เทอดชาติ ชัยพงษ์ หารือปัญหาคุณภาพการศึกษาของชาติที่ยังด้อยกว่ามาตรฐานสากล โดยตั้งข้อสังเกตถึงความบกพร่องในนโยบายรัฐบาลที่ไม่ให้ความสำคัญกับการศึกษาอย่างแท้จริง ทั้งการขาดร่างกฎหมายการศึกษาแห่งชาติที่สมบูรณ์ การจัดซื้อเทคโนโลยีโดยไม่มีแผนยั่งยืน และการไม่กำหนดแนวทางชัดเจนในการพัฒนาผู้เรียน จึงเสนอให้มีการปรับปรุงหลักสูตร การเรียนการสอน คุณธรรม ร่างกาย และลดภาระงานครู พร้อมผลักดันความเสมอภาคด้วยการสร้างโรงเรียนคุณภาพใกล้บ้าน และเรียกร้องการจัดสรรงบประมาณอย่างเพียงพอเพื่อวางรากฐานการศึกษาอย่างยั่งยืนแทนการแก้ปัญหาแบบชั่วคราว
เรียนท่านประธานสภา ที่เคารพ ผม เทอดชาติ ชัยพงษ์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดเชียงราย เขต ๕ พรรคเพื่อไทย ท่านประธานครับ วันนี้รัฐบาลของท่านอนุทิน ชาญวีรกูล ได้แถลงนโยบายต่อรัฐสภา ก่อนที่ จะบริหารราชการแผ่นดิน วันนี้จะเป็นการประชุมร่วมกันระหว่างสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และสมาชิกวุฒิสภา ในมือผมเป็นคำแถลงนโยบายของคณะรัฐมนตรี โดยท่านนายกรัฐมนตรี อนุทิน ชาญวีรกูล เป็นผู้นำเสนอต่อที่ประชุมแห่งนี้ จากคำแถลงของท่านนายกรัฐมนตรีนั้น ผมก็ได้เปิดดูจากเนื้อหาของเล่มนี้ เพราะว่าในการเสนอนโยบายของคณะรัฐมนตรีนั้นไม่ได้ พูดถึงนโยบายด้านการศึกษาเลยครับ เป็นเพียงแตะนิดหน่อยเท่านั้น ซึ่งโดยหลักการแล้ว ด้านสังคมจะพูดเรื่องการศึกษา การสาธารณสุข เรื่องของแรงงานเป็นหลัก แต่วันนี้ด้านสังคม ไม่พูดถึงการศึกษาเลย เพราะฉะนั้นแสดงให้เห็นว่ารัฐบาลนี้ไม่ได้เห็นความสำคัญของการ พัฒนาประเทศที่ยั่งยืนไปสู่ความเจริญก้าวหน้าอย่างแท้จริงได้ เป็นเพียงรัฐบาล ๔ เดือน ๑๐ เดือน ที่มุ่งเน้นเรื่องของการเมืองเป็นสำคัญ อันนี้เป็นเรื่องของความสูญเปล่าของ การบริหารราชการแผ่นดิน เพราะเราทำอะไรทั้งหมดครับไม่ว่าถนนหนทาง งบประมาณ คลังอะไรต่าง ๆ หรือระบบราชการ ท้ายที่สุดแล้วสิ่งที่เราอยากเห็นคือคุณภาพของคนไทย คุณภาพของประชากรไทยทั้งหมด นั่นจึงเป็นสาเหตุสำคัญที่จำเป็นจะต้องดูครับว่ารัฐบาลนี้ ให้ความสำคัญต่อการพัฒนาคนอย่างไรบ้าง แต่ไม่เจอครับ ไม่เจอสิ่งที่เป็นรูปธรรม แล้วก็ ไม่เจอความชัดเจนในการสร้างคน ไม่ว่าจะในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน ระดับปฐมวัยหรือระดับอุดมศึกษาก็ตาม ไม่ได้มี รายละเอียดเลยครับ ผมก็เลยมีข้อสังเกตว่ามันอาจจะมีสาเหตุสำคัญ ๒ ประการ ประการแรก คืออาจจะไม่มีเวลาหรือเวลาไม่พอหรือไม่อยากเห็นคนไทยมีคุณภาพ จะปกครองยาก หรือเปล่าก็ไม่แน่ใจครับ ประการที่ ๒ คือรู้ครับ เห็นครับ แต่ตั้งใจครับ ต้องการปิดบัง บางเรื่องที่ทำอยู่ที่มีผลประโยชน์ทับซ้อน และมีปัญหาอยู่ในขณะนี้อาจเป็นได้ ผมก็เลยว่า ไม่ใช่เรื่องแปลกเพราะอย่างไรก็ตามรัฐบาลนี้ก็แปลกอยู่แล้ว ยังไม่ได้บริหารราชการแผ่นดิน เลยก็บอกว่าจะยุบสภาแล้ว