วินัย เปิดมุมมองโลจิสติกส์ฮาลาล หลังช็อกโกแลตปนเปื้อนดีเอ็นเอสุกร

ขอบคุณครับ เรียนท่านประธาน เรียนท่านสมาชิก ท่านกรรมาธิการ ผม วินัย ดะห์ลัน หมายเลข ๑๔๓ ก่อนอื่นก็ต้องขอขอบคุณในเรื่องของ สิ่งที่ท่านได้นำเสนอในเรื่องของการขับเคลื่อนการปฏิรูปโครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์ จริง ๆ แล้วเราคุยกันในเรื่องนี้มานานในฐานะที่ผมทำงานในเรื่องของฮาลาล เราคุยกันเรื่อง ปัญหาของโลจิสติกส์มานานเป็นสิบปีในเรื่องนี้ ก็มีเรื่องที่อยากจะได้แชร์ประสบการณ์กับทาง ท่านกรรมาธิการอยู่ ๒-๓ เรื่อง คิดว่าคงจะเป็นประโยชน์

เรื่องแรกก็เป็นเรื่องเมื่อประมาณ ๑๐ ปีมาแล้วนะครับ ผมมีโอกาสได้พบกับ ท่านผู้ใหญ่ท่านหนึ่งท่านเป็นซีอีโอ (CEO) ของบริษัทค้าปลีก พวกคอนวีเนียนสโตร์ (Convenience Store) ที่ถือว่าใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย ท่านก็ชวนไปรับประทานข้าว แล้วเราก็คุยกัน ตอนนั้นผมเป็นคณบดี คณะสหเวชศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มีประเด็นเรื่องของนิสิตนิดหน่อยครับว่าท่านให้ความสนใจท่านก็เลยเชิญไปรับประทานข้าว กับท่าน ท่านคุยเรื่องของบริษัทของท่านครับ ท่านถามผมว่ารู้ไหมว่าบริษัทของท่านนั้น มีคลังสินค้าใหญ่ที่สุดในประเทศไทย ผมเองนี้นึกไม่ออกนะครับว่าคลังสินค้าของท่านอยู่ที่ไหน เวลาเราคุยกันเรื่องของโลจิสติกส์ มักจะคุยกันเรื่องของการขนส่ง

อีกเรื่องหนึ่งที่ขาดไม่ได้ที่จะคุยกันก็คือเรื่องของคลังสินค้า แล้วก็มักจะนิยม ทำคลังสินค้ากันอยู่นอกเมือง ใหญ่โตมโหฬารแล้วก็เป็นส่วนหนึ่งที่สร้างรายจ่ายให้กับทางบริษัท การบริหารจัดการคลังสินค้าให้ดีนั้นจะช่วยทำให้บริษัทนั้นลดค่าใช้จ่ายลงได้มากนะครับ เป็นส่วนหนึ่งที่มีความสำคัญอย่างยิ่งในระบบโลจิสติกส์ที่เราเข้าใจกันนะครับ ท่านบอกว่า ท่านมีคลังสินค้าใหญ่มากนะครับ ผมก็ถามว่าอยู่ที่ไหนครับท่าน ท่านบอกว่าอยู่บนถนน ท่านก็ได้เล่าให้ฟังนะครับว่าอาจารย์สังเกตไหมเวลาเราเข้าไปที่ในร้านและทางร้านนี้ เขาก็จะใช้เครื่องอ่านบาร์โค้ด (Barcode) ในการจำหน่ายสินค้านะครับ ท่านบอกว่าข้อมูลต่าง ๆ จากเครื่องอ่านบาร์โค้ด (Barcode) นั้นจะตรงไปที่บริษัท หลังจากนั้นแล้วจะแจ้งไปยัง บริษัทผู้ผลิตสินค้าแทบทุกรายการของท่าน ทางบริษัทเหล่านั้นจะทราบทันทีนะครับว่า สินค้าที่ส่งไปขายในคอนวีเนียนสโตร์ (Convenience Store) ของท่านนั้น จำหน่ายไปเท่าไรแล้ว แล้วก็ในร้านไหน เพราะฉะนั้นในระบบการบริหารจัดการของท่านนะครับ ทางบริษัท ทางโรงงานก็สามารถ ที่จะผลิตสินค้าแล้วก็ส่งตรงไปยังร้านค้าต่าง ๆ เหล่านั้นได้นะครับ อันนี้เป็นเหตุผลที่ท่านบอกว่า คลังสินค้าของท่านนั้นอยู่บนถนน เพราะฉะนั้นตรงนี้เองท่านบอกว่าท่านลดค่าใช้จ่ายในเรื่อง ของการจัดการคลังสินค้าไปได้มหาศาล เรื่องของการที่ทางบริษัททางคอนวีเนียนสโตร์ (Convenience Store) แห่งนี้นั้นจะต้องมีสาขามากมายอยู่บนถนนเดียวกันนั้นก็เป็นส่วนหนึ่ง ในเรื่องของการบริหารจัดการคลังสินค้า ท่านบอกว่าเรื่องนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งในเรื่องของ การลดค่าใช้จ่ายทางด้านโลจิสติกส์ ท่านเล่าเรื่องนี้ให้ฟังเพราะท่านทราบว่าเราสนใจ ในประเด็นเรื่องของโลจิสติกส์ในระบบการขนส่งทางด้านฮาลาล ท่านก็เลยเล่าให้ฟังนะครับว่า เรื่องของการบริหารจัดการคลังสินค้านั้นมีความสำคัญอย่างยิ่ง แต่วันนั้นทำให้เรา ๑๐ กว่าปี มาแล้วทำให้เราเห็นศักยภาพของสิ่งดีที่เรียกกันว่าอินฟอร์เมชันโลจิสติกส์ (Information Logistics) เวลาเราคุยกันเรื่องโลจิสติกส์นั้นมีอยู่ ๒ ส่วนนะครับ เรื่องของฟิสคอลโลจิสติกส์ (Fiscal Logistics) ก็คือส่วนที่เราเห็นเรื่องระบบการขนส่ง เรื่องของการกระจายสินค้า รวมไปจนกระทั่งถึงเรื่องระบบการผลิตต่าง ๆ เหล่านั้นตลอดซัปพลายเชน (Supply chain) เป็นเรื่องของโลจิสติกส์เข้ามาเกี่ยวข้องอยู่มาก แต่ว่าอันหนึ่งที่เรามักจะลืมก็คือเรื่องของ อินฟอร์เมชันโลจิสติกส์ (Information Logistics) ในเรื่องนี้มีหลายคนเคยนั่งคุยกันในเรื่อง ของอินฟอร์เมชันโลจิสติกส์ (Information Logistics) ว่าประเทศไทย นี่ส่วนหนึ่งที่เรามักจะ มองข้ามก็คือเรื่องอินฟอร์เมชันโลจิสติกส์ (Information Logistics) และเรามักจะมีปัญหา ตัวอย่างที่เห็นกันชัด ๆ แล้วก็เอามายกกันบ่อย ๆ ก็คือเรื่องของการตัดอ้อยส่งเข้าโรงหีบนั้น ได้มีการจัดการในเรื่องของข้อมูลข่าวสารทำให้ทางพวกเกษตรกรนั้นขนอ้อยไปรออยู่ที่ หน้าโรงงานเป็นระยะเวลาหลายวัน ทั้ง ๆ ที่ควรจะมีข้อมูลข่าวสารในการที่จะแจ้งด้วยว่า วันไหนควรจะเหมาะแก่การตัดอ้อยแล้วก็ควรจะส่งถึงโรงงานในวันไหน ต่าง ๆ เหล่านั้น ทำให้ค่าใช้จ่ายในเรื่องของโลจิสติกส์ของประเทศไทยสูงขึ้น อันนี้ก็เป็นสิ่งที่หลายคนเอามา เล่ากันให้ฟังวันนั้นท่านผู้ใหญ่ท่านนี้ผมขออนุญาตไม่เอ่ยนามนะครับ แต่ว่าพอพูดแล้วท่านก็คง จะนึกออกว่าน่าจะเป็นท่านไหน เรื่องนี้เป็นความสำคัญอย่างยิ่งในเรื่องของอินฟอร์เมชัน โลจิสติกส์ (Information Logistics) เป็นเรื่องหนึ่งที่อยากจะฝากเรื่องนี้ไว้นะครับ ซึ่งท่าน ก็ได้ชี้แจงแล้วว่าส่วนหนึ่งเวลาเราคุยกันเรื่องของโลจิสติกส์นั้น ส่วนหนึ่งก็คือเรื่องของ อินฟอร์เมชันโลจิสติกส์ (Information Logistics) เพราะฉะนั้นมันจะมีส่วนที่เข้ามาเกี่ยวข้อง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของอินเทอร์เน็ต (Internet) เรื่องไอโอที (IoT) หรือเรื่องของการส่งข้อมูล ข่าวสารต่าง ๆ ที่ไม่ได้เกี่ยวข้องกับเรื่องของฟิสคอลโลจิสติกส์ (Fiscal Logistics) อันนี้ก็เป็น เรื่องหนึ่งที่อยากจะฝากทางคณะกรรมาธิการช่วยกรุณาไปดูด้วยครับ เราไม่เคยมีข้อมูลว่า เวลาเราพูดถึงเรื่องของค่าใช้จ่ายโลจิสติกส์ที่มันสูงมากในกรณีของประเทศไทยนั้นนี่นะครับ ในส่วนของอินฟอร์เมชันโลจิสติกส์ (Information Logistics) นั้นเป็นค่าใช้จ่ายเท่าไร กี่เปอร์เซ็นต์ของจีดีพี (GDP) ที่เป็นปัญหานะครับ มีบางคนบอกว่าจีดีพี (GDP) ที่เกี่ยวข้อง กับโลจิสติกส์นั้น ประเทศไทยนั้นเกือบ ๒๐ เปอร์เซ็นต์ท่านจะทำให้เหลือ ๑๓ เปอร์เซ็นต์ ใน ๓ ปีนั้นก็ถือว่าเป็นส่วนที่น่าชื่นชมนะครับ แต่เราอยากจะเรียนถามนะครับว่า ๑๓ เปอร์เซ็นต์ ก็ยังสูงเมื่อเทียบกับประเทศเพื่อนบ้านของเราอาจจะทำให้ต่ำกว่านั้นได้หรือไม่นะครับ

อีกเรื่องหนึ่งที่อยากจะนำมาเล่าให้ฟังเป็นประสบการณ์เช่นเดียวกันนะครับ เรื่องนี้เกิดขึ้นในประเทศเพื่อนบ้านเราก็คือประเทศมาเลเซีย เป็นเรื่องของฮาลาลที่เราให้ ความสนใจอยู่นะครับ เรื่องนี้นั้นเกิดขึ้นเมื่อช็อกโกแลตดังของประเทศอังกฤษยี่ห้อหนึ่งส่งเข้า ประเทศมาเลเซีย และในที่สุดนั้นห้องปฏิบัติการทำการตรวจปรากฏว่าเจอดีเอ็นเอ (DNA) ของสุกรอยู่ในช็อกโกแลตนะครับ เรื่องนี้เป็นเรื่องใหญ่ในกรณีของดีเอ็นเอ (DNA) ของสุกร เพราะปรากฏว่ามันก็เลยทำให้เกิดความตื่นตระหนก ไม่ใช่เฉพาะที่ในประเทศมาเลเซีย แต่ปรากฏว่าการตื่นตระหนกนั้นมันแพร่กระจายไปในหลายประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งประเทศมุสลิม ทางอังกฤษ ทางเนเธอร์แลนด์ที่เป็นเจ้าของบริษัทแห่งนี้ ก็ได้ออกมาแจ้งว่าไม่น่าจะมีการปนเปื้อน ทางประเทศมาเลเซียส่งตัวอย่างช็อกโกแลตนี้มาให้ เราตรวจที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย พอเราตรวจแล้วก็ไม่เจอ แต่ทางนั้นเขายืนยันว่า มีการปนเปื้อนจริง ในที่สุดแล้วทางมาเลเซียก็ได้แถลงข่าวว่าการปนเปื้อนนั้นเกิดขึ้นจริง แต่ว่าเกิดขึ้นในระดับโลจิสติกส์ในประเทศมาเลเซียเอง ประเทศมาเลเซียนั้นเขานำเข้า ผลิตภัณฑ์ช็อกโกแลตมาในลักษณะของคอนเทนเนอร์ (Container) แล้วก็มารีแพกเกจจิง (Repackaging) ใหม่ที่ในประเทศ ในระบบการทำงานของเขานั้นพวกเราก็คงจะรู้กันดี ในกลุ่มของโลจิสติกส์ก็เป็นระบบที่เราเรียกกันว่าแอลซีแอล (LCL) ทรานส์ชิปเมนต์ (Transshipment) เป็นการทำการรีแพกเกจจิง (Repackaging) ใหม่ กระบวนการปนเปื้อนนั้น เกิดขึ้นในขั้นตอนการทำรีแพกเกจจิง (Repackaging) ที่ในประเทศของมาเลเซียเอง ตรงนี้เอง