหมกเม็ด อะไรทั้งสิ้นเลย อยากจะชี้แจงอย่างนี้เพื่อจะทำความเข้าใจร่วมกัน โดยสรุปแล้วก็คงมี แค่นี้ครับท่านประธานครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ขอบพระคุณครับ ท่านมนตรีครับ เห็นใจเถอะนะครับ กรรมาธิการยกร่างไปต่างจังหวัด ห้าหกวัน ไม่ได้ไปง่าย ๆ นะครับ ถ้าที่บ้านไม่เข้าใจจริง ๆ อาจจะมีปัญหาได้ อาจารย์วัชราครับ มีอะไรค้างครับ ท่านสมยศยังค้างอยู่เลยครับ

นายวัชรา หงส์ประภัศร

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพครับ กระผม วัชรา หงส์ประภัศร กระผมได้รับคำตอบส่วนหนึ่งคือ ความคิดเห็นที่ผ่านทาง คณะกรรมาธิการมีส่วนร่วมท่านได้รับไปครบถ้วน แต่ความคิดเห็นที่สมาชิกได้อภิปรายใน ที่นี้นั้นกระผมเกรงว่าท่านจะได้รับไปไม่ครบถ้วน เพราะฉะนั้นกระผมอยากจะ ขอความกรุณาทางสภาได้จัด ไม่ถึงกับรายงานการประชุมนะครับ เปึนโน้ต (Note) หัวข้อ ที่ได้มีการเสนอในสภานี้ ส่งมอบให้กับคณะกรรมาธิการยกร่างด้วยจะได้ไหมครับ ขอบพระคุณครับ

นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง

ผมเข้าใจว่าน่าจะส่งมาได้นะครับ ไม่น่าจะป่ดกั้นอะไร ท่านสมยศ อาจารย์สว่าง เมื่อกี้ยกมือใช่ไหมครับ ท่านสมยศเชิญครับ เอากระชับเลยนะครับ เดี๋ยวมีวาระอื่นรออยู่

นายสมยศ สมวิวัฒน์ชัย

ผม สมยศ สมวิวัฒน์ชัย สสร. นะครับ ผมมีข้อที่จะเสนอแนะกรรมาธิการยกร่างเพื่อเปึนประโยชน์ในเรื่องของตอนท้าย ๆ เรื่องของความเข้าใจของประชาชนนะครับ มีคำถามเกิดขึ้นมากว่า การส่งข้อมูล หรือการรับฟังของกรรมาธิการในแต่ละจังหวัดนี่นะครับ หรือที่เราไปเป่ดเวทีกันค่อนข้าง จะเยอะมากแล้วนะครับตอนนี้ ผมคิดว่าข้อมูลคงจะเข้ามาน่าจะเปึ้นแสนแล้วนะครับ พูดถึงนะครับ แต่เรายังไม่ได้รวบรวมตัวเลข คำถามก็มีว่า เอ๊ะ ข้อมูลเหล่านี้ที่เขาส่งกันมา หรือรับฟังกันมา กรรมาธิการยกร่างจะได้รับข้อมูลถึงหรือไม่ อันนี้คือเปึนคำถาม ที่ท่านสมาชิกที่เราไปรับฟังมาเปึนห่วง แล้วก็มีการพูดคุยกันอยู่บ่อย ๆ นะครับ

เรื่องที่ ๒ ก็คือว่า แล้วข้อมูลที่ได้มาคณะกรรมาธิการยกร่างในแต่ละท่าน ใช้ประมวลข้อมูลกันอย่างไร มีกระบวนการในการประมวลข้อมูลกันอย่างไร ถึงได้เปึน ข้อสรุปออกมาว่าในแต่ละมาตราจะเปึนอย่างโน้น จะเปึนอย่างนี้ รวมทั้งข้อคิดเห็นของ กรรมาธิการแต่ละท่านได้ใช้ข้อมูลอย่างไร อันนี้ก็เปึนคำถาม ผมคิดว่าคงจะมีเยอะมาก นะครับ ซึ่งคณะกรรมาธิการยกร่างเองก็คงจะต้องให้คําอธิบายนะครับ หรือว่าเตรียม คำตอบเอาไว้นะครับ ประโยชน์ที่จะได้รับก็คือว่า ประชาชนซึ่งขณะนี้ก็เริ่มมีการตื่นตัว มากในการที่จะให้ข้อคิดเห็น แล้วผมคิดว่ากำลังสนุกสนานพอสมควร เพราะว่าได้มีการ เชิญชวนกันอย่างกว้างขวางว่าในชีวิตนี้ถ้าเราได้มีโอกาสในการที่จะร่วมร่างรัฐธรรมนูญ มีบรรทัดหนึ่งก็ยังดีนะครับในรัฐธรรมนูญ ก็เลยกลายเปึนว่าทุก ๆ ส่วนก็อยากจะให้ มีเนื้อหาของตนอยู่สักบรรทัดหนึ่ง หรือประโยคหนึ่ง หรือคำ ๆ หนึ่ง ผมก็เลยเกรงว่า เปึนความยากมากของกรรมาธิการยกร่างที่จะสามารถจะตอบสนองได้อย่างทั่วถึง และกว้างขวาง กว่าจะถึงวันที่ ๓ กันยายนที่เราจะลงประชามตินี่นะครับ ก็คงจะมีผู้ที่จะร่วมแสดงความคิดเห็นอาจจะเปึนล้านแล้วนะครับ เลยเปึนห่วง แล้วอันนี้ก็ ส่งข่าวมาบอกว่าจะต้องมีความชัดเจนในที่มาและที่ไปนะครับ แล้วก็กรุณาอธิบายและ บอกตั้งแต่เนิ่น ๆ เปึ้นระยะ ๆ ไป จะได้ไม่มีคำถามซ้อนขึ้นมาเรื่อย ๆ บ่อย ๆ นะครับ

อีกประการหนึ่งสุดท้าย เปึนเรื่องของการว่า ข้อมูลในเชิงปริมาณที่ได้มา ผมคิดว่าเปึนเรื่องที่ค่อนข้างจะง่าย สบายใจ เพราะว่าเวลานี้ก็สามารถที่จะทำได้โดยง่าย นะครับ แต่ข้อมูลในเชิงคุณภาพที่มีความคิดที่แปลก ๆ พิเศษ ๆ แล้วอาจจะดีมาก กรรมาธิการยกร่างจะมีกระบวนการหรือวิธีการสังเคราะห์และนําเอามาใช้อย่างไร นะครับ ก็ฝากเอาไว้ว่าจะได้อธิบายเปึนระยะ ๆ ประชาชนจะได้มีความเข้าใจนะครับ เพราะเวลาไปลงประชามติจะได้สบายใจว่าไม่มีของเราอยู่ด้วยนะ แต่เราเข้าใจ เราก็ยินดี ที่จะไปลงประชามติสนับสนุน ขอบพระคุณมากครับท่านประธานครับ

(การประชุมดำเนินมาถึงตอนนี้ นายเสรี สุวรรณภานนท์ รองประธานสภา ร่างรัฐธรรมนูญ คนที่หนึ่ง ได้ลงจากบัลลังก์ โดยมอบให้ นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง ปฏิบัติหน้าที่แทน)
นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ครับ ขอบพระคุณครับ ต่อไปก็ท่านสว่างครับ

