พรพันธุ์ เสนอตั้งคณะกรรมการนโยบายสุขภาพชาติ หวังลดซ้ำซ้อน-เพิ่มประสิทธิภาพ

กราบเรียนท่านประธาน ที่เคารพ ดิฉัน แพทย์หญิงพรพันธุ์ บุณยรัตพันธุ์ สมาชิก สปท. นะคะ ดิฉันต้องขอขอบคุณ ทุกท่านที่ได้ให้ข้อเสนอแนะแล้วก็ข้อคิดเห็น ซึ่งเป็นประโยชน์มากนะคะ เริ่มต้นตั้งแต่ ท่านอดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข ท่านวิทยา แก้วภราดัย ซึ่งท่านก็ได้สนับสนุน ในหลักการนะคะ ท่านทําให้เราได้อะแวร์ (Aware) ในเรื่องปัญหาใหญ่ของประเทศขณะนี้ ก็คือปัญหาของผู้สูงอายุนะคะ แล้วก็ท่านก็สนับสนุนให้ดูแลการบริการให้มีประสิทธิภาพ มากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะการป้องกันการแออัดยัดเยียด แล้วก็ให้ใช้จ่ายงบประมาณอย่างคุ้มค่า ถูกต้องแล้วก็โปร่งใสนะคะ โดยเฉพาะการดูแลบุคลากรทางด้านการแพทย์และทางด้าน สาธารณสุข เช่น แพทย์และพยาบาล ให้เขามีคุณภาพชีวิตที่ดีแล้วก็มีสวัสดิภาพหรือมีความ มั่นคงในการประกอบอาชีพนะคะ สิ่งเหล่านี้ก็เป็นสิ่งที่เราก็ได้คิดอยู่ในการปฏิรูปด้วย เช่นเดียวกันนะคะ รายละเอียดทั้งหลายก็คงจะตามมาในการปฏิรูปเรื่องอื่น ๆ ต่อไปนะคะ

ส่วนท่าน พลอากาศตรี เฉลิมชัย เครืองาม ก็ต้องขอขอบคุณที่ช่วยอภิปราย ให้เห็นความจําเป็นที่จะต้องมีคณะกรรมการกําหนดนโยบายสุขภาพในระดับชาตินะคะ ท่านก็ได้ชี้แจงที่ชัดเจน

สําหรับท่านคุณหมออําพล จินดาวัฒนะ นะคะ ท่านก็กรุณาทําให้เราได้ กลับมาต้องทําความกระจ่างให้ท่านว่าเราจะกัฟเวิร์นแนนซ์ ฟอร์ เฮลท์ (Governance for Health) หรือว่าเราจะกัฟเวิร์นแนนซ์ (Governance) ในระบบสุขภาพนะคะ ระบบบริการ สุขภาพ ก็ต้องเรียนตอบท่านว่าทั้ง ๒ นะคะ ทําทั้ง ๒ เรื่องเลยนะคะในเรื่องของกรรมการนี้ เพราะว่านโยบายหลัก หรือว่าวัตถุประสงค์ที่สําคัญที่สุดของการปฏิรูประบบสาธารณสุข เขายังใช้ชื่อระบบสาธารณสุขอยู่นะคะ เราปฏิรูปเพื่อให้ประชาชนมีสุขภาพดี ซึ่งเราคิดว่า อันนี้ทุกท่านก็คงจะไม่เถียงในข้อนี้ ประชาชนจะต้องมีสุขภาพดีจากการปฏิรูป ทีนี้สุขภาพดีก็มีการวัดต่าง ๆ ไม่ว่าท่านจะวัดด้วยอินดิเคเตอร์ (Indicator) ตัวไหน เช่นความยืนยาวของชีวิตหรือความมีถึงพร้อมในการที่ไม่ใช่แต่เฉพาะปราศจากโรคเท่านั้น ก็หมายความถึงเป็นคนที่มีคุณภาพของประเทศด้วย ทั้งหมดนี้ก็คือนโยบายสุขภาพแห่งชาติ ไม่ว่าจะออกมาจากใครก็ควรจะนํามาซึ่งประชาชนที่มีสุขภาพดี เพราะฉะนั้นก่อนที่จะ กําหนดได้ว่าจะทําให้ประชาชนที่มีสุขภาพดีได้อย่างไรก็คงจะต้องทราบว่าอะไรบ้าง ที่เป็นปัจจัยที่ทําให้ประชาชนมีสุขภาพดี ซึ่งในขณะนี้ท่านก็คงทราบทุกท่านก็ทราบว่า มันไม่ใช่อยู่ที่ตัวเชื้อโรคอย่างเดียว แต่สิ่งที่ทําให้คนที่มีสุขภาพดีนั้นมันอยู่นอกบริบท ของทางด้านสาธารณสุขไปอีกก็เยอะ ไม่ว่าจะเป็นปัจจัยทางด้านสังคม ปัจจัย ทางด้านเศรษฐกิจ ปัจจัยทางด้านสิ่งแวดล้อมต่าง ๆ ที่เอื้ออํานวยต่อการให้คนมีสุขภาพดี เช่นในเรื่องของสิ่งแวดล้อมที่ไม่มีพอลลูชัน (Pollution) ต่าง ๆ ก็ทําให้คนมีสุขภาพดี แต่การที่จะไปจัดการกับปัจจัยที่จะเอื้ออํานวยให้มีสิ่งแวดล้อมที่ดีนั้นก็คงไม่ใช่หน้าที่ ของกระทรวงสาธารณสุขฝ่ายเดียว แต่คงจะเป็นหน้าที่ของอีกหลาย ๆ กระทรวง เพราะฉะนั้นมันก็นํามาซึ่งการที่จําเป็นที่จะต้องมีคณะกรรมการกําหนดนโยบายสุขภาพ นอกไปจากกระทรวงสาธารณสุข ก็คือกระทรวงซึ่งเกี่ยวข้องกับดีเทอมิแนนต์ ออฟ เฮลท์ (Determinant of health) ต่าง ๆ และองค์กรที่เกี่ยวข้อง ซึ่งทั้งหมดนี้อาจจะไม่ได้ทํา ในรูปของการให้บริการแต่อย่างเดียว แต่แม้กระทั่งการกําหนดนโยบายแล้วนําไปสู่ การปฏิบัตินั้นก็นํามาสู่สุขภาพที่ดีหรือสุขภาวะที่ดีของประชาชนได้เช่นเดียวกัน แต่สิ่งที่เกี่ยวข้องมากอันหนึ่งที่ทุกคนจะต้องยอมรับก็คือบริการทางด้านสุขภาพ ซึ่งเป็นปัจจัย สําคัญเช่นเดียวกันที่ทําให้คนมีสุขภาพดี ไม่ว่าคุณจะอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่ดีมากแค่ไหน แต่ถ้าหากว่าทางด้านของชีวะก็คือทางด้านของสภาวะของร่างกายได้เกิดการเจ็บป่วยขึ้นมา ก็ต้องการบริการสุขภาพที่ดีแล้วบริการสุขภาพที่เราระบุถึงนั้นมันไม่ใช่แค่การรักษาพยาบาล แต่มันเป็นเรื่องการสร้างเสริมสุขภาพ การป้องกันโรค การคัดกรองโรค การรักษาโรค และการฟื้นฟูสมรรถภาพหลังจากที่ได้เจ็บป่วยไปแล้วเช่นเดียวกัน เพราะฉะนั้นสิ่งเหล่านี้ ก็เป็นสิ่งที่จําเป็นที่จะต้องปฏิรูป เพราะว่าท่านก็คงจะเห็นความรวมทั้งหน่วยนโยบายต่าง ๆ ซึ่งก็ได้เรียนแล้วว่ามีทางด้านสาธารณสุขหรือด้านสุขภาพนั้น ก็มีหน่วยงานที่ซ้ําซ้อนกัน มากมายที่จะทํางานในเรื่องนี้ ท่านจะเห็นออแกไนเซชัน (Organization) ที่เกี่ยวข้อง