คุรุจิต นาครทรรพ หารือเรื่องการปฏิรูปการบริหารราชการแผ่นดิน โดยเสนอแนวคิดการปรับปรุงโครงสร้างหน่วยงานของรัฐให้ง่ายขึ้น เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการปฏิบัติราชการและลดความเป็นเจ้าข้าวเจ้าของ และยังเสนอแนวคิดการควบรวมองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการบริการ
กราบเรียนท่านประธานสภาปฏิรูปแห่งชาติที่เคารพ กระผม คุรุจิต นาครทรรพ ครับ ก่อนอื่นก็ต้องขอกราบขอบพระคุณคณะกรรมาธิการปฏิรูป การบริหารราชการแผ่นดิน ทั้งท่านประธาน ท่านประธานอนุกรรมาธิการ ซึ่งกระผมเคารพ เป็นอย่างสูงนะครับ โดยทั่วไปก็ขอสนับสนุนสิ่งที่ท่านนําเสนอ โดยเฉพาะชาร์ท (Chart) อันนี้นะครับ ที่ลิสต์ (List) ออกมาว่าการปฏิรูประบบราชการแผ่นดินเพื่อพัฒนาอย่างยั่งยืน มันก็มีเรื่องที่ต้องปฏิรูปหลายเรื่อง ทั้งเรื่องโครงสร้าง เรื่องทรัพยากรบุคคล เรื่องงบประมาณ กฎหมาย วางระบบงาน แล้วก็การมีส่วนร่วมต่าง ๆ ทีนี้ผมก็อยากจะมีข้อสังเกตฝากท่านไป ในฐานะที่ผมเองก็เป็นข้าราชการเหมือนกัน งานของท่าน การสัมมนาของท่าน ผมก็พยายาม ติดตามไปร่วมถึงแม้จะไม่ค่อยมีเวลาก็พยายามติดตามนะครับ ก็อยากจะฝากเรื่องก็คือว่า เรื่องความคล่องตัวและประสิทธิภาพในการปฏิบัติราชการเพื่อประโยชน์สาธารณะ ผมคิดว่าควรจะเป็นเป้าหมายหลัก เพราะไม่เช่นนั้นแล้วเราปฏิรูปแล้วเราก็จะเพิ่มระเบียบ ขึ้นไปเรื่อย ๆ ในที่สุดมันก็จะไม่คล่องตัว ผมเองเคยไปประจําการอยู่ที่องค์การระหว่างประเทศ ระหว่างไทย-มาเลเซียที่กรุงกัวลาลัมเปอร์อยู่ ๒ ครั้ง รวมแล้ว ๘ ปี ก็ได้รับทราบถึง ระบบราชการของประเทศมาเลเซีย รวมถึงประเทศสิงคโปร์ด้วย เขาก็เป็นอาณานิคมของ ประเทศอังกฤษมาก่อน เขาก็ใช้ระบบของประเทศอังกฤษมาเลย สิ่งหนึ่งที่ผมประหลาดใจมาก ตอนไปอยู่ก็คือว่าเขาย้ายคนข้ามกระทรวงได้ ตั้งแต่ซี ๗ ซี ๖ ซี ๘ อะไรนี่เขาก็ย้ายแล้ว เพราะฉะนั้นความเป็นเจ้าข้าวเจ้าของ ความครอบครองกฎระเบียบมันก็เลยไม่ได้ฝังอยู่ในกรมนั้น คือเขาอาจจะมีกรมที่ปิดที่ย้ายข้ามไม่ได้ อย่างกรมศุลกากรหรือกระทรวงการต่างประเทศ ย้ายข้ามไม่ได้ แต่เชื่อไหมคนที่ทํางานกับผมวันหนึ่งก็เป็นเลขาธิการ ก.พ. ก่อนเป็นเลขาธิการ ก.พ. ก็มาอยู่สภาพัฒน์ แล้วก็ไปอยู่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เขาย้ายสั่งสมประสบการณ์ ตั้งแต่เป็นหัวหน้าฝ่าย เป็นผู้อํานวยการกอง เป็นรองอธิบดี เป็นอธิบดี จนเป็นเลขาธิการ ปลัดกระทรวง เพราะฉะนั้นอันนี้ผมก็อยากจะฝากไว้ แล้วก็ประเทศมาเลเซียภายใต้ นายกรัฐมนตรีมหาเธร์ ผมสังเกตว่าตั้งกระทรวงง่ายมากเลย พอเขาเลือกตั้งและเขามองว่า นโยบายนี้ดี เขาก็ยุบหน่วยนี้มารวมกับหน่วยนี้แล้วตั้งเป็นกระทรวงใหม่ เปลี่ยนชื่อกระทรวง ของเรา ผมว่ากว่าจะตั้งกระทรวงได้รัฐบาลบริหารงานไปปีครึ่ง พ.