อลงกรณ์ ชูแนวคิดบริหารแรงงานต่างด้าวแบบยั่งยืน เน้นระบบเปิด-เป็นธรรม

ขอบคุณท่านเลิศรัตน์นะครับ รักษาเวลาได้ยอดเยี่ยมมาก ต่อไปจะเป็นสมาชิก ท่านสุดท้ายนะครับ ผมจะเริ่มส่งสัญญาณการลงมติไปยังห้องประชุมต่าง ๆ ใน ๓ อาคารของ รัฐสภานะครับ ขอเชิญท่าน พลตํารวจโท สุวิระ ทรงเมตตา ผู้ช่วยผู้บัญชาการตํารวจ แห่งชาติครับ

พลตํารวจโท สุวิระ ทรงเมตตา : เรียนท่านประธาน ท่านสมาชิกสภา ขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศผู้ทรงเกียรติที่เคารพทุกท่าน ผม พลตํารวจโท สุวิระ ทรงเมตตา ผู้ช่วยผู้บัญชาการตํารวจแห่งชาติ สมาชิกลําดับที่ ๑๗๖ และอดีตเคยเป็นผู้บังคับการ ตํารวจภูธรจังหวัดตราดและจังหวัดสมุทรปราการ ซึ่งมีปัญหาเรื่องแรงงานต่างด้าว แล้วก็ เกี่ยวข้องกับแรงงานต่างด้าวมา วันนี้ผมดีใจมากครับที่สิ่งที่ผมเคยคิดจะทําแล้วก็เคยลงมือทํา เบื้องต้นแต่ไม่สําเร็จเมื่อครั้งเป็นผู้บังคับการตํารวจภูธรจังหวัดตราดเมื่อปี ๒๕๔๖ ครับ แต่วันนี้ทางคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านสังคมได้เสนอเรื่องนี้มา แล้วก็สิ่งที่ท่านเสนอมานี้นะครับผมอ่านในรายละเอียดที่นําเสนอมาทั้งหมด รวมตลอดถึง เพาเวอร์พอยต์ (PowerPoint) ที่ท่านนําเสนอนั้นถือว่าท่านได้ทําการวิเคราะห์ถึงปัญหา รากเหง้าที่แท้จริงของเรื่องแรงงานต่างด้าวได้อย่างดีนะครับ และเสนอแนวทางแก้ไข ได้อย่างถูกต้องแล้วก็ตรงประเด็นด้วยนะครับ ผมจะขอนําเสนอเพิ่มเติมเพื่อให้สมบูรณ์ยิ่งขึ้น นะครับ โดยผมจะนําเสนอในประเด็นต่าง ๆ ดังต่อไปนี้นะครับ ประเด็นแรกจะพูดถึงเรื่อง ความสําคัญของแรงงานต่างด้าว ประเด็นที่ ๒ พูดถึงเรื่องสถานการณ์ของแรงงานต่างด้าว ในปัจจุบันและในอนาคต ประเด็นที่ ๓ จะพูดถึงเรื่องในอดีตที่ผ่านมา มาตรการเรื่องความ มั่นคง ทําให้เกิดความมั่นคงหรือไม่มั่นคงกันแน่ และประเด็นที่ ๔ ขอเสนอแนะแนวทางเพื่อ เพิ่มประสิทธิภาพสูงสุดในการบริหารการจัดการแรงงานต่างด้าวดังนี้นะครับ

