สุรินทร์ จิรวิศิษฎ์ หารือถึงความสำคัญของการปฏิรูปการอาชีวศึกษาสู่ระบบการเรียนรู้แบบทวิภาคี โดยยกตัวอย่างความสำเร็จจากเยอรมนีและญี่ปุ่น พร้อมเน้นย้ำการเชื่อมโยงระหว่างสถาบันการศึกษาและภาคอุตสาหกรรมเพื่อผลิตแรงงานทักษะสูงที่ตอบโจทย์ตลาดงานจริง อีกทั้งเสนอให้พัฒนาครู เครื่องมือการเรียนการสอน และโครงสร้างการสนับสนุนทั้งด้านงบประมาณและนโยบาย เพื่อยกระดับทั้งการศึกษาและเกษตรกรรมให้แข่งขันได้ในระดับสากล สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติและบริบทของยุคเทคโนโลยี
จะพยายามบริหารครับ ผมอยากกราบเรียนว่า เรื่องการขับเคลื่อนการปฏิรูประบบการอาชีวศึกษาสู่อาชีวศึกษาทวิภาคีนี้เป็นหัวใจ เป็นความหวังของประเทศ ถ้าเราไม่ขับเคลื่อนเรื่องนี้ไปแล้วผมคิดว่าเราจะตามไม่ทัน ในหลายประเทศ ผมขอสไลด์ (Slide) ภาพแรกครับ
(เจ้าหน้าที่ได้ดําเนินการเปิดพรีเซนเทชัน (Presentation))
ภาพต่อไปครับ อันนี้เป็นรูปองค์สัมมาสัมพุทธเจ้า กับปัญจวัคคีย์ เมื่อ ๒๕๕๙ ปีมาแล้วโลกได้อุบัติสัมมาสัมพุทธเจ้าขึ้นมา พระองค์ตรัสรู้ แล้วก็คิดว่าจะเผยแพร่ธรรมะดีไหม แต่ในที่สุดท่านก็คิดว่าต้องเผยแพร่ แล้วท่านก็นึกถึง ปัญจวัคคีย์ ก็ทราบว่าปัญจวัคคีย์ที่เคยอยู่ร่วมกันมา ศึกษาร่วมกันมาอยู่ที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ท่านก็เสด็จไปที่ป่านั้น แล้วก็แสดงธรรมธัมมจักกัปปวัฒนสูตร ผมมั่นใจว่าเป็นการสอนครั้งแรก ของโลก เมื่อมีการสอนแล้วมันก็เข้าตําราที่ท่านเคยตรัสไว้ว่าบัวมี ๔ เหล่า แยกประเภทแล้ว พอตรัสธรรมธัมมจักกัปปวัฒนสูตร ก็คือมรรคมีองค์ ๘ สรุปได้ ๓ คํา คือ ศีล สมาธิ ปัญญา ในวันขึ้น ๑๕ ค่ําเดือน ๘ หรือเรียกว่า อาสาฬหบูชา ซึ่งจะมาอีก ๒ เดือนข้างหน้า ทันที ที่แสดงธรรมจบ พระโกณฑัญญะบรรลุโสดาบันแล้วขอบวชเป็นเอหิภิกขุอุปสัมปทา ในปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ องค์นี้ยังตรัสรู้ไม่พร้อมกันเลย วันที่ ๒ ท่านก็จะต้องสวดแสดงธรรมอีก อนัตตลักขณสูตร ท่านโกณฑัญญะ ท่านวัปปะ ฟังแล้ว แรม ๑ ค่ํา ก็เป็นพระอรหันต์ ไล่มาแต่ละองค์ องค์ละ ๑ วัน ท่านก็ต้องแสดงธรรมถึง ๔ ครั้ง อันนี้จะเห็นว่ามนุษย์ปัจจุบัน ก็เป็นเช่นนั้น มีตั้งแต่สามารถพัฒนาได้จนถึงพัฒนาไม่ค่อยจะได้ รูปที่ ๒ ครับ เห็นไหม เมื่อสักครู่นี้เป็นรูปปัญจวัคคีย์ แต่งกายอาจจะไม่สุภาพในสายตาโดยทั่วไป แต่พอทันที ที่ได้รับรสพระธรรมขององค์สัมมาสัมพุทธเจ้าแล้วก็จะเรียบร้อยเมื่อบวชแล้ว อันนี้ก็สะท้อน ให้เห็นว่าอาชีวศึกษาที่ท่านพูดก็เหมือนกัน ก่อนที่จะเข้าเรียนเขาอาจจะไม่มีความรู้ ต่อมา เมื่อมีความรู้เขาก็สะสวยขึ้น เป็นเรื่องธรรมดานะครับ
