วินัย สนับสนุนส่งเสริมความหลากหลายทางชีวภาพ ลดเสี่ยงโรคและฟื้นฟูระบบนิเวศ

ขอบคุณครับท่านประธาน เรียนท่านสมาชิก ท่านกรรมาธิการ อันที่จริงผมควรจะขึ้นไปนั่งอยู่บนนั้นด้วย แต่อย่างไรก็ตามวัตถุประสงค์ที่จะ ขออภิปรายครั้งนี้ก็อยากจะสนับสนุนรายงานของทางคณะกรรมาธิการ เพื่อให้มีข้อมูล สนับสนุนอันอาจจะเป็นประโยชน์ ขอเสนอ ๒ ประเด็น

ประเด็นแรก ก็คือเรื่องของความสัมพันธ์ระหว่างความหลากหลายทางชีวภาพ กับเรื่องของสุขภาพ มีข้อมูลบางอย่างที่ผมเห็นว่าน่าสนใจก็เลยอยากจะมานําเสนอ

ประเด็นที่ ๒ ก็คือเรื่องของการแนะนําแนวทางการสร้างความหลากหลาย ทางชีวภาพ ที่ขณะนี้มีการดําเนินการอยู่ที่ยุโรปแล้วก็ในอเมริกาเหนือ การสร้าง ความหลากหลายทางชีวภาพนั้นหลายคนก็อาจจะสับสนอยู่ เข้าใจว่าความหลากหลาย ทางชีวภาพนั้นหมายความว่ามีพืชมากมาย มีสัตว์มากมาย ปัจจัยอันหนึ่งเลยก็คือควรจะต้อง อยู่ในนิเวศวิทยาเดียวกันด้วย ก็คืออยู่ในพื้นที่เดียวกันซึ่งจะทําให้เกิดความหลากหลาย เมื่อมีสัตว์ มีพืช มีแบคทีเรีย มีจุลชีพต่าง ๆ เหล่านั้นก็จะทําให้ความหลากหลายเกิดขึ้น อีกส่วนหนึ่งก็คือเรื่องของสิ่งที่อาจจะเป็นโทษ บางคนเข้าใจว่าต้องไม่มี จริง ๆ แล้วจะต้องมี ความสมดุล เรื่องของโทษนั้นในวงจรของมันก็อาจจะเป็นประโยชน์ระหว่างกลุ่มของเขากันเอง ผมได้ลองไปค้นหางานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับเรื่องของไบโอไดเวอร์ซิตี (Biodiversity) กับเรื่องของเฮลท์ (Health) แล้วก็เสิร์ช (Search) ในพับเมด (PubMed) ปรากฏว่า ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมามีงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับเรื่องนี้ ๗,๕๖๔ ชิ้น คิดเฉพาะรีวิว (Review) มี ๑,๘๒๔ ชิ้น เฉพาะปี ๒๐๑๗ นั้นมี ๙๓ ชิ้น ผมจะขออนุญาตเลือกมาเล่าให้พวกเราฟัง บางชิ้นเท่านั้นคิดว่าจะเป็นประโยชน์

เรื่องแรก ดอกเตอร์คิลพาทริก แห่งมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ซานตาครูซ เขารายงานในวารสารเดือนมิถุนายนปีนี้เองว่ามีโรคอุบัติใหม่เกิดขึ้นมากมายเป็นผลจาก ภาวะแวดล้อมเปลี่ยนแปลงไปอย่างรุนแรงแล้วก็รวดเร็ว เป็นผลมาจากที่พวกเราได้พูดกัน ก็คือเรื่องของเกษตรเชิงเดี่ยว เรื่องของการพัฒนาอุตสาหกรรม เรื่องการสร้างเมือง สิ่งที่ดอกเตอร์คิลพาทริกได้แนะนําก็คือหนทางเดียวในการที่จะชะลอสภาวะนี้ได้ ต้องเร่งสร้างความหลากหลายทางชีวภาพให้เกิดในแต่ละพื้นที่ให้ได้ ไม่ใช่เฉพาะในป่า ในเมืองก็ทําได้ งานวิจัยหลายชิ้นในหลายประเทศยืนยันตรงกันว่าหลายโรคนั้นเกี่ยวข้องกับ เรื่องของความหลากหลายทางชีวภาพ เขายกตัวอย่างโรคกลัวน้ําที่เกิดขึ้นในสัตว์นั้น มีอุบัติการณ์ลดลงเมื่อมีความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่ ดอกเตอร์คอมเบ มหาวิทยาลัยมองเปลเยร์ ประเทศฝรั่งเศส ทํางานร่วมกับฝ่ายวิจัยในประเทศอังกฤษ รายงานขึ้นมาในอีเมอร์จิง ไมโครไบโอโลจี อินเฟกชัน (Emerging Microbiology Infection) เดือนเมษายน ๒๐๑๗ เขาพบว่าโรคแผลในกระเพาะที่เกิดจากแบคทีเรียบางสายพันธุ์นั้น มีอุบัติการณ์เพิ่มขึ้น สิ่งที่เป็นผลจากเรื่องของอุบัติการณ์ที่เพิ่มขึ้นนั้นมาจากเรื่องของ ความหลากหลายทางชีวภาพที่ลดลง อันนั้นเป็นเรื่องหนึ่ง ดอกเตอร์เฟร์เน มหาวิทยาลัยบาร์เซโลนา ประเทศสเปน ก็รายงานวิจัยพบว่าแบคทีเรียที่เป็นพวกไมโครไบโอม (Microbiome) ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อมนุษย์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มที่อยู่บนทางเดินหายใจตอนบนนั้น ปรากฏว่าลดประสิทธิภาพในการทํางานลง ไม่สามารถที่จะสร้างภูมิคุ้มกันให้กับมนุษย์ ที่เป็นโฮสต์ (Host) ได้มากอย่างที่เคยทํา เป็นผลมาจากเรื่องของความหลากหลาย ทางชีวภาพที่เปลี่ยนแปลงไป เพราะฉะนั้นเรื่องของความหลากหลายทางชีวภาพ ที่เปลี่ยนแปลงไปที่ลดลงนั้น ไปมีผลต่อเรื่องศักยภาพของแบคทีเรียในการสร้างภูมิคุ้มกัน ดอกเตอร์ตัง แห่งคลีฟแลนด์คลินิก รายงานในเซอร์คูเลชัน รีเสิร์ช (Circulation Research) เดือนมีนาคม พบว่าไมโครไบโอม (Microbiome) ที่อยู่ในทางเดินอาหารนั้นลดลง โดยเฉพาะอย่างยิ่งจํานวนชนิด โดยปกตินั้นไมโครไบโอม (Microbiome) จะมีอยู่ ๑.๓-๑.๕ เท่าของจํานวนเซลล์ที่อยู่ในร่างกาย แล้วก็จะมีอยู่ประมาณ ๑๐,๐๐๐ ชนิด จํานวนชนิดนั้นลดลง แล้วก็มีผลทําให้ภูมิคุ้มกันต่อโรคหัวใจและหลอดเลือดนั้นเพิ่มขึ้น นั่นหมายความว่าความเสี่ยงของโรคหัวใจและหลอดเลือดในประชากรนั้นมีส่วนหนึ่งมาจาก เรื่องของความหลากหลายทางชีวภาพ ดอกเตอร์ครูเกอร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีฮัมบูร์ก แห่งเยอรมนี ทํางานวิจัยแล้วก็ได้พบว่าภาวะโลกร้อนนั้นส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศ ของแบคทีเรียทําให้มีการเปลี่ยนแปลงไป ถ้าเราต้องการที่จะเข้าไปแก้ไข ในส่วน ดอกเตอร์ครูเกอร์แนะนําให้ใช้แบคทีเรียกลุ่มหนึ่งที่เราเรียกกันว่าเอกซ์ทรีโมไฟล์ (Extremophiles) ก็คือกลุ่มที่สามารถจะอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่มีความรุนแรงได้ ตรงนี้อาจจะ เป็นคําตอบในการปรับปรุงสภาพแวดล้อมของโลกให้คืนกลับมาเป็นปกติก็ได้ มีรายงาน ในบราซิลที่ค่อนข้างน่าสนใจ เรื่องนี้ก็ค่อนข้างตลกด้วย มีเรื่องการระบาดของมาลาเรีย มีบางคนตั้งทฤษฎีไว้ว่ามาลาเรียนั้นมาจากพวกป่าเขตร้อน ป่าฝน เพราะฉะนั้นถ้าลดป่า ลงไปหน่อยก็จะสามารถทําให้มาลาเรียนั้นหายไปได้ รายงานวิจัยของดอกเตอร์ทัคเกอร์ ลิมา