ที่ทำให้มาเลเซียนั้นได้วางมาตรการ แล้วก็กำหนดระบบที่เป็นฮาลาลโลจิสติกส์ (Halal Logistics) ขึ้น มีข้อกำหนดต่าง ๆ แล้วก็ทางประเทศอินโดนีเซียซึ่งเราเพิ่งกลับมาจาก ประเทศอินโดนีเซียก็ได้มีการพูดคุยกันในเรื่องของการทำเรื่องของฮาลาลโลจิสติกส์ (Halal Logistics) โดยการดูในระดับที่เป็นอินเทอร์นัลโลจิสติกส์ (Internal Logistics) โลจิสติกส์นั้น มันมีอยู่หลายระดับ การทำโลจิสติกส์นั้นหมายความว่าการขนย้ายสินค้าหรือสิ่งของหรือ อินฟอร์เมชัน (Information) จากจุดหนึ่งไปยังอีกจุดหนึ่งในเรื่องของการวางกำหนด ในลักษณะ ขออนุญาตอีก ๑ นาทีครับ ในเรื่องนี้นั้นมีเรื่องของการปนเปื้อนในระดับการทำ โลจิสติกส์ในโรงงาน อย่างเช่นในกระบวนการทำแพกเกจจิง (Packaging) ในที่สุดแล้วนั้น เขาก็นำเอาเรื่องของฮาลาลโลจิสติกส์ (Halal Logistics) เขียนข้อกำหนดต่าง ๆ ลึกลงไป ในระดับการทำอินเทอร์นัลโลจิสติกส์ (Internal Logistics) ก็อยากจะฝากในเรื่องนี้ไว้ด้วย กรณีเรื่องของฮาลาลโลจิสติกส์ (Halal Logistics) นั้นมีความสำคัญเนื่องจากประเทศไทย เรามีรายได้จากเรื่องของฮาลาลเข้าไปที่ประเทศ ๕๗ ประเทศของสมาชิกโอไอซี (OIC) ๑๙๖,๐๐๐ ล้านบาทในปีที่ผ่านมา ในจำนวนเงินเหล่านี้ ๔๔ เปอร์เซ็นต์เป็นของประเทศอินโดนีเซีย และมาเลเซีย ของประเทศมาเลเซียนั้นเกือบ ๒๐ เปอร์เซ็นต์ แล้วก็ทำให้การขนส่งสินค้าผ่านแดน จากประเทศไทยไปยังประเทศมาเลเซียนั้นบางครั้งบางคราวทางคณะกรรมการกลาง อิสลามแห่งประเทศไทยแล้วก็คณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัด โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ในพื้นที่ภาคใต้ฝากถามมาว่าทางโน้นเขาถามว่าเวลาเราขนส่งไปนั้นกรณีของผลิตภัณฑ์ฮาลาล มันผ่านฮาลาลโลจิสติกส์ (Halal Logistics) ด้วยหรือไม่ ในประเด็นต่าง ๆ เหล่านี้ก็อยากจะฝาก ท่านไป อันนี้เป็นนิชมาร์เกต (Niche Market) แต่ว่ามีความสำคัญอย่างยิ่งในกรณีของ การค้าชายแดนที่ลงไปในพื้นที่ประเทศมาเลเซียแล้วก็ประเทศอินโดนีเซีย เพราะว่า ประเทศเรานั้นมีเรื่องของการสร้างเครือข่ายนานาชาติ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของบิมสเทก (BIMSTEC) เรื่องของอาเซียน (ASEAN) เรื่องของจีเอ็มเอส (GMS) เกรตเตอร์ แม่โขง ซับรีเจียน (Greater Mekong Subregion) ใน ๓ กลุ่มนี้อย่างเดียวมีมุสลิมเกิน ๗๐๐ ล้านคน อันนั้น เป็นเรื่องของลูกค้าแล้วก็ในอนาคตนั้นเรื่องของโลจิสติกส์ที่เกี่ยวข้องกับฮาลาลนั้น จะมีความสำคัญก็อยากจะฝากทางคณะกรรมาธิการไว้ด้วยว่าเรื่องนี้อยากจะให้ฝากเข้าไป เป็นประเด็นที่ท่านจะนำไปพิจารณาในส่วนของรายละเอียดด้วย ขอขอบพระคุณครับ