ต่อไปครับ จาก ๒๕๕๙ ปีแล้วมาถึงประเทศไทย ถ้านับจากประเทศไทย ตั้งแต่กรุงสุโขทัย เรื่อยมาอยุธยา ลพบุรี กรุงธนบุรี ท่านจะเห็นว่ามีการก่อสร้างมากมาย ศิลปวัฒนธรรมเยอะมาก นั่นคืออะไร ก็อาศัยช่าง ช่าง ก็เราเรียก อาชีวะ ปัจจุบันนี้ แต่ผมจะกราบบังคมทูลฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมาถึงปัจจุบันเลยนะครับ ไล่เรื่อย มาถึงปัจจุบัน พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงงานช่าง ท่านเห็นไหมครับ ท่านเห็นแล้ว ขนลุกไหมครับ ผมเห็นแล้วขนลุก พระองค์ออกแบบทําด้วยพระองค์เอง องค์เดียวเลย จนในที่สุด เมื่อวันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ ก็มีการประกาศในราชกิจจานุเบกษาว่า พระองค์ ทรงเป็นพระบิดาแห่งมาตรฐานการช่างไทย ผมน้อมนํารูปนี้มาเพื่อให้ประชาชนทุกหมู่เหล่า ที่ฟังสถานีวิทยุกระจายเสียงรัฐสภาคลื่นความถี่ ๘๗.๕ และทีวี (TV) ของรัฐสภา ได้เห็นว่า พระองค์ทรงสนพระทัยงานช่าง ผมไปอ่านประวัติศาสตร์แล้ว ท่านสนพระทัยตั้งแต่ ท่านยังเรียนอยู่ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ แต่ไม่มีเวลานะครับ ทีนี้มีคนกล่าวขานกันมากว่า ต้นแบบของอาชีวศึกษานี้ไม่มีใครเกินประเทศเยอรมนีเลยนะครับ ผมก็ไปศึกษามานะครับ ก่อนที่จะเข้าเรื่องของประเทศเยอรมนี ในหลวงท่านทรงมีพระราชดํารัสว่า เข้าใจ เข้าถึง และพัฒนา ผมคิดว่าอันนี้มีมาแต่โบราณเลย ไม่มีใครคิดเลยนะ แล้วพระองค์ก็มารวบรวม แล้วก็บอก ใช่ ถ้าไม่เข้าใจนี้ผมคิดว่าทําอะไรไม่ได้ เหมือนถ้าผมไม่เข้าใจ ผมมายืนอภิปราย ไม่ได้ ผมทําการบ้านมา ๒-๓ วัน แล้วเดี๋ยวท่านจะเห็นว่าผมทําการบ้านอะไรมาบ้างนะครับ มันจะต้องเข้าใจและเข้าถึง เข้าไปทํา ไม่ใช่เข้าใจแล้วก็เออทําไปเถอะ ไม่ได้นะครับ แล้วก็ พัฒนา อันนี้ผมเคยกราบเรียนว่าเป็นที่มานะครับ
ต่อไปก็เข้าเรื่องของที่เราจะคุยกันในเรื่องทวิภาคีของประเทศเยอรมนีนะครับ ท่านเห็นแผนที่กราฟ (Graph) กลม ๆ ไหมครับ สีเหลือง ๆ ๕๔ เปอร์เซ็นต์ของคนเยอรมัน ทั้งประเทศเป็นทวิภาคี แล้วท่านเชื่อไหมว่าประเทศเยอรมนีพัฒนาก้าวไกลมากเลยนะครับ มีอันสกิล (Unskill) คือไม่มีความรู้ ๑๘ เปอร์เซ็นต์ จบมหาวิทยาลัยเพียง ๑๘ เปอร์เซ็นต์ ทางขวามือ ตรงบ่ายโมง แล้วตรงบ่ายสองโมงนี้นะครับเป็นอาชีวศึกษาสาขาอื่น ๆ ที่ไม่ใช่ทวิภาคี ก็จะเห็นว่าอาชีวศึกษาระบบดูอัลซิสเต็ม (Dual System) ของประเทศเยอรมันถูกกล่าวขานกัน มานานเป็น ๑๐๐ ปีว่าเป็นแบ็กโบน (Backbone) เป็นแรงงานสําคัญของประเทศเยอรมนี ที่เจริญมาได้ทุกวันนี้ และการทําดูอัลซิสเต็ม (Dual System) นี้ผมไปดูมาหลายครั้ง เมื่อครั้ง ผมเป็นอธิบดีกรมการพัฒนาฝีมือแรงงานอยู่ ๔ ปี ผมไปประเทศเยอรมันหลายครั้งนะครับ แล้วก็ไปประเทศญี่ปุ่นด้วยที่ก๊อปปี้ (Copy) มานะครับ