ในประเด็นแรกนี้นะครับความสําคัญของแรงงานต่างด้าว ทุกท่านคงทราบแล้ว นะครับว่าผมมั่นใจว่าทุกท่านที่อยู่ในห้องนี้จํานวนหลายท่านครับมีแรงงานต่างด้าวอยู่ในบ้าน แล้วก็ผมมั่นใจครับว่าในชีวิตประจําวันของท่านคงไม่มีใครที่ไม่ได้ใช้บริการแรงงานต่างด้าว ในประเทศไทย ท่านไปร้านอาหารเดี๋ยวนี้ก็เจอแรงงานต่างด้าวครับ ท่านตื่นนอนมานะครับ ก็อาจจะเจอการบริการของแรงงานต่างด้าวที่บ้านก็ได้นะครับ คนงานในบ้านของท่าน พอไป ร้านอาหารก็เจอครับบริกรในร้านอาหาร รถของท่านจะซ่อม ไปอู่ซ่อมก็เจอครับ ไม่ว่าท่านจะ ไปไหนเจอหมดครับ และขอเรียนนะครับว่าแรงงานต่างด้าวนั้นในปัจจุบันนี้ถ้าไม่มีแรงงาน ต่างด้าว เศรษฐกิจไทยอัมพาตแน่ครับ อาคารใหญ่ ๆ ปัจจุบันนี้ทุกอาคารครับล้วนต้องใช้ แรงงานต่างด้าว อาหารที่ท่านทานถ้าไม่มีแรงงานต่างด้าวในเรือประมงเราคงไม่มีปลาทะเล สด ๆ ทานกัน ท่านทราบไหมครับว่าแรงงานต่างด้าวนั้นต่างประเทศเขาปฏิบัติกันอย่างไร ผมขอนําเรื่องจริงมานะครับ ผมไปประชุมตํารวจอาเซียน (ASEAN) เราเคยขอความร่วมมือ ประเทศเพื่อนบ้านเราบางประเทศขอให้ช่วยตรวจสอบทําประวัติแรงงานต่างด้าวที่เข้ามา จากประเทศเพื่อนบ้านอีกประเทศอื่น ๆ ท่านทราบไหมครับว่าทางการตํารวจเขาตอบว่า อย่างไร เขาบอกว่าเขาจะไปยุ่งเกี่ยวกับแรงงานต่างด้าวเฉพาะแรงงานต่างด้าวที่ทํางาน ในสถานบริการอยู่ในเมืองเท่านั้น ส่วนที่ทํางานการเกษตรนั้นเป็นนโยบายของรัฐบาลห้ามไป รบกวน ห้ามไปก่อให้เกิดอุปสรรค นี่ครับขนาดขอเพื่อทําประวัติและขอเพื่อตรวจปัสสาวะ เพราะทราบว่าแรงงานต่างด้าวอาจจะมีการลักลอบขนยาเสพติดจากประเทศไทยเข้าไปยัง ประเทศเพื่อนบ้าน อันนี้พูดเรื่องจริงนะครับ เราขอแค่นี้เขายังทําให้ไม่ได้นะครับ นั่นคือแสดงว่า เขาดูแล เขาบอกไว้เลยนะครับว่าถ้าประเทศของเขาไม่มีแรงงานต่างด้าวเขาวิกฤติครับ ทีนี้ มาย้อนดูประเทศไทยครับ ที่จริงประเทศไทยเรามีความจําเป็นต้องใช้แรงงานต่างด้าว แล้วก็ ขอเรียนนะครับว่าแรงงานต่างด้าวนั้นทุกวันนี้ในประเทศไทยมีทั้งถูกกฎหมายและไม่ถูก กฎหมาย ไม่ถูกกฎหมายอาจจะมีมากกว่าถูกกฎหมายครับ เพราะฉะนั้นในเรื่องแรก ความสําคัญแรงงานต่างด้าวนะครับ

