ท่านประธานครับ กลับมาตรงหมวด ๒ ด้านสังคมและวัฒนธรรม ตั้งแต่ส่วนที่ ๑ การปฏิรูปด้านการศึกษา มี ๑๔ อนุมาตรา จริง ๆ แล้วพยายามบัญญัติในรัฐธรรมนูญที่บอกว่ามี ๑๕ มาตรา ๑ มาตรา เขียนได้ ๓ หน้าเรื่องการศึกษาเพราะเปึนเรื่องสําคัญมา ก แต่ว่าพอมาหดเหลือ ๔ มาตรา ในรัฐธรรมนูญก็ต้องเขียนเหลือประมาณ ๑๐ กว่าบรรทัด แต่ว่าเมื่อมีร่าง พ.ร.บ. ประกอบรัฐธรรมนูญมารองรับก็เขียนเต็มที่ใน ๑๔ อนุมาตรา ผมจะสรุปสาระสําคัญ เพียงย่นย่อเท่าที่เวลามีอยู่ สาระหลักในเรื่องของการปฏิรูปการศึกษาก็คือกระจายอํานาจ การจัดการศึกษาโดยลดบทบาทของรัฐจากการเปึนผู้จัดการศึกษาเปึนผู้จัดให้มีการศึกษา ส่งเสริม สนับสนุน รวมทั้งกํากับนโยบาย แผน มาตรฐาน และติดตามประเมินผล การจัดการศึกษาควบคู่ไปกับการเพิ่มความสามารถและขยายพื้นที่การจัดการศึกษาของ ภาคประชาชน ชุมชน ภายใต้บริบทของสังคมไทยที่เปึนสังคมพหุวัฒนธรรมและ มีความแตกต่างทางภูมิสังคม ปรับบทบาทของกระทรวงศึกษาธิการให้เปึนผู้สนับสนุนและ กํากับ ติดตามคุณภาพทางการศึกษา ปฏิรูประบบบริหารจัดการโดยให้ใช้มาตรการการคลัง เพื่อการศึกษาที่ใช้อุปสงค์หรือการสนับสนุนโดยตรงแก่ผู้เรียนหรือผู้รับประโยช น์เปึนฐาน หรือที่เราเรียกกันว่าดีมานด์ ไซด์ ไฟแนนซิง (Demand side financing)

ซึ่งจะช่วยลดความเหลื่อมล้ําในการจัดทรัพยากรและกระตุ้นการพัฒนาคุณภาพของ สถานศึกษา ส่งเสริมให้สถานศึกษาเปึนนิติบุคคลเพื่อให้สามารถบริหารจัดการการเงิน และทรัพยากร การบริหารงานบุคคลและวิชาการได้อย่างอิสระมากขึ้น หรือเราพยายาม จะพูดกันเปึนภาษาวิชาการก็ใช้คําว่าออโตโนมัส สคูล (Autonomous school) ปรับปรุง ระบบการผลิตครูโดยพัฒนาหลักสูตรที่สนองตอบความหลากหลายของสถานศึกษาที่ใช้ครู และเป่ดโอกาสให้ผู้มีความรู้ ความสามารถ และทักษะวิชาชีพที่ดีเข้ามาเปึนครูได้ คุ้มครองสิทธิของผู้เรียนให้ได้รับการศึกษาที่มีคุณภาพและขจัดการทุจริตคอร์รัปชัน ในวงการศึกษา ดําเนินการปฏิรูปการศึกษาจําเปึนจะต้องมีการจัดทํากฎหมาย ใหม่ และปรับปรุงกฎหมายเดิมที่เปึนอุปสรรคต่อการปฏิรูปการศึกษาอันได้แก่ ผมไม่อ่านนะครับ มันเยอะมากเลยครับ รวมทั้งกฎกระทรวง ระเบียบ และกฎหมายอื่น ๆ ที่ว่าด้วย การบริหารงานเพื่อปลดปล่อยการรวมศูนย์อํานาจในการบริหารจัดการการศึกษาไว้ที่ส่วนกลาง ซึ่งจะก่อให้เกิดประ โยชน์สูงสุดต่อผู้เรียนและประเทศชาติ ให้มีคณะกรรมการนโยบาย การศึกษาและพัฒนาทรัพยากรมนุษย์แห่งชาติ ทําหน้าที่ปฏิรูปการศึกษาและพัฒนามนุษย์ อย่างรอบด้านตลอดชีวิตครับ อันนั้นเปึนสาระสําคัญของการปฏิรูปการศึกษา

