สภาปฏิรูปแห่งชาติ · ครั้งที่ ๑๑ · ๑๗ ธันวาคม ๒๕๕๗

ชัยพร ทองประเสริฐ หารือเรื่องการปกครองส่วนท้องถิ่น โดยเห็นด้วยข้อเสนอของกรรมาธิการ และเสนอให้รับรองการดำรงอยู่ของภูมิภาคในรัฐธรรมนูญ พร้อมการกระจายอำนาจที่ชัดเจนและกำหนดภารกิจและระยะเวลาการถ่ายโอน

นายชัยพร ทองประเสริฐ

ท่านประธานสภา ท่านประธานกรรมาธิการ และคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญที่เคารพครับ ผม นายแพทย์ชัยพร ทองประเสริฐ สปช. จังหวัดอำนาจเจริญนะครับ ก่อนอื่นก็ต้องขอขอบพระคุณ ท่านคณะกรรมาธิการปฏิรูป การปกครองท้องถิ่นที่ได้สรุปข้อเสนอซึ่งแบ่งเป็น ๒ กลุ่ม กลุ่มละ ๔ ข้อ ก็รวมเป็น ๘ ข้อ ในภาพรวมผมก็เห็นด้วยนะครับ และผมคิดว่าก่อนที่จะพูดบางเรื่องภายในระยะเวลาที่มี ก็ขอยืนยันเห็นด้วยข้อเสนอของกรรมาธิการปฏิรูปการปกครองท้องถิ่นยืนยันการดำรงอยู่ ของภูมิภาคในรัฐธรรมนูญ เพราะฉะนั้นประเด็นข้อคิดเห็นที่เสนอมาในหลายช่องทางวันนี้ สปช. ซึ่งกรรมาธิการก็ได้สรุปเตรียมเสนอให้คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญเพื่อให้ ปรากฏในรัฐธรรมนูญรับรองการดำรงอยู่ของภูมิภาค อันที่ ๒ รูปแบบของการปกครองส่วน ท้องถิ่น ซึ่งมีรูปแบบการปกครองทั่วไป ซึ่งมีระดับจังหวัดและต่ำกว่าจังหวัดและรูปแบบของ การปกครองพิเศษ ซึ่งอาจจะมีทั้งกรุงเทพฯ พัทยาและเขตเศรษฐกิจพิเศษที่อาจจะเกิดขึ้น อันนี้ผมก็คิดว่าเป็นเรื่องซึ่งข้อคิดเห็นหลายคนคิดว่าองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับจังหวัด จะมีการเปลี่ยนแปลงอย่างไร ผมก็คิดว่าวันนี้เราเสนอเพื่อให้ปรากฏในรัฐธรรมนูญรับรองให้ มีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับจังหวัดด้วยนะครับ

