รัฐสภา · ครั้งที่ ๑๒ · ๑๐ พฤษภาคม ๒๕๕๕

กนก วงษ์ตระหง่าน หารือเรื่องการแปรญัตติ มาตรา ๒๙๑/๑๔ เพื่อแก้ไขมาตรา โดยไม่ให้การจัดทำร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่เป็นการแก้ไขเพิ่มเติมในส่วนของหมวด ๑ และหมวด ๒ ของรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐ และเน้นย้ำว่าการประกาศใช้มาตรานี้อาจมีผลที่ตามมาอย่างมาก

นายกนก วงษ์ตระหง่าน สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร บัญชีรายชื่อ

ท่านประธานรัฐสภาที่เคารพ ผม กนก วงษ์ตระหง่าน สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรบัญชีรายชื่อ พรรคประชาธิปัตย์ ในฐานะสมาชิกรัฐสภา ผมขออนุญาตที่จะอภิปรายในการแปรญัตติ มาตรา ๒๙๑/๑๔ โดยผมได้ขอตัดมาตรานี้ทั้งมาตรา ขออนุญาตที่จะไม่อ่าน แล้วก็แก้ไข โดยการแปรญัตติว่าการจัดทำร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ต้องไม่เป็นการแก้ไขเพิ่มเติมในส่วนของหมวด ๑ และหมวด ๒ ของรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐

ท่านประธานที่เคารพ ผมอยากจะขออนุญาตอภิปรายในประเด็นแรกก็คือว่า ทำไมผมจึงขอตัดมาตรา ๒๙๑/๑๔ ทั้งหมด ประเด็นที่สำคัญ หัวใจของเรื่องนี้ก็คือประเด็น ที่บอกว่าให้ใช้มาตรา ๑๕๐ และมาตรา ๑๕๑ ของรัฐธรรมนูญมาบังคับใช้โดยอนุโลม ตรงนี้ ผมคิดว่าเป็นประเด็นที่มีปัญหาครับ และผมขออนุญาตกราบเรียนท่านประธานผ่านไปยัง ท่านประธานคณะกรรมาธิการได้กรุณารับฟังเหตุผลและประเด็นของผมให้ชัดเจนนะครับ ในประเด็นมาตรา ๑๕๑ นั้น ผมจะไม่ขออนุญาตอ่านมาตรานั้นของรัฐธรรมนูญ แต่ประเด็น ที่ชัดเจนหัวใจของมันก็คือว่าเมื่อรัฐสภาได้นำร่างกฎหมายทูลเกล้าฯ ถวายเพื่อให้ทรงเห็นชอบ และถ้าไม่ทรงเห็นชอบก็คงจะพระราชทานคืนมา แล้วก็ถ้ารัฐสภายืนยันอีกครั้งหนึ่งก็ให้ นำความขึ้นกราบบังคมทูล แล้วถ้าไม่ทรงเห็นชอบก็ให้ประกาศใช้ ตรงนี้ท่านประธานที่เคารพครับ เป็นประเด็นที่ผมคิดว่าเป็นปัญหาโดยเฉพาะเมื่อท่านใช้คำว่านำมาบังคับใช้โดยอนุโลม หมายความว่ามาบังคับใช้กับการร่างรัฐธรรมนูญในครั้งนี้ ถ้าเป็นกฎหมายทั่วไป อันนั้น ผมเข้าใจเหตุผลในเรื่องของการบริหารราชการแผ่นดินที่นายกรัฐมนตรีต้องรับผิดชอบ แต่ขณะนี้เรากำลังนำมาใช้ในเรื่องที่เกี่ยวข้องกับรัฐธรรมนูญซึ่งถือว่าเป็นกฎหมายสูงสุด แล้วก็เป็นหลักของประเทศ และที่สำคัญก็คือว่ารัฐธรรมนูญนั้นเป็นส่วนที่เกี่ยวข้องโดยตรง กับหลายเรื่องในเรื่องที่เกี่ยวข้องกับพระมหากษัตริย์ โดยเฉพาะในเรื่องของพระราชอำนาจ และพระราชประเพณีต่าง ๆ ที่ได้มีการอภิปรายกันไปมากมายแล้ว ประเด็นที่สำคัญ เป็นอย่างนี้ครับท่านประธานครับ ที่อยากจะขออนุญาตท่านประธานคณะกรรมาธิการ ได้กรุณาพิจารณา เพราะผมถือว่าผมได้ส่งความเห็นเพื่อเตือนอันตรายที่จะเกิดขึ้น กับท่านประธานคณะกรรมาธิการเสียงข้างมาก ประเด็นของผมก็คือว่าเมื่อพระมหากษัตริย์ ทรงแสดงให้ปรากฏถึง ๒ ครั้ง ครั้งแรกก็คือกราบบังคมทูลขึ้นไป พระราชทานกลับมาว่า ไม่เห็นด้วย แล้วท่านกลับไปและไม่พระราชทานกลับมา หมายความว่าพระมหากษัตริย์ ทรงใช้พระราชอำนาจและพระราชดำริของพระองค์ท่านที่จะแสดงการไม่เห็นด้วย กับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ หรือฉบับที่จะร่างขึ้นในกรณีที่เกิดกรณีนี้ เมื่อเป็นเช่นนี้ คำถาม ก็คือว่าทำไมจะต้องให้ประธานรัฐสภาประกาศใช้ ตรงนี้เป็นประเด็นที่เป็นปัญหาครับ ท่านประธาน และผมคิดว่าถ้าเราได้พูดกันมาโดยตลอดว่าเราจะรักษาพระราชอำนาจ และพระราชประเพณีของพระมหากษัตริย์ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ เป็นประมุขนั้น สิ่งที่เราควรจะทำก็คือว่าให้ถือว่าร่างรัฐธรรมนูญฉบับนั้นตกไป แต่ในมาตรานี้ กรรมาธิการเสียงข้างมากกลับยืนยันว่าให้ประกาศใช้ ตรงนี้ผมขออนุญาตฝากเตือนว่า เป็นสิ่งที่เหมาะสมหรือไม่ เป็นสิ่งที่ถูกต้องหรือไม่ เพราะว่าถ้าเป็นเช่นนั้นแล้วผมเกรงว่า จะมีผลที่ติดตามมาอีกมากมาย