มาดูด้านสาธารณสุข ด้านสาธารณสุขมี ๗ อนุมาตราเหมือนกัน กําหนดให้มี การปฏิรูประบบประกันสุขภาพและการเงิน การคลังของกองทุนสุขภาพที่มีอยู่หลายกองทุน ให้มีประสิทธิภาพและมาตรฐานใกล้เคียงกันเพื่อลดความเหลื่อมล้ําระหว่างกองทุนต่าง ๆ ให้มีความเปึนธรรมยิ่งขึ้น อันนี้ก็เปึนสาระสําคัญ นะครับ จัดระบบบริการสุขภาพปฐมภูมิ ทั้งระบบสุขภาพชุมชนในระดับตําบลและระบบบริการสุขภาพผสมผสานในระดับอําเภอ เปึนการดําเนินโดยใช้พื้นที่เปึนฐานควบคู่กับการส่งเสริมเวชบัญญัติครอบครัวและชุมชน โดยมีประชาชนเปึนศูนย์กลางเพื่อรองรับการจัดบริการสุขภาพแบบองค์รวมที่ครอบคลุม ทั้งกาย จิต ปัญญา และสังคมรวมทั้งการดูแลสุขภาพระยะยาวจะเปึนการลดความเหลื่อมล้ํา ให้ประชาชนเข้าถึงบริการอย่างทั่วถึง ถ้าพูดเปึนรูปธรรมก็บอกว่าต้องเน้นการปฏิรูปไปที่ บริการด่านหน้าคือโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบลและระบบสุขภาพชุมชน โรงพยาบาล ส่งเสริมสุขภาพตําบลหรือที่เรียกว่า รพ.สต. นั้นได้รับการพัฒนาเปึนนโยบายมาหลายป้แล้ว แต่ว่าไม่ถึงขนาดที่เราสามารถเรียกได้ว่าปฏิรูป อันที่จริงท่านศาสตราจารย์ภิชานไกรฤทธิ์ บุณยเกียรติ ท่านเปึน ๑ ใน สปช. ที่เปึนผู้ทรงคุณวุฒิของ ส.ส. มีบทบาทสําคัญในการช่วย

