กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ กระผม รองศาสตราจารย์ประเสริฐ ชิตพงศ์ สมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติจากจังหวัดสงขลา ผมก็ได้อ่านรายงานนี้จะเรียกว่าเกือบทั้งเล่มก็ว่าได้ และพยายามจะดูว่ามีประเด็นอะไร ที่น่าจะมีส่วนแลกเปลี่ยนบ้าง ในฐานะที่เคยเข้ามาสู่การทํางานในทางการเมืองมาแล้ว ในระยะหนึ่ง ก็เห็นว่าส่วนใหญ่ได้นําเสนอเรื่องที่ดี ๆ ไว้มากแล้ว แต่ว่าเราก็คงไม่มาเยินยอกัน ตรงนี้ ก็ขออนุญาตที่จะเรียนว่าอยากจะขอเพิ่มบางเรื่องบาง ประเด็นอย่างสั้น ๆ ในเวลาอันจํากัด

อันดับแรกเรื่องของการปฏิรูปพรรคการเมือง ผมขออนุญาตที่จะเสนอ เรื่องเดียว หลังจากอ่านไปทั้งหมดแล้วเห็นว่าที่สําคัญที่ยังขาดอยู่ แล้วก็คิดว่าตอนนี้ หลาย ๆ ประเทศเขาก็จะเริ่มกันแล้ว และโดยเฉพาะเกิดปัญหาทางการเมืองถึงขั้นที่ เปึนขั้นวิกฤติด้วยว่าเรื่องของการมีนโยบายของพรรคการเมือง ในบ้านเราเองเราก็เห็น ปัญหานี้เกิดขึ้นแล้ว เพราะฉะนั้นก็อยากจะขอเพิ่มไว้เปึนประเด็นสําคัญสักอันหนึ่ง จะได้ไหมครับว่านโยบายพรรคการเมืองต้องไม่มีลักษณะเปึนประชานิยม เราอาจจะมองว่า ถึงขั้นอย่างนี้ใส่ไว้ ในข้อบังคับหรือการบังคับเลยหรือไม่ประการใด แต่ผมคิดว่าเรื่อง ประชานิยมเปึนเรื่องที่มีความสําคัญ และทราบมาว่าบางประเทศตอนนี้เขามีข้อกําหนดแล้ว ว่าพรรคการเมืองนั้นต้องไม่มีนโยบายที่เปึนการมอมเมาประชาชนหรือประชานิยม

หรือสิ่งที่จะทําให้ประเทศชาติเกิดความเสียหายได้ ซึ่งมีกรณีตัวอย่างที่เกิดขึ้นแล้ว ล่าสุดที่เราเห็นก็คือประเทศกรีซนะครับ แล้วก็ผมเชื่อว่าหลาย ๆ ประเทศก็เกิดปัญหานี้อยู่ ก็เลยอยากจะมีความชัดเจนตรงนี้มาสักเรื่องคือเรื่องของพรรคการเมืองนะครับ