สำหรับในระยะเวลาที่มีใน ๘ ข้อ ผมขออนุญาตว่าเอาเรื่องของการถ่ายโอน ภารกิจของการถ่ายโอนเพื่อการกระจายอำนาจของการปกครองส่วนท้องถิ่น ในข้อเสนอของ กรรมาธิการให้มีองค์กรในการที่จะทำหน้าที่เรื่องนี้เรียกว่า สภาองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น แล้วก็ให้มีสำนักงานของสภานี้มีฐานะเทียบเท่ากระทรวง ผมก็คิดว่าในข้อเท็จจริงที่ผ่านมา ซึ่งเรามีการกระจายอำนาจตาม พ.ร.บ. แผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจ ๒๕๔๒ ตามรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๔๐ นั้นมันมีคณะกรรมการกระจายอำนาจ เผอิญว่าสำนักงานที่ทำ ธุรการเรื่องนี้คือกรมซึ่งสังกัดกระทรวงมหาดไทย คือกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ซึ่งจริง ๆ หลายคนก็อาจจะกังวลว่าอาจจะไม่ส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่นเท่าไรนัก เพราะฉะนั้นการปรากฏในข้อเสนอของกรรมาธิการเพื่อให้ปรากฏในรัฐธรรมนูญ เพื่อให้มี องค์กรในระดับซึ่งเหนือกว่ากระทรวง ซึ่งจะทำหน้าที่ในการถ่ายโอนภารกิจที่เกี่ยวกับหลาย กระทรวงก็เป็นเรื่องที่ถูกต้องนะครับ เพราะว่าในองค์กรแบบนี้ ถ้าสมมุติว่านายกรัฐมนตรี เป็นประธาน เหมือนกับคณะกรรมการหลาย ๆ อย่าง ก็จะทำให้ภารกิจมันราบรื่น ในส่วน ของสำนักงานซึ่งทำหน้าที่เป็นเลขาของสภานี้ก็คงจะแก้ไขปัญหาเรื่องกรม ซึ่งอาจจะไม่ค่อย ส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่นเท่าไรนัก ผมก็ยังเห็นด้วยนะครับ ในเรื่องของภารกิจ การถ่ายโอนและการกำหนดระยะเวลาให้มีการถ่ายโอน อันนี้เรามีประสบการณ์ ในรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๔๐ และมี พ.ร.บ. แผนและขั้นตอน ปี ๒๕๔๒ นะครับ ถ้าไม่กำหนด ระยะเวลาการถ่ายโอนจะไม่ค่อยกระตือรือร้นทำได้ยากมากครับ ในแผนและขั้นตอนซึ่ง กำหนดให้ปี ๒๕๔๙ ต้องถ่ายโอนให้ท้องถิ่นได้ ๓๕ เปอร์เซ็นต์ ต้นปี ๒๕๔๙ ยังถ่ายโอนได้ ๒๐ กว่าเปอร์เซ็นต์เท่านั้นเองครับ ใน ๒๐๐ กว่าภารกิจที่กำหนดไว้ถ่ายโอนได้ไม่มากครับ พอใกล้ ๆ กลางปีมันจะครบนี่ทุกคนรู้ว่าถ้าไม่ทำมันจะผิดกฎหมาย ก็เกิดการกระตือรือร้นขึ้น แล้วก็ท้ายที่จริงจาก ๒๐ กว่าเปอร์เซ็นต์ที่จะทำให้ถึง ๓๕ เปอร์เซ็นต์ ทำไม่ได้ครับ โชคดี ที่กันยายนปฏิวัติไปก็เปลี่ยนแปลงเรื่องนี้ไม่อย่างนั้นก็ผิดกฎหมายกันเยอะ ผมที่เล่าเรื่องนี้ ให้ฟังก็เพราะว่าการกำหนดไว้ในกฎหมายทั้งอาจจะเป็นรัฐธรรมนูญหรือกฎหมายชัดเจน จะทำให้มีการถ่ายโอนที่มีการดำเนินการเป็นรูปธรรมจริง แต่อย่างไรก็ตามครับ เราก็เห็นว่า ภารกิจที่กำหนดไว้ วันนี้เวลาผ่านไปเราเห็นเลยละครับว่าหลายภารกิจที่มันควรจะถ่ายโอนได้ ไม่มีการดำเนินการ แต่หลายภารกิจที่โอนมาไม่ใช่ว่าจะถูกหมด เพราะฉะนั้นการกำหนดภารกิจ ก็ต้องชัดเจน และการกำหนดระยะเวลาควรจะกำหนดไว้ในกฎหมาย อันนี้ผมเห็นด้วยนะครับ สำหรับภารกิจในการถ่ายโอนบางเรื่องซึ่งควรจะถ่ายโอนแต่ไม่ได้ถ่ายโอน แล้วไม่มีองค์กร รองรับ เป็นการถ่ายโอนเชิงบังคับ ทั้งเจ้าของงานเดิม ทั้งผู้รับไม่มีความพร้อม เขาไม่มี การดำเนินการเพื่อที่จะแก้ไขปัญหาเรื่องนี้ก็เกิดเรื่องมากครับ โดยเฉพาะใน ๔ กลุ่ม คือ ตอนนี้เรื่องระบบของการศึกษา เรื่องระบบของสุขภาพ เรื่องระบบของถนน สะพาน รวมทั้งแหล่งน้ำ ถนน สะพาน แหล่งน้ำนี่มันเข้าใจได้นะครับ เพราะว่าโอนไปที่ไหนก็ตาม มันมีการจัดซื้อจัดจ้าง แล้วมันมีเหตุว่าจะไม่โอน แต่การศึกษา สาธารณสุข ก็ทำท่าจะโอน ไม่ได้ด้วย แล้วพอโอนไม่ได้นะครับ มันมีกระแสข่าวภายใต้กฎหมายทำให้เกิดความไม่เข้าใจ เกิดความไม่ร่วมมือในพื้นที่ เพราะฉะนั้นผมเห็นว่าในหมวด ๔ ที่ท่านกรรมาธิการเสนอไว้ ในเรื่องของแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐเพื่อที่จะให้การปฏิรูปเกิดความปรองดอง ในการถ่ายโอนนะครับ น่าจะเอาไปใส่ไว้ในหมวดของการปฏิรูปและปรองดอง แล้วก็ได้มี การคุยกันเสียว่าภารกิจถ้ายังไม่โอนจะทำให้เกิดความร่วมมืออย่างไร ผมก็จะไม่ใช้เวลา เกินกว่านี้ละครับ ก็ฝากท่านประธานกรรมาธิการ ฝากคณะกรรมาธิการยกร่างด้วยครับ ขอบคุณครับ