นายสว่าง ภู่พัฒน์วิบูลย์

ท่านประธานที่เคารพ กระผม สว่าง ภู่พัฒน์วิบูลย์ ก่อนอื่นก็ต้องกราบขอบคุณคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญที่ได้มา รายงานให้เราฟังวันนี้ แต่ว่าสิ่งต่อไปนี้กระผมอยากปรึกษาหารือครับ เนื่องจากเปึน ความรับผิดชอบร่วมกันตามที่ท่านได้แจ้งเมื่อกี้นี้ เปึนความรับผิดชอบอันยิ่งใหญ่ที่เราจะ ร่วมร่างรัฐธรรมนูญด้วยกันทั้ง ๑๑๐ คน เปึนไปได้ไหมครับว่า เมื่อท่านได้ฉบับที่จะ สมบูรณ์ตอนวันที่ ๑๙ เมษายน อยากคุยกันภายใน เอาฉบับที่สมบูรณ์มารายงานอย่างที่ ท่านทำวันนี้ มีสักช่วงสองสามวัน อย่างเช่น ๑๗, ๑๘, ๑๙ เรามาดูกัน คุยกัน พวกเรา ทั้งหมดทั้ง ๑๑๐ คนก็จะดูว่าอันนี้เปึนการภายในนะ มีมาตราใดที่เราเห็นต่างไปจากท่าน ก็เสนอแนะว่าเราแก้ไขเปึนการภายใน ถ้าหากท่านไม่เห็นด้วย ท่านจะยืนของท่านก็ยืนไป หลังจากนั้นก็เปึ้นไปตามขั้นตอนที่เราจะเสนอแปรญัตติ ซึ่งเปึนไปได้ตามกฎหมายอยู่แล้ว แต่ว่าอยากพบกันระหว่างกรรมาธิการร่างฯ ๓๕ คน กับพวกเราทุกคนเปึนการภายใน ตอนจบสิ้นสักครั้งหนึ่ง ช่วงสัก ๓ วัน ผมอยากเสนอแนะอย่างนั้นครับ ขอบพระคุณครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ขอบคุณครับ สั้นดี แต่เปึนข้อเสนอแนะที่ผมคิดว่าก็ต้องรับ คงรับแน่ ก็คล้าย ๆ ประชุมนอกรอบ แต่ว่าใช้เวลาอาจจะไม่ถึง ๓ วันก็ได้นะครับ หรืออาจจะมากกว่านั้นก็ได้ สุดแล้วแต่ครับ ท่านกรรณิการ์ครับ เชิญครับ

นางกรรณิการ์ บรรเทิงจิตร

เรียนท่านประธานที่เคารพ ดิฉัน กรรณิการ์ บรรเทิงจิตร นะคะ ได้ฟังแล้วก็คิดว่าสิ่งที่ทางสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญบางท่านที่ได้ นำเสนอนั้นทำให้กรรมาธิการยกร่างค่อนข้างหนักใจในหลายประเด็นนะคะ ซึ่งโดยส่วนตัว แล้วเชื่อว่ากรรมาธิการยกร่างทั้ง ๓๕ คน ตั้งใจทำงาน แล้วก็รับเอาความคิดเห็นของพวก เรานี้ไปดำเนินการนะคะ อยากให้พวกเราคิดในเชิงบวกเอาไว้นะคะ เพราะฉะนั้นปัจจุบันกระบวนทัศน์ตรงนี้มันปรับเปลี่ยนไปแล้วค่ะ อยากจะนำเสนอว่า โดยเฉพาะส่วนที่ ๙ สิทธิในการได้รับบริการสาธารณสุข อยากจะให้ไปปรับให้เกิด ทันสมัยขึ้น ขอบพระคุณค่ะ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ก็มีท่านสุดท้ายแล้วนะครับ ท่านสมเกียรติ เชิญครับ

นายสมเกียรติ รอดเจริญ

ขอบคุณครับท่านประธานครับ ผม สมเกียรติ รอดเจริญ สสร. ครับ ก็มีประเด็นที่จะฝากท่านประธานไปถึงคณะกรรมาธิการยกร่าง ของสภาร่างของเรานะครับ เปึนเรื่องเกี่ยวกับความรู้สึกของประชาชนทั่วไปและผู้ที่ลงไป ปฏิบัติหน้าที่อยู่ในพื้นที่แห่งการรับฟังความคิดเห็นนะครับ เขาบอกว่าคนที่ทำงานในเรื่อง รับฟังความคิดเห็นจังหวัดก็เปรียบเสมือนท่อขนาดใหญ่นะครับ แล้วก็มีไส้กรองอยู่นิดหนึ่ง หลังจากท่อขนาดใหญ่นี้ส่งข้อมูลที่รับฟังความคิดเห็นในประเด็นต่าง ๆ มายัง ภาคแล้ว ภาคก็จะเปึ้นท่อขนาดกลางลดลงมา ก็มีไส้กรองอีกชุดหนึ่งนะครับ หลุดจาก ภาคแล้วก็ไปสู่ส่วนกรรมาธิการการมีส่วนร่วมก็เปึ้นท่อเล็กลงมาอีกนิดหนึ่ง ก็มีไส้กรอง อยู่เหมือนกัน ก็แสดงว่าข้อมูลที่ผ่านมาจากจังหวัดมาถึงภาค มาถึงกรรมาธิการ การมีส่วนร่วมก็ได้รับการกลั่นกรองในส่วนที่มีความถี่ของข้อมูลนั้น ๆ อย่างเช่น ข้อมูลของกรอบที่ ๑ กรอบที่ ๒ กรอบที่ ๓ ทุกจังหวัดที่ดำเนินการทำมันมีอยู่ประมาณ ๕๐ ถึง ๕๓ ข้อ ความถี่ของรายละเอียดเหล่านี้จะปรากฏในข้อมูลทุกจังหวัด ส่วนกรอบอื่น ๆ ซึ่งมีหลากหลายประเด็น มีความถี่ ความห่างน้อยกันไปนะครับ ก็เข้ามาสู่ภาคกลางก็สรุปเข้ามา เข้ามาสู่ภาคเหนือก็สรุปเข้ามา เข้ามาสู่ภาคใต้สรุป เข้ามา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือสรุปเข้ามาในท่อนั้น ๆ อีก สิ่งที่หลุดตรงนี้เข้าไปได้ก็คือ ส่วนที่มีประเด็นข้อมูลที่มีจำนวนถี่มาก ก็คือ ๕๓ ข้อ บทสรุปสุดท้ายแล้วนะครับ ขณะนี้ท่านกรรมาธิการท่านสรุปความเห็นมาจากกรอบต่าง ๆ ๑ ๒ ๓ ส่วนมากจะเปึน เท่านั้นนะครับ ส่วนกรอบอื่น ๆ นี่มันเหมือนกับชิ้นใหญ่ มันผ่านไส้กรองเข้าไปถึง กรรมาธิการไม่ได้ มันก็เลยไม่ปรากฏ เราจะทําอย่างไรถึงจะให้ความคิดเห็นอื่น ๆ เหล่านี้ ไปเสนอตรงต่อ โดยไม่ต้องผ่านไส้กรองเหล่านี้ไปถึงคณะกรรมาธิการยกร่างซึ่งเปึน จุดสุดท้ายของท่อ เรามีวิธีอื่นไหมครับที่จะทำ เพราะปัจจุบันนี้ในกระบวนการเราต้อง ผ่านจากจังหวัดมาภาค จากภาคมามีส่วนร่วม จากมีส่วนร่วมถึงไปสู่กรรมาธิการยกร่าง เราจะทำอย่างไรถึงจะประเด็นที่มันไม่ซ้ำกันอยู่ในห้าสิบกว่าประเด็น หรือกรอบที่ ได้ดําเนินการกันไว้ไปสู่กรรมาธิการยกร่างได้ เพราะว่าประเด็นอื่น ๆ ที่ปรากฏ ตามจังหวัดต่าง ๆ ยังมิปรากฏอยู่ตรงนี้ หรืออาจจะไปปรากฏในโอกาสหน้า อันนี้ก็ฝาก ท่านประธานไปถึงคณะกรรมาธิการยกร่างด้วยครับ กราบขอบคุณครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ขอบคุณครับ กรรมาธิการจะสรุป เชิญครับ อาจารย์วุฒิสารครับ

