รังสรรค์ ชี้จัดซื้อจ้างรัฐรั่ว โปร่งใสน้อย หนุนตั้งหน่วยงานกลางตรวจสอบ

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพครับ ผม นายรังสรรค์ ศรีวรศาสตร์ สปท. หมายเลข ๑๒๒ ผมขอเรียนเสนอสภาพปัญหา และข้อสังเกตเกี่ยวกับการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐนะครับ สภาพปัญหาก็คือปัญหาการจัดซื้อ จัดจ้างภาครัฐ ตั้งแต่ที่เราใช้ระเบียบพัสดุมาตั้งแต่ปี ๒๕๓๕ ซึ่งก็มีการแก้ไขในส่วนที่ ไม่ถูกต้อง ที่เห็นว่ามันเป็นช่องโหว่ในการที่จะเอื้อประโยชน์ในการที่จะเกิดการทุจริต ในการจัดซื้อจัดจ้างได้นะครับ แล้วก็เป็นที่ทราบกันดีว่าปัญหาส่วนใหญ่ของการจัดซื้อจัดจ้าง หรือปัญหาของรัฐบาลที่ล้มแล้วล้มเล่า ที่ถูกอภิปรายไม่ไว้วางใจในที่ผ่าน ๆ มา ส่วนใหญ่ ก็เป็นปัญหาเรื่องการจัดซื้อจัดจ้างเกือบทั้งสิ้นนะครับ และที่ทําให้รัฐบาลที่แล้ว ๆ มาอยู่ไม่ได้ เพราะฉะนั้นเราได้แก้ปัญหาในเรื่องราคากลาง การทําราคากลางนี่ผมก็อยากจะเรียน ให้ท่านสมาชิกโดยผ่านท่านประธานว่าปัญหาเรื่องราคากลาง เราก็ได้เชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ไม่ว่าจะเป็นสภาวิศวกร สภาสถาปนิก สมาคมผู้รับเหมาก่อสร้างไทยในพระบรมราชูปถัมภ์ หรือหน่วยงานแม้แต่ที่มีงบประมาณในการจัดซื้อจัดจ้างเยอะ ๆ เช่น กรมชลประทาน กรมทางหลวง กรมโยธาธิการต่าง ๆ เอามาให้ข้อมูลและเอามาร่วมกันทําราคากลาง ในการจัดซื้อจัดจ้างนะครับ ซึ่งพอเราทําเสร็จแล้ว แต่ปัญหาที่มันเกิดว่าราคากลางนี้มันแพง เกินไป เพราะเขาก็นําระเบียบราคากลางของเรานี่ไปใช้ในลักษณะที่เบี่ยงเบน อย่างเช่น ผมจะยกตัวอย่างว่า การสร้างถนนแห่งหนึ่ง สมมุติสร้างแถวจังหวัดพระนครศรีอยุธยา แทนที่จะใช้หินจากจังหวัดสระบุรีซึ่งใกล้ที่สุด ก็บอกว่าต้องไปเอาหินจากโคราช หรือไปเอา หินจากจังหวัดชัยภูมิหรือที่ไหนมา ซึ่งระยะทางก็ไกลขึ้น เพราะฉะนั้นราคาน้ํามันที่คูณ ค่าขนส่งมันก็แพงขึ้นทําให้ราคากลางสูงกว่าความเป็นจริง เพราะจริง ๆ เขาอาจจะใช้หิน บริเวณนั้น อันนี้ยกตัวอย่างเป็นต้นนะครับ หรือบางอย่าง อย่างงานถนนกับงานอาคาร สภาพงานมันก็ไม่เหมือนกัน