กษิดิ์เดชธนทัต เสนอทุกภาคส่วนร่วมพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน

สภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ · ครั้งที่ ๒๕ · ๒๗ มิถุนายน ๒๕๖๐

กษิดิ์เดชธนทัต เสกขุนทด หารือบทบาทของ สปท. ชุดที่ 5 พร้อมเสนอแนวทางการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในการพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน โดยเน้นการยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ให้บริการ เช่น คนขับแท็กซี่ และส่งเสริมวิถีชีวิต เกษตรกรรม และวัฒนธรรมท้องถิ่นให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจอย่างรอบด้าน

นายกษิดิ์เดชธนทัต เสกขุนทด

เรียนท่านประธานที่เคารพ ท่านกรรมาธิการ และท่านสมาชิกที่เคารพครับ ผม กษิดิ์เดชธนทัต เสกขุดทด สปท. ๕ ประเด็นที่ผมอยากจะ นำเสนอเพิ่มเติมสัก ๒-๓ ประการ

ประการแรก คือแค่ชื่อเรื่องผมก็กดให้แล้ว ชอบมากครับ การมีส่วนร่วม ด้านการท่องเที่ยวทั้งระบบ ผมเห็นชื่อแล้วผมมีความสนใจมาก คิดว่าเรื่องนี้น่าจะเป็น เรื่องหลักด้วยซ้ำไปในการที่จะทำให้ประเทศก้าวเข้าไปสู่ข้างหน้า ๔.๐ ผมเห็นด้วยว่าวาระนี้ น่าจะเป็นวาระแห่งชาติ เพราะเป็นวาระที่เป็นบวก ทุกคนเห็นด้วยและไม่ได้ขัดแย้งกับใคร และที่สำคัญนำไปสู่ความสุขของทุกคนคือการท่องเที่ยว สิ่งที่ผมอยากจะสื่อสารเป็นชุดข้อเสนอ ต่อกรรมาธิการผ่านท่านประธาน ๒-๓ ประเด็น โดยเฉพาะกลุ่มคนที่อยู่ข้างล่างแล้วก็อยากมี ส่วนร่วมในการที่จะสร้างการท่องเที่ยวของประเทศไทย อันดับที่ ๑ คนข้างล่างสุดแล้วก็ เป็นคนที่อยากมีส่วนร่วม ผมเข้าใจว่าน่าจะเป็นประตูของการท่องเที่ยวด้วยซ้ำไปก็คือ กลุ่มผู้ให้บริการคือแท็กซี่ ไม่ว่าจะเป็นในกรุงเทพฯ ไม่ว่าจะเป็นต่างจังหวัด วันนี้มีแท็กซี่ หมดแล้ว คำถามก็คือว่าประตูที่เขาก้าวเข้าไปสู่การท่องเที่ยวจะให้บริการแบบประทับใจ ได้อย่างไร ถ้าจะประทับใจได้แปลว่าแท็กซี่นั้นเขาก็จะต้องมีความภาคภูมิใจ มีศักยภาพ และที่สำคัญก็คือว่าเขาไม่มีความกังวลใจและห่วงเรื่องอะไร ผมได้มีโอกาสสัมผัสกับเครือข่ายแท็กซี่อยู่ประมาณ ๕,๐๐๐ กว่าคันที่ให้บริการเรื่องนี้ ประเด็นแรกที่เขาสะท้อนก็คือว่าเขาอยากให้บริการผู้โดยสารอย่างประทับใจ แต่สิ่งหนึ่ง ที่เขามีความกังวลใจตลอดเวลาในการให้บริการ เขาคิดถึงเรื่องบ้าน เขาคิดถึงเรื่องอาชีพ เขาคิดถึงเรื่องหนี้สิน เขาคิดถึงเรื่องสุขภาพ เขาคิดถึงเรื่องจะสื่อสารกับคนโน้นคนนี้ได้อย่างไร ในความหมายตรงนี้แปลว่าเรื่องวิถีชีวิตของคนให้บริการสัมพันธ์กับทุกกระทรวง ทบวง กรม เหมือนกัน สัมพันธ์กับกระทรวงคมนาคม สัมพันธ์กับกระทรวงสาธารณสุข สัมพันธ์กับ เรื่องของเศรษฐกิจ แต่ทำอย่างไรถึงจะพัฒนาคุณภาพชีวิตของกลุ่มคนให้บริการนี้ได้ด้วย แล้วเขามีศักยภาพในการรองรับของแขกที่จะมาท่องเที่ยวได้ด้วย เขาเคยคิดที่ออกแบบว่า จะทำอย่างไรให้มีความรู้สึกว่าขึ้นแท็กซี่แล้วอุ่นใจ อยากสร้างเครือข่ายแท็กซี่อุ่นใจ และให้บริการกับคนทุกคนที่ขึ้นแท็กซี่ไม่ว่าจะเป็นไทยและเทศ แต่ในขณะเดียวกัน ความกังวลใจคนที่ขับอยู่กังวลใจหลายเรื่องมากเลย ไม่ว่าเศรษฐกิจ ไม่ว่าจะหนี้สิน บ้านก็ต้องเช่าอยู่ ผมว่าสัมพันธ์กันทั้งหมด ได้เคยมีโอกาสเล่าเรื่องนี้ให้กับทาง สสส. เพื่อที่จะ เข้ามายกระดับแท็กซี่ตรงนี้ได้อย่างไร เรื่องสุขภาพ เรื่องความกังวลใจ ทำให้เขาเป็นแท็กซี่อุ่นใจ แต่ก็ยังไม่ได้รับการสนับสนุน เพราะฉะนั้น สสส. ก็เกี่ยวข้องกับการท่องเที่ยวด้วย เพราะว่า แท็กซี่จะเป็นประตูก้าวแรกของคนที่จะให้รับบริการ เขาจะต้องพาคนที่จะไปเที่ยวไปสู่ความสุข