ในประเด็นที่ ๒ สถานการณ์แรงงานต่างด้าวในปัจจุบันและในอนาคต ขณะนี้ แรงงานต่างด้าวที่มาจากประเทศเพื่อนบ้านเรา ด้านซ้ายด้านขวาถือว่าเป็นแหล่งใหญ่และเป็น กลุ่มคนใหญ่ที่เข้ามาทํางานในประเทศไทย ทั้งด้านซ้ายและด้านขวาของประเทศไทยขณะนี้ เศรษฐกิจเขาดีขึ้นมาก เขากําลังจะเปลี่ยนเป็นประเทศที่น่าอยู่ เป็นประเทศที่มีงานทํา ท่านทราบไหมครับว่าแรงงานต่างด้าวกลับไปประเทศเขาเหล่านั้นเป็นจํานวนมาก และได้มี การก่อสร้างโรงงาน มีการสร้างงานตามแนวตะเข็บชายแดนที่ก่อนจะข้ามมาประเทศไทย แรงงานต่างด้าวเขาชอบที่จะทํางานในประเทศเขามากกว่าที่จะมาทํางานในประเทศไทย เพราะฉะนั้นแรงงานต่างด้าวในประเทศไทย ในอดีตนั้นเราจะกด เราจะเอาเปรียบเขา อย่างไรก็ตาม เราจะปฏิบัติกับเขาลําบากยากเข็ญอย่างไรก็ตาม เขาก็ยังมาทํางานเพราะ เขาไม่มีที่ไป เขาไม่มีที่ทํางาน เขาไม่มีรายได้ แต่ ณ วันนี้เขาเริ่มมีทางเลือก ดังนั้นยุทธวิธี ของไทยตอนนี้จะต้องเปลี่ยนจากระบบที่ใช้การให้บริการแบบระบบราชการที่ไม่ได้บริการ มาเปลี่ยนใหม่เป็นบริการ เพราะมิเช่นนั้นแล้วเขาจะเลือกไปประเทศอื่นที่ค่าตอบแทนสูงกว่า และบริการเขาดีกว่า และคุณภาพชีวิตในการทํางานดีกว่า อันนี้คือสถานการณ์ที่จะเกิดขึ้น ในอนาคตนะครับ

ในประเด็นที่ ๓ ในอดีตที่ผ่านมานั้น เราพยายามออกมาตรการต่าง ๆ โดยอ้างว่าเพื่อความมั่นคงของชาติ แต่มาตรการที่ออกมานั้นกลับจูงใจให้นายจ้างใช้แรงงาน ต่างด้าวผิดกฎหมายกับจูงใจให้แรงงานต่างด้าวนั้นหลบหนีเข้าเมือง แล้วก็อยู่อย่างไม่ถูกต้อง เพราะ ๑. ขั้นตอนที่มากหลายขั้นตอน ๒. ช่วงเวลาที่เปิด ๓. ประเภทที่เปิด ตรงนี้ล่ะครับ เปิดโอกาสให้เจ้าหน้าที่ของรัฐที่เกี่ยวข้องนั้นแสวงหาผลประโยชน์ แต่ตามแนวทางที่ท่าน เสนอมานี่นะครับจะแก้ไขปัญหาในเรื่องนี้ได้คือเปิดมันตลอดเวลา แล้วก็ให้เขาได้จดทะเบียน ได้ง่ายขึ้น แล้วก็ทําให้คนที่จดทะเบียนแล้วไม่เป็นคนผิดแรงงานต่างด้าวผิดกฎหมายได้ง่าย เพราะฉะนั้นตรงนี้ก็ถือว่าเป็นส่วนช่วยได้มากนะครับ ในเรื่องของความไม่สะดวกไม่ทั่วถึง ในอดีต แล้วก็ไม่สอดคล้องกับความเป็นจริงและความเป็นธรรมชาติ แล้วก็ขั้นตอนที่ยาวนาน ตรงนี้เป็นเรื่องที่เป็นปัญหาที่จะต้องแก้ไข แล้วก็ทราบว่าท่านเสนอแก้ไขมาแล้วนะครับ ผมขอเสนอแนะดังนี้

ในประเด็นที่ ๔ คือเสนอแนะเพื่อคุณภาพสูงสุดในการบริหารจัดการแรงงาน ต่างด้าวเพื่อประโยชน์สูงสุดของทางเศรษฐกิจและความมั่นคงของชาติ และเพื่อคุณภาพชีวิต ที่ดีของคนไทยทุกคนดังนี้