รองศาสตราจารย์วุฒิสาร ตันไชย กรรมาธิการ 🔗

กราบเรียน ท่านประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ ผม วุฒิสาร ตันไชย ในฐานะกรรมาธิการยกร่าง ขออนุญาตกราบเรียนต่อความเห็นที่ท่าน สสร. ได้อภิปรายครับ เรื่องความเห็นของ ประชาชน ขออนุญาตกราบเรียนว่า แนวทางที่คณะกรรมาธิการยกร่างได้ดำเนินการที่ ผ่านมาก็ได้รับฟังความเห็นแล้วก็ได้มีการสรุปนะครับ โดยที่เปึนข้อสรุปที่เปึนข้อมูลจาก ๓ ส่วน ส่วนแรกก็เปึนข้อมูลจากชุดคำถามที่กรรมาธิการยกร่างหารือร่วมกับสภาร่าง แล้วก็มีการประมวลมา ซึ่งคณะกรรมาธิการประสานฯ ได้นําเสนอไป ๓ ครั้งแล้วนะครับ แล้วก็จากนั้นก็จะมีข้อมูลชุดที่ ๒ คือข้อมูลที่ถูกส่งไปที่กรรมาธิการยกร่างฯ โดยตรง ซึ่งในคณะกรรมาธิการยกร่างเองได้มีอนุกรรมาธิการที่ประมวลข้อมูลทุกสัปดาห์นะครับ ขออนุญาตกราบเรียนว่าทุกสัปดาห์ แล้วก็ได้ส่งข้อมูลนี้บวกกับความถี่สะสมไป เรื่อย ๆ ครับว่า ประเด็นนี้มีใครให้ความเห็นเพิ่มเติมอย่างไร ข้อมูลชุดนี้ก็จะเปึนข้อมูลที่ใช้ ประกอบในการพิจารณา โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่ชะอำนะครับ หลายเรื่องที่มีความเห็น ในกรรมาธิการ มีความเห็น มีความแตกต่าง เราก็ได้อาศัยข้อมูลจากที่ประชาชน แล้วก็ ที่จากการสำรวจมาประกอบว่าประชาชนเห็นอย่างไรนะครับ หลายท่านที่อยู่ในที่ประชุม ที่ชะอำก็จะเห็นว่าเรามีเอกสารชุดหนึ่งที่เปึนข้อมูลเชิงซัพพอร์ท (Support) ว่าการสำรวจ เปึนอย่างไร กับข้อมูลชุดที่ ๓ คงเปึนข้อมูลจากท่าน สสร. ผู้ทรงเกียรติเองที่ได้ฝากส่งกันเยอะแยะนี่ นะครับ ผมก็กราบเรียนว่าทางคณะอนุกรรมาธิการที่ประสานข้อมูลก็ได้นำส่งนะครับ แต่อย่างไรก็ตามครับผมคิดว่าข้อมูลทั้งหมดนี้อาจจะคล้าย ๆ กับที่หลายท่านได้พูดว่า บางประโยค บางวลีที่อยากให้เขียนก็ไม่ได้เขียนหรอกครับ เพราะว่าในเชิงสาระนั้นมีอยู่ แต่ว่าวลีและประโยคที่อยากได้อาจจะไม่ได้ปรากฏอยู่ในร่างในมาตรารัฐธรรมนูญ ซึ่งผมคิดว่าในทางโดยทั่วไปเราก็เข้าใจตรงกันครับว่าในการเขียนกฎหมายก็คงจะต้อง เปึนภาษา แล้วก็เปึ้นแนวทางที่เปึนมาตรฐานอันเดียวกัน เพราะฉะนั้นฝ์ายเลขา ซึ่งเปึนฝ์ายจัดทำก็พยายามรวบรวมประเด็นความเห็นที่จะเอามาใช้ แล้วก็สรุปอยู่ที่ สาระสําคัญ เพราะฉะนั้นผมคิดว่าประเด็นที่หลายท่านได้กรุณาให้ความเห็นในเรื่อง ความเปึนห่วงใยนั้น ผมคิดว่าทางกรรมาธิการยกร่างได้ดำเนินการรับฟังแล้วก็ ใช้ข้อมูลนั้นมากพอสมควร ได้หารือหลายเรื่อง แต่บางเรื่องอาจจะไม่ได้หยิบยกขึ้นมา เนื่องจากว่าเปึนความเห็นที่ตรงกันครับระหว่างประชาชนกับกรรมาธิการยกร่างฯ ข้อเสนอ แล้วก็ข้อสรุปของกรอบต่าง ๆ เพราะฉะนั้นผมกราบเรียนยืนยันว่ากรรมาธิการเองได้รับฟัง มาโดยตลอด แล้วผมก็ไม่ค่อยสบายใจ ถ้ามีท่าน สสร. บางท่านจะอภิปรายในเชิงที่ว่า กรรมาธิการทำกันเอง ไม่ฟังใครเลย แล้วก็พูดอย่างนี้บ่อยครั้ง แล้วก็ออกอากาศไป อันนี้ ผมก็เกรงว่าจะทําให้ผู้รับฟังเข้าใจว่ากรรมาธิการยกร่างฯ ๓๕ คนเขียนไปเรื่อย ๆ โดยไม่ฟังใคร ซึ่งจริง ๆ แล้วกระบวนการเหล่านี้ก็ได้ชี้แจง และได้ตอบอยู่ตลอดเวลา ทุกขั้นตอน แล้วก็ตอบซ้ำ ๆ กันในความหมายเดิม ๆ เหมือนกันทุกครั้ง แต่เราก็ได้รับ การอภิปรายแบบนี้หลายครั้งเหมือนกัน ก็อยากจะฝากว่า ลองดูว่าสาระสำคัญที่ท่านพูด ได้มีการหยิบยก แล้วก็ได้ใส่จริงไหม ผมเชื่อว่าหลายเรื่องนะครับ โดยเฉพาะประเด็น สุดท้ายเรื่องข้อมูลเชิงคุณภาพ ในบางประเด็นที่มีคนพูดถึง แม้ว่าเปึนคนเดียวกัน เขียนมานี่เราก็ยังกลับมาพิจารณานะครับ เช่น มีคนเขียนให้ความเห็นว่า ควรดูแล คุณภาพคนควรดูทารก็ตั้งแต่ในครรภ์มารดา คำเดียวนี่เราก็เอามาคิดกันเยอะ เพราะฉะนั้นไม่ได้หมายความว่าเราดูแต่ปริมาณและดูแต่เฉพาะข้อคำถามที่กรรมาธิการ ยกร่างฯ เท่านั้น ข้อความเห็นต่าง ๆ ที่ส่งมา เราก็เอามาเปรียบเทียบ มาดู แล้วก็พยายาม ที่จะบรรจุลงไปให้ครบถ้วนสมบูรณ์ เพราะฉะนั้นผมคิดว่าในสาระสำคัญนี้เราได้ ครอบคลุมความเห็นของประชาชนมาก แต่แน่นอนครับว่าหลายประเด็นอาจจะไม่ใช่ ถูกใส่ไว้ในมาตราตามวลีหรือประโยคอย่างที่อยากได้ แต่ในเชิงสาระสำคัญผมเชื่อว่า ไม่ได้หลุดรอดออกไป ก็ขออนุญาตกราบเรียนเพื่อความสบายใจของท่านสมาชิก ผู้ทรงเกียรติ และผมคิดว่าเรายังมีเวทีอีกหลายเวทีมากครับในการที่จะประมวลความเห็น และผมคิดว่าได้หารือกับท่านเลขานุการว่า หลังจากที่ได้มีการยกร่างแรกเสร็จ วันที่ ๑๙ แล้วนี่ ก็จะหารือกันกับท่านประธานว่าอาจจะมีแนวทางในการที่จะหารือและ ประชุมร่วมกันนอกรอบ เพื่อหารือเปึนรายหมวดว่าแต่ละหมวดจะมีสาระสำคัญอะไร ที่มีความเห็นอย่างไร ในเฉพาะ สสร. ด้วยกันเอง เพื่อที่จะทำให้กระบวนการของ การแปรญัตติซึ่งมีเวลาน้อยกระชับลง แล้วก็มีหลายเรื่อง ถ้าเปึนความเห็นที่อาจจะ ยังไม่ตรงกันมากก็สามารถสงวนคำแปรไป แปรญัตติไป แต่ว่าเรื่องใดที่พอหารือกันได้ ก็จะทำ ซึ่งผมคิดว่าทางฝ์ายเลขานุการเองรับว่าจะหารือกับทางท่านประธาน คณะกรรมาธิการยกร่างแล้วก็ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ เพื่อกำหนดวันอีกครั้งหนึ่ง ซึ่งอาจจะอยู่สักสองสามวันในการที่จะหารือกันในเรื่องต่าง ๆ หลังจากที่ร่างแรกเสร็จแล้ว ในวันที่ ๑๙ ก็ขออนุญาตกราบเรียนให้สภาทราบ เพื่อท่านจะได้สบายใจว่าพวกเรารับฟัง ความเห็นอยู่ตลอดครับ กราบขอบพระคุณครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

