พงศ์ศักติฐ์ เสมสันต์ ชี้ปัญหาความซ้อนซ้อนในการบริหารงานระหว่างส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และท้องถิ่น โดยเฉพาะด้านการเงินการคลัง พร้อมเสนอให้ใช้ พ.ร.บ. การกระจายอำนาจ พ.ศ. 2542 เป็นกรอบแนวทางแก้ไขอย่างเป็นระบบผ่านคณะกรรมการการกระจายอำนาจที่มีนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน รวมถึงชี้แจงกระบวนการจัดทำงบประมาณเชิงพื้นที่และแนวทางการกระจายอำนาจทางการเงินตามร่าง พ.ร.บ. งบประมาณฉบับใหม่ที่กำลังอยู่ระหว่างการพิจารณา
กราบเรียนท่านประธาน สภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศที่เคารพ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติครับ กระผม พงศ์ศักติฐ์ เสมสันต์ สมาชิกสภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ หมายเลข ๑๐๑ ในฐานะกรรมาธิการ ขออนุญาตที่จะเรียนคำถามเบื้องต้นของท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติที่ได้กรุณาถามในตอนต้น ซึ่งส่วนใหญ่ก็จะเป็นคำถามเกี่ยวกับเรื่องของการเงินการคลังและงบประมาณของท้องถิ่น นะครับ อยากเรียนให้ทราบว่าโดยภาพรวมนั้นคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ ด้านการบริหารราชการแผ่นดินเราดูภาพรวมทั้งการคลังภาครัฐและการคลังท้องถิ่น อยากเรียนให้ท่านที่อยู่ในที่ประชุมได้ทราบว่าระบบการเงินการคลังภาครัฐนั้นเฉพาะส่วน ของท้องถิ่นเองนั้นก็ถือว่าเป็นส่วนขับเคลื่อนการบริหารราชการแผ่นดินที่สำคัญ โดยมีวงเงิน รวมประมาณเกือบครึ่งหนึ่งของงบประมาณแผ่นดินนะครับ อันนี้เป็นเรื่องที่อยากกราบเรียน ให้ที่ประชุมได้รับทราบ ปัญหาที่ท่านสมาชิกได้ยกขึ้นมาพูดในเบื้องต้น ขออนุญาตเอ่ยนามท่าน ท่านนินนาท ท่านพูดเรื่องปัญหาของท้องถิ่น ซึ่งก็เป็นปัญหาที่ผมเชื่อว่าท่านสมาชิกหลายท่าน ได้อภิปรายและออกความเห็นไว้ถึงเรื่องของภารกิจ อำนาจหน้าที่ที่ไม่สมดุลกับรายได้ รวมทั้งโครงสร้างของการทำงานที่ไปซ้ำซ้อนกับส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น ทำให้เป็นอุปสรรคในการบริหารงานในการแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของประชาชน ซึ่งอยู่ ในหน้าที่ของส่วนราชการทุกส่วนไม่ว่าจะเป็นฝ่ายใด ก่อนที่ผมจะตอบคำถามในประเด็นนี้ ขออนุญาตใช้เวลาที่ประชุมของสภาไม่นานครับ ว่าเรื่องทั้งหมดที่พูดมาโดยเฉพาะที่มีการ ตั้งคำถามในเบื้องต้นประมาณ ๗ คำถาม ผมจะขอใช้เวลาพูดถึงกฎหมายอยู่ฉบับหนึ่ง ซึ่งเป็น กฎหมายที่หลายท่านอาจจะคุ้นเคยแล้วถ้าทำงานในเรื่องระบบการเงินการคลังท้องถิ่น หรือหลายท่านอาจจะเคยได้ยินชื่อ เรามีพระราชบัญญัติที่ว่าด้วยการกำหนดแผน และขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ออกตั้งแต่ปี ๒๕๔๒ กฎหมายฉบับนี้ออกขึ้นมาเนื่องจากได้เล็งเห็นถึงปัญหาความซ้ำซ้อนของการทำงานระหว่าง ส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่นตามที่ท่านสมาชิกได้กรุณาอภิปรายมากมาย หลายประเด็น ผมขอเรียนอย่างนี้ครับ ย้อนหลังไปนิดเดียวว่าต้องทำความเข้าใจนะครับว่า การบริหารประเทศเรามี พ.ร.บ. บริหารราชการแผ่นดินเป็นแม่บท ใน พ.ร.บ. บริหาร ราชการแผ่นดินก็จะกำหนดโครงสร้างการบริหารประเทศไว้ ๓ ส่วน คือ ส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น ส่วนกลางกับส่วนภูมิภาคเป็นเสาหลักของการบริหารประเทศ มานานแล้วตั้งแต่สมัยโบราณ ถ้าจะเอากันให้เห็นภาพชัดก็คือ พ.ร.บ. บริหารราชการแผ่นดิน ที่ปรับปรุงใหม่ปี ๒๕๓๔ ซึ่งกำหนดโครงสร้างของกระทรวง ทบวง กรม และต่อมามี พ.ร.