ศุภชัย ใจสมุทร หารือเรื่องรถไฟฟ้าสายสีม่วง ระยะที่ 3 และเรียกร้องการแก้ไขปัญหาการบริหารงานที่ไม่มีประสิทธิภาพของรัฐบาล
เรียนท่านประธาน ที่เคารพครับ ผม ศุภชัย ใจสมุทร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคภูมิใจไทย ในฐานะสมาชิกรัฐสภา ท่านประธานที่เคารพครับ วันนี้รัฐบาลได้เสนอกรอบการเจรจากู้เงินจากต่างประเทศ ของโครงการรถไฟฟ้าสายสีม่วงระยะที่ ๓ เพื่อให้รัฐสภาของเราได้ให้ความเห็นชอบ จริง ๆ แล้ว โครงการรถไฟฟ้าสายสีม่วงท่านประธานที่เคารพครับ เป็นโครงการที่ได้มีการกู้เงินกันมาตั้ง ๒ ครั้งแล้ว ครั้งแรก ครั้งที่ ๒ และครั้งนี้ก็เป็นครั้งสุดท้ายที่มีการขอกู้ประมาณ ๑๑,๐๐๐ ล้านบาท สิ่งที่อยากจะเรียนต่อท่านประธานก็คือว่า ความเป็นจริงแล้วโครงการรถไฟฟ้าสายสีม่วง เป็นโครงการที่ได้มีการเริ่มดําเนินการในสมัยรัฐบาลท่านอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ และมีท่านโสภณ ซารัมย์ เป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม ซึ่งเป็นรัฐมนตรีจากพรรคภูมิใจไทย ซึ่งตอนนั้น ท่านโสภณ ซารัมย์ ก็ได้ดําเนินการเจรจาการกู้เงินจากไจก้าเพื่อให้มีแหล่งเงินทุนที่เป็น เงินกู้ดอกเบี้ยต่ําในการดําเนินงาน ซึ่งท่านก็คงทราบนะครับว่าไจก้าได้คิดอัตราดอกเบี้ยเพียง ร้อยละ ๑.๔ ต่อปี ระยะเวลาชําระหนี้ ๒๕ ปี มีเวลาปลอดหนี้เงินต้น ๗ ปี และมีเงื่อนไขดี ๆ ก็คือว่าสามารถที่จะจัดซื้อสินค้า กระทําได้โดยเสรี โดยไม่จําเป็นว่าจะต้องซื้อของประเทศญี่ปุ่น เท่านั้น จะซื้อจากที่ไหนก็ได้ ซึ่งเมื่อพิจารณาแล้วก็จะเห็นว่าเป็นเงื่อนไขที่ดี ดีมากสําหรับ กรณีการกู้เงินเมื่อเทียบกับแหล่งเงินกู้อื่น ๆ ท่านประธานครับในช่วงเวลานั้นกระทรวงคมนาคม ซึ่งมีรัฐมนตรีคือท่านโสภณ ซารัมย์ จากพรรคภูมิใจไทย ยังได้ลงนามในสัญญาการดําเนินงาน ของรถไฟฟ้าสายสีม่วงถึง ๓ สัญญา ซึ่งได้แก่ สัญญาที่ ๑ หรือสัญญาแรกคือโครงการ ยกระดับส่วนตะวันออก ระยะทาง ๑๒ กิโลเมตร จากเตาปูน สะพานพระนั่งเกล้า และงานก่อสร้างทางวิ่งช่วงบางซื่อ-เตาปูน วงเงิน ๑๓,๔๔๑ ล้านบาท สัญญาที่ ๒ ก็คือ งานก่อสร้างทางยกระดับสายตะวันตก ระยะทาง ๑๑ กิโลเมตร ช่วงสะพานพระนั่งเกล้า-คลองบางไผ่ และงานก่อสร้างสะพานข้ามแม่น้ําเจ้าพระยา วงเงิน ๑๒,๖๐๒ ล้านบาท และสัญญาที่ ๓ ก็คืองานก่อสร้างอาคารที่จอดรถและศูนย์บํารุง วงเงิน ๕,๙๖๒ ล้านบาท ซึ่งก็ต้องเรียน ท่านประธานว่าการก่อสร้างได้รุดหน้าไปมากครับ โดยทั้ง ๓ สัญญาก็สามารถดําเนินการ ไปได้มากกว่าร้อยละ ๕๐ ซึ่งตอนนี้ถ้าพี่น้องประชาชนที่อยู่ในถนนรัตนาธิเบศร์ ถนนติวานนท์ ในฝั่งจังหวัดนนทบุรีก็คงจะได้เห็นโครงการทางวิ่งและสถานีที่คืบหน้าใกล้ความจริง เป็นอย่างมากแล้วครับท่านประธานที่เคารพ แต่สิ่งที่ผมอยากจะขออนุญาตกราบเรียนต่อท่านประธานฝากไปยังรัฐบาลซึ่งมาขออนุมัติจากสภา ในการที่จะขอกรอบการเจรจาในการกู้เงินระยะสุดท้ายนะครับว่ามันมีเรื่องบางเรื่องที่จะต้อง เรียนกับทางท่านประธานผ่านไปยังรัฐบาลครับว่ารถไฟฟ้าสายสีม่วงที่ผมได้เรียนไปว่า พรรคภูมิใจไทยได้ริเริ่มไว้กําลังจะกลายเป็นอนุสาวรีย์ลอยฟ้าหรือเปล่า โครงการนี้ เป็นรถไฟฟ้ายกระดับนะครับ มันจะกลายเป็นอนุสาวรีย์ลอยฟ้าหรือเปล่า เป็นสิ่งที่น่ากังวล จะมีการสร้างเสร็จแล้วแต่ใช้การไม่ได้ไปอีกนานหรือเปล่า ถามว่าทําไม คําตอบก็คือว่า การบริหารงานอย่างไม่มีประสิทธิภาพสําหรับโครงการนี้ของรัฐบาล ผมอยากจะเรียนฝาก รัฐบาลไป ถามว่าทําไมเป็นอย่างนั้น ก็อยากจะเรียนท่านประธานฝากไปยังรัฐบาลครับว่า จริง ๆ แล้วนับตั้งแต่ที่ท่านเข้ามาบริหารประเทศเมื่อเดือนสิงหาคมปีที่แล้วหรือเมื่อประมาณสัก ๑๐ เดือน การดําเนินการในส่วนของการจัดหาผู้รับจ้างใน ๒ สัญญาที่เหลือ ซึ่งควรจะต้อง ดําเนินการในทันทีได้มีปัญหาล่าช้าและยังไม่ได้มีการแก้ไขอยู่จนถึงทุกวันนี้ ถามว่าสัญญานั้น คือสัญญาอะไร สัญญา ๒ สัญญาก็คือสัญญาที่ ๔ การจัดหาระบบรถไฟฟ้าและการเดินรถ แล้วสัญญาที่ ๖ คืองานระบบราง ทั้ง ๒ สัญญานี้มันเป็นสัญญาที่มีความจําเป็นอย่างยิ่ง ที่จะต้องดําเนินการต่อไปในทันที เพราะจากการวิเคราะห์ของ รฟม. พบว่าความล่าช้าใน ๒ สัญญานี้จะต้องทําให้กําหนดการเปิดให้บริการรถไฟฟ้าสายสีม่วงจะล่าช้าไปอีก ๑ ปี คือจากปี ๒๕๕๗ จะไปเป็นปี ๒๕๕๘ ซึ่งความล่าช้าตรงนี้มันจะทําให้ประชาชนซึ่งรอกันอยู่ พี่น้องกรุงเทพมหานคร ทางปริมณฑลฝั่งนนทบุรี ฝั่งธนบุรี จะต้องรอการใช้รถไฟฟ้า ซึ่งจะเสียเวลาไปอีก ๑ ปี นอกจากการเสียเวลาแล้วผลที่ตามมาก็คือจะมีความเสียหาย ในเชิงเงินด้วยครับ ถามว่าเสียหายเรื่องอะไรบ้าง อันดับแรกก็คืออย่างนี้ครับท่านประธาน ความเสียหายจากการที่ผู้รับสัญญาที่ ๑ สัญญาที่ ๒ และสัญญาที่ ๓ จะต้องขยายสัญญา เพื่อรอ ซิสเต็ม อินทิเกรชัน เทสต์ (System integration test) หรือการทดสอบ การประสานระบบ โดยในช่วงการขยายสัญญานี้จะต้องมีงานที่เขาเรียกว่า แคร์ ออฟ เวิร์ค (Care of work) หรืองานดูแลรักษาโครงสร้างที่ได้ก่อสร้างขึ้นเป็นระยะเวลา ๑ ปี ซึ่งตรงนี้ รฟม. เองได้ประมาณการเอาไว้ว่าจะก่อให้เกิดค่าใช้จ่ายสูงถึงประมาณ ๕๐๐ ล้านบาท ความเสียหายเรื่องทางการเงินอีกเรื่องหนึ่งก็คือความเสียหายจากดอกเบี้ยในช่วงระยะเวลา ที่เพิ่มขึ้น ๑ ปี ในอัตราร้อยละ ๑.