กราบเรียนท่านประธานสภาปฏิรูปแห่งชาติที่เคารพ ผม ธีรศักดิ์ พานิชวิทย์ ท่านประธานครับ ผมมีประเด็นที่อยากนำเรียนท่านประธาน แล้วก็ ต้องขอบพระคุณคณะกรรมาธิการ ท่านประธานกรรมาธิการที่ได้จัดทำรายละเอียดที่เป็นเรื่อง เกี่ยวกับการปฏิรูปการปกครองท้องถิ่นและการกระจายอำนาจ ประเด็นที่ผมอยากนำเรียนต่อ ท่านประธานมีอยู่ ๒-๓ ประเด็นด้วยกัน

ประเด็นที่ ๑ ผมอยากนำเรียนท่านประธานอย่างนี้ครับว่า การกระจายอำนาจ ที่มีอยู่ในปัจจุบันและในอดีตนั้น ประเด็นปัญหามันมีอยู่ว่ากลไกขับเคลื่อนการกระจายอำนาจ และการปกครองท้องถิ่นนั้นยังมีประสิทธิภาพไม่เพียงพอต่อการที่จะไปรองรับการปฏิรูป โครงสร้างสังคม ในสังคมชนบทก็ดี สังคมห่างไกลก็ดี ประเด็นนี้เป็นประเด็นที่นำไปสู่ความเหลื่อมล้ำ ทางสังคมอย่างมาก ผมอยากจะนำเรียนว่าเหตุผลอะไรที่ทำให้ภาคสังคมในระบบชุมชนท้องถิ่นนั้น มีความเหลื่อมล้ำมากขึ้นกับพื้นที่ที่มีความเจริญ ประเด็นที่ ๑ ผมอยากจะนำเรียนอย่างนี้ว่า การกระจายอำนาจที่ผ่านมาคณะกรรมการการกระจายอำนาจ ซึ่งอยู่ภายใต้สังกัดสำนัก นายกรัฐมนตรีมีกลไกภาคการเมืองเข้าไปสอดแทรกในขบวนการการจัดการรวมไปถึงกรอบของ ภารกิจที่เกี่ยวข้องกับการกระจายอำนาจ เป็นผลให้การกระจายอำนาจในภารกิจต่าง ๆ นั้น เป็นภารกิจที่ถูกถ่ายโอนไปให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้นไม่สามารถไปตอบสนองความต้องการ ของประชาชน ไม่สามารถไปยกระดับคุณภาพชีวิตประชาชนในระดับพื้นที่ได้ ประเด็นนี้ เป็นประเด็นที่ทำให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นถูกมองว่ามีขีดความสามารถในการจัดบริการ ประชาชนได้ไม่มีประสิทธิภาพและไม่มีมาตรฐาน ผมยกตัวอย่างเล่น ๆ ครับท่านประธาน ตัวอย่างที่ผมอยากจะนำเรียนท่านประธาน เช่นมอบภารกิจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กระจายอำนาจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นไปจัดซื้อนมโรงเรียนครับ ผมขออนุญาตนำเรียน ท่านประธานว่าถ้าเอานมโรงเรียนไปอะไรมันจะเกิดขึ้นกับชุมชนกับการเปลี่ยนแปลง มันเป็นการ เปลี่ยนแปลงทางกายภาพของเด็ก ตรงนี้เป็นเรื่องจริงที่รัฐจำเป็นต้องส่งเสริมให้ประชาชน มีคุณภาพทางด้านสุขภาพ แต่สิ่งสำคัญที่สุดคุณภาพทางการศึกษาครับท่านประธาน ผมคิดว่า เรื่องนี้เป็นเรื่องสำคัญที่วันนี้จำเป็นต้องถ่ายโอนภารกิจที่เป็นการส่งเสริมคุณภาพชีวิตของ ประชาชน และเป็นการสร้างคุณภาพของประชาชนในระดับพื้นที่มากกว่า สิ่งนี้เป็นสิ่งหนึ่ง ซึ่งผมชี้ให้เห็นว่าการกระจายอำนาจที่ผ่านมานั้นมันมีภารกิจที่ถ่ายโอนไม่ส่งเสริมให้ชุมชน ท้องถิ่นนั้นมีศักยภาพเพิ่มขึ้น จึงจำเป็นต้องมีกลไกขับเคลื่อนการกระจายอำนาจครับท่าน ผมคิดว่าในรายละเอียดของคณะกรรมาธิการได้เสนอจัดตั้งให้มีสภาการปกครองท้องถิ่นแห่งชาติ เป็นเรื่องสำคัญครับ วันนี้ต้องยอมรับว่ากระจายอำนาจอยู่ที่สำนักนายกรัฐมนตรี การกำกับดูแล อยู่ที่กระทรวงมหาดไทย ปัญหาเกิดขึ้นกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเรื่องอะไรครับท่านประธาน เรื่องแนวทางปฏิบัติ เรื่องการออกระเบียบ ถ้าเราเอา ๒ องคาพยพมารวมกัน ให้ผลุบอยู่ภายใต้ร่ม เดียวกัน อยู่ภายใต้กรอบโครงสร้างเดียวกัน ผมคิดว่าการแก้ไขปัญหา การออกแบบนโยบาย การขับเคลื่อนทิศทางการกระจายอำนาจให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีบทบาทต่อการดูแล ทุกข์สุขของพี่น้องประชาชนจะมีประสิทธิภาพเพิ่มขึ้น

อีกประการหนึ่งผมคิดว่าเป็นเรื่องสำคัญที่จะต้องมีการปฏิรูป ซึ่งในรายละเอียด ของคณะกรรมาธิการได้กำหนดไว้คือการปฏิรูประบบรายได้ของท้องถิ่น ผมคิดว่าจำเป็นครับว่า วันนี้ท้องถิ่นต้องมีฐานรายได้เป็นของตัวเองที่ชัดเจน ผมสนับสนุนเรื่องการปฏิรูปโครงสร้างภาษี ของท้องถิ่น ผมคิดว่าวันนี้ต้องแยกให้ชัดเจนครับว่ารายได้ของรัฐ ภาษีของรัฐคือตัวไหน รายได้ ของท้องถิ่นมาจากอะไร มันจะได้หยุดประเด็นที่มีการพูดคุยกันอย่างมากก็คือว่าเงินอุดหนุนของ ท้องถิ่นนั้นรัฐให้ไปมากมายแต่ท้องถิ่นไปใช้ไม่มีประสิทธิภาพ แต่ในความเป็นจริงต่างกันเลยครับ วันนี้รัฐใช้เงินของท้องถิ่นในหมวดของเงินอุดหนุนนั้นจำนวนมาก ๒๐๐,๐๐๐ กว่าล้านบาท แต่ท้องถิ่นไปใช้ในอำนาจหน้าที่ของตนเองได้เพียง ๕๐,๐๐๐ กว่าล้านบาทครับ ไม่สามารถ ไปเปลี่ยนแปลงคุณภาพชีวิตประชาชนได้เลย

เพราะฉะนั้นผมอยากนำเรียนท่านประธานไว้ ๒ ประเด็นครับว่าประเด็นที่ ๑ ผมอยากให้มีการผลักดันให้มีสภาการปกครองท้องถิ่นแห่งชาติเกิดขึ้นเพื่อเป็นกลไกขับเคลื่อน การกระจายอำนาจและการปกครองท้องถิ่น ประเด็นที่ ๒ อยากให้มีการปฏิรูปรายได้ของท้องถิ่น ที่เป็นรูปธรรมในรูปแบบของภาษีท้องถิ่นครับ ขอบพระคุณครับ