อุดม จี้ กมธ.ปฏิรูปฯ เร่งจัดสรรที่ดินอย่างเป็นธรรม ยกกรณีศึกษาป๋วย อึ๊งภากรณ์

สภาปฏิรูปแห่งชาติ · ครั้งที่ ๓๙ · ๒๕ พฤษภาคม ๒๕๕๘

อุดม เฟื่องฟุ้ง อภิปรายปัญหาการถือครองที่ดินของเกษตรกรและเรียกร้องให้คณะกรรมาธิการปฏิรูปทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมพิจารณาแนวทางจัดสรรที่ดินอย่างเป็นธรรม โดยยกตัวอย่างกรณีศึกษาการจัดรูปที่ดินในอดีตเพื่อชี้ให้เห็นความจำเป็นเร่งด่วนในการหาเหตุผลว่าทำไมการจัดรูปที่ดินจึงทำได้ยากในปัจจุบัน

นายอุดม เฟื่องฟุ้ง

กราบเรียนท่านประธาน ท่านกรรมาธิการ และท่านสมาชิกที่เคารพทุกท่านครับ กระผม นายอุดม เฟื่องฟุ้ง สมาชิกอันดับที่ ๒๔๔ ขออภิปรายในปัญหาที่ท่านกรรมาธิการชุดนี้ท่านได้เสนอข้อมูลมาตั้งแต่ต้น โดยขอเรียนว่า คณะกรรมาธิการชุดนี้นั้นนับว่าเป็นชุดที่ทําหน้าที่ในบริบทของความเป็นอยู่ของประชาชน ชาวไทยในฐานะที่เป็นประเทศเกษตรกรรมเป็นหลัก ประชาชนส่วนใหญ่เป็นชาวนา ชาวไร่ และชาวสวนเป็นส่วนใหญ่ทั้งนั้น ต้องเข้าใจว่าธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมนั้นเป็นปัจจัย ๔ ของการดํารงชีวิต ไม่ว่าจะอยู่ในสถานะและสภาพใดก็ตาม ตามข้อสรุปของท่านกรรมาธิการ ที่สรุปต่าง ๆ ที่ได้ฟังมานั้นในการถือครองที่ดินอันเป็นปัญหาของเกษตรกรเป็นส่วนใหญ่ ขอที่จะเรียกร้องต่อท่านกรรมาธิการในบางเรื่องต่าง ๆ ในประการต่อไปนี้คือ

ประการที่ ๑ ตามคําอภิปรายของท่านสมาชิกในสภาเรานี้หลายท่าน จะขอยกมาสักท่านหนึ่งพอเป็นตัวอย่าง โดยขออนุญาตท่านที่จะต้องกล่าวนาม คือท่านประสาร มฤคพิทักษ์ หรือมฤคคึกคักจําไม่ได้แน่ มีข้อเท็จจริงให้เห็นว่ามีบางท่าน ที่อยู่ในแวดวงของธุรกิจเกษตรอุตสาหกรรม บางท่าน บางคน มีที่ดินเป็นจํานวน ๒๐๐,๐๐๐-๓๐๐,๐๐๐ ไร่ไว้ ท่านกรรมาธิการท่านจะมีทางปฏิรูปอย่างไรให้การจัดสรรความ เป็นเจ้าของที่ดินนั้นให้มีสัดส่วนที่พอสมควรให้เป็นไปตามหลักการของเพลงคุณดาวใจ ไพจิตร ว่าขอให้เป็นส่วนแบ่งที่เป็นธรรมให้ได้ในประการเช่นนี้ และอยากจะเรียนถามว่า ในสมัยปฏิรูปนี้จะมีโอกาสเริ่มแนวคิดนี้ในของคณะกรรมาธิการปฏิรูปทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อมหรือไม่