๔ ของยอดเงิน ๓๗,๐๐๐ ล้านบาทที่มีการกู้จากไจก้า จะทําให้เป็นค่าใช้จ่ายด้านดอกเบี้ยที่จะเพิ่มขึ้นประมาณ ๕๒๘ ล้านบาท จะเห็นว่าสิ่งนี้ละครับ ที่ผมต้องฝากท่านประธานผ่านไปยังรัฐบาลว่า ๑๐ เดือนที่ผ่านมา การบริหารงาน อย่างขาดประสิทธิภาพในช่วงนี้มันจะทําให้บ้านเมือง รัฐ หรือประชาชนต้องเสียงบประมาณไปเกือบ ๑,๐๐๐ ล้านบาท และผมไม่แน่ใจว่าจะมีการเพิ่มขึ้นอีกหรือไม่ ถ้าท่านไม่บริหารจัดการ อย่างมีประสิทธิภาพ เอาใจใส่กันมากกว่านี้ สิ่งที่อยากจะเรียนกับท่านประธานฝากไปยัง ทางรัฐบาลโดยเฉพาะท่านรองนายกรัฐมนตรีนะครับว่าจริง ๆ รถไฟฟ้าเรามีนอกจาก รฟม. แล้ว มันมีเรื่องของรถไฟฟ้าที่ดําเนินการโดยรัฐวิสาหกิจอื่นเช่นการรถไฟแห่งประเทศไทยด้วย ปัญหาเรื่องการขาดประสิทธิภาพในการบริหารโครงการระบบรถไฟฟ้านอกจากสายสีม่วง ที่ผมได้กราบเรียนท่านประธานไปแล้วก็ยังมีเรื่องรถไฟฟ้าสายอื่น ๆ อีกด้วย เช่นรถไฟฟ้า สายสีแดงช่วงบางซื่อ-รังสิต ซึ่งก็ได้มีการเจรจาเงินกู้จากไจก้าและลงนามในสัญญากู้เงิน ในสมัยของพรรคภูมิใจไทย ปรากฏว่าในรัฐบาลชุดที่แล้วได้เดินหน้าจัดการประมูลเพื่อหาผู้รับจ้าง ในโครงการระบบรถไฟฟ้าชานเมือง คือรถสายสีแดงช่วงบางซื่อ-รังสิต ระยะทางประมาณ ๒๖ กิโลเมตร มูลค่าประมาณ ๗.๕ หมื่นล้านบาท โดยแบ่งการก่อสร้างออกเป็น ๓ สัญญา ๓ สัญญานั้นก็คือสัญญาก่อสร้างงานโยธาสถานีกลางบางซื่อและศูนย์ซ่อมบํารุง ๒.๗ หมื่นล้านบาท สัญญาต่อมาคือสัญญาโยธาก่อสร้างทางรถไฟ ๑.๘ หมื่นล้านบาท แล้วก็สัญญางานระบบไฟฟ้า และเครื่องกล รวมงานจัดซื้อตู้รถไฟฟ้าช่วงตลิ่งชัน-บางซื่อ-รังสิต ๒.๖ หมื่นล้านบาท แต่ท่านประธานครับ ในช่วง ๑๐ เดือนที่ผ่านมานี้การคัดเลือกผู้รับจ้างทั้ง ๓ สัญญา ก็ยังไม่สามารถดําเนินการให้เสร็จสิ้นได้ ก่อให้เกิดความสูญเสียด้านงบประมาณ เนื่องจากว่า การกู้เงินจากไจก้ามันมีพันธะสัญญาที่ท่านกําลังจะไปเจรจาเงินกู้ของสายสีม่วงสัญญาระยะที่ ๓ มันก็มีสัญญาละม้ายคล้ายคลึงกัน ก็คือการที่มีพันธะในเรื่องของคอมมิทเมนท์ ชาร์จ (Commitment charge) หรือค่าธรรมเนียมผูกพันเงินกู้ ๐.๑ เปอร์เซ็นต์ของวงเงินที่ยังไม่ได้ เบิกจ่าย ซึ่งปัจจุบันได้ชําระค่าธรรมเนียมผูกพันเงินกู้ให้ไจก้าไปแล้ว ๔ งวด รวมเป็นเงิน ๑๕๑.