สไลด์ (Slide) ต่อไปครับ ในประเทศเยอรมนี ภาพอันนี้จะเห็นเลยว่า สีเขียว ๆ นี้เป็นทวิภาคี สีแดง ๆ นั้นเป็นอาชีวศึกษาแบบอื่น คือจบมหาวิทยาลัย นิดเดียวนะครับ หมายถึงว่าถ้าไม่จบมหาวิทยาลัยแล้วฉันทํามาหากินไม่ได้ ไม่ได้เป็นคน ไม่ได้ ไม่ใช่เป็นคน ไม่ใช่ เขาทํางานจริงจังนะครับ ต่อไปครับ ผมอยากกราบเรียนว่าในประเทศ เยอรมนี ถ้าพอคุณจบเกรด ๑๐ (Grade 10) ย้อนกลับไปนิดนะครับ แล้วเขาจะให้นักเรียน ไปพบครูแนะแนว เมื่อหลังจากตกลงกันแล้ว เด็กก็จะเลือกว่าหลังจากเกรด ๑๐ (Grade 10) ไปแล้วเขาสนใจจะเรียนอาชีพไหม หรือจะเรียนมหาวิทยาลัย ถ้าเมื่อไรเขาคิดว่าเขาจะไปเป็น อาจารย์มหาวิทยาลัย ไปเป็นเลกเชอเรอร์ (Lecturer) หรือไปเป็นนักวิจัย เขาก็จะเลือก เข้าเรียนมหาวิทยาลัย จบปริญญาโท ปริญญาเอก แล้วไปทําวิจัย แต่ว่าไม่ได้หมายถึงว่า จบอาชีวศึกษาแล้วทําวิจัยไม่ได้นะครับ ประเทศไทยนี่เด็กจบ ปวส. ที่ผมเคยอภิปรายไปแล้ว บริษัท ฮอนด้า ล็อค ไทย จํากัด สามารถคิดเรื่องกุญแจแล้วน้ําเข้าไม่ได้ กุญแจมอเตอร์ไซค์ นะครับ จบแค่ ปวส. ประเทศไทยนี่เองนะครับ แล้วเมื่อเขาทําอย่างนี้แล้ว เรียนอย่างนี้แล้ว เขามีงานทําทันที เพราะเมื่อเขาจะรับ เขารับร่วมกันระหว่างสถาบันการศึกษากับสถาน ประกอบการร่วมกันว่าจะคัดเด็กอย่างนี้ ๆ มาเข้า กลุ่มนี้ฉันเอา กลุ่มโน้นเธอเอา ตามที่เขา กําหนด
ต่อไปอาชีวศึกษาในประเทศไทยบ้าง ตัวเลขก็คือว่าอันนี้เป็นข้อมูลเมื่อวันที่ ๑๔ พฤษภาคมที่ผ่านมานี้ ผมไปเอามาจากสํานักงานการอาชีวศึกษา มีสถานอาชีวศึกษา ๙๑๐ แห่ง มีนักเรียนที่อยู่ในท่อนี้หลายแสนคน แล้วไปแยกออกเป็นวิทยาลัยเทคนิค ๑๒๕ แห่ง มหาวิทยาลัยเทคนิคที่ผมเคยได้ยินชื่อเสียงเรียงนามมาแต่โบราณ และปัจจุบันก็ยังเจ๋งอยู่ คือวิทยาลัยเทคนิคกรุงเทพ เดี๋ยวนี้เป็นสถาบันราชมงคลไปแล้วกระมัง นี่ผมไม่แน่ใจนะครับ แต่วิทยาลัยเทคนิคกรุงเทพ ทุ่งมหาเมฆ นี่สุดยอดของอาชีวศึกษาตั้งแต่โบราณกาลมานะครับ เดี๋ยวนี้ก็ยังสุดยอดอยู่นะครับ แล้วก็จะมีของเอกชน ๔๘๔ แห่ง ปี ๒๕๕๘ ท่านจะเชื่อหรือไม่ว่า เด็กจบ ปวช. ๑๙๗,๑๙๘ คน จบ ปวส. ปีที่แล้ว ๑๙๒,๘๗๘ คน มากนะครับ แล้วยังอยู่ ในท่ออีกนะครับ ที่ยังเรียนอยู่ปี ๑ ปี ๒ นะครับ ปวส. ก็ยังเรียนอยู่ปี ๑ ปี ๒ นี้ยังอีกเยอะ เสร็จแล้วผมอยากจะเรียนว่าอาชีวศึกษานี้ต้องใช้คําว่า สร้างชาติ แน่นอน แล้วผมจะพูดต่อไป ทีนี้อาชีวศึกษาในประเทศไทยนี้ท่านต้องรู้ประวัติ ก่อนจะมายืนบนนี้ได้ ก่อนที่ท่านจะมาเป็น กรรมาธิการมันต้องมีประวัตินะครับ ต้องใช้เวลานิดหน่อย เพื่อให้ประชาชนเขาได้รับทราบ ไม่ใช่เรามาพูดทวิภาคี คนที่มันอยู่บ้านนอก ขอโทษนะครับ เขาเรียกอะไร กําลังทําโน่น ทํานี่ อะไรก็แล้วแต่จิปาถะเขาก็ไม่ทราบ ทุกครั้งที่ผมอภิปรายผมต้องปูพื้นฐานเสียก่อนว่า มันมาอย่างไร ประชาชนเขาฟังกันอยู่นะครับ ปี ๒๔๕๓ นี้ ประเทศไทยก่อนเปลี่ยนแปลง การปกครอง ขอความเมตตาท่านประธานครับ เพราะว่าผมคิดว่าจะเป็นประโยชน์นะครับ มีการจัดตั้งอาชีวศึกษาแห่งแรกคือโรงเรียนพาณิชยการวัดมหาพฤฒาราม เดี๋ยวนี้เป็น โรงเรียนสตรีไปแล้ว กับที่ราษฎร์บูรณะ เดี๋ยวนี้ก็ไม่มีร่องรอยแล้วนะครับว่าเป็นวิทยาลัย ผมอยากกราบเรียนว่าการอาชีวศึกษาในประเทศไทยนี้นะครับ ถ้าเอาแบบไม่เป็นรูปแบบ ที่เป็นโรงเรียน