ภคมน เสนอปรับสูตรงบประมาณ-โอนอำนาจตรงถึงท้องถิ่น

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๓ · ๑๕ สิงหาคม ๒๕๖๘

ภคมน หนุนอนันต์ วิพากษ์การจัดสรรงบประมาณที่เน้นการก่อสร้างและให้อำนาจตัดสินใจสูงแก่ผู้ว่าราชการจังหวัด พร้อมเสนอปรับสูตรการจัดสรรงบประมาณให้สอดคล้องกับความต้องการของพื้นที่ โดยเน้นการพัฒนาจังหวัดที่ด้อยโอกาส ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชน และผลักดันให้โอนอำนาจและงบประมาณไปยังองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นโดยตรง รวมทั้งตั้งข้อสังเกตถึงปัญหาโครงการซ้ำซ้อนและการจัดสรรงบประมาณที่อาจขาดความโปร่งใสในพื้นที่ท่องเที่ยวฝั่งอ่าวไทย

นางสาวภคมน หนุนอนันต์ แบบบัญชีรายชื่อ

เรียนประธานสภาค่ะ ดิฉัน ภคมน หนุนอนันต์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคประชาชน ดิฉันแปรญัตติเอาไว้ใน มาตรา ๒๘ งบประมาณจังหวัดและกลุ่มจังหวัด งบประมาณจำนวน ๒๖,๕๒๕ ล้านบาท ในฐานะที่ดิฉันเป็นคนที่อภิปรายงบประมาณก้อนนี้ในวาระแรกมาแล้ว เห็นโครงสร้าง งบประมาณทั้งหมด วิเคราะห์งบประมาณรายละเอียดการจัดสรรงบประมาณ ต้องยืนยันว่า งบจังหวัดและกลุ่มจังหวัดไม่ได้ถูกใช้เพื่อตอบโจทย์ของพื้นที่ แม้ว่านโยบายของงบประมาณ ก้อนนี้จะเขียนไว้ชัดว่าต้องให้ความสำคัญกับการเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน และลด ความเหลื่อมล้ำในสังคมอันจะก่อให้เกิดประโยชน์ต่อประชาชนอย่างทั่วถึง แต่ดูเหมือน หลักเกณฑ์ข้อนี้จะถูกมองข้าม งบประมาณจังหวัดและกลุ่มจังหวัดทุกปีถูกใช้แบบ Pattern เดิม ๆ งบประมาณก้อนใหญ่ก้อนนี้ได้รับงบประมาณสูงเป็นอันดับต้น ๆ ของหน่วยรับงบประมาณ ทั้งหมด ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน งบประมาณก้อนนี้มีโครงสร้างการใช้จ่ายที่เอาง่ายเข้าว่า ไม่ว่าท่านจะตั้งชื่อมาว่าอะไรก็ตาม สุดท้ายหักลบกลบหนี้ก็เป็นการสร้างถนน ทำสะพาน ติดไฟฟ้าส่องสว่าง ไฟจราจร อีกส่วนหนึ่งเอาไปจ่ายกับการสร้างเขื่อนป้องกันตลิ่งน้ำ และเหลือก็เอาไปสร้างเป็นสิ่งก่อสร้างกระจุกกระจิก และจัดอบรม สัมมนา จากประเภท ที่ดิฉันแยกมาจะเห็นได้ว่างบประมาณถูกใช้ไปกับการซ่อม สร้าง แต่ปัญหาพื้นที่ในประเทศไทย มันมีความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา มันมีปัญหาความยากจน มันมีปัญหาที่ประชาชนเข้าไม่ถึง ระบบบริการสาธารณสุขอีกมากมาย เหล่านี้ไม่ถูกแก้ไขเลย และปัญหาเหล่านี้ไม่มีทางถูกแก้ ด้วยการจัดสรรงบประมาณจังหวัดและกลุ่มจังหวัด ปีหนึ่ง ๒๖,๕๒๕ ล้านบาท และแนวโน้ม จะไปสูงสุดที่ ๒๘,๐๐๐ ล้านบาท เพราะอะไร เพราะเกณฑ์จัดสรรยังจัดสรรแบบที่ให้จังหวัดใหญ่ และรวยได้งบประมาณก่อน แม้จะบอกว่าท่านมีสัดส่วนการพิจารณาที่มีสัดส่วนคนจน แต่สัดส่วนนี้แค่ ๑๐ เปอร์เซ็นต์เท่านั้นเองค่ะ นำมาพิจารณา สรุปง่าย ๆ วันนี้มิติสังคม คนจน เด็กยากจนไม่ได้เรียนหนังสือ คนเข้าไม่ถึงบริการสาธารณสุขในพื้นที่ห่างไกล ก็ดิ้นรน กันไป เพราะงบประมาณยังพุ่งเป้าไปที่การก่อสร้างอยู่ดี ท่านประธานคะ งบประมาณในก้อนใหญ่ ของ ๒๖,๕๒๕ ล้านบาท จะมีงบอยู่ก้อนหนึ่งชื่อว่างบบริหารจังหวัดแบบบูรณาการ ปี ๆ หนึ่ง ราวประมาณ ๗๐๐ กว่าล้านบาท ปีนี้อยู่ที่ ๗๙๒ ล้านบาท ตั้งไว้ในรายจ่ายอื่น จัดสรรให้กับ ผู้ว่าราชการจังหวัด จังหวัดเล็กได้ ๘ ล้านบาท จังหวัดกลางได้ ๙ ล้านบาท จังหวัดใหญ่ได้ ๑๐ ล้านบาท จังหวัดไหนผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นหัวหน้ากลุ่มจังหวัดก็ได้เพิ่มอีก ๔-๖ ล้านบาท ดิฉันตั้งคำถามว่าเงินก้อนนี้มีไว้เพื่ออะไร แล้วมีรายละเอียดการใช้งบประมาณหรือไม่ ทำไม ต้องมีในเมื่อเรามีแผนพัฒนาจังหวัดอยู่แล้ว เห็นหรือไม่ว่าโครงสร้างงบประมาณจังหวัดและ กลุ่มจังหวัดมันเป็นการติดอาวุธให้กับตัวแทนราชการส่วนภูมิภาค ไม่แค่นั้นนะคะ ปีนี้รัฐบาล ใจดีโอนงบกลางให้กับผู้ว่าราชการจังหวัดทุก ๆ จังหวัดอีก รวมเป็นเงิน ๒๕๖ ล้านบาท จัดสรรตามขนาดจังหวัด จังหวัดเล็กได้ ๓ ล้านบาท จังหวัดกลางได้ ๓.๖ ล้านบาท จังหวัดใหญ่ได้ ๔ ล้านบาท เพิ่มขึ้นไปอีก เท่ากับว่าปีนี้งบบริหารงานแบบบูรณาการที่ให้กับผู้ว่าราชการจังหวัด รวมแล้ว ๑,๐๐๐ กว่าล้านบาท เกณฑ์การจัดสรรก็เหมือนกัน เป็นงบบริหารจัดการนี่ละ เอาไว้ทำโครงการที่ส่งผลกระทบต่อการแก้ปัญหาความเร่งด่วนของประชาชนในวงกว้าง ไม่ต้องมีแผนล่วงหน้า พิจารณาเอาตามความเร่งด่วน เป๊ะ มีแล้วเพิ่มก็ขึ้นไปอีก งบบริหารจัดการ จังหวัดแบบบูรณาการที่มีที่ว่าเป็นงบที่ให้ผู้ว่าราชการจังหวัดติดกระเป๋าเอาไว้ แบบนี้สินะคะ ที่เขาเรียกงบผู้ว่าซีอีโอ ดิฉันขอตัดลดงบประมาณทั้งหมดก้อนนี้ออก และต้องยืนยันกัน แบบนี้ว่าผู้ว่าราชการจังหวัดท่านเป็นตัวแทนรัฐส่วนกลาง ท่านดำเนินงานตามแผนกระทรวง ไปเลย ไม่ต้องมีเงินติดกระเป๋าไว้บริหารอำนาจหรอก แต่ความพยายามในการเพิ่มงบประมาณ เข้าไปให้กับอำนาจผู้ว่าราชการจังหวัด ดิฉันว่านี่คือการพยายามปิดประตูการกระจายอำนาจ ลดทอนอำนาจบริหารของผู้บริหารท้องถิ่น เดือดร้อนอะไรก็วิ่งเข้าหาผู้ว่าราชการจังหวัด เพราะว่าเขามีงบประมาณ ดังนั้นดิฉันขอเสนอและย้ำแบบนี้อีกครั้งว่าการปฏิรูปงบประมาณ ของจังหวัดและกลุ่มจังหวัดต้องเป็นไปในรูปแบบนี้ค่ะ