ถ้าเป็นบริษัทก็บอกว่าอีก ๔ เดือนนะ เลิกกิจการแล้วเด้อ นี่คือ สิ่งที่เป็นการทำลายขวัญ ทำลายระบบของการบริหารราชการที่ทำให้คนเห็นว่าไม่มี ความมั่นคง นี่คือสิ่งที่เห็นได้ชัดเจน แต่ก็จะมีการเขียนในภาคผนวกเพียงเล็กน้อยครับ ท่านประธาน เขียนแตะเอาไว้ว่ารัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย หมวด ๕ มาตรา ๔ อ้างนโยบายหน้า ๒ และหน้า ๖ ซึ่งเมื่อไปเปิดดูก็ไม่พบรายละเอียดของการดำเนินการ ที่เขียนไว้ในหน้า ๑๒ ผมจึงตั้งข้อสังเกตว่าการที่ไม่ได้เขียนไว้นั้นก็เพราะว่ารัฐบาลไม่จริงใจ ในการสร้างคุณภาพชีวิตของคนไทยที่จะนำไปสู่การพัฒนาประเทศที่ยั่งยืน สิ่งที่น่ากังวลก็คือ เรื่องที่ ๑ บริหารมาในครั้งก่อนก็เป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการโดยพรรคภูมิใจไทย ต่อมาด้วยพรรคกล้าธรรมเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ กฎหมายการศึกษา แห่งชาติซึ่งเป็นกฎหมายแม่บทก็ยังไม่คลอดสักที ยังไม่นำเสนอร่างเข้าสู่สภาได้ ทำให้เกิด ความล่าช้าและความสูญเปล่าและการเสียเวลา นี่คือสิ่งที่เห็นเป็นกฎหมายสำคัญที่จะทำให้ กฎหมายลำดับรองต่าง ๆ นั้นเกิดขึ้นแล้วก็เป็นการขับเคลื่อนประเทศไทยเรื่องของการ จัดการศึกษาของชาติ นี่คือสิ่งที่เราเสียดายและเกิดความสูญเปล่า แต่อย่างไรก็ตามก็ทราบว่า จะมีการยื่นร่างพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งร่างฉบับนี้นั้นไม่มีระบบผลิตและคัดกรองครูที่มีคุณภาพ ไม่มีมาตรฐานพัฒนาครู อย่างต่อเนื่อง ไม่มีแนวทางค่าตอบแทนและแรงจูงใจ ไม่เห็นทิศทางของการพัฒนา เพื่อยกระดับคุณภาพผลสัมฤทธิ์ของผู้เรียนอย่างเป็นรูปธรรม และไม่เห็นระบบการ จัดการศึกษาที่สอดคล้องกับการสร้างคนในศตวรรษที่ ๒๑ นี่คือสิ่งที่อยากให้มี อยากให้เกิด แต่ยังไม่เกิด ผมไม่แน่ใจว่าอีก ๔ เดือนที่จะถึงนี้มันจะเป็นไปได้หรือเปล่า เพราะฉะนั้น ก็วนเวียนอยู่อย่างนี้ครับ วนเวียนเกี่ยวกับวัฏจักร โง่ จน เจ็บ อยู่อย่างนี้ เรื่องที่ ๒ ไม่มี นโยบายในการยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนการสอนโดยใช้เทคโนโลยีที่ชัดเจน มันเป็น เพียงการใช้ซื้อเครื่องมือเฉพาะ ซึ่งทางผู้ปฏิบัติไม่ว่าจะเป็นส่วนของสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษาหรือสถานศึกษาเขามีความกังวล ให้เขตพื้นที่การศึกษาซื้อนั้นเขากลัวครับ กลัวเหมือนกรณีของสนามฟุตซอลที่เกิดขึ้น ท่านก็ไม่ได้พูดถึงวิธีใช้เพราะมันเป็นเพียงแค่ สัญลักษณ์เท่านั้น ไม่ได้เกิดความยั่งยืนต่อการใช้ แต่พูดถึงการซื้อ Tablet Anywhere Anytime ต่าง ๆ ซึ่งผู้บริหารนั้นเขามีความกังวลว่า ประการแรก ด้านงบประมาณและ ความคุ้มค่า เรื่องการเช่าซื้อนั้นเรื่องดอกเบี้ยมันจะคุ้มค่าเหมือนกับการซื้อหรือเปล่า ความไม่แน่นอนของเทคโนโลยีนั้นทำให้ตกรุ่นเร็ว เกิดความสูญเปล่าหรือเปล่า ความโปร่งใส