ท่านเคยไปสําเพ็งไหมครับ สําเพ็งนี่ผมว่าเป็นทวิภาคีโดยที่ไม่ใช่ชื่อทวิภาคี มานาน เตี่ยผมอยู่บ้านนอกมาซื้อของสําเพ็ง ขึ้นเรือที่ท่าเตียน ไม่มีรถหรอกครับ ไม่มี เครื่องบินนะครับ บ้านนอกจะส่งลูกมาเรียนหนังสือนะครับ โดยเฉพาะโรงเรียนพาณิชย์นี้ ส่งมาอยู่กับเถ้าแก่ในกรุงเทพมหานคร ก็มาอยู่แถว ๆ สําเพ็ง เยาวราชอะไรก็แล้วแต่ ก็ครูพัก ลักจํา ทํางานไปเรียนไป โรงเรียนที่มีชื่อสมัยก่อนผมต้องขอออกชื่อสักนิดนะครับ โรงเรียน กรุงเทพการบัญชีของอาจารย์เล็ก หรือใครไม่รู้จัก ถ้าไม่รู้จักอาจารย์เล็กนี่นะครับ ผมคิดว่า ท่านไม่ใช่เป็นคนที่จะรู้เรื่องอาชีวศึกษานะครับ แล้วหลังจากนั้นก็มีวิทยาลัยเทคโนโลยี ตั้งตรงจิตรพณิชยการ วิทยาลัยบพิตรพิมุข พาณิชย์พระนคร หน้าทําเนียบรัฐบาล เรื่อยมา นี่คือประวัติของอาชีวศึกษา แล้วก็มีโรงเรียนเกษตรกรรม แม่โจ้ ตัวอย่างยังมีอีกเยอะ ท่านคงทราบแล้ว แต่ผมอยากกราบเรียนว่าอาชีวศึกษาประเทศไทยไม่ใช่มีประเดี๋ยวประด๋าว นะครับ มีมานาน เผลอ ๆ ก่อนประเทศเยอรมนีด้วยซ้ํา แต่เราพัฒนาแบบไทย ๆ ครับ ไปแบบไทย ๆ
ต่อไปครับ อันนี้ผมอยากจะกราบเรียนว่าในโลกนี้เขามีการแข่งขันฝีมือ แรงงานนานาชาติ ๒ ปี ๑ ครั้ง เมื่อผมเป็นอธิบดีก็พาเด็กไปแข่ง นายสิงห์คํา สุขอุดมสินโรจน์ ท่านรู้ไหมว่าจบแค่ประถม แต่เป็นเด็กจังหวัดตากอยู่บนที่ราบสูง ที่สูงนะครับ เอามาฝึกปรือ ๒ ปี พาไปแข่งฝีมือนานาชาติ ได้เหรียญทองช่างเชื่อม ท่านครับ ช่างเชื่อมเป็นราชินีแห่งช่าง นะครับ หรือท่านไม่เชื่อผม ในร่างกายท่าน ไม่ว่าจะเป็นนาฬิกา แว่นตา รถยนต์ ร้อยแปดจิปาถะ ถึงจรวด มีการเชื่อม ทั้งนั้น จะเชื่อมมากเชื่อมน้อย เพราะฉะนั้นวิชาช่างเชื่อมเป็นวิชา ผมเรียกว่า ราชินีแห่งช่าง ในประเทศซาอุดีอาระเบียหรือในตะวันออกกลางท่านรู้ไหมว่าช่างเชื่อมไทยทั้งนั้นนะครับ มีฝีมือ ช่างเชื่อมไทยนะครับ เมื่อเขาได้ที่ ๑ มาแล้ว เหรียญทองมาแล้ว เราก็เอาไปเป็นครูฝึก อยู่ที่จังหวัดพิษณุโลก บัดนี้ระบบราชการก็รักษาเธอไว้ไม่อยู่ นายสิงห์คําก็ออกไปประกอบ อาชีพอิสระ ส่วนนางสาวอรสา สมสิทธิประสงค์ ก็คนบ้านนอก ขอประทานโทษ อยู่ชนบท เอามาฝึกปรือไว้ที่จังหวัดอุบลราชธานี ส่งไปทําเวิลด์สกิล (World Skills) แข่งกันทั่วโลก เมื่อปี ๒๕๔๐ ที่ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ได้ที่ ๑ มา คราวนี้ทุกคนมาจองตัว แต่เธอก็บอกว่า เธอไปสตาร์ตอัป (Startup) เป็นเจ้าของกิจการตัดเย็บเสื้อผ้า ผมยกตัวอย่างเลยว่าไม่ต้อง ศึกษาในระบบ ๒ คนนี้ไม่ได้ศึกษาในระบบ แต่เราเอามาฝึกปรือ นี่คือคนไทย คนไทยนี่เก่ง ผมยืนยันนะครับ เพียงแต่เราจะฝึกอบรมเขาดีไหม ต่อมาเป็นระบบแล้วดูอัลซิสเต็ม (Dual System) ในประเทศไทย ครั้งแรกในประเทศไทย คือมีพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ ปี ๒๕๔๒ มาตรา ๒๐ เขียนไว้อย่างนี้เลย ขอเวลานิดหนึ่ง การจัดการอาชีวศึกษา การฝึกอบรม