ข้อแรก งบประมาณจังหวัดและกลุ่มจังหวัดต้องถูกใช้เพื่อตอบโจทย์ ความต้องการของพื้นที่ ไม่ใช่ใช้เพื่อสร้างอย่างเดียว ท่านต้องใช้เพื่ออุดหนุนมิติทางสังคม อื่น ๆ ด้วย

ข้อที่ ๒ ปรับสูตรการจัดสรรงบประมาณใหม่ เน้นพัฒนาจังหวัดที่ถูกทิ้งไว้ ข้างหลัง จัดงบตามยุทธศาสตร์ให้ชัดเจน มีตัวชี้วัดและให้ประชาชนมีส่วนร่วม

ข้อที่ ๓ โอนอำนาจและงบประมาณให้แก่ อปท. ให้เขาบริหารโดยตรงไม่ต้องผ่าน ผู้ว่าราชการจังหวัด เพราะผู้ว่าราชการจังหวัดคือกลไกของรัฐส่วนกลางที่มักปิดกั้น การกระจายอำนาจ ถ้าจะกระจายอำนาจจริงและหากรัฐบาลมุ่งหวังที่จะมีการกระจาย อำนาจจริงต้องให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ให้กับผู้ที่ใกล้ชิดกับประชาชนได้ตัดสินใจ ในการใช้อำนาจและใช้งบประมาณค่ะ

ท่านประธานคะ ดิฉันก็ลังเลอยู่นานที่ตัดสินใจว่าจะซักถามข้อสงสัยนี้ไหม ดิฉันมีความสงสัยเรื่องนี้อยู่ประมาณ ๑ เดือนค่ะ มันมีโครงการของจังหวัด กลุ่มจังหวัด ภาคใต้ฝั่งอ่าวไทยที่เป็นงบอบรมเป็นอาสาสมัครกู้ชีพในพื้นที่ท่องเที่ยว เป็นการตั้งโครงการ มาแบบซ้ำกัน แตกงบประมาณออกเป็น ๒ ก้อน ซึ่งดิฉันในฐานะคนที่ติดตามงบประมาณ จังหวัด กลุ่มจังหวัด ไม่เชื่อว่าสุดท้ายแล้วอนุมัติโครงการไปการดำเนินงานจะแตกต่างกัน ฝากให้ท่านกรรมาธิการตอบคำถามข้อนี้ด้วย ขอบคุณค่ะ