๑. นอกเหนือจากที่ท่านรับจดทะเบียนที่ตามแนวด่านตรวจคนเข้าเมือง ชายแดนแล้ว ขอเพิ่มจุดจดทะเบียน ณ สถานทูตไทยประจําในประเทศเพื่อนบ้านนั้น ๆ

๒. ให้บริการแบบ วัน สตอป เซอร์วิส (One Stop Service) แบบออนไลน์ (Online) เหมือนกับการขอวีซ่า (Visa) คือในเรื่องของการตรวจประวัติ ผมมั่นใจว่า ในปัจจุบันนี้เทคโนโลยีไปไกลมากไม่จําเป็นต้องมาที่ตํารวจสันติบาลก็ได้ครับ ไม่จําเป็นที่ไป โรงพักก็ได้ สามารถตรวจในระบบออนไลน์ (Online) ก็ได้ และการขออนุญาตต่าง ๆ ตรวจสอบต่าง ๆ ก็สามารถดําเนินการโดยระบบออนไลน์ (Online) ได้ การตรวจร่างกาย ก็ไม่จําเป็นต้องมาตรวจที่ประเทศไทยก็ได้ เขาตรวจที่โรงพยาบาลของรัฐที่ได้มาตรฐานของ ประเทศเขาก็ได้ก่อนที่จะมายื่นวีซ่า (Visa) ผมอาจจะเรียกว่าวีซ่า (Visa) คือวีซ่า (Visa) ทํางานต่างด้าว เพราะฉะนั้นจะทําให้เกิดการสกรีน (Screen) ในต่างประเทศเสียเรียบร้อย ก่อนที่จะเข้ามาประเทศไทย แต่ถ้าปล่อยให้แรงงานต่างด้าวที่เป็นโรคติดต่อ ไม่ว่าจะเป็น โรคมาลาเรียหรือโรคอะไรก็ตามเข้ามาในประเทศไทยแล้วมาตรวจยังโรงพยาบาลจังหวัดของ ประเทศไทย โรคมันติดต่อแล้วครับ แล้วเมื่อตรวจพบว่าเขาเป็นแล้วส่งกลับไป อันนี้ผม ไม่แน่ใจว่าเรื่องสิทธิมนุษยชนจะเข้ามาเกี่ยวข้องหรือเปล่า เพราะฉะนั้นตรงนี้ผมอยากให้ สกรีน (Screen) เสียก่อน ก่อนที่จะเข้ามาครับ

๓. เปิดศูนย์บริการแรงงานต่างด้าวที่เข้ามาทํางานในประเทศไทย และที่ทํางาน ในประเทศไทยอยู่แล้วอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ด้วยการจัดตั้งศูนย์ดังนี้นะครับ การโอนเงิน กลับบ้าน ตอนนี้มีปัญหามากครับ ผมเป็นผู้การจังหวัดสมุทรปราการผมเจอมากก็คือว่า แรงงานต่างด้าวถูกฉ้อโกง เพราะมีนายหน้าพา แล้วก็นายหน้ารับโอนเงินกลับบ้าน แต่เงิน ไม่ถึงบ้านครับ แต่แรงงานต่างด้าวจ่ายเงินให้กับนายหน้าไปแล้ว แล้วมันจะเกิดกระบวนการ อีกหลายกระบวนการในกรณีที่มีคนมาก ๆ แล้วโอนออกต่างประเทศ ตรงนี้ต้องมี จุดให้บริการเขานะครับ อันที่ ๒ ให้บริการในกรณีที่เขาถูกล่วงละเมิดในสิทธิเสรีภาพ ชีวิตและร่างกาย ต้องมีจุดที่ให้เขาปรึกษา มีจุดให้เขาร้องขอความช่วยเหลือ ถ้าเราไม่ตั้ง จุดบริการเหล่านี้ สิ่งที่จะไปร้องขอความช่วยเหลือก็คือองค์กรระหว่างประเทศ และนั่นก็จะ มาถึงเรื่องการค้ามนุษย์ในที่สุด แต่ถ้าเรามีเปิดช่องให้เขาได้แจ้งข้อมูลข่าวสาร กระบวนการ ค้ามนุษย์จะได้เกิดไม่ได้ครับ และอีกส่วนหนึ่งที่จะต้องตั้งศูนย์บริการเขา ก็คือการถูกฉ้อโกง แรงงานต่างด้าวน่าสงสารมากครับ ถูกฉ้อโกงโดยเฉพาะอย่างยิ่งกับคนต่างชาติด้วยกันเอง มากครับ และรวมทั้งคนไทย รวมทั้งนายจ้างด้วย เราก็ต้องตั้งศูนย์บริการเขา แล้วก็อีกส่วนหนึ่ง นะครับ แรงงานต่างด้าวที่เดินทางกลับบ้านถ้าจะมีศูนย์บริการก็จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่ง แทนที่เขาจะถูกเอารัดเอาเปรียบจากกระบวนการเหมารถส่งนะครับ แล้วรวมตลอดถึง ควรจะตั้งศูนย์ติดต่อสื่อสารประสานงานระหว่างเขากลับบ้าน เพื่อจะได้ให้เขามีคุณภาพชีวิต ในการทํางานที่ดีขึ้น