ผลักดันนโยบายนี้ใ ห้กระทรวงสาธารณสุขได้ดําเนินการพัฒนาไปล่วงหน้าแล้ว แต่ว่า ถ้ารัฐธรรมนูญฉบับนี้ออกมาการปฏิรูประบบปฐมภูมิซึ่งเปึนบริการด่านหน้าสุดจะมีผลต่อ การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ของประเทศในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล ๙,๘๗๕ แห่ง ทั่วประเทศและอาสาสมัคร อสม. ๑,๐๐๐,๐๐๐ กว่าคน อันนี้เปึนจุดสําคัญตั้งแต่ระดับ อําเภอลงไปโรงพยาบาลชุมชนไปจนถึงระบบสุขภาพในชุมชน มีประเด็นเรื่องของการกําหนด กํากับดูแลราคาค่าบริการสุขภาพที่เปึนธรรมโดยให้มีราคาและค่าบริการที่เหมาะสมและ เปึนธรรมต่อผู้รับบริการ กระผมอยากเรียนอย่างนี้ว่ากรรมาธิการปฏิรูป ระบบสาธารณสุข ตั้งคําถามอยู่ตลอดว่าข้อนี้ไม่ได้เสนอมา ผมอยากจะเรียนอีกครั้งหนึ่งต่อหน้าเพื่อนสมาชิก ทั้งหลายว่าไม่ได้เสนอมาจริงแต่ว่ากรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญ หยิบขึ้นมาเอง และที่ประชุมส่วนใหญ่เห็นว่านี่เปึนปัญหา เปึนปัญหาที่จะต้องรีบดําเนินการปฏิรูป ในความเห็นส่วนตัวของผมเองอาจจะไม่ถึงขนาดต้องเรียกว่าปฏิรูป แต่ว่าในการอภิปรายของ กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญถือว่าเปึนเรื่องใหญ่ที่สําคัญ ได้บันทึกเจตนารมณ์ว่าเนื่องจาก ราคายาและบริการสุขภาพเปึนสินค้าและบริการคุณธรรมแตกต่างจากสินค้าและบริการอื่น ๆ เปึนสิ่งจําเปึนพื้นฐานของมนุษย์ รัฐจึงจําเปึนต้องมีการพัฒนากลไกในการควบคุมดูแล ในราคาที่เหมาะสม

ประชาชนเข้าถึงได้ต้องทําให้มีความสมดุลระหว่างกําไรและมนุษยธรรมให้เปึนธรรม ต่อผู้ใช้บริการอันนี้คือเจตนารมณ์นะครับ ส่วนการพัฒนากลไกกํากับดูแลนั้นเปึนเรื่อง ที่จะต้องไปบริหารจัดการกันอีกทีหนึ่ง

มาดูด้านปฏิรูปสังคม ยุทธศาสตร์สําคัญการปฏิรูปสังคมวางหลักไว้ ๔ ประการ ในนั้นเขียนไว้หลายอนุมาตราเลย ประการแรกคือการดูแลตั้งแต่เกิดจนตาย ประการที่ ๒ การช่วยลดความเหลื่อมล้ําของสังคมและนําไปสู่ความเปึนสังคมสวัสดิการ ประการที่ ๓ มองภาพรวมโดย ๔ เสาหลักที่เปึนองค์ประกอบที่สําคัญคือการให้บริการสังคม โซเชียล เซอร์วิส (Social service) ระบบประกันสังคมอันนี้ก็เปึนโซเชียล ซีเคียวริตี (Social security) ระบบการช่วยเหลือทางสังคมโซเชียล แอสซิสแตนซ์ (Social assistance) ระบบการส่งเสริมสนับสนุนหุ้นส่วนทางสังคมโซเชียล ซัพพอร์ต (Social support) อันนี้เปึน ๔ เสาหลักในยุทธศาสตร์ข้อที่ ๓ ข้อที่ ๔ ความเปึนไปได้ทางการเงินและการบริหารจัดการ ที่เหมาะสมกับสังคมไทย โดยคํานึงถึงศักดิ์ศรีของความเปึนมนุษย์ สิทธิที่ประชาชนจะได้รับ และการมีส่วนร่วมในการดําเนินการทุกระดับ ในการดําเนินการดังกล่าวจําเปึนจะต้อง มีการปฏิรูปกฎหมาย กฎ กติกาต่าง ๆ ที่จะช่วยเสริมสร้างให้ชุมชนมีความเข้มแข็ง มีสิทธิ ที่จะดูแลที่จะจัดการทุนและทรัพยากร จัดทําบริการสาธารณะ จัดสวัสดิการให้แก่คน ในชุมชน โดยประสานความร่วมมือกับองค์กรบริหารท้องถิ่นและองค์กรเอกชน ให้มีการปฏิรูปสังคมที่เกี่ยวข้องกับผู้สูงอายุ เนื่องจากสังคมไทยกําลังก้าวสู่สังคมผู้สูงอายุ อย่างเต็มตัวจึงจําเปึนที่รัฐจะต้องเตรียมความพร้อมและมีกลไกในการรองรับ การเปลี่ยนแปลงของสังคม และสุดท้ายให้มีคณะกรรมการขึ้นมาคณะหนึ่งทําหน้าที่ศึกษา จัดทําแนวทางข้อเสนอแนะกฎหมายต่าง ๆ ผลักดันให้เกิดการปฏิรูปด้านสังคมให้บังเกิดผล อย่างเปึนรูปธรรมและมีความต่อเนื่อง