ร.บ. ยังไม่ผ่านสภาเลย เพราะฉะนั้นเราควรจะทําให้การปรับปรุงโครงสร้างกระทรวง ทบวง กรมง่ายขึ้น ถ้ามันเป็น เพื่อเจตนารมณ์ที่ดีและเพื่อประโยชน์ของสาธารณะอย่างแท้จริง เพราะฉะนั้นก็มีเรื่อง ของการหมุนเวียนข้าราชการในระบบเปิดจะลดความเป็นเจ้าข้าวเจ้าของ และปัญหา เรื่องการแต่งตั้งระบบคุณธรรมมันก็จะค่อย ๆ หายไป ผมเข้าใจว่าระบบของประเทศมาเลเซีย ก.พ. เขาจะมีแฟ้มบุคคลเขาไว้อย่างดี แล้วก็ติดตามว่าใครเก่งแค่ไหน และเวลาเขามีตําแหน่ง ผู้บริหารกรมว่างเขาก็จะเสนอไปที่ปลัดกระทรวงหรือรัฐมนตรีของกรมนั้นว่าเขามีแคนดิเดท (Candidate) อยู่ ๓-๔ คน ให้ท่านเลือก ท่านก็เลือกมาคนหนึ่งก็แล้วกัน
อีกเรื่องหนึ่งที่ผมอยากฝากก็คือเรื่องการปกครองส่วนท้องถิ่น ผมก็ไม่ทราบ ไปอ่านเปเปอร์ (Paper) ไหนของคณะกรรมาธิการไหนก็ไม่รู้มีเยอะมากเลยตอนนี้ ก็เห็นว่า เรามีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น อบต. ถึง ๗,๐๐๐ กว่าแห่ง มันเยอะไป และในที่สุดก็มา บ่นว่าคนไม่พอ เงินไม่พอ ทํางานให้บริการไม่ได้ ก็เห็นมีข้อเสนอว่าจะยุบรวม ควบรวมให้มัน เป็นภาค อันนี้ก็อยากจะฝาก เพราะไม่ว่าจะเราออกแบบโครงสร้างดีแค่ไหน คนดีแค่ไหน แต่ถ้าไม่มีเงินบริการมันก็ออกมาไม่ได้ เพราะฉะนั้นอาจจะต้องควบรวม อบต. เพื่อให้เขา มีประสิทธิภาพ มีคนที่มีประสิทธิภาพและมีเงินเพียงพอ
เรื่องระบบคุณธรรมที่ท่านผู้เชี่ยวชาญในคณะกรรมาธิการได้เสนอผมก็อาจจะ ขอเห็นแย้งหน่อย เพราะว่าเรามีองค์กรอิสระอยู่ในรัฐธรรมนูญเยอะแล้ว มีสมัชชาคุณธรรม อยู่ด้วย ท่านไม่ต้องไปตั้ง ก.พ.ค. ก.พ. อะไรมากมายหรอกครับ ขอให้กฎหมาย ก.พ. ศักดิ์สิทธิ์เท่านั้นก็พอแล้ว และระบบการแต่งตั้งข้าราชการถ้าปฏิบัติตามที่ ก.พ. เขาให้ คําแนะนํามันก็ควรจะให้ความเป็นธรรมกับข้าราชการเพียงพอ คณะกรรมการพิทักษ์ระบบ คุณธรรมของข้าราชการก็มีกฎหมายรองรับก็ทําหน้าที่ได้ดีไม่เห็นจําเป็นจะต้องอยู่ใน รัฐธรรมนูญเลย ผมอยากจะฝากว่าเราอาจจะคิดนอกกรอบหรือว่ามองอีกมุมหนึ่งด้วยว่า บางครั้งอาจจะมีหน่วยงานที่ทํางานภายใต้ระบบปัจจุบันมีประสิทธิภาพอยู่แล้ว หรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีประสิทธิภาพอยู่แล้ว ลองดูสิว่าทําไมเขาถึงมีประสิทธิภาพ ทํางานได้ดี แล้วก็เอื้อให้เขาทํางานให้ประสบความสําเร็จแทนที่จะออกระเบียบหรือกฎต่าง ๆ มาทําให้งานยากขึ้น แล้วก็มีประสิทธิภาพน้อยลง ขอบพระคุณครับ