ในข้อที่ ๒ มีข้อสรุปของท่านในเรื่องการจัดการที่ดินหลายอย่างด้วยกัน กล่าวถึงการจัดการอย่างหนึ่งอย่างใดเริ่มด้วยการดําเนินการ ผมอยากจะกราบเรียน ถึงการจัดที่ดินอย่างหนึ่งซึ่งเริ่มจากบุคคลที่เรียกได้ว่าเป็นปูชนียบุคคลของชาติที่ยอมรับกันทั่วไป คือท่านศาสตราจารย์ ดอกเตอร์ป๋วย อึ๊งภากรณ์ ท่านได้ดําเนินการช่วยเหลือชาวนา ชาวไร่ ที่ไม่สามารถจะใช้ที่ดินทํามาหากินเขามาเป็นเวลาหลายชั่วอายุคนที่อําเภอบางระจัน จังหวัดสิงห์บุรี และที่อําเภอสรรพยา จังหวัดชัยนาท ท่านจัดการโดยในฐานะเป็นเอกชน ในสมัยที่ท่านเป็นผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย และรู้สึกว่าจะเป็น คณบดีคณะเศรษฐศาสตร์ของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ในการจัดรูปที่ดิน เมื่อประมาณ ปี ๒๕๑๙ ปี ๒๕๒๐ นี้ ผมได้มีโอกาสไปรับราชการในจังหวัดใกล้เคียงนี้ก็ให้ดูสถานที่ก็ปรากฏว่าท่านดําเนินการ โดยวิธีการขอความร่วมมือจากชาวบ้านว่าเอาที่ดินทั้งหมดนี้มารวมกัน แล้วปรับระดับที่ดิน ให้อยู่ในระนาบเดียวกัน แล้วก็จัดแบ่งเป็นแปลง บางคนมีที่ดินน้อยก็ได้ที่ดินมากขึ้น บางคนมีที่ดินมากก็เหลือที่ดินน้อยแต่แบ่งส่วนเป็นแปลงเท่า ๆ กัน ทุกแปลงมีคลองไส้ไก่ตลอด มีน้ําตลอดปี มีคันนาเดินทางไปทําไร่ไถนาในที่ดินของตนได้โดยสะดวก แล้วต่อมาภายหลังนั้น ปรากฏว่าคันนาต่าง ๆ นี้ก็เป็นที่วิ่งของรถจักรยานยนต์เพราะว่าประชาชนชาวไร่ชาวนา ที่ทํานาไม่ได้มาหลายอายุคนนั้นมีฐานะดีขึ้น สามารถที่จะมีมอเตอร์ไซค์ใช้ มีรถกระบะใช้ ผมก็อยากจะเรียนถามว่าในการจัดรูปต่าง ๆ ของท่านทั้งหลายที่อธิบายมานั้นได้ดําเนินการ ในส่วนของการจัดรูปนี้เพิ่มขึ้นหรือไม่ เมื่อประมาณปี ๒๕๐๐ ผมขออนุญาตอภิปรายเพิ่มเติม นิดหนึ่งว่าเหตุที่ท่านไปจัดที่อําเภอสรรพยา และอําเภอบางระจันนั้นมีเหตุนิดหน่อย ขออนุญาตท่านประธานขอสัก ๑ นาที เพราะว่าข้อที่ ๓ อาจจะไม่ได้พูดเพราะว่าท่านไป กระโดดร่มลงที่นั่นเมื่อสมัยสงครามโลก ครั้งที่ ๒ เมื่อกระโดดร่มลงมาแล้ว ตํารวจพื้นที่ก็ตาม จะไปจับตัวท่าน ชาวบ้านในละแวกนั้นก็พาท่านหลบตํารวจไป จนกระทั่งระยะเวลาหนึ่ง ข่าวได้ทราบไปถึงอธิบดีกรมตํารวจสมัยนั้น ท่านทั้งหลายคงจะได้ยินชื่อของพลตํารวจตรี หลวงอดุล เดชจรัส ก็ส่งคนนั่งเรือเมล์ไปตามหารับดอกเตอร์ป๋วยเข้ามาอยู่กรุงเทพมหานคร ท่านก็รอดพ้นจากการจับกุมของเจ้าหน้าที่ไปได้ ผมอยากจะกราบเรียนว่าเมื่อประมาณ ปี ๒๕๓๕ ผมมีโอกาสได้พบกับเพื่อนของผมคนหนึ่งซึ่งทําหน้าที่เป็นอธิบดีอะไร กรมพัฒนาที่ดิน หรือกรมอะไรในกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ผมได้ถามถึงจุดนี้ท่านก็บอกว่าไม่มีผล ที่จะขยายเพิ่มขึ้นในการจัดรูปที่ดินเพราะมีข้อขัดข้องอะไรต่าง ๆ ผมก็ไม่รู้ ผมอยากจะสรุป ประเด็นว่าให้ท่านกรรมาธิการได้เข้าใจว่าทําไมการจัดรูปที่ดินเพื่อประโยชน์ของชาวไร่ชาวนา ที่จะทํามาหากินนั้น เมื่อสักวันสองวันนี้ ผมได้ยินท่านนายกรัฐมนตรีพูดว่าให้รวมที่นากันเป็น ร้อยไร่ แล้วก็มาจัดรูป มาจัดพื้นที่จะได้พัฒนาได้ง่ายก็ในระบบของการจัดรูปที่ดินที่ดอกเตอร์ป๋วย ท่านทําไว้นี้นั่นเอง ผมอยากจะฝากท่านกรรมาธิการว่าท่านช่วยค้นหาเหตุผลสิว่าการจัดรูปที่ดิน เพื่อเกษตรกรหรือว่าชาวไร่ชาวนา ทําไมถึงทําได้ยากเย็นไม่เหมือนกับการจัดสรรที่ดิน ซึ่งทําให้ผู้จัดสรรที่ดินเป็นเศรษฐี มหาเศรษฐี แล้วก็เพิ่มมลภาวะให้เพิ่มขึ้นนี่ ทําไมถึงทําได้ง่าย ก็ฝากแนวคิดไว้ในความรับผิดชอบของท่านกรรมาธิการชุดนี้ด้วย ขอบคุณครับ