ด้านต่อไปเปึนการปฏิรูปด้านศิลปวัฒนธรรมและศาสนา เรื่องนี้ได้มีการอภิปราย กันมาหลายครั้งแล้ว ก็ต้องการสนับสนุนให้เกิดสมัชชาศิลปวัฒนธรรมระดับชาติ และระดับท้องถิ่น ซึ่งมาจากภาคประชาสังคม เพื่อนสมาชิกครับ คําว่าภาคประชาสังคม เปึนครั้งแรกที่ได้บัญญัติไว้ในร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้แล้ว จัดให้มีกองทุนที่เรียกว่าทุน ทางวัฒนธรรมแห่งชาติเพื่อส่งเสริมประชาชนและชุมชนในการสร้างเสริมศิลปวัฒนธรรม องค์กรบริหารท้องถิ่นต้องสนับสนุนและส่งเสริมศิลปวัฒนธรรม อันที่จริง

องค์กรบริหารท้องถิ่นทั่วประเทศก็ได้ทําหน้าที่นี้อยู่แล้ว แต่ว่าความสัมพันธ์จะเข้มข้นขึ้น เมื่ออยู่ในกระบวนการปฏิรูป ให้นําหลักศาสนาไปดําเนินการเพื่อสร้างประโยชน์และ มูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ โดยการแปรทุนทางศาสนาและวัฒนธรรมไปสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์ ขับเคลื่อนประเทศสู่การเปึนศูนย์กลางด้านอุตสาหกรรมและวัฒนธรรมฮาลาล การส่งเสริม การท่องเที่ยวด้านศาสนาและวัฒนธรรมและอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง และสุดท้ายให้มี การตรากฎหมายว่าด้วยสถาบันสร้างคุณภาพสังคมไทยด้วยศาสนธรรม อันนี้เปึนเรื่องใหญ่ แต่ว่ามีความจําเปึนและสําคัญสูง

มาดูในส่วนที่ ๕ การปฏิรูปด้านการคุ้มครองผู้บริโภค เปึนการกระตุ้น ให้ผู้ประกอบธุรกิจในการพัฒนาคุณภาพความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์และบริการ นําไปสู่ การเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของตนเองและประเทศโดยรวม มีแนวทางทั้งหมด ๑๐ อนุมาตราด้วยกัน แต่ว่าทั้งหลายทั้งปวงนั้นในอนุมาตราแรกผมคิดว่าเรื่ององค์การอิสระ เพื่อการคุ้มครองผู้บริโภคในรัฐธรรมนูญได้กําหนดบทบาทหน้าที่ที่สําคัญใหม่เลยนะครับ ให้มีการฟัองรวมกลุ่มหรือที่เรียกว่าคลาส แอกชัน (Class action) ได้ อันนี้จะเปึน การคุ้มครองผู้บริโภคที่มีผลกระทบสูงมากในประเทศที่พัฒนาแล้ว ผมยกตัวอย่างง่าย ๆ ว่า บริษัทบุหรี่ข้ามชาติกลัวมากที่มีการฟัองในมลรัฐหนึ่งแต่กระทบไปถึงมลรัฐอื่น ๆ ทั่วประเทศ ให้มีการปฏิรูปโครงสร้างองค์กรและกฎหมายเกี่ยวกับการคุ้มครองผู้บริโภคเพื่อให้เกิดการ บูรณาการ

