วรภพ เปิดร่าง พ.ร.บ. ล้มละลายใหม่ คุ้มครองลูกหนี้-เจ้าหนี้ทั่วถึง

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๘ · ๒๘ สิงหาคม ๒๕๖๗

วรภพ วิริยะโรจน์ นำเสนอร่างพระราชบัญญัติล้มละลายฉบับใหม่ที่มุ่งเน้นการเพิ่มสิทธิให้ลูกหนี้ทั้งบุคคลธรรมดาและผู้ประกอบการ SMEs สามารถฟื้นฟูกิจการหรือปรับโครงสร้างหนี้ได้ก่อนถูกฟ้อง เพื่อแก้ปัญหาหนี้สินอย่างมีประสิทธิภาพและครอบคลุมมากขึ้น โดยเน้นการคุ้มครองสิทธิทั้งเจ้าหนี้และลูกหนี้รายย่อย พร้อมผลักดันให้สภาพิจารณารับหลักการเพื่อรองรับการแก้ปัญหาหนี้ครัวเรือนอย่างเป็นระบบตามมาตรฐานสากล

นายวรภพ วิริยะโรจน์ แบบบัญชีรายชื่อ

กราบเรียนประธาน สภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ ผม วรภพ วิริยะโรจน์ บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชนครับ วันนี้ขอนำเสนอร่างพระราชบัญญัติล้มละลาย (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ต่อสภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้ สาระสำคัญ ถ้าผมอยากจะสรุปร่างกฎหมายฉบับนี้ในประโยคเดียวก็ต้องบอกว่า วัตถุประสงค์ก็คือเพื่อช่วยลูกหนี้แก้ไขปัญหาหนี้สิน และไม่ต้องล้มละลายโดยไม่จำเป็นครับ พูดง่าย ๆ ก็คือว่ามันเป็นร่างกฎหมายที่มาเพื่อเพิ่มสิทธิลูกหนี้ครับ ไม่ว่าจะเป็น ผู้ประกอบการธุรกิจให้สามารถฟื้นฟูกิจการได้สะดวกขึ้น ไม่ว่าจะเป็นบุคคลธรรมดา พนักงานประจำหรือข้าราชการสามารถฟื้นฟูฐานะ หรือฟื้นฟูหนี้สินได้สะดวกขึ้น โดยไม่ต้อง รอให้ถูกฟ้องล้มละลายก่อนถึงจะได้สิทธินี้นะครับ ซึ่งแน่นอนครับในการที่จะฟื้นฟูกิจการ หรือฟื้นฟูฐานะของลูกหนี้ มันมีส่วนสำคัญในการจะแก้ไขปัญหาหนี้สิน เพราะว่ามันคือสิทธิ ที่จะได้เจรจาปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้ทุกรายพร้อมกันนะครับ เพราะการที่ลูกหนี้ต้องไป เจรจาปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้ทีละรายนั้น จะไม่สามารถแก้ไขปัญหาหนี้สินได้นะครับ ท่านประธานนึกภาพตามง่าย ๆ ครับ ถ้าเจ้าหนี้รายแรกตกลง แต่เจ้าหนี้รายถัดไปไม่ตกลง ปัญหาหนี้สินของลูกหนี้ก็จะไม่ได้พบกับทางออกนะครับ นี่จึงเป็นเหตุผลสำคัญที่ต้องมีการ แก้ไขร่าง พ.ร.บ. ล้มละลายฉบับนี้ครับ ผมอยากยกตัวอย่างของลูกหนี้ ผู้ประกอบการธุรกิจ SMEs ให้ท่านประธานเห็น เข้าใจง่าย ๆ ครับว่า ในการประกอบธุรกิจผมคิดว่าถ้าใครทำ ธุรกิจก็จะทราบดีว่า มันจะมีบางช่วงจังหวะที่จะเจอปัญหาสภาพคล่อง ทีนี้พอถ้าเกิดเรา ปล่อยให้ในจังหวะที่ผู้ประกอบการธุรกิจมีปัญหาสภาพคล่อง แล้วเจ้าหนี้สามารถมายึดทรัพย์ ของลูกหนี้ทีละรายได้นี่ครับ มันก็จะทำให้กิจการไม่สามารถไปต่อได้ ทั้ง ๆ ที่ถ้ามีการเจรจา ปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้กันแล้วนะครับ ลูกหนี้ ผู้ประกอบการจะสามารถชำระหนี้ได้ มากกว่าที่จะถูกยึดทรัพย์ในวันนี้ด้วยซ้ำ ดังนั้น ในกฎหมายทั่วโลกจึงเปิดช่องให้ ผู้ประกอบการธุรกิจสามารถมาฟื้นฟูกิจการได้สะดวกนะครับ และในร่างกฎหมายฉบับนี้ ก็เป็นการเพิ่มสิทธิตรงนี้ครับ ด้วยการบอกว่าลูกหนี้ SMEs นั้นขยายเพดานจากเดิม กฎหมายเดิม จะบอกว่าหนี้ไม่เกิน ๑๐ ล้านบาท เป็นหนี้ไม่เกิน ๕๐ ล้านบาท เพื่อให้ครอบคลุมกับ SMEs ที่กว้างขึ้นนะครับ เช่นเดียวกันก็คือเพิ่มสิทธิของลูกหนี้ SMEs ในการฟื้นฟูกิจการ ได้สำเร็จ ด้วยการบอกว่าให้สามารถจัดประชุมเจ้าหนี้ทำแผนฟื้นฟูกิจการได้สะดวกขึ้น โดย SMEs สามารถยื่นร้องขอต่อศาลให้พักชำระหนี้ หรือที่เรียกกันว่า Automatic Stay ๓ เดือน เพื่อจัดเรียกประชุมเจ้าหนี้ แล้วก็ให้มีมติรับรองแผนฟื้นฟูกิจการได้สะดวกขึ้นนะครับ จากกฎหมายเดิมจะต้องเรียกประชุมเจ้าหนี้นอกรอบก่อนเท่านั้น