ในประเด็นที่ ๒ ครับท่านประธานที่เป็นเรื่องที่สำคัญไม่แพ้กันเลยก็คือว่า เมื่อประธานรัฐสภาได้ประกาศใช้หลังจากที่ปฏิบัติตามมาตรา ๑๕๑ โดยอนุโลมแล้ว คำถามก็คือว่าท่านจะเขียนรัฐธรรมนูญนี้อย่างไร ในรัฐธรรมนูญของประเทศไทยของเรา ทุกฉบับที่ผ่านมา จะเริ่มต้นด้วยคำปรารภ ซึ่งมีแบบแผนการปฏิบัติที่ชัดเจน ลักษณะ ของการเขียนรัฐธรรมนูญ ผมขออนุญาตชี้ประเด็นให้ชัดเจนก็คือมักจะเริ่มต้นในเรื่อง คำปรารภว่า พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามมินทราธิราช บรมนาถบพิตร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม ให้ประกาศว่า ในกรณีนี้ก็จะเป็นถ้าทุกอย่างเรียบร้อยนะครับ ก็ประธานรัฐสภาได้นำความกราบบังคมทูลว่า แล้วก็จะเล่าว่าเหตุการณ์ขั้นตอนกระบวนการมาอย่างไร แล้วก็จะสรุปว่าจึงมี พระบรมราชโองการให้ตรารัฐธรรมนูญอย่างนี้ เมื่อวันที่นี้ แต่ถ้าในกรณีที่มีการบังคับใช้ โดยอนุโลมของมาตรา ๑๕๑ ท่านจะเขียนแบบนี้ไม่ได้เลย เพราะพระมหากษัตริย์ ไม่ได้เกี่ยวข้องกับการร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เพราะทรงไม่พระราชทานกลับมา ท่านประธานครับ ตรงนี้เป็นจุดที่ผมเป็นห่วงจริง ๆ ด้วยความเคารพจริง ๆ ว่ามันจะทำให้เกิดปัญหา อย่างใหญ่หลวง ถ้าพิจารณาโดยตรรก รัฐธรรมนูญถ้าเกิดในกรณีนั้นก็จะกลายเป็นเขียนว่า ประธานรัฐสภาได้ดำเนินการอภิปรายเสนอร่างลงประชามติจึงให้ประกาศรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ซึ่งมันจะเป็นการผิดไปจากประเพณีปฏิบัติที่ได้บอกชัดเจนว่าพระมหากษัตริย์ทรงใช้อำนาจ อธิปไตยของประชาชน ตรงนี้เป็นปัญหาครับท่านประธาน เพราะฉะนั้นผมจึงอยากจะขอให้ ประธานคณะกรรมาธิการเสียงข้างมากได้กรุณาตอบว่าถ้าเกิดกรณีใช้มาตรา ๑๕๑ แล้ว ท่านจะเขียนคำปรารภรัฐธรรมนูญนี้อย่างไร เพราะว่าพระมหากษัตริย์ไม่ได้ทรงเกี่ยวข้อง กับเรื่องนี้แล้ว ตรงนี้ครับท่านประธานเป็นเรื่องที่ผมได้อภิปรายมาโดยตลอดว่าประชาธิปไตย ของประเทศไทยเรากำลังถูกทดสอบหลักคิดที่เกี่ยวข้องกับประชาธิปไตย ที่เราปฏิบัติกันมาเป็นเวลากว่า ๖๐ ปีแล้ว แล้วเราก็ได้อภิปรายกัน ๓ เรื่อง เมื่อวานนี้ ผมก็ได้พูดแล้วจะไม่ขอพูดซ้ำในเรื่องของความหมายประชาธิปไตยคืออะไร ความหมาย ของพระมหากษัตริย์เป็นอย่างไร ความหมายของรูปของรัฐเป็นอย่างไร สิ่งเหล่านี้มีรายละเอียด มากมาย ถ้าเราเข้าใจไม่ตรงกันก็จะเกิดปัญหา และพอมาถึงมาตรา ๒๙๑/๑๔ มันก็ปรากฏชัดแล้วว่า มาตราที่ท่านอ้างรัฐธรรมนูญมาตรา ๑๕๑ บังคับใช้โดยอนุโลมมันจะมีปัญหาอย่างแน่นอน ถ้าเกิดขึ้นจริง ผมนึกภาพไม่ออกจริง ๆ ด้วยความเคารพว่า ท่านจะเขียนรัฐธรรมนูญนี้ว่าอย่างไร และตรงนั้นก็จะนำไปสู่การตีความและตั้งคำถามว่าเป็นเรื่องของบั่นทอนพระราชอำนาจ และพระราชประเพณีของพระมหากษัตริย์ที่เกี่ยวข้องกับรัฐธรรมนูญหรือไม่อย่างไร ท่านประธานที่เคารพครับ ผมจะไม่ใช้เวลามากกว่านี้ แต่เรื่องนี้เป็นเรื่องที่สำคัญมาก และผมอยากให้ท่านประธานคณะกรรมาธิการได้กรุณาตอบว่าท่านจะเขียนรัฐธรรมนูญตรงนี้ อย่างไร ท่านประธานที่เคารพครับ ผมอยากจะขออนุญาตฝากประโยคหนึ่งถึงท่านประธาน คณะกรรมาธิการ ซึ่งเมื่อวานผมได้พูดกับท่านประธานรัฐสภาสมศักดิ์ไปแล้ว แต่ผมไม่แน่ใจว่า ท่านประธานคณะกรรมาธิการท่านได้อยู่ในห้องประชุมหรือไม่ตอนที่ผมได้อภิปรายเมื่อวาน อยากจะขอฝากถึงท่านนะครับ ประโยคเป็นอย่างนี้ครับท่านประธานสามารถที่ผมเคารพท่าน ด้วยความเป็นห่วงท่านจริง ๆ หนทางที่ดีที่สุดที่จะได้ในสิ่งที่ท่านต้องการ คือการช่วย ให้ฝ่ายตรงข้ามได้ในสิ่งที่เขาต้องการ ผมคิดว่าขอให้ท่านคิดเรื่องนี้ให้ดี และถ้าท่านคิดแต่เฉพาะ ท่านอยากจะได้ในสิ่งที่ท่านต้องการโดยไม่คิดว่าฝ่ายที่อยู่ตรงกันข้ามกับท่านที่เขาต้องการนั้น มีเหตุผลเช่นเดียวกัน ผมคิดว่าถ้าเป็นอย่างนั้นปัญหาใหญ่จะเกิดขึ้นในแผ่นดินของเรา และตรงนี้ครับ มาตรา ๑๕๑ ที่ท่านจะนำมาบังคับใช้โดยอนุโลม ผมก็ได้ชี้ประเด็นแล้วว่า นี่เป็นจุดที่จะมีปัญหา และขอให้ท่านได้กรุณาตอบเพื่อที่เราจะได้สบายใจ แล้วก็ช่วยกันแก้ไข ปัญหา เพราะว่าในการอภิปรายที่ผ่านมาของพวกผมในฐานะฝ่ายค้าน ผมอยากจะขออนุญาต กราบเรียนกับท่านประธานด้วยความเคารพว่าสิ่งที่เราตั้งใจทำก็คือการพยายามทำความเข้าใจ กับกรรมาธิการเสียงข้างมาก และที่สำคัญคือการทำความเข้าใจกับพี่น้องประชาชนว่า เหตุผลของเราคืออะไร เราไม่มีเจตนาในการที่จะยืดเวลาทักท้วงใด ๆ ทั้งสิ้นเลย แต่เรา อยากเห็นประเทศชาติของเราเรียบร้อย เราอยากเห็นประชาธิปไตยของเราไม่ต้องสะดุด เราอยากเห็นสถาบันหลักของชาติของเราได้เจริญรุ่งเรืองมั่นคง แล้วก็เป็นกลไกที่จะช่วยให้ ประเทศชาติของเรามีความมั่นคงแล้วก็เจริญก้าวหน้าต่อไป ตรงนั้นเป็นความตั้งใจของพวกเรา ท่านประธาน เพราะฉะนั้นด้วยความเคารพจริง ๆ ด้วยความเป็นห่วงจริง ๆ จึงอยาก ขออนุญาตฝากท่านประธานไปยังท่านประธานคณะกรรมาธิการเสียงข้างมากว่า ขอให้ท่าน คิดในประโยคสุดท้ายที่ผมได้พูดด้วยครับ ขอบพระคุณครับ