กับทางด้านสุขภาพนอกจากกระทรวงสาธารณสุขเอง ซึ่งประกอบไปด้วยกรมต่าง ๆ กรมอนามัย กรมควบคุมโรค กรมสนับสนุนสุขภาพต่าง ๆ พวกนี้นะคะ แล้วนอกจากนั้น ก็ยังมีองค์การมหาชน ซึ่งมีวัตถุประสงค์หรือทํากิจการ เรียกว่าทํากิจการซึ่งคล้ายคลึงกับ กรมต่าง ๆ ของกระทรวงสาธารณสุขซ้อนกันอยู่ งบประมาณต่าง ๆ ที่ใช้กับองค์กรเหล่านี้ ท่านก็ไปคํานวณดูก็แล้วกัน ซึ่งมันทําให้งบประมาณของกระทรวงสาธารณสุขเพิ่มขึ้น ตลอดเวลา แล้วก็ไม่หยุดยั้ง แม้กระทั่งการบริการสุขภาพก็แยกกันระหว่างผู้ซื้อแล้วก็ผู้ให้ บริการอะไรทํานองนี้ แต่ไม่มีการเชื่อมโยงกันในประสานในข้อมูลในนโยบายในการทํา กิจกรรมต่าง ๆ เลย เพราะฉะนั้นเราจึงเห็นว่ามันเป็นสิ่งจําเป็นสําหรับประเทศในขณะนี้ ที่จะต้องมีการเชื่อมโยงในทุกองค์กรที่เกี่ยวข้องกับทางด้านสาธารณสุข และสุขภาพ ของประชาชนเพื่อที่จะเริ่มตั้งแต่ระดับชาติ ทุกองค์กรจะต้องทราบว่า ปัจจัยอะไรบ้างที่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชน ก็มานั่งอยู่ในบอร์ด (Board) ด้วยกัน ทั้งฝ่ายที่กําหนดนโยบาย ฝ่ายที่เป็นผู้ให้บริการ ฝ่ายที่เป็นผู้รับบริการก็มีตัวแทนเช่นกัน แล้วก็ผู้ซื้อบริการทั้งหลายก็จะต้องมานั่งคุยกันว่าเงินที่จะเพิ่มขึ้นตลอดเวลานั้นจากเงินภาษี ของประชาชนนั้นมีทางอะไรที่มันจะใช้จ่ายอย่างมีประสิทธิภาพ คุ้มค่าของเงินบ้างไหม แล้วก็ บริการที่ประชาชนเขาได้รับ ไม่ได้สักแต่ว่าได้เงินเข้าไปแล้วก็มีงบบริหารที่สูง แต่ว่า ประชาชนก็ยังเดือดร้อนแออัดยัดเยียดในการรับบริการ และบางทีก็เสียชีวิตไปโดยไม่สมควร ก่อนที่จะได้รับบริการ สิ่งเหล่านี้จะต้องได้รับการแก้ไข การแก้ไขนั้นจะต้องมีอํานาจ เพียงพอที่จะได้เชื่อมโยงประสานและเรียกข้อมูลทั้งหลายที่ถูกต้องและได้มาตรฐานมาใช้ ในการดําเนินการเหล่านี้ อันนี้ก็เป็นที่มาของคณะกรรมการนโยบายสุขภาพแห่งชาติ ซึ่งได้เรียนรายละเอียดไว้แล้วก็ขอเรียนตอบท่าน คือเราเอาทั้ง ๒ อย่างค่ะ ขอบคุณ ท่านสุรินทร์ที่ท่านได้เสนอแนะว่าเป็นข้อเสนอแนะที่มีประโยชน์ บางเรื่องก็อาจจะดูแล้วยังไม่ ค่อยเป็นรูปธรรมเท่าไร ท่านก็ได้ให้ข้อคิดในเรื่องนี้ก็ต้องขอบพระคุณเป็นอย่างยิ่งนะคะ แล้วก็ทุกคําเสนอแนะเราจะรับไปพิจารณาแล้วก็นํามาปรับปรุงให้ข้อเสนอในเรื่องนี้ มีคุณภาพมากยิ่งขึ้นค่ะ ขอบคุณค่ะ