แห่งมหาวิทยาลัยฟลอริดา พบกลับด้านกัน พบว่าการทําลายป่า รวมถึงการทําลาย ความหลากหลายทางชีวภาพของป่าจะส่งผลให้มีโรคมาลาเรียระบาดมากขึ้น และความรุนแรงนั้นมากขึ้น อันนี้ก็เป็นรายงาน โดยสรุปแล้วก็คือนักวิทยาศาสตร์ หลายชาตินั้นยืนยันตรงกันว่าการรักษาความหลากหลายทางชีวภาพจะช่วยไม่ใช่แค่เรื่องของ โลกร้อน ไม่ใช่เรื่องของการกําจัดอากาศพิษได้ดี ไม่ใช่เรื่องของการป้องกันโรคบางอย่าง แต่โรคทุกอย่างนั้นสามารถที่จะลดได้โดยการเพิ่มความหลากหลายทางชีวภาพ ซึ่งจะไปมีผล ต่อเรื่องของเศรษฐกิจในทางอ้อม ดอกเตอร์คริสต์ แห่งสถาบันเทคโนโลยีเวอร์จิเนีย ได้เสนอแนะ ตีพิมพ์ในวารสารอันดับ ๑ ของโลกก็คือไซเอนซ์ (Science) ในเดือนเมษายน ๒๐๑๗ ว่า ขณะนี้หลายประเทศมีประชากรลดลง รวมทั้งประเทศไทยน่าจะใช้ประโยชน์จากการที่ ประชากรลดลง การสร้างเมืองน้อยลง การสร้างชุมชนลดลง หันไปพัฒนาในเรื่องของ การสร้างความหลากหลายทางชีวภาพเพื่อที่จะทําให้การดูแลผู้สูงอายุนั้นดีขึ้น การดูแลรักษา สิ่งแวดล้อมในการสร้างความหลากหลายนั้นไม่จําเป็นต้องทําในป่า ดอกเตอร์โอซุลลิแวน แห่งมหาวิทยาลัยเซฟฟิลด์ สหราชอาณาจักร แนะนําในวารสารเดือนเมษายน ปี ๒๐๑๗ ให้สร้างความหลากหลายทางชีวภาพในเมืองใหญ่ที่มีการจราจรพลุกพล่านอัดแน่นไปด้วย ประชากร ขณะนี้หลายเมืองได้เริ่มทําแล้ว ถ้าสมมุติว่าประเทศไทยจะทําก็เป็นวิธีการที่ดี เขาแนะนําวิธีการซึ่งพวกเราหลายท่านก็ได้พูด อันแรกเลยก็คือเลิกวัฒนธรรมการปลูกต้นไม้ ชนิดเดียวโมโนครอป (Monocrop) บนถนนเส้นเดียว ถนนในเมือง ส่งเสริมการปลูกต้นไม้หลายพันธุ์ บนถนนเดียวกัน อันที่ ๒ ปลูกพันธุ์ไม้หลายชนิดลงในพื้นที่ว่างแม้ว่าจะมีน้อยนิด อย่างเช่น เกาะกลางถนน อันที่ ๓ ปลูกไม้ดอก ไม้ผลให้มากขึ้นเพื่อที่จะดึงเอาพันธุ์สัตว์ แมลง นก ให้เข้ามาเพิ่มความหลากหลายทางชีวภาพ อันที่ ๔ รณรงค์ให้มีการปลูกต้นไม้ในบ้าน อพาร์ตเมนต์ (Apartment) คอนโดมิเนียม (Condominium) อาคารใหญ่ในเมือง จัดกิจกรรมส่งเสริมความหลากหลาย การลดค่าเช่า ลดภาษี การประกวด การให้รางวัล หน่วยราชการและเอกชนที่สร้างความหลากหลายทางชีวภาพ อันที่ ๕ เลือกพันธุ์ไม้ ที่ให้ความสวยงามโดยไม่ต้องไปตกแต่งให้มากนัก บางครั้งเราปลูกต้นไม้ตัดกันบ่อยนั้น เป็นการสร้างมลพิษในสิ่งแวดล้อมเช่นเดียวกัน แล้วก็มีเรื่องของค่าใช้จ่ายด้วย บางพื้นที่ ที่มีมลพิษอาจจะเลี้ยงแบคทีเรียกลุ่มเอกซ์ทรีโมไฟล์ (Extremophiles) เสริมด้วยพันธุ์พืช ที่เหมาะสมอย่าปล่อยทิ้งร้างไว้ แล้วที่สําคัญ สิ่งที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงได้ตรัสไว้ ปลูกพันธุ์ไม้ในหัวใจคน เสริมกิจกรรมแก่นักเรียน นักศึกษา ประชาชน ให้รู้จักรักธรรมชาติ ก็ขออนุญาตเพียงเท่านี้ ขอบคุณครับ