บ. ว่าด้วยการปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม ตั้งขึ้นมาเป็น ๒๐ กระทรวงทุกวันนี้ ตั้งแต่วันนั้นจนถึงวันนี้เราจะได้ยินคำว่า การทำงานซ้ำซ้อนระหว่างส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น คณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปด้านการบริหารราชการแผ่นดิน ก็ได้หยิบยกเรื่องนี้มาเป็นประเด็นในการปฏิรูป พวกเราคงจำได้ว่าเมื่อวานนี้หรือเมื่อ สักเดือนที่แล้วทางคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านการบริหารราชการ แผ่นดินก็ได้เสนอแผนปฏิรูปเรื่องการปฏิรูปโครงสร้างองค์กรภาครัฐ การจัดความสัมพันธ์ ระหว่างส่วนราชการส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น โดยท่านเบญจวรรณ ซึ่งท่าน เป็นประธานอนุกรรมาธิการได้นำเสนอ เมื่อวานนี้ท่านก็มาพูดถึงเรื่องความซ้ำซ้อนกัน ระหว่างส่วนกลางกับส่วนภูมิภาค ซึ่งที่จริงเป็นบอดี้ (Body) เดียวกันด้วยซ้ำ เป็นโครงสร้าง เดียวกันด้วยซ้ำ แล้วท่านคงจำได้นะครับว่าเมื่อสักเดือนที่แล้วเราพูดถึงปัญหาเรื่องการสร้าง ทางหลวง ซึ่งเป็นการซ้ำซ้อนกันทั้งส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น วันนี้ที่ผม หยิบยกประเด็นนี้ขึ้นมาเท้าความที่เป็นเบื้องหลัง เพราะวันนี้เราไปพูดถึงโครงสร้าง อีกอันหนึ่งขึ้นมาก็คือเรื่องการเงินการคลังของท้องถิ่น ปัญหาทั้งหมดนี้ถ้าเราไม่เสียเวลา มากไปนะครับ ผมขออนุญาต พ.ร.บ. ที่ผมกล่าวถึงตั้งแต่ตอนต้นนี่เป็น พ.ร.บ. ที่จะกำหนด อำนาจหน้าที่ของความซ้ำซ้อนระหว่างส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่นไว้ชัดเจน พ.ร.บ. ฉบับนี้มีคณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น มีท่านนายกรัฐมนตรีเป็นประธานครับ มีองค์ประกอบของคณะกรรมการชุดนี้ที่ประกอบ ไปด้วยผู้ที่เกี่ยวข้องที่สำคัญ ๆ ทั้งหมด และคณะกรรมการชุดนี้จะวางหลักเกณฑ์เพื่อจะ แก้ไขปัญหาความซ้ำซ้อนทั้งหมดที่เกิดขึ้น ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของ พ.ร.บ. ที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง เรื่องการออกกฎหมาย เรื่องการ มีส่วนร่วม เรื่องวินัยการเงินการคลังซึ่งเป็นประเด็นที่ท่านสมาชิกท่านเสนอประเด็นแก้ไขไว้ ผมเรียนโดยย่อก็คือโดยกฎหมายฉบับนี้คณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กร ปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นศูนย์กลางในการบริหารของการปกครองท้องถิ่นอยู่แล้ว แล้วก็เป็น ข้อเสนอที่เป็นมาตรการปฏิรูปของคณะกรรมาธิการเราว่ามาตรการหลายเรื่องที่ท่านเสนอมา ถ้าเราสามารถผลักดันให้คณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ซึ่งมีท่านนายกรัฐมนตรีเป็นประธานเข้ามาขับเคลื่อนในภารกิจต่าง ๆ ซึ่งกำหนดอำนาจ หน้าที่ไว้มากพอสมควรก็จะสามารถแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น แต่วันนี้มีหลายเรื่องที่อาจจะยัง ไม่ได้ทำ เพราะในรายงานของคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านการบริหาร ราชการแผ่นดินก็จะเน้นย้ำไปที่การแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยให้คณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีบทบาทสำคัญ ให้ครบถ้วนตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในกฎหมาย
มีอีกประเด็นหนึ่งที่มีหลายท่านอยากทราบว่าเรื่องของแผนการจัดทำคำขอ งบประมาณเชิงพื้นที่ ซึ่งมีประเด็นที่หลายคนอภิปรายว่าต่อไปการเสนอแผนของท้องถิ่น เรื่องของการจัดทำงบประมาณจะต้องเสนอไปที่คณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นตามที่จะมีการแก้ไข พ.ร.บ. วิธีการงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๐๒ ซึ่งกำลังอยู่ในกระบวนการของการพิจารณาของคณะกรรมการกฤษฎีกาหรือเปล่า ผมเรียนทำความเข้าใจครับว่ารูปแบบชาร์ต (Chart) นี่เป็นเรื่องของการให้เห็นภาพรวม ของกระบวนการบริหารงบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ส่วนภูมิภาค และส่วนกลาง เพื่อให้เห็นภาพรวมได้ชัด ส่วนกระบวนการจัดสรรเงินจะเป็นไปตาม พ.ร.บ. วิธีการงบประมาณที่จะมีการแก้ไขใหม่ ซึ่งในกฎหมายที่กำลังพิจารณาอยู่จะมีมาตราที่สำคัญ ที่จะกำหนดแผนและขั้นตอนหลักเกณฑ์ของการจัดสรรเงินลงพื้นที่ให้กับจังหวัด กลุ่มจังหวัด และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ซึ่งจะเป็นรายละเอียดที่จะปรากฏอยู่ในงบประมาณ ก็ขอเรียนชั้นต้นเท่านี้ก่อนครับ ขอบพระคุณครับ