ในการจัดซื้อจัดจ้างโครงการขนาดใหญ่ที่ถูกแบ่งซอยไปซื้อให้เขตพื้นที่การศึกษา นี่คือสิ่งที่ เขากังวล ในเรื่องที่ ๒ ด้านการบริหารจัดการและการดูแลรักษาเป็นภาระของครูบุคลากร ทางการศึกษา การซ่อมแซม การดูแล การต้องจ่ายค่าน้ำค่าไฟของผู้ปกครอง เหล่านี้เป็นต้น ด้านการเรียนรู้และผลกระทบของผู้เรียน เรื่องของหลักสูตร เรื่องของเนื้อหาวิชา ผลกระทบ ต่อสุขภาพของผู้เรียนนี่เป็นเรื่องที่ครูมีความกังวลอยู่ค่อนข้างที่จะมาก เพราะฉะนั้นปัญหา สําคัญคือการกําหนดสเปกจากส่วนกลางทําให้ซื้อนอกเหนือจากนี้ไม่ได้ และมีความเสี่ยงต่อ ผู้ที่มีความรับผิดชอบในการจัดซื้อจัดจ้าง นี่คือสิ่งที่ทางผู้ปฏิบัติเขาอยากให้มีการปรับแก้ และเร่งแก้ไขโดยด่วน เพราะฉะนั้นผมขอเรียนท่านประธานว่าขอเสนอแนะรัฐบาลไว้ดังนี้ ผมมีสไลด์อยู่ชุดหนึ่งเป็นข้อเสนอแนะเดี๋ยวจะหาว่าไม่สร้างสรรค์
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิด Presentation)
เพราะฉะนั้นปัญหา การศึกษาของชาติ สิ่งที่เราทําทั้งหมดของประเทศเราต้องการให้เด็กและเยาวชนรุ่นใหม่เป็นคนดี มีคุณธรรม มีคุณภาพ อยู่ในสังคมไทยได้ ประการแรกสิ่งสําคัญคือคุณภาพการศึกษา จากผลการทดสอบระดับนานาชาติเราอยู่ตามหลังเขา เพราะฉะนั้นทําอย่างไรที่จะปรับวิธี การเรียนการสอน ปรับหลักสูตรให้สามารถจัดการเรียนการสอนเสริมทักษะการคิดวิเคราะห์ และการทดสอบตามสมรรถนะและศักยภาพของเขา การพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมผ่านกระบวนการ ฝึกฝนทางวินัยและการเรียนรู้ในห้องเรียน รวมถึงการพัฒนาทางด้านร่างกาย การฝึกอบรม การเพิ่มอาหารเสริมนม อาหารกลางวัน กีฬา และการออกกําลังกาย ทั้งการลดภาระงานอื่น ๆ ของครูนอกเหนือจากการสอนที่เขาต้องรับผิดชอบ ด้านโอกาสสิทธิและความเสมอภาค สร้างโรงเรียนดีใกล้บ้าน ฟินแลนด์เขาบอกว่าโรงเรียนที่มีคุณภาพอยู่ตรงไหน เขาว่าโรงเรียน ใกล้บ้าน เพราะฉะนั้นเด็กต้องเรียนที่ใกล้บ้านนี่คือสิ่งที่สําคัญที่สุด เรื่องความเหลื่อมล้ำ ทางโอกาสและสังคม จัดสรรทรัพยากรให้หน่วยปฏิบัติ ได้แก่ สถานศึกษา เขตพื้นที่การศึกษา อย่างเพียงพอ จัดสรรสื่อทรัพยากรทางการเรียนใหม่ ๆ รวมทั้งระบบที่เกี่ยวข้อง เพิ่มโอกาส การเรียนรู้ และประเด็นสําคัญก็คือการเร่งผลักดันกฎหมายการศึกษาชาติ โดย พ.ร.บ. การศึกษาแห่งชาติเข้าสภาไปโดยเร็ว สรุปแล้วเรายังคาดหวังอะไรไม่ได้จากนโยบายฉบับนี้ เพราะฉะนั้นสิ่งที่เขียนไว้เป็นแต่เพียงการปะผุเชิงนโยบายเท่านั้น ให้ผ่านช่วงเวลา ให้ผ่าน เดือนปีไป เสียดายโอกาส เสียดายเวลาที่ผ่านมาและอนาคตที่จะเดินไปข้างหน้า ซึ่งทั้งหมด คืออนาคตของชาติ ผมอยากเห็นความเจริญก้าวหน้าของประเทศที่มาจากคนไทยที่มีคุณภาพ อยากเห็นการแก้ปัญหาเรื่องคน เรื่องงบประมาณของกระทรวงศึกษาธิการอย่างเบ็ดเสร็จ อยากเห็นความยั่งยืนของการพัฒนาของระบบการศึกษาของชาติ เพื่อพัฒนาคนไทยทุกคน ขอบคุณครับท่านประธาน