วิชาชีพให้จัดในสถานศึกษาของรัฐและสถานศึกษาของเอกชน สถานประกอบการมาแล้ว สถานประกอบการหรือโดยความร่วมมือระหว่างสถานประกอบการกับสถานศึกษา ทั้งนี้ ให้เป็นไปตามกฎหมายว่าด้วยการอาชีวศึกษาและกฎหมายที่เกี่ยวข้อง แต่เราก็ขยิบขยับ แล้วเดี๋ยวผมจะพูดถึง เมื่อสักครู่เพื่อนบอกว่าสถาบันไทย-เยอรมัน ที่หายไปมันไปอยู่ที่ไหน ต่อมามีพระราชบัญญัติการอาชีวศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๑ คราวนี้ไม่เป็นอีแอบแล้ว มาตรา ๘ บอกว่า การจัดการอาชีวศึกษาและการฝึกอบรมวิชาชีพให้จัดได้โดยรูปแบบดังต่อไปนี้ (๓) การศึกษาระบบทวิภาคี เห็นไหมท่าน อยู่บนจอเลยครับ เป็นการจัดการศึกษาวิชาชีพ ที่เกิดจากข้อตกลงระหว่างสถานศึกษาอาชีวศึกษา หรือสถาบันกับสถานประกอบการ หรือรัฐวิสาหกิจ หรือหน่วยงานของรัฐ ในการจัดหลักสูตรการเรียนการสอน การวัดผล และใช้เวลาเรียนในภาคปฏิบัติหรือทฤษฎี เขียนไว้ชัด ไม่ต้องแปลนะครับ ทีนี้ผมเรียนถามว่า อาชีวศึกษามันมีหลายสาขามากนะครับ ตั้งแต่ช่างเชื่อม ช่างกล ช่างก่อสร้าง ร้อยแปด การเกษตรก็ถือว่าเป็นอาชีวศึกษา เครื่องมือที่ผมนํามาเมคคาทรอนิกส์ (Mechatronics) ตัวนี้นะครับ มันเป็นเครื่องมือสําหรับการทํางาน ก่อนจะทํางานได้ท่านต้องเอาไปทดลองว่า เครื่องยนต์กลไกนี้มันใช้ได้ไหม มันสอดคล้องต้องกันไหม เช่น ยกตัวอย่าง เดี๋ยวนี้ถ้าท่านเอา น้ําบรรจุขวด ถ้าบรรจุด้วยมือมันไม่สะอาด เขาก็เอาขวดนี้เรียงไปตามสายพาน พอมาถึงปุ๊บ ฉีดน้ําลงไป จะเป็นน้ําอะไรก็แล้วแต่ น้ําส้ม น้ําอะไร เสร็จปุ๊บ ขยับไปปิดฝาขวด พอปิดเสร็จ ปิดตรายี่ห้อไหน แล้วก็เลื่อนไป ลงอะไรรู้ไหมครับ ลงในกล่อง พอลงจากกล่องปุ๊บ พับเรียบร้อยขึ้นรถเลย มันต้องใช้วิชาเมคคาทรอนิกส์ (Mechatronics) คือใช้อะไรรู้ไหมครับ ใช้คอมพิวเตอร์กับเมคคาทรอนิกส์ (Mechatronics) มาผสมกัน เพราะฉะนั้นการทํางานของ ระบบโรบอต (Robot) อะไรต่ออะไรมันจะต้องเป็นระบบ ถ้าท่านไปดูโรงงาน ผมดูมาชั่วชีวิต จนปลดเกษียณ ดูมาเยอะ
เครื่องมือต่อไปครับ นี่เป็นรถยนต์ต้นแบบที่เรียนอยู่ในสถาบันอาชีวศึกษา ท่านต้องมีรถยนต์ต้นแบบให้เขาดูว่าเครื่องจักร เครื่องยนต์กลไกมันทํางานอย่างไร รถยนต์ มันมี ๑. ระบบเครื่องยนต์ ระบบเบรก (Brake) ระบบเกียร์ (Gear) และคลัตช์ (Clutch) ระบบการส่งบํารุง ระบบพวงมาลัย ใหญ่ ๆ ต้องรู้ ถ้าไม่รู้นี่จะบอกว่าจบช่างยนต์ ช่างกล ต้องกลับออกไปเรียนใหม่นะครับ นี่ผมไปเรียนมาแล้ว ไปดูมาแล้ว ก็อยากจะบอกว่า มันมีความจําเป็น
รูปต่อไปครับ ผมพูดถึงรัฐมาเยอะแล้ว ผมคิดว่าของรัฐนี่ดี ๆ เยอะมาก พรรณนาไม่จบทั้งวัน มาดูของเอกชนครับ อันนี้ผมเคยไปเป็นประธานเปิดคอนเทสต์ (Contest) ขึ้นมา แข่งขันทั่วประเทศ วิทยาลัยเทคโนโลยียานยนต์โตโยต้า กินนอนเสร็จ อยู่ถนนสุวินทวงศ์ เรียนแล้วจบมีงานทําทันทีเลย รับปีละ ๒๕๐ คนนะครับ ท่านไปดูพรุ่งนี้ ก็ได้ แล้วผมอยากให้ท่านไปดู เขาเปิดมาตั้งแต่ปี ๒๕๔๑ ซึ่งผมคิดว่าในสายตาผมนี่จัดได้ดี นะครับ ถ้าเป็นไปได้ผมติดต่อได้ จะเรียนเชิญท่านกรรมาธิการไปดู แล้วท่านจะเห็นเลยว่า มีหอพัก มีที่นอน มีโรงอาหาร ทุกอย่างเพรียบ นี่บริษัทโตโยต้า ถ้าไม่เชื่อท่านถามท่านหนึ่ง ที่อยู่โตโยต้ามาเก่า สปท. กับเรานี่นะครับว่าจริงไหมนะครับ