อีกประการหนึ่งที่ผมได้ไปพบเจอเกษตรกรที่อยู่ในระดับพื้นที่ ตำบล หมู่บ้านต่าง ๆ พอพูดถึงเรื่องการท่องเที่ยวที่ผ่านมาเขาไม่เคยเข้าถึงเลย เขาไม่เคยคิดเลยว่าน่าจะมีส่วนร่วม ในการเป็นเจ้าของประเทศเรื่องการท่องเที่ยวด้วย แต่วันนี้รูปธรรมนโยบายเริ่มชัดเจนมาก ขึ้นกรณีเรื่องโครงการประชารัฐสามัคคี ทุกจังหวัดมีเรื่องการท่องเที่ยวหมดเลย ทุกจังหวัด กำลังที่จะไปออกแบบเรื่องการท่องเที่ยวทำให้ภาคประชาชนมีความตื่นตัว สิ่งที่ผมอยากจะ สื่อสารตรงนี้ก็คือว่าถ้าพูดถึงเรื่องการท่องเที่ยวตอนนี้เกี่ยวข้องกับทุกกระทรวงเลย ถามว่า กระทรวงเกษตรและสหกรณ์เกี่ยวไหม เกี่ยวแน่นอน ไปจังหวัดนี้มีการผลิตเรื่องนี้เป็นสินค้า ที่ผ่านมากระทรวงเกษตรและสหกรณ์ก็มองว่าจะผลิตอย่างไรให้มีปริมาณเยอะ ๆ แล้วขายได้ แต่วันนี้อาจจะเปลี่ยนไป จะผลิตอย่างไรที่เป็นเชิงวัฒนธรรม เชิงวิถีชีวิตของเกษตรกรตรงนั้น แล้วคนไปเที่ยวได้ด้วย มีการรักษาป่าเรียกป่าชุมชน ที่ผ่านมามองเรื่องป่าชุมชนก็คือ เพิ่มปริมาณป่าแล้วเป็นซูเปอร์มาร์เกต (Supermarket) แต่วันนี้คนที่ไปบริโภคเรื่องการท่องเที่ยว จะไปดูเรื่องป่าด้วย ก็แปลว่ากรมป่าไม้ก็เกี่ยวข้องกับการท่องเที่ยว เรื่องของกระทรวงมหาดไทย ก็เกี่ยวข้อง วันนี้ถ้าบอกว่าผมเห็นด้วยกับท่านกษิต ต้องหาเจ้าภาพหลักแต่ละเรื่องให้ได้ แล้วเจ้าภาพรองที่จะต้องเสริมคืออะไร การผลิตวันนี้ไม่ได้แปลว่าเกษตรผลิต พาณิชย์ขาย อุตสาหกรรมแปรรูปแล้ว ไม่ควรที่จะแยกกันขนาดนั้น ควรที่จะมาบอกว่าเกษตรกรรมยั่งยืน หรือเกษตรพอเพียงไม่ได้แปลว่าผลิตแล้วปลอดสาร มีคุณภาพ ขายได้ราคาดี อันนี้คือ เกษตรคิด แต่อาจจะพูดถึงเรื่องว่าข้าวเมล็ดนี้ปลอดสารแล้วมีคุณภาพ มีวิถีสายพาน มาอย่างไร เพิ่มมูลค่าของการท่องเที่ยวได้ทั้งหมดเลย ฉะนั้นเกษตรกร ณ วันนี้เองถ้าพื้นที่ ตรงไหนกรณีเกษตรอินทรีย์ที่นักท่องเที่ยวทุกคนก็อยากไปบริโภคข้าวอินทรีย์ แต่ก็อยากรู้ว่า ข้าวอินทรีย์มาจากไหน อย่างไร ที่ผ่านมาการท่องเที่ยวเขาจะไปหยิบเอาสิ่งที่เป็นวัฒนธรรม สิ่งที่เด่น แล้วก็ยกระดับแต่ผมกำลังคิดว่าอะไรก็แล้วแต่ ถ้าใช้พื้นที่เป็นฐาน แล้วค้นหาให้เจอว่าพื้นที่ตรงนั้นอะไรคือเรื่องเด่น อะไรคือวิถีชีวิต อะไรคือ วัฒนธรรม อะไรคือที่เป็นเรื่องเชิงโครงสร้าง ผมมีโอกาสได้พานักพัฒนาญี่ปุ่นลงพื้นที่ เขาสนใจมากเลยว่าชาวบ้านทำอาหารให้เขากิน ปูที่อยู่ในทุ่งนา เขาศึกษาว่าไปเอาปูมา ได้อย่างไร วิธีการปรุงอาหารปูปรุงอย่างไร แปลว่าเป็นวิถีชีวิตหมดเลย ถ้าบอกว่า การท่องเที่ยวไปถึงไหม การท่องเที่ยวอาจจะไปไม่ถึง แต่เกษตรถึง เพราะฉะนั้นถ้ามองเรื่องนี้ จุดหลักเลยก็คือเป็นวาระแห่งชาติ ทุกกระทรวงต้องมารับผิดชอบเรื่องนี้ ผมว่าไม่ต่างจาก การศึกษา แต่มีความต่างตรงที่ว่าการท่องเที่ยวนำไปสู่ความสุข เป็นเรื่องที่ดี เป็นเรื่องที่บวก พอพูดเรื่องนี้ทุกคนอยากทำเพราะไม่ได้ขัดแย้ง ขึ้นอยู่กับว่าฐานตรงนั้นจะหยิบเรื่องอะไร ขึ้นมาเป็นไฮไลต์ (Highlight) แล้วก็พัฒนา สิ่งที่ผมสื่อสารตรงนี้ก็คือว่าการมีส่วนร่วมแปลว่า ทุกกระทรวงต้องมีส่วนร่วมเรื่องการท่องเที่ยว ปฏิเสธไม่ได้ เกษตรเป็นฝ่ายสร้างวิถีชีวิต ของเกษตรกร คนอยากท่องเที่ยววิถีชีวิตก็มีเยอะ สินค้าที่มาจากเกษตร ต้นของสินค้า อยู่ตรงไหน น่าจะผลิตมากกว่าคำว่าขายให้เกิดรายได้ แต่เป็นการผลิตที่เป็นวิถีชีวิต ของคนไทย แท็กซี่ ประตูของบ้านต้องเพิ่มศักยภาพ ต้องมีหน่วยงานในการที่จะไปรับผิดชอบ อย่างไร การท่องเที่ยวคงไม่ได้พูดถึงเรื่องของการพัฒนาคุณภาพชีวิตของแท็กซี่ เพราะฉะนั้น ข้อเสนอโดยสุดท้ายนี้ก็คือถ้าสมมุติว่าเรื่องนี้เป็นเรื่องนโยบายแห่งชาติ แปลว่าทุกกระทรวง ต้องมีแผนว่าด้วยเรื่องการท่องเที่ยวที่มากกว่าการผลิตและเพิ่มให้เกิดมูลค่า มากกว่า การปรับปรุงรักษา มากกว่าการอนุรักษ์ มากกว่าการฟื้นฟู สร้างมูลค่าภารกิจหน้าที่ ของกระทรวง ทบวง กรม เพิ่มมูลค่าเป็นเรื่องของการท่องเที่ยวได้อย่างไร วันนี้แค่คนไทยยิ้ม ก็แปลว่าการท่องเที่ยว สวัสดีคือการท่องเที่ยว คือคนประทับใจหมด ถามว่าอาจจะไม่ได้ เกี่ยวข้องกับการท่องเที่ยว เกี่ยวข้องกับวัฒนธรรม เพราะฉะนั้น ณ วันนี้คนข้างล่างสุด ที่ไม่เคยคิดว่าตัวเองจะเกี่ยวข้องเรื่องการท่องเที่ยว วันนี้สนใจแล้วว่าสิ่งที่เขามีอยู่ เป็นการท่องเที่ยวด้วย การใช้พื้นที่เป็นฐาน การยกระดับงานปกติของกระทรวง ทบวง กรม ไปสู่การสื่อสารการท่องเที่ยว การสร้างคนข้างล่างที่ไม่เคยคิดว่าเรื่องนี้เป็นเรื่องของเขาเลย วันนี้เป็นเรื่องของเขา และที่สำคัญเขาเป็นส่วนหนึ่งในการสร้างรายได้ว่าด้วยเรื่อง การท่องเที่ยวเพิ่มมูลค่าให้กับประเทศไทย ขอบคุณครับ