มีท่านหลักชัยคงจะขอเพิ่มเติม เชิญครับ

นายหลักชัย กิตติพล

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ และท่านสมาชิก ผู้ทรงเกียรติ กระผม หลักชัย กิตติพล สสร. หมายเลข ๐๙๐ ผมเองก็ได้ฟังกรรมาธิการ วันนี้แล้ว ผมก็มีความสบายใจ แล้วเนื่องจากไปรับฟังความคิดเห็นมาจากที่จังหวัด โดยเฉพาะที่ระยองที่ผมเปึนประธานคณะกรรมาธิการอยู่ แล้วก็ที่สกลนครที่เปึ้นที่ปรึกษา แล้วก็มีไปทางกระบี่ แล้วไปที่จังหวัดต่าง ๆ ทุกคนก็กังวล แต่ว่าหลังจากที่เราได้รับฟัง ความคิดเห็นจากท่านกรรมาธิการยกร่างก็ต้องขอขอบคุณที่ท่านเสียสละเวลามาชี้แจง ให้พวกเราทราบ ในประเด็นต่าง ๆ ที่ผมได้พบกับกรรมาธิการยกร่างหลาย ๆ ท่าน ผมก็มีเรียนปรึกษานอกรอบ ทุกท่านก็รับความคิดเห็นไป ผมเองก็คิดว่าเปึนสิ่งที่ดี ซึ่งไม่เพียงแต่สมาชิกสภาร่างเท่านั้นเองนะครับ แต่ว่ากรรมาธิการยกร่างก็เป่ดกว้าง ในการรับฟังความคิดเห็น แล้วก็เสียงของประชาชน เพราะฉะนั้นผมก็สามารถที่จะยืนยันได้ว่ากรรมาธิการยกร่างทั้ง ๓๕ ท่าน ก็คงจะ ให้ความสำคัญกับความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชนอย่างแน่นอนตรงจุดนี้ แต่ตัวกระผมเองก็อยากจะฝากกรรมาธิการยกร่างนิดหนึ่งนะครับว่า ในแง่ของ สิทธิเสรีภาพ หรือในกรอบของทางด้านกฎหมายหรือการตรวจสอบ ผมคิดว่ามีความ เข้มข้นแล้ว แต่อยากจะฝากกรรมาธิการยกร่างนิดหนึ่งเกี่ยวกับทางด้านเศรษฐกิจและ ปากท้องของพี่น้องประชาชน อันนี้เปึนสิ่งสำคัญนะครับ อย่างเช่น เรื่องแนวนโยบาย พื้นฐานแห่งรัฐเกี่ยวกับเรื่องที่ดิน หรือเกษตรต่าง ๆ นะครับ ซึ่งสามารถที่จะทำให้ มีมูลค่าเพิ่มขึ้นมาได้ ถ้าเปึนไปได้ ผมก็คิดว่ากรรมาธิการยกร่างกรุณาคำนึงถึงในจุดนี้ นะครับ เพราะว่าประเทศเราจะต้องไปพร้อม ๆ กับทางด้านเศรษฐกิจนะครับ แล้วก็ ปากท้องของพี่น้องประชาชนก็เปึนสิ่งที่สำคัญนะครับ ก็ฝากกรรมาธิการยกร่างในจุดนี้ ขอบพระคุณครับท่านประธาน

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ก็เปึ้นอันว่าที่ประชุมก็ได้รับการพิจารณารายงานความคืบหน้าในการดำเนินงาน ของคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญแล้วนะครับ เปึ้นที่สบายใจกันทุกฝ์าย ต้องขอขอบพระคุณท่านคณะกรรมาธิการนะครับ ขอบคุณอีกครั้งครับ

ต่อไปก็เปึ้นระเบียบวาระที่ ๔ นะครับ ขอปรึกษาหารือนิดหนึ่งว่าถ้าจะ ขออนุญาตนำระเบียบวาระที่มันสั้น ๆ ง่าย ๆ ขึ้นมาพิจารณาก่อนนะครับ คือ ๔.๒ ที่ประชุมจะขัดข้องไหมครับ

(ไม่มีสมาชิกมีความเห็นเปึนอย่างอื่น)

ถ้าไม่ขัดข้อง ผมขออนุญาตนำเอาเรื่อง ๔.๒ เข้ามานะครับ

๔.๒ รายงานผลการพิจารณาของคณะทํางานเพื่อพิจารณาเสนอรายชื่อ สมาชิกให้ดำรงตำแหน่งกรรมาธิการและพิจารณากรอบอำนาจหน้าที่ของ คณะกรรมาธิการ เปึนการตั้งซ่อมกรรมาธิการวิสามัญรับฟังความคิดเห็น และการมีส่วนร่วมของประชาชน ประจำจังหวัดสมุทรสาคร แทนตำแหน่งที่ว่างลง ต้องขอเรียนเชิญท่านคณะกรรมาธิการจะขึ้นข้างบนหรือว่าจะนั่งข้างล่าง ขึ้นข้างบนดีกว่า นะครับ ขอเรียนเชิญนะครับ ขอมอบให้ท่านเลขาเปึ้นผู้รายงาน เชิญท่านเลขาครับ

นายวัชรินทร์ จอมพลาพล รองเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ปฏิบัติ ราชการแทนเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ปฏิบัติหน้าที่เลขาธิการสภาร่างรัฐธรรมนูญ

ในวาระเรื่องนี้เปึ้นการตั้งซ่อมคณะกรรมาธิการในคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น และการมีส่วนร่วมของประชาชนประจำจังหวัดสมุทรสาครครับ สืบเนื่องจากกรรมาธิการ จังหวัดสมุทรสาคร คือคุณทองแทน เลิศลัทธภรณ์ ได้ลาออกจากตำแหน่ง คณะกรรมาธิการ ทำให้ตำแหน่งว่าง ประธานคณะกรรมาธิการประจำจังหวัดสมุทรสาคร จึงได้เสนอ นายสุนทร วัฒนาพร เปึนกรรมาธิการแทนในตำแหน่งที่ว่าง โดยเสนอผ่าน คณะทำงานพร้อมหนังสือยินยอม ซึ่งคณะทำงานได้พิจารณาแล้วเห็นชอบให้นำเสนอ สภาเพื่อพิจารณาแต่งตั้ง คุณสุนทร วัฒนาพร เปึนกรรมาธิการแทนตำแหน่งที่ว่างครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