งานถนนเราสามารถที่จะเปิดหน้างานเพราะมันอยู่ในพื้นราบ เปิดหน้างานได้หลายจุดนะครับ มันก็ทําให้ไม่ต้องทําโอที (OT) หรือระยะเวลาการก่อสร้าง ก็สั้นลง แต่ในการทําราคากลางของหน่วยงานบอกว่าจะต้องจ้างโอที (OT) ต้องอะไรต่าง ๆ เพราะฉะนั้นค่าแรงมันก็จะสูงกว่าความเป็นจริง อันนี้ก็จะทําให้ราคากลางนี้สูงกว่าความเป็นจริง นะครับ ส่วนถ้าเป็นอาคารนี่มันไม่สามารถทําชั้น ๑ ให้ไปก่อสร้างชั้น ๑๐ ได้ มันต้องชั้น ๑ ชั้น ๒ ชั้น ๓ อันนี้มันก็ทําให้ เขาก็มีวิธีหลาย ๆ อย่างที่จะทําให้ราคากลางเบี่ยงเบนไปจาก ระเบียบ อันนี้เราก็พยายามที่จะแก้ไข อันนี้หน่วยงานจะต้องไม่ให้ความร่วมมือ ต้องเข้มงวด กับคณะกรรมการราคากลางที่หน่วยงานจัดตั้งขึ้นให้เป็นไปตามระเบียบนะครับ

ปัญหาอีกอันหนึ่งก็คือที่เกี่ยวกับชั้นผู้รับเหมา การจัดชั้นผู้รับเหมา บางหน่วยงาน หน่วยงานที่มีงบประมาณเยอะ ๆ จะมาจัดชั้นผู้รับเหมา คล้าย ๆ ว่าเป็นซุ้ม ของตัวเอง ผู้รับเหมาชั้น ๑ ชั้น ๒ ชั้น ๓ อันนี้ก็ทําให้ผู้รับเหมารายอื่น ๆ ไม่สามารถที่จะ เข้ามาประกวดราคาได้ ถ้าไม่อยู่ในกลุ่มของกรม กองนั้นนะครับ อันนี้ก็เป็นอันหนึ่งเท่าที่ เป็นข้อขัดข้องอย่างหนึ่งที่ผู้รับเหมารายอื่น ๆ ไม่สามารถที่จะเข้ามาแข่งขันราคาได้ อันนี้ ทางวิธีแก้ไขก็คือ ที่เราแก้เป็น ให้มีหน่วยงานกลางที่มาขึ้นทะเบียนผู้รับเหมาว่าเป็น ผู้รับสร้างทางชั้น ๑ ชั้น ๒ ชั้น ๓ หรือเป็นผู้รับเหมาอาคาร ชั้น ๑ ชั้น ๒ ชั้น ๓ อะไรทํานองนี้ ก็จะทําให้ใครจะใช้เรื่องธนาคาร ก็มาใช้ราคากลางหรือผู้รับเหมากลุ่มที่คณะกรรมการชุดนี้ ได้ทําขึ้น ซึ่งอาจจะต้องมีกรรมการหลาย ๆ หน่วยงานเข้ามาเกี่ยวข้อง ซึ่งในต่างประเทศ หลาย ๆ ประเทศ อย่างเช่นของประเทศสหรัฐอเมริกา เขาก็จะมีการว่าใครจะมาประมูลงาน กับรัฐ เขาจะต้องไปขึ้นทะเบียนกับรัฐบาลก่อนว่าเขามีสภาพอะไรต่าง ๆ มีความสามารถ ที่จะดําเนินการก่อสร้างหรือดําเนินการอะไรต่าง ๆ ให้เสร็จสิ้น ไม่ใช่ทํางานแล้วก็ทิ้งไป ระหว่างทาง ซึ่งเดี๋ยวนี้ถ้ามีปัญหาเรื่องเยอะแยะ ปัญหาเรื่องคนจัดฮั้วของแต่ละหน่วยงาน ซึ่งหลาย ๆ ท่านก็อาจจะทราบดี แต่ละหน่วยงานมันจะมีคนที่มีงานเยอะ ๆ จะมีคนจัดฮั้ว คนจัดฮั้ว ก็คือว่างานนี้แบ่งกันมีการเฉลี่ยงานให้ผู้รับเหมาในกลุ่มของตัวเอง อันนี้มันก็มี แล้วบางอย่างก็มี การข่มขู่คู่ต่อสู้ หรือเดี๋ยวนี้ก็มีวิธีการที่จะให้สถาบันการเงินเข้ามาร่วมมือด้วย ถ้าเป็นการที่ว่า เป็นบิด (Bid) ใหญ่ ๆ ว่าต้องการเงินทุนเยอะ ๆ หลาย ๆ หมื่นล้านบาท หลาย ๆ แสนล้านบาท ก็ไปคุยกับแบงก์ว่าไม่ให้แบงก์ปล่อยสินเชื่อ ไม่สนับสนุนทางการเงินกับคู่ต่อสู้ อันนี้ทําให้ คู่ต่อสู้ไม่สามารถที่จะเข้ามาประมูลงานได้ อันนี้ส่วนใหญ่จะเป็นโครงการใหญ่ ๆ ที่จะต้องใช้ แหล่งเงินทุนหรือทางหน่วยงานอาจจะให้ต้องส่งแหล่งที่มาของเงินทุนที่จะมาใช้ในการ ดําเนินการ ถ้าหาแหล่งแบงก์สนับสนุนไม่ได้ ก็เกิดมีปัญหา ก็ไม่สามารถที่จะไปแข่งขันได้ นะครับ หรือบางทีตอนที่เราใช้ระบบอีอ๊อกชัน (e-Auction) ตอนนั้น ซึ่งเราก็มีตลาดกลาง ตลาดกลางบางครั้งก็ขายข้อมูลว่าช่วงนี้บริษัทนี้เคาะเท่านี้ บริษัทนี้เคาะเท่าไร ทั้ง ๆ ที่ห้าม เอาเครื่องมือสื่อสารเข้าไปแล้ว เขาก็มีวิธีของเขานะครับ สามารถที่จะเอาข้อมูลต่าง ๆ ไปให้กับผู้ประมูลได้ ผู้ประมูลรายอื่นได้ ที่ให้สินบนหรือให้อะไรหรือผลประโยชน์กับเขา ซึ่งอันนี้เราก็มีการเปลี่ยนแปลงที่มา ตอนนี้เราเป็นระบบอีบิดดิง (e-Bidding) ใช่ไหมครับ ทางรัฐบาล ทางกรมบัญชีกลาง กระทรวงการคลังก็ได้นําระบบอีบิดดิง (e-Bidding) ก็คือ จะไม่ให้ผู้เข้าร่วมประมูลรู้ว่าใครที่มาซื้อซองบ้าง ใครที่มาแข่งขันในการประมูลครั้งนี้ ทําให้ ไม่สามารถที่จะไปจัดฮั้วหรือไปอะไรได้นะครับ แต่มันก็มีข้อมูลบางข้อมูลบางส่วนหลุดรอด ออกไปข้างนอก ซึ่งกรมบัญชีกลางหรือกระทรวงการคลังก็ได้มีการดําเนินการที่จะสอบสวน เอาข้อเท็จจริงมา ก็ทราบว่ามีกลุ่มบุคคลที่สามารถที่จะเข้าไปถึงข้อมูลอันนี้ได้ แล้วก็ เอาข้อมูลนี้มาเปิดเผยนะครับ อันนี้กระทรวงการคลังตอนที่ผมอยู่ก็ไม่ได้นิ่งนอนใจในส่วนนี้ เราก็ได้ดําเนินการไปอย่างจริงจังนะครับ เมื่อสักครู่มีท่าน สปท. บางท่านที่ได้พูดถึงว่า ตอนกรณีน้ําท่วมทางกรมบัญชีกลางได้อนุมัติใช้วิธีพิเศษ ซึ่งก่อให้เกิดปัญหาการทุจริตได้ ซึ่งเราก็มองเห็น เราก็พอมองเห็นว่าทําไมเราต้องใช้วิธีพิเศษ เพราะน้ําท่วมมันเป็นปัญหา เร่งด่วน ถ้าเราไปใช้วิธีจัดซื้อจัดจ้างโดยปกติ ซึ่งโดยปกติต้องใช้เวลาถึง ๘๐ วัน หรือ ๙๐ วัน เราก็ลดขั้นตอนกันมาจนเหลือ ๒๐ วัน ๓๐ วันแล้วนะครับ บางวันเราก็เว้นให้ แต่บางครั้ง มันก็ยังไม่ทันกับความเดือดร้อนของประชาชน ซึ่งในส่วนนี้อย่างถุงยังชีพ วันนี้เขาไม่มีข้าวหุง ไม่มีน้ําดื่ม ไม่มีอาหารที่จะทาน อันนี้ก็ต้องปล่อยให้เขาใช้วิธีพิเศษไป แต่ทีนี้ว่าวิธีพิเศษเราก็ต้อง ดูว่ามันคุ้มไหม ในส่วนอีกอันหนึ่งก็คือเรื่องเกี่ยวกับคณะกรรมการต่าง ๆ ของหน่วยงานกลาง ก็คือกรมบัญชีกลาง ซึ่งเป็นหน่วยงานกลางหน่วยงานหนึ่งเข้ามาดูแลนะครับ ซึ่งมันก็ต้องมี เจ้าภาพรับผิดชอบ ถามว่ากรมบัญชีกลางดูแลหน่วยงานเดียวหรือเปล่า ไม่ใช่นะครับ กรมบัญชีกลางก็จะมีผู้แทนจาก สตง. ผู้แทนจาก ป.ป.ช. ผู้แทนจากอัยการ จากสํานัก งบประมาณ จากสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย จากสมาคมอุตสาหกรรมก่อสร้างไทย หลายหน่วยงานจากอัยการก็เข้ามาเป็นกรรมการในการพิจารณาเรื่องเกี่ยวกับปัญหาในการ จัดซื้อจัดจ้างต่าง ๆ ในการทําราคากลางร่วมมือในการป้องกันการทุจริต มีท่าน สปท. บางท่านพูดถึงเรื่องค่าตอบแทน เรื่องเจ้าหน้าที่พัสดุนะครับ ซึ่งอันนี้ ทางกรมบัญชีกลางก็ได้ต่อสู้ ได้คุยกับทางสํานักงาน ก.พ. นะครับว่าเจ้าหน้าที่พัสดุ คือเวลาประชุมก็ไม่ได้เบี้ยประชุม ทั้ง ๆ ที่กรรมการชุดอื่นเขาได้เบี้ยประชุมกัน แต่ความรับผิดชอบเจ้าหน้าที่พัสดุมีอยู่มากนะครับ เราก็มีการอบรมให้ความรู้เพิ่มเติม กับเจ้าหน้าที่พัสดุทุกท่าน แต่ปรากฏว่าเขาไม่ได้รับผลตอบแทนที่เขาบอกกับความเสี่ยง ที่เข้าไปทํางานในด้านนี้ ส่วนเรื่องเกี่ยวกับปัญหาเรื่องเงินกู้ บางครั้งเงื่อนไขในการที่เขา ให้เงินกู้เรา ต่างประเทศให้เงินกู้เราเขาบอกว่าต้องใช้ผู้รับเหมาของประเทศของเจ้าของเงินกู้ อันนี้ก็เป็นปัญหาที่ว่าเราไม่สามารถที่จะไปดูคุมราคาที่ผู้รับเหมาของต่างประเทศนั้นที่เข้ามา สู้ราคากลาง ก็เรียนท่านประธานเพื่อทราบข้อปัญหาแล้วก็ข้อสังเกตเพียงเท่านี้ครับ ขอบคุณครับ