๐๗ ล้านเยน หรือประมาณสัก ๔๐ กว่าล้านบาท ตรงนี้คือความเสียหายที่เกิดขึ้น ความเสียหายตรงนี้เรื่องของรถไฟฟ้าสายสีแดงมันก็จะมีผลเชื่อมโยงไปยังโครงการรถไฟฟ้า สายสีแดง บางซื่อ-รังสิต ก็จะมีการโยงไปแล้วก็ไปเชื่อมโยงมีปัญหาถึงบางซื่อ-ตลิ่งชัน เพราะขณะนี้การก่อสร้างโยธาช่วงบางซื่อ-ตลิ่งชันแล้วเสร็จและส่งมอบงานเรียบร้อย แต่ไม่สามารถใช้งานได้ เพราะการก่อสร้างสถานีกลางบางซื่อ ศูนย์ซ่อม รวมทั้งการจัดซื้อ ตู้รถไฟฟ้ายังไม่ได้เริ่มต้น ยังไม่มีการดําเนินการ ซึ่งตรงนี้ทําให้ประชาชนคงต้องมองว่า โครงการนี้สิ่งที่พรรคภูมิใจไทยได้เริ่มต้นมานี่นะครับ ๑๐ เดือนมันไม่ก้าวหน้า มันทําให้ กลายเป็นว่าโครงการนี้เป็นโครงการสร้างอะไรที่มันลอยฟ้าค้างเติ่งอยู่ตรงนั้น ผมเกรงอย่างเดียว นะครับ เกรงว่าตอนนี้หัวรถจักรท่านมีเยอะ มีรถจักรดีเซลอยู่เยอะ ผมกลัวว่าท่านจะ เอามาวิ่งพลาง ๆ เสียก่อน แล้วในที่สุดแล้วมันจะทําให้มันเหมือนกับปาหี่ หลอกต้ม ประชาชนนะครับ แล้วไจก้าก็เหมือนความรู้สึกว่าโดนหลอกด้วยหรือเปล่า ที่ผมได้เรียนมา ทั้งหมดนี้นะครับท่านประธาน ก็ด้วยความเป็นห่วง โครงการนี้อย่างที่ท่านสมาชิกบางท่าน ก็มีการอภิปรายว่ามันเป็นโครงการต่อเนื่องจากรัฐบาลแต่ละชุด แล้วก็รับช่วงต่อมา เราก็อยากให้ทุกอย่างมันอย่าสะดุด เพราะว่าการกู้เงินมามันก็เป็นหนี้ของประเทศ หนี้ที่ประชาชนจะต้องใช้คืน แต่การที่มาสร้างสิ่งที่เป็นสาธารณูปโภค ความสะดวก ความสบาย มันเป็นการสร้างให้เกิดสิ่งที่เป็นมูลค่าในส่วนอื่นเราก็สนับสนุนนะครับ เพราะฉะนั้นสิ่งนี้ อยากเรียนท่านประธานฝากไปยังทางรัฐบาลในการที่จะให้ท่านเดินหน้าระบบรถไฟฟ้า ทั้งประเทศนี่นะครับ แม้ว่ามันยังไม่คืบหน้า ตอนนี้ก็ยังมีเวลาทันนะครับ เพราะจริง ๆ สิ่งที่ท่านจะสร้างรถไฟฟ้า ๑๐ เส้นทางภายในระยะ ๓ ปี ๒ เดือนข้างหน้า ที่ท่านบอกกับ ประชาชนจริง ๆ มันได้ไหม มันจริงหรือเปล่า ประชาชนไม่ได้ลืมนะครับ รวมทั้งท่านบอกว่า ๒๐ บาทตลอดสายตามที่สัญญาไว้นี่จริงหรือเปล่า มันจะเกิดขึ้นได้ไหม เพราะฉะนั้นในส่วนของ ฝ่ายค้านก็อยากสนับสนุนท่านให้เดินหน้าสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ อะไรที่มีคํามั่นสัญญาที่ทําไว้กับ ประชาชนก็อยากให้มี อยากให้ท่านมีความจริงใจและเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารงาน ส่วนนี้ วันนี้การรถไฟแห่งประเทศไทยต้องจ่ายเหมือนกับเป็นเบี้ยปรับให้กับไจก้าไป ๔๐-๕๐ ล้านบาท ผมก็ยังสงสัยว่ารัฐบาลคิดว่ามันเป็นความผิดของใคร หรือว่าปล่อยให้ มันลอยนวลกัน มีใครที่เป็นผู้บริหารในการรถไฟแห่งประเทศไทยที่ท่านคิดว่าต้องรับผิด แล้วท่านต้องไปดําเนินการอะไรไหมครับ ผมดูมาหลายเดือนที่ผ่านมาเรื่องนี้เกิดขึ้นมา เงินผมครับ ๕๐ ล้านบาทนี่ ก็ไม่เห็นมีใครจัดการเลยครับ ก็อยากจะถามท่านว่าวันนี้หาผู้รับผิด ให้ด้วยเถอะครับ ขอบพระคุณครับท่านประธาน