มีท่านสมาชิกท่านใดจะเห็นเปึนอย่างอื่นหรือไม่ครับ

(ไม่มีสมาชิกมีความเห็นเปึนอย่างอื่น)

คงไม่มีนะครับ ถ้าไม่มีก็ถือว่า ที่ประชุมเห็นชอบตามที่คณะทํางานเสนอนะครับ มีจังหวัดชลบุรีที่ไม่อยู่ในระเบียบวาระ ก็ขออนุญาตต่อไปเลยนะครับ เรียนเชิญ ท่านเลขาครับ

นายวัชรินทร์ จอมพลาพล รองเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ปฏิบัติ ราชการแทนเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ปฏิบัติหน้าที่เลขาธิการสภาร่างรัฐธรรมนูญ

กรรมาธิการประจำจังหวัดชลบุรีก็ว่าง ๑ ตำแหน่งครับ เนื่องด้วย ศาสตราจารย์สุชาติ เถ้าทอง ได้ลาออกจากตำแหน่งคณะกรรมาธิการประจำจังหวัดชลบุรีนะครับ ท่านประธานคณะกรรมาธิการ คือนางสาวอลิสา พันธุ์ศักดิ์ จึงได้เสนอนายปรีชา ประเสริฐศักดิ์ เปึนกรรมาธิการแทน โดยผ่านทางคณะทำงานและมีหนังสือยินยอมครบ ถูกต้องครับ จึงเสนอมาเพื่อให้สภาพิจารณาให้ความเห็นชอบครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ที่ประชุมจะคิดเห็นเปึนอย่างอื่นไหมครับ

(ไม่มีสมาชิกมีความเห็นเปึนอย่างอื่น)

ถ้าไม่มี ถือว่าที่ประชุมเห็นชอบตามที่คณะทำงานเสนอนะครับ ขอบพระคุณมากครับ ขอบคุณคณะทํางาน

ต่อไปขอนำเรื่อง ๔.๑ นะครับ พิจารณารายงานความคืบหน้าในการ ดำเนินงานของคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชน ภาคเหนือ

ขอเรียนเชิญคณะกรรมาธิการเข้าประจำที่ครับ

(คณะกรรมาธิการเข้าประจำที่)

ขอเรียนเชิญท่านประธานครับ

นายวิชัย ศรีขวัญ ประธานคณะกรรมาธิการ

กราบเรียน ท่านประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ กระผม นายวิชัย ศรีขวัญ ประธานคณะกรรมาธิการ รับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชน ภาคเหนือ ขออนุญาตรายงานผลการ ดำเนินการพิจารณาตรวจสอบข้อเท็จจริงกรณีสืบเนื่องจากการประชุมสภาร่าง รัฐธรรมนูญ ครั้งที่ ๑๒/๒๕๕๐ เมื่อวันจันทร์ที่ ๒๖ มีนาคม ๒๕๕๐ ซึ่งในที่ประชุมได้มีการ อภิปรายถึงความไม่โปร่งใสในการใช้งบประมาณของคณะกรรมาธิการวิสามัญรับฟัง ความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของจังหวัดจังหวัดหนึ่งในจังหวัดภาคเหนือ โดยที่ประชุมเกรงว่าจะเกิดผลกระทบต่อการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน จึงได้มีมติ ให้คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนภาคเหนือดำเนินการตรวจสอบ ข้อเท็จจริงในเรื่องดังกล่าวให้แล้วเสร็จใน ๑ สัปดาห์ บัดนี้คณะกรรมาธิการได้ดำเนินการ ตรวจสอบข้อเท็จจริงเรื่องดังกล่าวเสร็จเรียบร้อยแล้ว จึงขอรายงานสรุปดังนี้ ข้อ ๑ คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

มีเอกสารรายงานแจกไปแล้ว

นายวิชัย ศรีขวัญ ประธานคณะกรรมาธิการ

มีเอกสารแจกต่อท่าน ที่ประชุมแล้วครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ขอบคุณครับ

นายวิชัย ศรีขวัญ ประธานคณะกรรมาธิการ 🔗

ได้มีการประชุม เพื่อพิจารณาในเรื่องนี้ ซึ่งเนื่องจากคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วม ของประชาชนภาคเหนือ มีหน้าที่ประสานการทำงานกับคณะกรรมาธิการวิสามัญรับฟัง ความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชนประจำจังหวัดภาคเหนือทั้ง ๑๗ จังหวัด ซึ่งในการประชุมเมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๕๕๐ ได้สอบถามข้อมูลเบื้องต้นไปยัง คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชนทั้ง ๑๖ จังหวัด ภาคเหนือแล้ว