อันที่ ๓ ก็คือเพิ่มหมวดเร่งรัดในกรณีที่ลูกหนี้สามารถตกลงแผนฟื้นฟูกิจการ กับเจ้าหนี้ได้นอกรอบนั้น กฎหมายก็เปิดช่องให้สามารถทำเข้าสู่กระบวนการฟื้นฟูกิจการ แบบเร่งรัดได้ ก็จะทำให้กระบวนการนี้เกิดขึ้นได้เร็วขึ้นนะครับ และเช่นเดียวกันครับ ถ้าเรา มาบอกว่าเราเพิ่มสิทธิให้กับลูกหนี้ ผู้ประกอบการธุรกิจ หรือ SMEs แล้ว คำถามก็จะเกิดขึ้น ครับว่า แล้วทำไมลูกหนี้บุคคลธรรมดาที่ว่าเป็นพนักงานประจำหรือข้าราชการก็ตาม ก็สมควรที่จะได้รับสิทธินี้เช่นเดียวกัน เพราะว่าต่อให้เป็นพนักงานประจำหรือข้าราชการ ที่ได้รับเงินเดือนทุกเดือน แต่ถ้าเกิดว่าเมื่อถึงคราวที่ต้องมีปัญหาหนี้สิน การที่จะปล่อยให้ ลูกหนี้ไปเจรจาปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้ทีละรายนั้น ไม่สามารถจะแก้ไขปัญหาหนี้สินของ เขาได้ มันจึงควรเปิดช่องเป็นเพิ่มหมวดสำหรับบุคคลธรรมดา ให้ได้รับสิทธิเหมือน SMEs นี่ละครับ ก็คือในการขอเจรจาปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้ทุกรายพร้อมกันได้ ถึงจะแก้ไข ปัญหาหนี้ครัวเรือนที่วันนี้มากกว่า ๙๐ เปอร์เซ็นต์ แก้ไขปัญหาหนี้ครัวเรือนที่วันนี้ในประวัติ เครดิตบูโรก็พบว่ามีคนถึง ๕ ล้านคน ที่มีปัญหาหนี้สินอยู่ในข้อมูลของเครดิตบูโรแห่งนี้ แล้วถ้าถามว่ากฎหมายฉบับนี้มาเพื่อเพิ่มสิทธิลูกหนี้ แล้วสิทธิของเจ้าหนี้เป็นอย่างไร กฎหมายฉบับนี้ก็มีการคุ้มครองสิทธิของเจ้าหนี้ไว้เช่นเดียวกัน แน่นอนตั้งแต่ว่าในการลงมติ เห็นชอบแผนฟื้นฟูกิจการหรือแผนฟื้นฟูฐานะของลูกหนี้ มติของเจ้าหนี้จะต้องมากกว่ากึ่งหนึ่ง ที่จะเห็นชอบในแผนฟื้นฟูกิจการเหล่านี้นะครับ อันนี้ประเด็นที่ ๑