๔. จูงใจและออกมาตรการบังคับให้แรงงานต่างด้าวที่ผิดกฎหมายให้เข้ามา อยู่ในระบบและเป็นแรงงานต่างด้าวที่ถูกกฎหมาย ตรงนี้จะแก้ไขปัญหาได้ และผมมั่นใจว่า แรงงานต่างด้าวผิดกฎหมายมีมากกว่าถูกกฎหมายครับ ตรงนี้ก็จะทําให้ผู้ที่ไม่ได้อยู่ในระบบ เข้ามาอยู่ในระบบ และเราสามารถกํากับดูแลและควบคุมได้ครับ

๕. จัดระบบบริหารลูกของแรงงานต่างด้าวที่เกิดในประเทศไทยเพื่อความ มั่นคงของชาติครับ ผมเป็นผู้ว่าราชการจังหวัดตราดนั้นบางโรงเรียนลูกแรงงานต่างด้าว แทบทั้งโรงเรียนเลย เพราะฉะนั้นตรงนี้ต้องจัดระบบเพื่อความมั่นคงของชาติ

๖. จัดระบบคัดกรองควบคุมการกํากับดูแลผู้ติดตามแรงงานต่างด้าวที่ตาม แรงงานเข้ามา เราจะบริหารจัดการเขาอย่างไร เราจะคัดกรองเขาเข้ามาอย่างไรว่าให้เข้ามา ได้หรือไม่ได้ เราคงจะให้เข้าได้เฉพาะที่จําเป็นและต้องคัดกรอง แต่ไม่ใช่ว่าลูกหลาน ญาติพี่น้องเข้ามาแล้วก็มาก่ออาชญากรรม อันนี้ต้องมีระบบคัดกรองครับ

๗. จัดทําประวัติบุคคลแรงงานต่างด้าวและผู้ติดตามเมื่อความปลอดภัยของ ประชาชนและความมั่นคงของชาติคงต้องจัดเข้าระบบประวัติเช่นเดียวกันครับ ในระบบ ประวัตินั้นมีอะไรบ้างก็ขอแนะนําพิมพ์ลายนิ้วมือทั้ง ๑๐ นิ้ว ต้องทําครับ เพื่อเอาไว้ตรวจสอบ ประวัติในเรื่องของก่ออาชญากรรมและมีลายมือแฝง เราจะได้ตรวจสอบได้ และเป็นการ ป้องปรามครับ เมื่อเขาถูกพิมพ์ลายนิ้วมือ ๑๐ นิ้วนี่โอกาสที่เขาจะกระทําอาชญากรรม เขาจะยับยั้งชั่งใจ เพราะว่าเขารู้ว่าเขาถูกเก็บประวัติไว้แล้ว ภาพถ่ายครับ และถ้าในอนาคต การตรวจดีเอ็นเอ (DNA) ราคามันถูกลงก็เก็บดีเอ็นเอ (DNA) ด้วย