การดําเนินงาน การมีส่วนร่วมของประชาชน และการบังคับใช้กฎหมายในการคุ้มครอง ผู้บริโภค รายละเอียดต่าง ๆ มีอีกเยอะมากนะครับ แล้วก็การที่มีการปฏิรูปด้านการคุ้มครอง ผู้บริโภคมาทันกับเวลาพอดีครับ สังคมเรากําลังเข้าสู่สังคมผู้บริโภคและมีปัญหาอย่างมาก ประเด็นที่สําคัญคือให้มีคณะกรรมการปฏิรูปด้านการคุ้มครองผู้บริโภคระบุภายใน ๙๐ วัน นับแต่ประกาศใช้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ กระบวนการตรากฎหมายฉบับนี้จะต้องมี กระบวนการผ่านสภานิติบัญญัติแห่งชาติ แต่ว่ากรรมาธิการร่วมก็คงจะต้องมาจาก กรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญครึ่งหนึ่ง แล้วก็ สนช. ครึ่งหนึ่งเพื่อดํารงไว้ซึ่งเจตนารมณ์ของ รัฐธรรมนูญ

ไปดูส่วนที่ ๗ การปฏิรูปด้านแรงงานครับ การปฏิรูปด้านแรงงานก็ได้พูดถึง การสนับสนุนการจัดตั้งกองทุนพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้ใช้แรงงานหรือต่อไปในการพัฒนา ไปสู่ธนาคารแรงงาน เมื่อวานก่อนเกิดเหตุการณ์ที่สลดที่ราชประสงค์ก็มีการอภิปรายของ ดอกเตอร์กอบศักดิ์ ภูตระกูล ซึ่งยังความชื่นใจให้กับเพื่อนสมาชิกมาก มีคํากล่าว อยู่ประโยคหนึ่งว่าธนาคารที่มีอยู่มีมากก็จริง แต่คนยากคนจน เพื่อนผู้ใช้แรงงาน เข้าถึงหรือไม่สักกี่ธนาคาร อย่างไรก็ตามข้อห่วงใยในเรื่องการตั้งธนาคารแล้วมีปัญหานั้น ผมเชื่อว่ากรรมาธิการปฏิรูปการแรงงานได้ระลึกถึงสิ่งเหล่านี้ไว้ด้วย การพัฒนากองทุนพัฒนา คุณภาพชีวิตแรงงาน เน้นในเรื่องการพัฒนาทักษะ เน้นในเรื่องการออม และค่อย ๆ พัฒนาต่อไปให้มีสถาบันการเงินของผู้ใช้แรงงาน ปรับปรุงกระบวนการยุติธรรม ในศาลแรงงาน สนับสนุนให้มีการจัดตั้งศูนย์บริการจดทะเบียนแรงงานข้ามชาติ ส่งเสริมทักษะและพัฒนาฝ้มือแรงงานไทย ทุกระดับในทุกสาขา เพื่อยกระดับรายได้ และให้สามารถแข่งขันในตลาด แรงงานสากลได้ นั่นเปึนเรื่องของเพื่อนผู้ใช้แรงงาน ซึ่งมี ๑๖.๙ ล้านคนในตลาดแรงงานที่เปึนตัวเลขที่ชัดเจน

ส่วนที่ ๘ เปึนการปฏิรูปด้านกีฬา เปึนสุดท้ายของเรื่องสังคมและวัฒนธรรม ตัวชี้วัดที่สําคัญอันหนึ่งของชาติที่พัฒนาแล้วคือความเปึนเลิศทางกีฬา และสุขภาพของผู้คน ที่มีระบบที่เอื้ออํานวยต่อการกีฬาเพื่อสุขภาพ เพราะฉะนั้นการปฏิรูปด้านกีฬาแต่เดิม ไม่ได้อยู่ในประเด็นปฏิรูปมันมีความสําคัญยิ่งขึ้น ให้มีนโยบายและระบบการบริหารจัดการ ด้านกีฬาเพื่อพัฒนาสุขภาพและคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นให้แก่ประชาชน เพื่อพัฒนาการกีฬา อย่างเปึนระบบ ทันสมัยมีมาตรฐาน ทั่วถึงและเปึนธรรม ปรากฏการณ์เมื่อวันที่ ๑๖ สิงหาคม

