อนุสรณ์ แสงนิ่มนวล หารือเรื่องมาตรา 64 ของรัฐธรรมนูญที่มีความคล้ายคลึงกับรัฐธรรมนูญก่อนหน้า และมีความกังวลเกี่ยวกับการที่ผู้ประกอบการจะต้องจ้างผู้ที่ไม่มีส่วนได้เสียในการจัดทำรายงานผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ซึ่งอาจทำให้เกิดความไม่ชัดเจนและทำให้ผู้ประกอบการไม่สามารถดำเนินการได้ อนุสรณ์ แสงนิ่มนวล ยังหารือเรื่องการประเมินสิ่งแวดล้อมทางยุทธศาสตร์ และเรียกร้องให้คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญพิจารณาเพิ่มบทเฉพาะกาลในการบังคับใช้รัฐธรรมนูญเพื่อไม่ให้ผู้ประกอบการโครงการต่าง ๆ ดีเลย์ออกไป
เรียนท่านประธานที่เคารพครับ ผม ดอกเตอร์ อนุสรณ์ แสงนิ่มนวล สปช. ครับ ผมก็อยากจะขออภิปรายมาตรา ๖๔ ความจริงมาตรา ๖๔ นี้ เป็นมาตราที่ค่อนข้างจะคล้ายคลึงกับรัฐธรรมนูญฉบับก่อน แล้วก็ตอนรัฐธรรมนูญฉบับก่อน ผมต้องเรียนว่าในช่วงที่มีการปรับปรุง ผมขอเอ่ยนามนิดหนึ่ง อาจารย์คุณหมออําพล ก็ได้มีการใส่ในเรื่องของโครงการต่าง ๆ ที่อาจจะเกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมให้มีการเติม ในเรื่องของการดูแลในเรื่องผลกระทบต่อสุขภาพด้วย ซึ่งจริง ๆ แล้วก็เป็นเรื่องที่ค่อนข้าง จะดีมาก แต่ว่าตอนที่รัฐธรรมนูญออกไปก็เกิดปัญหาพอสมควรอยู่เหมือนกัน ปัญหาที่เกิดขึ้นก็คือว่าพอรัฐธรรมนูญออกไปนี้ ผู้ประกอบการที่ได้ทํารายงานผลกระทบต่อ สิ่งแวดล้อม อีไอเอ (EIA) ที่เสนอเข้าไปต่อภาครัฐ ก็ฉุกละหุกเหมือนกัน เนื่องจากรัฐธรรมนูญ มีผลแล้วว่าจะต้องกลับไปทําพวกเอชไอเอ (HIA) หรือผลกระทบต่อสุขภาพ ก็ไม่รู้จะทํา อย่างไรเหมือนกัน ทางภาครัฐเองก็งง ๆ เหมือนกันว่าตัวผลกระทบต่อสุขภาพรายละเอียด ควรจะเป็นอย่างไร ก็ใช้ระยะเวลาอยู่ระยะหนึ่งก็พอสมควรเหมือนกัน แต่สิ่งที่เกิดขึ้น ก็คือโครงการต่าง ๆ ดีเลย์ (Delay) ออกไปค่อนข้างเยอะ พอดีเลย์ออกไปมันก็มีผลกระทบ ต่อผู้ประกอบการค่อนข้างมาก ตอนนี้ในมาตรา ๖๔ ที่ผมพูดถึงเอ่ยนําเรื่องเมื่อสักครู่นี้ เพราะผมก็มีความกังวลใจว่าพอมาตรานี้ สมมุติว่ารัฐธรรมนูญนี้ออกไปแล้วก็มีผลเลยนี้ มี ๒ เรื่องด้วยกันที่ความแตกต่างเพิ่มเติมจากในฉบับก่อน เรื่องแรกก็คือว่าคนที่จะทําอีไอเอ เอชไอเอนี้จะต้องเป็นผู้ที่ไม่มีส่วนได้เสียนะครับ ตอนนี้พอคนทําอีไอเอ เอชไอเอนี้ส่วนใหญ่ จะเป็นบริษัทที่ปรึกษาทางสิ่งแวดล้อมเป็นคนจัดทําหรือว่าทางอาจารย์มหาวิทยาลัยนะครับ แล้วก็ปกติแล้วผู้ประกอบการเองจะเป็นคนจ้าง คนทํา แต่คราวนี้เจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ บอกว่าผู้ไม่มีส่วนได้เสียในการจัดทําจะต้องไม่ถูกจ้างโดยเจ้าของโครงการ ตอนนี้ไม่ถูกจ้าง โดยเจ้าของโครงการ เจ้าของโครงการก็อาจจะงงว่าแล้วใครจะเป็นคนจ้าง แล้วใครจะเป็นคน จ่ายสตางค์ แล้วจะจ่ายกันอย่างไร อันนี้ก็เกิดความไม่ชัดเจนขึ้นมา ถ้าความไม่ชัดเจน อันนี้เกิดขึ้น ผู้ประกอบการก็ไม่สามารถทําอะไรได้ถ้าเกิดรัฐธรรมนูญนี้มีผลแล้วนะครับ