ต่อไปครับ พี่ประมนต์นะครับ อันนี้สําคัญมาก ผมอยากให้ท่านกรรมาธิการ ร่วมกันดูกับผมนะครับ ผมใช้เวลา ๒-๓ วันในการคิดแผนภูมินี้นะครับ แผนภูมินี้ผมอธิบาย ให้ท่านฟังนิดหนึ่งว่าคืออะไร แผนภูมินี้ก็คือว่าถ้าท่านเอาแผนภูมินี้ท่านอธิบายได้เลยว่า ท่านจะทําระบบอาชีวะแบบไหน ประสบความสําเร็จหรือไม่ เส้นซ้ายมือ ระดับความรู้ ผมก็ ตั้งเป้าตั้งแต่ ๐ ไม่รู้เลย จนถึง ๑๐๐ เส้นแนวนอน คือ พ.ศ. ๒๕๐๐ ผมว่า พ.ศ. ๒๕๐๐ ในตอนนั้นคนไทยยังไม่ค่อยรู้เรื่องอะไรในเรื่องของการศึกษานักนะครับ ก็ตั้งแต่ปี ๒๕๑๐ ปี ๒๕๒๐ ปี ๒๕๓๐ ปี ๒๕๔๐ ปี ๒๕๕๐ ปี ๒๕๖๐ ปี ๒๕๗๐ จนถึงปี ๒๕๘๐ ถามว่าผมใช้ พ.ศ. ๒๕๘๐ ทําอะไร เพราะว่ารัฐบาลท่านกําลังจะมียุทธศาสตร์ ๒๐ ปี พอ ๒๐ ปีนับตั้งแต่ วันนี้ไป มันไปชน พ.ศ. ๒๕๗๙ เผื่อเหลือเผื่อขาด เอาสักปีหนึ่ง เส้นขวามือนี่ผมก็ต้อง อินเทรนด์ (Intrend) หน่อย ประเทศไทย ๑.๐ เกษตรกรรม ประเทศไทย ๒.๐ อุตสาหกรรมเบา ประเทศไทย ๓.๐ อุตสาหกรรมหนัก ๔.๐ นวัตกรรม คือจะต้องทําอาร์แอนด์ดี (R&D) ผมอธิบายต่อไป เส้นวิ่งปั๊บ ปั๊บ ปั๊บ ปั๊บ ให้มันเคลื่อนไหวได้ ท่านจะได้ไม่ง่วง เหมือนผมก็ กําลังจะง่วงนี่ครับ ขอประทานโทษอีกนิดเดียวท่านครับ มันเป็นประโยชน์จริง ๆ นะครับ เส้นที่วิ่งเป็นลูกศรนี้นะครับ ผมอยากจะบอกว่าถ้าเราคิดว่าอันสกิล (Unskill) มันมีความรู้ ประมาณ ๑๐ เดียว นี่ตัวอย่างนะครับ หมายถึงว่าสมมุตินะครับ พอถามว่าจะพัฒนาคนไป เซมิสกิล (Semi-skill) ก็สมมุติว่ามันมีความรู้ระดับ ๓๐ พอไปเป็นสกิล (Skill) ประมาณ ๔๐-๕๐ โดยประมาณ มันวิ่ง ดูสิมันวิ่งนะครับ ท่านเห็นไหมครับ มันเคลื่อนไหวได้ พอไปถึงช่างเทคนิเชียน (Technician) มันน่าจะขึ้นไปถึง ๖๐ พอขยับไปเป็นเทคโนโลจิสต์ (Technologist) มันน่าจะถึง ๘๐ แล้วผมไม่เชื่อมันถึง ๑๐๐ ต้องใช้เวลา ผมก็เทียบเคียงว่า ถ้าถึงเป็นเทคโนโลจิสต์ (Technologist) มันคิดอะไรด้วยตัวเอง มันน่าจะถึง ๔.๐ ได้แล้ว แล้วมันจะนําไปสู่สตาร์ตอัป (Startup) ได้แล้ว ผมมีข้อเสนออันนี้มีข้อเสนอให้กรรมาธิการ ลองไปคิดดู อย่าเพิ่งเชื่อตามผมนะครับ แล้วประชาชนที่ฟังอยู่บ้านก็อย่าเชื่อตามผมนะครับ
๑. ต้องกําหนดให้ชัดเจนว่าแต่ละปีควรมีนักศึกษาในระบบทวิภาคีในแต่ละ ระดับจํานวนเท่าไร จะจบเท่าไร แยกตามพื้นที่ภาคเหนือ ภาคกลาง ภาคต่าง ๆ นะครับ ถ้าท่านไปเอาโรงเรียนแถวจังหวัดแม่ฮ่องสอน แล้วบอกทวิภาคี สถานประกอบการเกือบจะ ไม่มีเลย ก็ลําบากนะครับ แล้วจะต้องบอกเลยว่าสาขาไหนบ้าง ให้เป็นรูปธรรม ไม่ใช่เสนอ ลอย ๆ ว่าจะต้องเอาโรงเรียนจาก ๑๐๐ แห่ง เป็น ๒๐๐ แห่ง ไม่ใช่ครับ ถ้าถามผมนะ มันต้องมีเริ่มจากอินพุต (Input) เอาต์พุต (Output) คือถ้าฝึกมันต้องมีเอาต์คัม (Outcome) แล้วก็ออกไปทํางานได้นะครับ