ประเด็นที่ ๒ ก็คือว่าสิทธิของเจ้าหนี้จะถูกรับรองไว้ครับว่า ในแผนฟื้นฟู กิจการเองก็ตาม หรือแผนฟื้นฟูหนี้สินก็ตาม เจ้าหนี้จะต้องได้รับชำระหนี้มากกว่าที่เขายึด ทรัพย์หรือฟ้องลูกหนี้ล้มละลายในวันนี้ แน่นอนครับ เพื่อเป็นการคุ้มครองสิทธิของเจ้าหนี้ว่า ต้องได้รับชำระหนี้มากกว่าที่เขาจะทำให้ลูกหนี้ล้มละลายแทน แน่นอนนี่ก็เป็นสิทธิของ เจ้าหนี้ที่มีการคุ้มครองนะครับ และเช่นเดียวกันครับ มันมองอีกประเด็นหนึ่งว่า มันก็คือ การคุ้มครองเจ้าหนี้รายใหม่ ที่จะไม่ต้องเกิดขึ้นในการที่จะปล่อยให้ลูกหนี้ที่มีหนี้สินล้นพ้นตัว อยู่แล้วไปก่อหนี้ใหม่ แล้วก็สร้างปัญหาให้กับเจ้าหนี้รายใหม่ได้ ในร่างที่ผมเสนอต่อสภาแห่งนี้ ก็ต้องบอกว่าเป็นร่างที่จริง ๆ แล้วผ่านการเห็นชอบในชั้นกรรมาธิการของสภาผู้แทนราษฎร สมัยที่แล้ว ก็คือมีการพูดคุยกันมาแล้วในสมัยที่แล้วนะครับ แล้วก็ทั้งหน่วยงานราชการ ที่เกี่ยวข้อง กรรมาธิการไม่ว่าจะเป็น สส. จากฝ่ายรัฐบาล หรือฝ่ายค้านในสมัยที่แล้ว เห็นตรงกันนะครับว่า เป็นร่างกฎหมายที่จะมาช่วยแก้ไขปัญหาหนี้สินให้กับประเทศไทยได้ แต่เมื่อสภาสมัยที่แล้วได้หมดวาระไป จึงมีความจำเป็นที่ต้องยื่นกฎหมายฉบับนี้เข้ามาอีกครั้ง ในสภาผู้แทนราษฎรสมัยนี้นะครับ แล้วก็คาดหวังว่าสภาผู้แทนราษฎรสมัยนี้จะเห็นชอบกับ ร่างกฎหมายล้มละลายฉบับนี้ที่จะมาแก้ไขปัญหาหนี้สินได้นะครับ เพราะผมยังยืนยันว่า วิวัฒนาการของการแก้ไขปัญหาหนี้สินของประเทศไทย สมัยก่อนเราเคยมีถึงขั้นว่าลูกหนี้ ที่ไม่ชำระหนี้สามารถบังคับเอาเนื้อตัวร่างกายได้จนมาถึงโทษอาญา โทษจำคุก จนวันนี้ไม่มี โทษอาญา เหลือเป็นประเด็นคดีแพ่งอย่างเดียว วิกฤติต้มยำกุ้งประเทศไทยก็แก้ไขกฎหมาย ล้มละลายเพื่อให้ธุรกิจขนาดใหญ่สามารถฟื้นฟูกิจการได้ ก็ไม่ได้มีปัญหาอะไร สถาบันการเงิน ก็ยังปล่อยกู้กับธุรกิจขนาดใหญ่ต่อไปได้ วิกฤติโควิดเป็นวิกฤติของรากหญ้าที่ทำให้ประชาชน ตัวเล็ก ๆ ได้รับปัญหาหนี้สิน ก็ถึงคราวแล้วที่ประเทศไทยจะต้องมีการทบทวนแก้ไข พ.ร.บ. ล้มละลายฉบับนี้ เพิ่มสิทธิของลูกหนี้ให้เทียบเท่ากับมาตรฐานสากลในการพิจารณาครั้งนี้ครับ จึงอยากนำเสนอให้สภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้รับหลักการในร่าง พ.ร.บ. ล้มละลาย (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ที่ผมได้นำเสนอต่อสภาผู้แทนราษฎรครับ ขอบคุณครับ