ข้อ ๒ คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของ ประชาชนภาคเหนือ ได้เดินทางไปตรวจสอบข้อมูล ณ จังหวัดที่อาจจะเปึ้นที่มาของการ อภิปราย เมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๕๕๐ โดยเดินทางไปเมื่อวันที่ ๓๐ มีนาคม ๒๕๕๐ ดังนี้ คณะกรรมาธิการภาคเหนือที่เดินทางไปประกอบด้วย ๑. นายวิชัย ศรีขวัญ ประธาน คณะกรรมาธิการ ๒. นายประวิทย์ อัครชิโนเรศ รองประธานคณะกรรมาธิการ คนที่หนึ่ง ๓. นายวีนัส ม่านมุ่งศิลปี โฆษกคณะกรรมาธิการ สรุปสาระสำคัญในการตรวจสอบข้อมูล แบ่งออกเปึน ๒ ประเด็น ดังนี้ ๑. กระบวนการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของ ประชาชนในจังหวัดดังกล่าวเกี่ยวกับการร่างรัฐธรรมนูญ ๒. การใช้งบประมาณของ คณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัด ในการตรวจสอบข้อมูลเกี่ยวกับเรื่องดังกล่าว ดำเนินการใน ๒ ลักษณะ คือ ๑. การรับฟังข้อชี้แจงโดยร่วมประชุมกับคณะกรรมาธิการ วิสามัญประจำจังหวัด ๒. ตรวจสอบข้อมูลจากเอกสารหลักฐานการดำเนินการที่ คณะกรรมาธิการประจำจังหวัดที่แสดงต่อประธานคณะกรรมาธิการฯ ภาคเหนือที่ไปร่วม ประชุมด้วย การตรวจสอบข้อมูลมีรายละเอียดดังนี้ ประเด็นแรก กระบวนการรับฟังความ คิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชนในจังหวัดดังกล่าวเกี่ยวกับร่างรัฐธรรมนูญ ที่ประชุมได้ชี้แจงว่า ได้ดำเนินการตามแผนปฏิบัติการที่เสนอถึงเลขาธิการสภาร่าง รัฐธรรมนูญ เมื่อวันรับเงินยืมเงินทดรองราชการ รวมทั้งดําเนินการตามแนวทางที่ ได้รับคำชี้แจงในการประชุมสัมมนาร่วมกันของคณะกรรมาธิการภาคเหนือกับ คณะกรรมาธิการวิสามัญประสานการมีส่วนร่วมและการประชามติที่จังหวัดเชียงใหม่ เมื่อวันพุธที่ ๑๔ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๐ รวมทั้งการประชุมชี้แจงต่อกรรมาธิการประจำจังหวัด โดยคณะกรรมาธิการวิสามัญ ประสานการมีส่วนร่วมและการประชามติที่กรุงเทพมหานคร เมื่อวันจันทร์ที่ ๑๒ มีนาคม ๒๕๕๐ ดังนี้ ผลดำเนินการ กลุ่มประชาชนที่ร่วมแสดงความคิดเห็นใช้กลุ่มหลักตาม กลุ่มของสมาชิกสมัชชาแห่งชาติ รวม ๑๐ กลุ่ม ประกอบไปด้วยกลุ่มธุรกิจบริการ กลุ่มอุตสาหกรรมการค้า กลุ่มเกษตรกร กลุ่มองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กลุ่มกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน กลุ่มมูลนิธิจดทะเบียน กลุ่มสังคม สื่อมวลชน กลุ่มอธิการ หัวหน้าสถานศึกษา นักวิชาการ กลุ่มนักศึกษา นักเรียนในพื้นที่ และกลุ่มอื่น ๆ เช่น ข้าราชการบำนาญ ตำรวจ ทหาร องค์กรศาสนา วัฒนธรรม ในการจัดเวที รับฟังความคิดเห็นของประชาชนรอบที่ ๑ ระหว่างวันศุกร์ที่ ๒๓ กุมภาพันธ์ ถึงวันพฤหัสบดีที่ ๑๕ มีนาคม ๒๕๕๐ รวม ๑๐ ครั้ง มีผู้เข้าร่วมการจัดเวทีรับฟัง ความคิดเห็นรวมทั้งสิ้น ๑,๙๔๐ คน ประเด็นเรื่องของการใช้จ่ายงบประมาณของ คณะกรรมาธิการวิสามัญฯ ประจำจังหวัด ที่ประชุมได้ชี้แจงความเห็นต่าง ๆ ดังนี้ ข้อ ๑ การใช้จ่ายค่าอาหารผู้เข้าร่วมเวทีรับฟังความคิดเห็น ที่ประชุมกรรมาธิการวิสามัญ ประจำจังหวัดได้มีมติให้จ่ายค่าอาหารแบบเหมาจ่ายเพื่อความสะดวก และการออก มติดังกล่าวให้อ้างอิงระเบียบการจ่ายเงินของสำนักการคลังและงบประมาณ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ในข้อ ๒.๒ ที่ระบุว่า ค่าอาหารในการสัมมนา สถานที่ราชการจัดไม่ครบทุกมื้อ อัตราไม่เกิน ๓๐๐ บาทต่อคน คณะกรรมาธิการ ประจำจังหวัดได้เบิกจ่ายในกรณีนี้เพียง ๑๑๐ บาทต่อคนเท่านั้น รายละเอียดปรากฏ ตามคู่มือการเบิกจ่ายเงินงบประมาณของคณะกรรมาธิการวิสามัญรับฟังความคิดเห็น และการมีส่วนร่วมของประชาชนประจำจังหวัดของสำนักการคลังและงบประมาณ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ๒. การจัดทำเสื้อคลุมเพื่อแจกจ่ายผู้เข้าร่วม สัมมนา คณะกรรมาธิการวิสามัญฯ ประจำจังหวัดชี้แจงว่าไม่ได้มีการจัดทำแต่ประการใด คงจัดทำเฉพาะเสื้อคลุมสำหรับคณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัดเท่านั้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างเอกลักษณ์ และส่งเสริมภาพลักษณ์ให้กับคณะกรรมาธิการ วิสามัญซึ่งเปึนตัวแทนของสภาร่างรัฐธรรมนูญ การจัดทำเสื้อมิได้เบิกจ่ายเงินงบประมาณ แต่อย่างใด ๓. การจัดเลี้ยงอาหารหลังเลิกประชุม คณะกรรมาธิการ วิสามัญประจำจังหวัดชี้แจงว่า การเดินทางไปรับฟังความคิดเห็นแต่ละครั้งจะเริ่มประชุม เวลา ๑๓.๐๐ นาฬิกา และเสร็จสิ้นประมาณ ๑๗.๓๐ นาฬิกา ใช้เวลารวบรวมเอกสารต่อ อีกประมาณ ๑ ชั่วโมง ในพื้นที่ห่างไกลการจะกลับมารับประทานอาหารมื้อเย็นที่บ้านหรือ ที่ในตัวเมืองจะเลยเวลาไปมาก ความเหนื่อยจากการทํางานประกอบกับความหิว จึงได้ชวนกันรับประทานอาหารเย็นก่อนกลับบ้าน เฉพาะคณะกรรมาธิการวิสามัญและ เจ้าหน้าที่ในทีมงาน และใช้โอกาสนี้สรุปงานไปด้วย มิได้จัดเลี้ยงฉลองแต่อย่างใด ๔. การเบิกจ่ายค่าวิทยากรไม่เปึนไปตามความจริง คณะกรรมาธิการวิสามัญ ประจำจังหวัดชี้แจงว่าได้ปฏิบัติตามระเบียบคู่มือการเบิกจ่าย และรายงานการใช้จ่ายเงิน งบประมาณของสำนักการคลังและงบประมาณ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ข้อ ๒.๑ ที่ระบุว่าวิทยากรที่ไม่ได้เปึนเจ้าหน้าที่ของรัฐ อัตรา ๑,๒๐๐ บาทต่อคนต่อชั่วโมง การจัดประชุมแต่ละครั้งใช้เวลาประมาณ ๓ ถึง ๔ ชั่วโมง คณะกรรมาธิการวิสามัญ ที่ออกทำงานใช้สิทธิเบิกเพียงคนละ ๑ ชั่วโมงต่อวันเท่านั้น ๕. ค่าใช้จ่ายตามข้อ ๒ และข้อ ๔ ได้แก่ ค่าจัดซื้อเสื้อคลุม เรื่องของค่าจัดเลี้ยงอาหารเย็นคณะกรรมาธิการ วิสามัญหลังเลิกประชุม และค่าวิทยากร ประธานคณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัด ยังไม่ได้อนุมัติให้มีการเบิกจ่ายแต่อย่างใด ๖. คณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัด ยังไม่ได้สรุปค่าใช้จ่ายในการดำเนินการทั้งหมดอย่างเปึ้นทางการ แต่ได้ประสานหารือกับ เจ้าหน้าที่ของสำนักการคลังและงบประมาณ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร และจะนำมาหารืออีกครั้งหนึ่งในวันประชุมชี้แจงระเบียบการเงินแก่คณะกรรมาธิการ ฝ์ายต่าง ๆ เพื่อให้เกิดความชัดเจนในการใช้จ่ายงบประมาณใน ๒ ประเด็น ดังนี้

ประเด็นที่ ๑ ค่าจัดเลี้ยงอาหารเย็นหลังเลิกการจัดเวทีรับฟังความคิดเห็น ของคณะกรรมาธิการวิสามัญสามารถเบิกจ่ายตามข้อ ๒.๔ ค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ในการสัมมนาตามคู่มือการเบิกจ่ายเงินและรายงานการใช้จ่ายเงินงบประมาณ คณะกรรมาธิการวิสามัญประจําจังหวัดของสํานักการคลังและงบประมาณ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎรได้หรือไม่ อย่างไร ๖.๒ ในเรื่องวิทยากร คณะกรรมาธิการวิสามัญสามารถเปึนวิทยากรได้หรือไม่ หรือเปึนเพียงผู้ดำเนินการ จัดประชุม หรือสามารถเบิกได้ทั้งวิทยากรและผู้ดำเนินการจัดประชุม ทั้งนี้ เพื่อความชัดเจนในการเบิกจ่ายงบประมาณ