๒. ต้องเตรียมบุคลากรทางการศึกษาให้พร้อมสําหรับการสอนในระบบทวิภาคี ที่ผมพูดเรื่องนี้ก็คือว่าถ้าอาจารย์ไม่เคยสอนในระบบทวิภาคี ผมว่าลําบาก ในสาขาต่าง ๆ ผมยกตัวอย่างก็ได้ว่าวิชาชีพที่เขาจะต้องเบดไซด์สตัดดี (Bedside Study) คือแพทย์ ใครที่จบ แพทย์ที่นี่เขาก็ต้องเรียนกับอะไร คนป่วย ถูกไหมครับ เรียนกับศพครูใหญ่นะ อันนี้ก็เหมือนกัน ครูบาอาจารย์ที่นี่ก็จะต้องไปมีการอบรม ๑. มีความรู้ในเชิงวิชาการแน่น ๒. ต้องเข้าใจว่าทวิภาคีคืออะไร ไม่ใช่ว่าผมไม่ชอบนายจ้างคนนี้ ผมไม่อยากร่วมมือด้วย อย่างนี้ไม่ได้ ๓. ครูสําคัญที่สุด ครูต้องมีจิตวิญญาณที่จะเป็นครูนะ ผมไม่มั่นใจว่า จิตวิญญาณครูเดี๋ยวนี้มันยังมีครบไหม ถ้าไม่มีจิตวิญญาณของการเป็นครู ทวิภาคีอย่างไร ก็ไปไม่ได้ ผมไม่บังอาจที่จะไปทํามะพร้าวห้าวไปขายสวน ขอฝากท่านกรรมาธิการไปแล้วกัน แถมอีกนิดหนึ่งนอกจากมี ๓ ข้อนี้แล้ว ข้อที่ ๔ ต้องมีปัจจัยคือเงิน คือไปซื้อเครื่องไม้เครื่องมือ ตั้งแต่เครื่องมือที่ราคาเป็นร้อย เมื่อสักครู่ตัวเมคคาทรอนิกส์ (Mechatronics) กับซีเอ็มซี (CMC) ท่านรู้ไหมตัวละ ๑๑ ล้านบาท ผมเคยซื้อเมื่อเป็นอธิบดีกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน ผลิตชิ้นงานได้เลย แล้วผมไปดูบริษัทเบนซ์ (Benz) ที่เมืองสตุ๊ตการ์ต คณะวิศวกรรมศาสตร์ ผลิตชิ้นงานให้เลยแล้วก็คิดเงิน
ต่อไปครับ อันนี้มาถึงประเทศไทยหน่อย ประเทศไทยเราเป็นประเทศกสิกรรม พื้นฐาน ประชาชนส่วนใหญ่เป็นประเทศกสิกรรม เราจะปล่อยให้ปลูกข้าว ปลูกพืชธัญญาหาร อย่างนี้หรือครับ แล้วก็ขายได้ราคาถูก ผมคิดว่าต้องก้าวไปอีกก้าวหนึ่งแล้วว่าจะทําอย่างไร ถึงได้แอดเดรสแวลู (Address Value) เข้าไปให้เป็นระดับเวิลด์คลาส (World Class) ได้ ในอนาคตเกษตรกรไทยนะครับ ผมยกตัวอย่างเลย ฟาร์มเมล่อนพันธุ์ดีที่สุดในประเทศไทย นี่เลยครับ ปลูกแบบอะไรรู้ไหมครับ คอนโทรล (Control) อุณหภูมิความชื้น ซ้ายมือท่าน เห็นไหมครับ คอนโทรล (Control) ปุ๋ยทุกอย่างนะครับ หรือเราเรียกว่าระบบอีแวปอเรต (Evaporate) ไก่เขาก็เลี้ยงด้วยคอนโทรล (Control) อยู่แบบนี้นะครับ ทํานองอย่างนี้ครับ แล้วขวามือคือผลผลิตออกกันยั้วเยี้ยเลย ท่านดูไว้แล้วกันนะครับ ขยายได้ไหมครับ จะเห็นเลยว่า ออกกันยั้วเยี้ยเลย แล้วสวยงาม นี่ส่งไปขายได้นะครับ ท่านอาจจะไม่รู้ว่านี่ฟาร์มของใคร ขอภาพต่อไปครับ นี่เลยเจ้าของฟาร์มนั่งอยู่ตรงนั้น ผมไม่บอกคนนั้นชื่ออะไร บอกเสียหน่อย ก็ดีท่านครับ เดี๋ยวหาว่าผมไม่มีความรู้ คือท่านเป็นรองประธาน สปท. ท่านอลงกรณ์ พลบุตร เมื่อวานท่านไลน์ (Line) เข้าไปในไลน์ (Line) ผมได้จังหวะเหมาะเลยกําลังหาอยู่ ก็เลยไลน์ (Line) ไปบอกท่านว่าขอรูปหน่อย ท่านเอาเฉพาะที่คลุม ๆ พลาสติกขอรูปท่านหน่อย ท่านไม่รู้หรอก แล้วผมก็ไม่บอกท่าน จนเดี๋ยวนี้ผมยังไม่ได้บอกท่านว่าผมจะเอามาทําอะไร ต้องขอประทานอภัยท่านอลงกรณ์