เปึนปรากฏการณ์ที่นําความสุขมากับประชาชนทั้งชาติ และเปึนสัญญาณอย่างแรงที่บอก ให้เห็นว่าเปึนการกีฬาเพื่อสุขภาพ เปึนการปัืนเพื่อแม่แล้วก็ปัืนเพื่อสุขภาพ ก่อนหน้านี้ เรามีการวิ่งเพื่อสุขภาพจัดให้มีโครงสร้างหน่วยงานที่เหมาะสมเพื่อบริหารจัดการด้านกีฬา โดยเฉพาะ จัดตั้งมหำวิทยาลัยเฉพาะทางด้านกีฬาในระดับชาติ จัดตั้งหน่วยงาน ด้านวิทยาศาสตร์การกีฬา วิทยาศาสตร์การกีฬาเปึนหัวใจสําคัญเลยนะครับ รวมทั้งจัดตั้ง สภากีฬาแห่งชาติเพื่อกําหนดนโยบายและกํากับดูแลด้านการกีฬา ทั้งนี้ ตามที่กฎหมาย บัญญัติ ให้องค์กรบริหาร ท้องถิ่นมีหน้าที่ในการส่งเ สริม สนับสนุน และดําเนินการ ด้านการกีฬาแก่ประชาชนในพื้นที่ให้บริการ

นี่คือผลงานทั้งหมดของคณะอนุกรรมาธิการศึกษาเตรียมการจัดทําร่างพ.ร.บ. ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการปฏิรูปประเทศ คณะอนุกรรมาธิการชุดนี้มีองค์ประกอบคือ คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ๘ ท่าน และมาจากผู้แทน สปช. จากคณะกรรมาธิการปฏิรูป ๑๘ คณะ ๑๘ ท่าน แต่ผมอยากเรียนว่า ในกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ๘ ท่านนั้น มาจากสมาชิกสภาแห่งนี้ ๗ ท่าน เพราะฉะนั้นนี่คือผลงานร่วมกันของสภาแห่งนี้กับ คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญครับ เพื่อให้เกิดความมั่นใจผมอยากจะสรุปว่า

ผลงานที่เราทําด้วยกันมาในตลอดระยะเวลาหลายเดือนที่ผ่านมานั้น ๑. ก็คือหมวดปฏิรูป ที่เหลือ ๔ มาตรา ๑๗ ด้านการปฏิรูป และมีบทบัญญัติที่ได้กล่าวไปแล้วนะครับ บทบัญญัติ ที่ให้รัฐสภา ให้คณะรัฐมนตรี ให้หน่วยงานของรัฐที่เกี่ยวข้องรับผิดชอบในการดําเนินการ ปฏิรูป ข้อเสนอทั้งหมดของสภาแห่งนี้ต้องนําไปพิจารณาครับ ข้อที่ ๒ บันทึกเจตนารมณ์ ใน ๔ มาตราหลักของรัฐธรรมนูญได้เขียนเพื่อความชัดเจน ไม่ให้ทิศทางใน ๔ มาตราซึ่งย่น ย่อตัวอักษรลงพอสมควรให้มีความชัดเจนและไม่เสียขบวน และอันที่ ๓ คือเอกสาร ประกอบการศึกษาเตรียมการจัดทําร่าง พ.ร.บ. ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการปฏิรูปประเทศ พ.ศ. .... ดังที่วิทยากรทั้ง ๔ ท่านได้นําเสนอไปแล้วนะครับ นี่คือผลงานของเพื่อนสมาชิก สภาแห่งนี้ที่จะฝากไว้กับบ้านนี้เมืองนี้ครับ ขอบพระคุณครับท่านประธาน