เรื่องที่ ๒ ก็เป็นเรื่องใหม่ที่พูดถึงเรื่องของการประเมินสิ่งแวดล้อมทางยุทธศาสตร์ เรื่องนี้ถ้ามองดูผิวเผินต้องบอกว่าก็น่าจะเป็นเรื่องที่ดี เพราะว่าในแต่ละพื้นที่ถ้าเรามีการทํา ที่เราเรียกว่า ประเมินสิ่งแวดล้อมทางยุทธศาสตร์ หรือที่เรียกว่า เอสอีเอ (SEA) นี้นะครับ ก็น่าจะดีว่าตรงจุดไหน พื้นที่ไหนเราควรจะให้มีโครงการขนาดใหญ่เข้าไปอยู่นะครับ แต่สิ่งที่ จะเกิดขึ้นก็คือว่าถ้าเกิดว่ารัฐธรรมนูญมีผลโครงการของรัฐต่าง ๆ ที่กําลังดําเนินการอยู่ โดยเฉพาะเรื่องอีไอเอ แล้วก็จะต้องไปจัดทําเรื่องเอสอีเอขึ้นมานี้ จะต้องใช้เวลาอีกเยอะมาก โครงการต่าง ๆ ก็อาจจะดีเลย์ไป ผมยกตัวอย่างเช่น โครงการรถไฟรางคู่หรือโครงการรถไฟ ความเร็วปานกลาง แม้กระทั่งโครงการรถไฟที่ในกรุงเทพมหานครนี้ก็ตามอาจจะต้องช้า ออกไปเพราะว่าด้วยเอสอีเอที่จะต้องไปดูก่อนว่ามันมีผลกระทบมากน้อยขนาดไหน อย่างไรนะครับ แม้กระทั่งโครงการของภาคเอกชนที่วันนี้ก็ยังสงสัยอยู่ในนี้ว่า จะต้องไปให้สอดคล้องกับเอสอีเอ ด้วยหรือเปล่า แต่เจตนารมณ์ของการร่างก็บอกว่าเอสอีเอทําโดยภาครัฐ เอกชนไม่ต้อง แต่ว่าถ้าเป็นโครงการขนาดใหญ่จริง ๆ ผมอยากเรียนถาม ยกตัวอย่างเช่น โครงการโรงไฟฟ้า ขนาดใหญ่ ถ้าเกิดว่าทางการไฟฟ้าฝ่ายผลิตหรืออีแกต (EGAT) เป็นคนทํา ก็จะต้องให้ สอดคล้องกับเอสอีเอ แต่ถ้าเป็นเอกชนทํา ไอพีพี (IPP) ขนาดใหญ่จะต้องทําด้วยหรือเปล่า จะต้องสอดคล้องด้วยหรือเปล่า เพราะฉะนั้นความไม่ค่อยชัดเจนตรงนี้ก็ยังเป็นเรื่องที่แคลงใจ อยู่นะครับ เพราะฉะนั้นผมก็เลยคิดว่าในมาตรา ๖๔ สิ่งที่อยากให้คณะกรรมาธิการยกร่าง รัฐธรรมนูญลองไปพิจารณาดูก็คือว่า โดยหลักแล้วก็เห็นด้วยแต่เราควรจะมีบทเฉพาะกาล หรือเปล่าในเรื่องของการที่จะบังคับใช้รัฐธรรมนูญมาตรานี้ เพราะถ้าเกิดว่าเราออกไปมันจะ ส่งผลกระทบโดยตรงกับผู้ประกอบการจํานวนมากที่อาจจะสงสัยแล้วก็งงว่าจะทําอย่างไร กันดีนะครับ ถ้าเกิดว่าเราออกไปเลยผมก็กลัวว่าจะเหมือนกับเหตุการณ์เมื่อคราวก่อนที่ ทําให้ผู้ประกอบการโครงการต่าง ๆ ดีเลย์ออกไปค่อนข้างเยอะแล้วก็ทําให้การลงทุนนี้ หยุดชะงักลง ก็อยากจะเรียนฝากทางคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญไว้ที่นี้ด้วยครับ ขอบคุณครับ