ข้อพิจารณาและข้อเสนอแนะ คณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็น และการมีส่วนร่วมของประชาชน ภาคเหนือได้ตรวจสอบข้อมูลเรียบร้อยแล้ว มีข้อพิจารณาดังนี้ ข้อ ๑ กระบวนการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชน ที่เกี่ยวกับร่างรัฐธรรมนูญของจังหวัดดังกล่าวดำเนินการไปตามกรอบและแนวทางที่ คณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัดได้กำหนดไว้แล้ว ข้อ ๒ การเบิกจ่ายเงิน งบประมาณ พิจารณาแล้วเห็นว่ายังไม่ได้มีการเบิกจ่ายค่าใช้จ่ายทั้งหมดในการ ดำเนินการ ในชั้นนี้พิจารณาแล้วจึงเห็นควรดำเนินการดังนี้ ๑. มอบหมายให้ สำนักการคลังและงบประมาณ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ชี้แจง ทำความเข้าใจในประเด็นการใช้จ่ายเงินตามที่คณะกรรมาธิการวิสามัญประจำจังหวัด มีข้อหารือ ข้อ ๒ สมควรติดตาม แนะนำการใช้จ่ายงบประมาณของคณะกรรมาธิการ วิสามัญประจำจังหวัดให้มีความชัดเจนต่อไป จึงขอรายงานผลการพิจารณาตรวจสอบ ข้อเท็จจริงของคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชน ภาคเหนือ ต่อท่านประธานและที่ประชุมครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ขอบพระคุณครับท่านประธาน ก็เปึนว่าท่านสมาชิกไม่ติดใจสงสัย ถ้ามี เรียนเชิญครับ เชิญท่านวิชัยครับ

นายวิชัย เรื่องเริงกุลฤทธิ์

ท่านประธานและท่านสมาชิกที่เคารพครับ ในประเด็นปัญหาที่ได้แจ้งให้ที่ประชุมทราบนี้คงจะสืบเนื่องจากคราวที่แล้วในการประชุม นะครับ กระผมเองกราบเรียนว่าไม่ค่อยสบายใจนัก เหตุเพราะว่ามวลท่านสมาชิก สสร. ทั้งหลายถือว่าเปึนผู้ทรงเกียรติ รวมไปถึงท่านคณะกรรมาธิการวิสามัญซึ่งได้รับการ แต่งตั้งในระดับจังหวัด หรือคณะทำงานก็แล้วแต่ครับ ประเด็นปัญหา พี่น้องประชาชน หลายคนได้สอบถาม มันเกิดขึ้นได้อย่างไร มันเปึ้นเช่นไร คือข้อเท็จจริงในขณะนี้ที่เกิดขึ้น แล้วก็เปึนข่าวไปทั่ว เท็จหรือจริง หรือผิด หรือถูกนั้นกระผมไม่กล้ายืนยัน แต่อยากจะ กราบเรียนต่อสภาครับว่า ในกรณีอย่างนี้การที่จะมีข่าวสารออกไปสู่สาธารณะน่าจะ ก่อให้เกิดความเข้าใจไม่ตรงตามความเปึนจริงกันอยู่บ้าง ก็อยากจะกราบเรียนต่อสภา ครับว่า น่าจะต้องตรวจสอบก่อนที่จะเปึนข่าวเช่นนั้นให้มีความเปึนจริง เพื่อพี่น้อง ประชาชนจะได้รับทราบว่าความจริงคืออะไร ในเรื่องของการเงินการท้องเปึนเรื่องที่ทุกคน ต้องมีระเบียบ มีข้อบังคับ มีผู้รับผิดชอบอยู่แล้ว ในการปฏิบัติ ในการกระทําสิ่งใดนั้น มีระเบียบ มีกฎหมาย มีข้อบังคับอยู่แล้ว ก็อยากจะกราบเรียนว่า ตามที่ท่านได้กรุณา ชี้แจงนั้นก็จะกราบเรียนไปยังพี่น้องประชาชนครับว่าขั้นตอนของการปฏิบัติ ระเบียบที่ รองรับของการปฏิบัตินั้นน่าจะมีความชัดเจนพอสมควร แต่ก่อนที่จะมีข่าวสารอะไร ออกไปข้างนอก ก็อยากจะกราบเรียนท่านประธานครับ ขอได้โปรดตรวจสอบด้วย ขอกราบขอบพระคุณท่านครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ขอบคุณครับ ในความจริงที่มาก็เกิดในห้องประชุมแห่งนี้นะครับ มีคนพูดขึ้นมา เมื่อพูด ขึ้นมาก็สื่อกําลังถ่ายทอด เพราะฉะนั้นก็เปึนเรื่องที่เกรงจะเกิดความเข้าใจผิด ก็เปึน เรื่องราวใหญ่โต เพราะฉะนั้นความโปร่งใสของการดำเนินการในเรื่องนี้จำเปึ้น ขณะนี้ก็ได้ ชี้แจงชัดเจน มีการสอบสวนกันอย่างชัดเจน แล้วก็ค้นพบว่าข้อเท็จจริงนั้นยังไม่ได้อนุมัติ ใด ๆ ทั้งสิ้นตามข้อกล่าวหาหรือข้อสงสัย และขณะเดียวกันก็ยังมีข้อเสนอแนะที่เราจะต้อง กลับไปพิจารณากัน เพราะว่าพวกเจ้าหน้าที่ที่เขาอาสาเข้ามาทำงานนั้นเขาไม่รอบรู้ ในเรื่องระเบียบ ซึ่งเรากำลังจะแก้ปัญหานี้โดยการเชิญทุกกรรมาธิการประจำจังหวัดมาร่วม ทำความเข้าใจกันในเรื่องระเบียบการใช้จ่ายเงิน จังหวัดละ ๒ คน ซึ่งเราจะเริ่ม ในสัปดาห์หน้าใช่ไหมครับ และหลังจากนั้นก็ทำความเข้าใจกันได้อย่างชัดเจน เพราะฉะนั้นผมว่าตรงนี้ก็พิสูจน์ทราบกันชัดเจนนะ มันไม่เปึ้นไปตามที่ข้อสงสัย ข้อกล่าวหา ก็เปึนเครื่องเตือนสติเราอยู่เหมือนกันว่าจะพูดอะไรขึ้นมา ถ้าหากว่ากลัวจะ กระทบถึงผลประโยชน์ ผลเสียให้กับสมาชิกของเราก็ต้องรอบคอบและมีข้อมูลหลักฐาน ที่ชัดเจนก่อนจะนำมาพูดในสภานี้ เชิญคุณเศวตครับ