๘. ที่จะต้องเก็บครับ เชื่อมโยงข้อมูลทะเบียนราษฎร์ของประเทศเพื่อนบ้าน ถ้าเขาเข้าระบบแล้ว และการขอวีซ่า (VISA) ทํางานต่างชาติ แรงงานต่างด้าวที่สถานทูตนี่ ดีอย่างหนึ่งครับ ถ้าเขาไม่มีทะเบียนบ้าน ไม่มีพาสปอร์ต (Passport) ขอเขาไม่ได้ ตรงนี้ทําให้ เราเชื่อมโยงย้อนกลับไปถึงทะเบียนราษฎร์เขาได้ แล้วก็ก่อเหตุในเมืองไทยหรือว่าเพื่อความ มั่นคงเราต้องการตรวจสอบเราสามารถตรวจสอบได้ครับ

๙. ในเรื่องของการจัดทําข้อมูลก็คือ นําระบบสารสนเทศของ ตม. มาใช้ หรือที่เรียกว่า พิบิกส์ (PIBICS) มาจากคําว่า เพอร์โซนัล ไอเดนทิฟิเคชัน แอนด์ แบล็กลิสต์ อิมมิเกรชัน คอนโทรล ซิสเต็ม (Personal Identification and Blacklist Immigration Control System) คือ เป็นแม่ข่ายที่เชื่อมโยงระบบคอมพิวเตอร์ของสํานักงานตรวจคนเข้าเมือง ทั่วประเทศ ในการเก็บข้อมูลบุคคลเข้าออกได้อย่างถูกต้องรวดเร็ว อีกทั้งยังจัดเก็บข้อมูล บุคคลต้องห้ามที่มีอันตรายไม่ให้เข้าประเทศ แต่เนื่องจากการจัดเก็บนี้ปัจจุบันมีน้อยครับ ถ้าจะเปิดแบบนี้จะต้องจัดทําฐานข้อมูลให้เพียงพอ โดยเอาข้อมูลที่ผมกล่าวแล้วสักครู่นี้ เข้ามาใส่ครับ แล้วก็จะสามารถตรวจสอบได้ทันทีว่าแรงงานต่างด้าวนี้มีประวัติหรือไม่ แล้วก็ ตรวจสอบได้ไม่ว่าจะผ่านแดน ผ่านด่านหรือกําลังทํางานอยู่นะครับ และประเด็นสุดท้ายครับ

ท่านกรุณาสรุปนะครับ

พลตํารวจโท สุวิระ ทรงเมตตา : ประเด็นสุดท้ายก็คือแก้ไขปัญหาการถูก ขูดรีดหรือเรียกเก็บผลประโยชน์โดยมิชอบด้วยกฎหมายจากทุกส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง อันเป็นอุปสรรคต่อการบริหารจัดการและการกํากับดูแลแรงงานต่างด้าวครับ ตรงนี้เป็น จุดสําคัญที่จะต้องแก้ไขแล้วต้องเอาจริงเอาจัง ด้วยมาตรการดังกล่าวนี้ก็จะทําให้ชื่อเสียง ของประเทศไทยนั้นไม่เสียหายแล้วก็เพื่อเศรษฐกิจของชาติและเพื่อความมั่นคงของชาติ ในระยะยาวครับ

ขอบคุณครับ เมื่อสมาชิกได้อภิปรายพอสมควรแล้วนะครับ และไม่มีสมาชิก ท่านใดจะประสงค์อภิปราย ผมขอปิดการอภิปรายนะครับ ต่อไปขอเชิญท่านประธาน กรรมาธิการได้กรุณาชี้แจงเฉพาะประเด็นที่เป็นคําถามโดยสังเขปนะครับ เชิญครับ