ประเด็นที่ ๒ ครับ เรื่องของการคัดเลือกคนดีเข้าสู่สภานะครับ ที่เปึนประเด็น สําคัญของการศึกษาในครั้งนี้ด้วยที่คิดว่าหลายส่วนก็ครบถ้วนแล้ว แต่ขอเพิ่มเติมสักเรื่องหนึ่ง ก็คือเรื่องของการที่นักการเมืองต้องมีจํานวนวาระนะครับ เราจะเห็นว่าที่ผ่านมานั้นเราพูดถึงว่า ส.ว. มีวาระนะครับ แล้วก็บอกว่าเปึนต่อเนื่องไม่ได้อะไรต่ออะไรต่าง ๆ เหล่านี้เปึนต้น ผมคิดว่าในซีกของ ส.ส. หรือแม้แต่กระทั่งการเมืองที่ต่ําลงไปมากกว่านี้ก็คือการเมืองท้องถิ่น การมีวาระก็น่าจะเปึนประเด็นสําคัญอยู่ เพราะการที่ไม่กําหนดไว้ให้เปึนวาระเลยนี่ มันอาจจะมีปัญหาในเรื่องของการสืบทอดต่อเนื่อง จนในที่สุดโอกาสที่จะหมุนเวียน เปลี่ยนแปลงคนใหม่ ๆ เข้ามาสู่การเมืองจะยากลําบากขึ้น จริงอยู่ครับ การเมืองในระบบ ส.ส. นั้น เปึนเรื่องที่อาจจะมีความยากลําบาก เพราะว่าการสิ้นสุดของ ส.ส. การสิ้นสุดของฝ์ายบริหาร อาจจะเปึนเรื่องที่ไม่ได้อยู่ครบวาระนะครับ ไม่เหมือนกับฝ์ายบริหารในส่วนท้องถิ่น ที่ได้มาจากการเลือกตั้งตรงแล้วในตอนนี้สามารถที่จะอยู่จนครบวาระได้ แต่ว่าในการเมือง ในระดับชาติ ในซีกของ ส.ส. นี้ การที่จะกําหนดไว้ทั้งในส่วนของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร หรือ ส.ส. หรือฝ์ายบริหารที่มาจากการเลือกตั้งของ ส.ส. นี้ก็ควรที่จะมีการกําหนดวาระด้วย ถึงแม้ว่าการดํารงอยู่ของเขาไม่ครบวาระ โดยที่อาจจะมีการยุบสภาหรือมีเหตุขัดข้องอื่น เกิดขึ้น แต่เมื่อเขาดํารงตําแหน่งในแต่ละช่วงแต่ละเวลาแล้วก็ถือว่าได้ดํารงตําแหน่งเปึนวาระแล้ว แล้วการที่จะอยู่เกินจะเปึนกี่วาระก็แล้วแต่นะครับ หากมีการกําหนดให้เปึนวาระได้ก็น่าจะ เปึนการดี เพราะจะเปึนการตัดวงจรในเรื่องของการสืบทอดต่อเนื่องลงไปได้บ้าง

ประเด็นที่ ๓ ก็คือประเด็นกำรมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาช น ในเวลาอันจํากัดนี้ผมอยากจะขอเสนอว่าถ้าเปึนไปได้ให้ประชาชนมีส่วนสําคัญมีอํานาจ ในการตรวจสอบภาคประชาชนเกิดขึ้นด้วย ในรัฐธรรมนูญใหม่พยายามจะเขียนให้มีสมัชชา ให้มีสภาการตรวจสอบ แต่ทราบเปึนการภายในว่าจะถูกตัดไปอะไรไปนี่ ผมก็ยังยืนยันว่า น่าจะต้องมีส่วนนี้ให้เปึนประการสําคัญเพื่อให้ประชาชนเกิดความเข้มแข็งครับ ในรายงานนี้ ไม่ได้พูดถึงในส่วนนี้เลย พูดถึงแต่ส่วนที่จะไปส่งเสริมไปอะไรต่อมิอะไรนี่ แต่ผมคิดว่า แค่ส่งเสริมกับให้อํานาจประชาชนก็ทําอะไรยากลําบาก

สุดท้ายครับ คือให้ประชาชนทุกคนมีสิทธิในการเปึนผู้เสียหายและ เสียประโยชน์ที่เปึนเรื่องที่เกี่ยวข้องกับทางการเมือง และให้มีสิทธิเปึนผู้ที่จะฟัองร้อง ในการเลือกตั้งและการบริหารราชการแผ่นดินที่มาจากนักการเมืองที่ไม่สุจริตได้ ให้เขาเปึน ผู้เสียหายโดยปริยายเลย ไม่ใช่เฉพาะผู้เสียหายโดยตรงเท่านั้น ประชาชนทุกคนเปึนผู้มีส่วน เสียหายได้ และเปึนผู้มีสิทธิที่จะฟัองทางการเมืองได้ถ้าหากว่าผู้นั้นเปึนผู้ดํารงตําแหน่ง การเมือง หรือเข้ามาบริหารราชการแผ่นดินโดยฐานทางกา รเมืองนะครับ ให้ประชาชน เปึนผู้มีสิทธิฟัองร้องได้ครับ