นายเศวต์ ทินกูล

ขอบคุณครับ กราบเรียนท่านประธานสภา ที่เคารพครับ ผม เศวต ทินกูล สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ ตัวแทนเกษตรกรครับ สืบเนื่องจากเรื่องนี้ในการประชุมคราวก่อนนะครับ มีเพื่อนสมาชิกได้หยิบยกประเด็นเรื่อง ภาคเหนือซึ่งเปึนประเด็นที่ท่านประธานคณะกรรมาธิการภาคเหนือได้ชี้แจงเมื่อกี้นี้ นะครับ ผมได้ท้วงติงครั้งหนึ่งแล้วในวันนั้นว่ายังไม่ทันสอบสวนทวนความก็มาพูด มันจะเกิดความเสียหายต่อทุกท่าน ต่อกรรมาธิการวิสามัญทางภาคเหนือจังหวัดนั้น แล้วก็ต่อสภาแห่งนี้นะครับ ผมท้วงติงไปแล้ว ท่านผู้มีเกียรติท่านนั้นก็ไม่พอใจผม ว่าให้ผม ระวังตัวให้ดีที่นครพนม ก็ผมไม่ได้เปึนประธานคณะกรรมาธิการ เปึนแค่กรรมาธิการเล็ก ๆ ไม่มีส่วนรู้เห็นอะไรหรอกครับ เพราะว่าผมก็มีงานเยอะนะครับ เพราะฉะนั้นผมอยากเรียน หารือท่านประธานนะครับ ความเสียหายได้บังเกิดขึ้นแล้วในวันนั้น ความผิดสําเร็จแล้ว นะครับ ถ้าเปึนความอาญาก็เบ็ดเสร็จแล้ว ความผิดสําเร็จแล้ว เพราะฉะนั้นก็เปึนการ กล่าวหา และมันก็เสียหายไปแล้วเรียบร้อย กว่าจะมาแก้ไขวันนี้ประชาชนก็ยังไม่เข้าใจ เพราะหนังสือพิมพ์ก็ลงไปแล้วเรียบร้อย ผมจึงเรียนหารือท่านประธานว่าคนพูดน่าจะ รับผิดชอบนะครับ เพราะผมพูดครั้งหนึ่งแล้วว่าขบวนการช่างท่าสีมันเกิดขึ้นในสภา เกิดขึ้นมันเสียหาย ท่านประธานครับ ผมก็ไม่อยากจะพูดอะไรรุนแรง เพราะผมก็ลูกทุ่ง มาจากเกษตรกร ก็พูดตรงไปตรงมานะครับ

อีกประเด็นหนึ่ง ซึ่งเมื่อวานนี้ คือผมก็อยากจะฟัองท่านประธาน คือทาง ภาคกลางก็พูดไปแล้ว เมื่อวานนี้ผมก็ไม่ได้พูดเพราะว่าเกรงใจกันอยู่ ไหน ๆ พูดแล้วผมก็ พูดเลย คืออยากฟัองท่านประธานว่า เมื่อวันที่ ๒๘ มีนาคม เวลากลางวัน ก่อนเที่ยง คณะกรรมาธิการวิสามัญรับฟังความคิดเห็นประจำจังหวัดสมุทรสงคราม เขาจัดเวทีรับฟังความคิดเห็นนะครับ เขาโฆษณาถ่ายทอดทางวิทยุท้องถิ่น โฆษณาว่า จะมีสมาชิกของเราผู้มีเกียรติจะไปร่วมอภิปราย ต่อรองกันไปต่อรองกันมาโดย ท่านประดิษฐ์ เหลืองอร่าม ขออนุญาตที่เอ่ยนาม ท่านเปึนคนประสานงาน ต่อรองกันไป ต่อรองกันมาว่าจะให้ ๓๐ นาที ก็ไม่ยอม เขาจะเอาชั่วโมงครึ่ง เวลาสิบเอ็ดโมงครึ่งถึงเที่ยง ปรากฏว่าถึงวันที่ ๒๘ ไปขี้ตั๊วเบ่เบ๊ ท่านประธานครับ ไปโกหกเขาคือไม่ไป มันเสียหาย

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

เรื่องนี้ได้ชี้แจงกันไปแล้ว พูดไปแล้วนะครับ คิดว่าคนละประเด็นกับเรื่องนี้

นายเศวต ทินกูล

ผมเรียกร้องเท้าความก็คือว่า เรียกร้องความรับผิดชอบ ๒ ประเด็นนี้ครับ คำว่า รับผิดชอบ ๓ คำ เปึนผู้ใหญ่กันแล้ว เปึ้นอดีตผู้หลักผู้ใหญ่ในบ้าน ในเมือง เพราะฉะนั้นขอให้รับผิดชอบครับ ท่านประธานครับ ขอบคุณครับ

นายเดโช ส่วนานนท์ รองประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ คนที่สอง

ก็เปึนสิทธิของสมาชิกนะครับที่จะยกประเด็นอะไรขึ้นมาพูดในสภา ไม่มีผู้ใดจะยับยั้งได้ แต่ก็เสนอได้นะครับ แต่ความรับผิดชอบก็อยู่ตรงที่ว่าเราได้ดําเนินการไปตามคําเรียกร้อง อย่างนั้นแล้วหรือไม่ แล้วก็ต่อไปนี้เมื่อได้ทําแล้วครบถ้วนทุกประการก็สมบูรณ์ทุกอย่าง ท่านผู้นั้นจะปฏิเสธหรือจะชี้แจงอย่างไร บังเอิญไม่ได้อยู่ในที่ประชุมวันนี้นะครับ ก็เปึน อันว่าความรับผิดชอบก็อยู่ที่สำนึกของท่าน แต่ผมอยากเรียนเตือนไว้ว่า สิ่งเหล่านี้ถ้าพูด กันข้างนอกโดยที่ไม่ได้ดำเนินการอย่างในวันนี้มันไม่ดี ถ้าได้ดำเนินการอย่างวันนี้อย่าง โปร่งใส อย่างชัดเจน มันดี และยังเปึนตัวอย่างให้เห็นชัดว่าเรื่องบางเรื่องนั้นมันหมิ่นเหม่ เรื่องของงบประมาณ เรื่องของการใช้จ่ายเงินนี่ระเบียบไม่รัดกุม เขาสอบกันแล้ว เขายัง ไม่อนุมัติ แต่กำลังจะอนุมัติ เขากำลังจะมาถามเจ้าหน้าที่ว่าอนุมัติได้หรือไม่ เพราะฉะนั้นข้อสงสัยอย่างนี้เปึนข้อสงสัยที่ควรสงสัย เรื่องระเบียบครับ ตัวเราเองบางที เราก็ตอบตัวเราเองไม่ได้ว่าอนุมัติได้หรือไม่ ถูกไหมครับ แต่ว่าเรื่องทำเสื้อที่บอกว่าเขาใช้ เงินส่วนตัว เขาไม่ได้ใช้เงินของงบประมาณแผ่นดินเลย ก็เปึนสิทธิ เขาจะทำอย่างไรก็ได้ ผลการสอบก็ชัดเจน ผมคิดว่าอย่างนั้นนะครับ เรื่องนี้ก็เปึนอันยุติอย่างโปร่งใส ไม่มีเคลือบแคลงอะไรใด ๆ ทั้งสิ้นนะครับ ต้องขอขอบพระคุณท่านกรรมาธิการทุกอย่าง ที่ได้แถลงมานะครับ ขอบพระคุณมากครับ ขอเชิญครับ

ต่อไปก็เปึ้นระเบียบวาระที่ ๕ เรื่องอื่น ๆ ไม่มีอะไรใช่ไหมครับ วันนี้ก็หมด ระเบียบวาระการประชุมแล้วถ้าอย่างนั้นนะครับ สำหรับการประชุมครั้งต่อไป ผมขอนัดประชุมครั้งที่ ๑๕/๒๕๕๐ (เปึ้นพิเศษ) ในวันอังคารที่ ๑๗ เมษายน ๒๕๕๐ เวลา ๐๙.๓๐ นาฬิกา เพราะฉะนั้นการประชุมนอกรอบเราก็คงจะต้องหลังจากวันนั้น เพราะวันที่ ๑๗ เรามานัดในรอบเสียแล้ว แต่ว่าถ้าหากว่าในรอบเพียงครึ่งวันหรือว่าอะไร ก็ตามแต่เราอาจจะต่อด้วยนอกรอบที่เสนอนั้นก็ได้นะครับ อันนี้ก็ขอเรียนเชิญ ท่านสมาชิกมาประชุมโดยพร้อมเพรียงกันนะครับ วันนี้ก็ต้องขอขอบพระคุณมากครับ ขอป่ดประชุมครับ

เลิกประชุมเวลา ๑๓.๐๐ นาฬิกา