ภาพต่อไปครับ นี่คืออะไรครับ ของแท้ ๆ ผมกราบเรียนว่านี่คือของแท้เอามา ให้ท่านดู นี่คือแตงลูกละ ๒,๐๐๐-๓,๐๐๐ บาท ลูกนี้เกือบ ๓,๐๐๐ บาทคิดเป็นเงินไทย ผมอยากให้ทีวี (TV) ซูม (Zoom) มาตรงนี้เลย นี่คือตราเขาเลย ตราของบริษัทนี้เลยนะครับ เป็นภาษาญี่ปุ่น ด้านหลังบอกเลยว่ามีคุณค่าอาหารอะไรบ้าง ผลิตเมื่อไร ผลิตที่ไหน ระบบ อะไรนี่ครับ แล้วถามว่าผมเอามาทําไม ผมอยากกราบเรียนว่าผมไปประเทศญี่ปุ่นครั้งแรก ไปอยู่กับเกษตรกรเขา ปี ๒๕๑๗ นะครับ ผมไม่ได้ไปคนเดียว ไปกับหลายคน เป็นอดีต อธิการบดีก็มีนะครับ และอาจารย์ก็มี แตงไทยบ้านเขาแข็งกระด้าง กินไม่ได้ สู้แตงไทย ประเทศไทยไม่ได้เลย ผมไม่กินเลยและผมก็ทิ้ง จากวันนั้นถึงวันนี้ประเทศญี่ปุ่นพัฒนา แตงไทยเป็นอย่างนี้แล้ว แล้วขายไปทั่วโลกราคาแพงนะครับ ที่ผมต้องเอาหนังสือพิมพ์ อะไรต่ออะไรห่อมันก็คือมันต้องแพกเกจจิง (Packaging) ดี เขาแพกเกจจิง (Packaging) มาแล้ว แต่ผมกลัวมันช้ําเพราะของมันแพงครับ แล้วผมก็เอามาเป็นตัวอย่างให้ท่านเห็นว่า เราทําได้ ทําไมเราจะไม่ทําเกษตรกรไทยให้ไปสู่เวิลด์คลาส (World Class) ละครับ ผมอยาก กราบเรียนว่ารูปเหล่านี้อะไรต่ออะไรเหล่านี้ ผมพร้อมที่จะให้ท่านกรรมาธิการเอาไปใช้ เป็นประโยชน์โดยไม่คิดค่าลิขสิทธิ์นะครับ แล้วผมอยากกราบเรียนต่อไปว่าเราจะทําอย่างไร ถึงให้เกษตรกรเมื่อจบไปแล้วเขาไม่ต้องกลับไปอยู่โรงงาน ให้เขาไปทําด้วยตัวเขาเอง ถ้าทําด้วยตนเองมันก็จะมีลักษณะของการส่งเสริมเป็นระบบ แต่อย่างไรก็ตามถ้าจะทําอย่างนี้ กระทรวงศึกษาธิการทําคนเดียวไม่ได้หรอกครับ ผมอยากกราบเรียนว่าทุกภาคส่วนของ ประเทศไทยต้องร่วมกัน โดยเฉพาะถ้าสาขาเกษตรกรรม กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ต้องเข้ามาร่วมมือ และกระทรวงพาณิชย์ต้องเข้ามาหาตลาดทําให้เป็นระบบครบวงจร ถามว่าทําให้เป็นระบบครบวงจรทําไม เพราะมันต้องมีตลาด ถ้ามันไม่มีตลาด ท่านไปปลูก ไม่ได้หรอกครับ
สุดท้ายผมอยากจะกราบเรียนว่า แรงงานสร้างชาติที่ผมบอกแล้ว อาชีวศึกษา จะเข้มแข็ง เมื่อไรที่อาชีวศึกษาเข้มแข็งแล้ว ผมอยากกราบเรียนว่าชาติบ้านเมืองจะไป ข้างหน้าได้ และถ้าอาชีวศึกษาเข้มแข็ง ไม่ใช่อาชีวศึกษาอย่างเดียวนะ คนที่อยู่ประเทศไทย ที่จบ ไม่ว่าชั้นไหนแล้วเข้มแข็ง มั่นคง เขามีเงินเดือนดี ครอบครัวดี ประเทศชาติเรามันต้อง มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน อย่างที่ท่านนายกรัฐมนตรี ท่านประยุทธ์ จันทร์โอชา ตั้งสโลแกน (Slogan) ไว้แน่นอน ผมขออาราธนาคุณพระศรีรัตนตรัยและสิ่งศักดิ์สิทธิ์ในสากลโลก ตลอดจนบุญบารมีแห่งองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และพระราชวงศ์ทุกพระองค์ จงดลบันดาลให้โครงการทวิภาคีของประเทศไทยจงเจริญครับ ขอบคุณมากครับ