ธนา ชีรวินิจ อภิปรายเรื่องขอบเขตความช่วยเหลือระหว่างประเทศทางอาญา

รัฐสภา · ครั้งที่ ๒ · ๘ กันยายน ๒๕๕๓

ธนา ชีรวินิจ อภิปรายเรื่องขอบเขตความช่วยเหลือระหว่างประเทศทางอาญา โดยเน้นย้ำความสำคัญของการสืบสวน การรวบรวมพยานหลักฐาน และการอายัดทรัพย์สินข้ามชาติเพื่อประสิทธิภาพกระบวนการยุติธรรม เห็นชอบให้รัฐสภาสัตยาบันสนธิสัญญาช่วยเหลือนิติบุคคลอาญาอาเซียน และเชื่อว่าการผ่านร่าง พ.ร.บ. ความร่วมมือระหว่างประเทศทางอาญา จะช่วยลดข้อกังวลเรื่องอธิปไตย

นายธนา ชีรวินิจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร กรุงเทพมหานคร

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพ ผม นายธนา ชีรวินิจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร กรุงเทพมหานคร พรรคประชาธิปัตย์ ในฐานะสมาชิกรัฐสภา ก่อนอื่นผมต้องกราบเรียน ท่านประธานว่าผมเห็นชอบที่จะให้มีการดําเนินการให้สัตยาบันกับสนธิสัญญาว่าด้วย ความช่วยเหลือซึ่งกันและกันในเรื่องทางอาญาของภูมิภาคอาเซียนที่ได้เสนอต่อรัฐสภา ในวันนี้ ผมกราบเรียนท่านประธานว่าประเทศไทยเราต้องถือว่าเปึนประเทศริเริ่มในการที่จะ ให้มีการจัดทําสนธิสัญญาว่าด้วยความช่วยเหลือซึ่งกันและกันในเรื่องทางอาญา ของภูมิภาคอาเซียน และได้มีการดําเนินการตกลงร่วมกันจนกระทั่งมีการลงนามในบันทึกข้อตกลงเมื่อป้ ๒๕๔๙ เมื่อวันที่ ๑๗ มกราคม ซึ่งมีประเทศที่เข้าร่วมลงนาม อาทิเช่น สาธารณรัฐสิงคโปร์ มาเลเซีย สาธารณรัฐสังคมนิยมเวียดนาม บรูไนดารุสซาลาม สาธารณรัฐประชาธิปไตย ประชาชนลาว สาธารณรัฐอินโดนีเซีย สาธารณรัฐฟ่ลิปป่นส์ สหภาพพม่า และล่าสุดก็คือ ราชอาณาจักรกัมพูชา มีอยู่ประเทศไทยประเทศเดียวครับซึ่งขณะนี้ยังไม่ได้ลงนาม ในสัตยาบันสนธิสัญญา ซึ่งกระผมกราบเรียนว่าในข้อตกลงว่าด้วยความช่วยเหลือ ซึ่งกันและกันทางคดีอาญานั้น ในมาตรา ๓๑ ระบุไว้ชัดเจนครับว่าจะไม่สามารถดําเนินการได้ ถ้าประเทศนั้นยังไม่ได้ให้สัตยาบันกับสนธิสัญญาดังกล่าวตามข้อ ๓๑ เพราะฉะนั้น ผมจึงเห็นด้วยกับคณะรัฐมนตรีที่ได้นําเสนอให้รัฐสภาให้ความเห็นชอบในวันนี้ ผมกราบเรียน ท่านประธานว่าจากการติดตามข้อมูลก็ได้ทราบว่าทางคณะรัฐมนตรีก็ได้ให้สํานักงาน อัยการสูงสุดได้จัดทําพระราชบัญญัติซึ่งเราเรียกว่าพระราชบัญญัติความร่วมมือระหว่าง ประเทศในเรื่องอาญา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ซึ่งขณะนี้คณะกรรมการกฤษฎีกาก็ได้พิจารณา ร่างเสร็จสมบูรณ์แล้ว รอแต่เพียงรัฐสภาแห่งนี้จะได้ให้ความเห็นชอบสัตยาบัน ซึ่งเมื่อให้ ความเห็นชอบแล้วทางคณะรัฐมนตรีก็คงจะได้นําเสนอร่าง พ.ร.บ.ฉบับดังกล่าวเข้าสู่การ พิจารณาของสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภาต่อไป ผมกราบเรียนท่านประธานครับว่า ข้อตกลงความร่วมมือฉบับนี้นั้นจะเปึนประโยชน์เนื่องจากการกระทําความผิดอาญา ในปัจจุบันนี้ไม่ได้เปึนการกระทําความผิดอาญาในประเทศใดประเทศหนึ่ง แต่เปึนการกระทํา ความผิดอาญาข้ามชาติซึ่งทําได้ง่ายโดยเฉพาะในประเทศอาเซียนด้วย เนื่องจากเรา มีข้อตกลงที่จะให้การเดินทางไปมาหาสู่ระหว่างสมาชิกหรือพี่น้องประชาชนในประเทศ อาเซียนนั้นสามารถเดินทางไปประเทศอื่นที่อยู่ในอาเซียนด้วยกันโดยไม่ต้องมีการขอวีซ่า (Visa) นั่นทําให้เกิดการดําเนินการกระทําความผิดอาญาที่เปึนในลักษณะของการทําผิด ข้ามชาติได้ง่ายขึ้น ในสนธิสัญญาฉบับนี้ซึ่งกระผมได้กราบเรียนท่านประธานว่า

ข้อ ๑ ขอบเขตความช่วยเหลือ ซึ่งขออนุญาตท่านประธานที่จะอ่านให้ ท่านประธานได้ทราบว่า ภายใต้บังคับของสนธิสัญญานี้และกฎหมายภายในของบรรดา ภาคี บรรดาภาคีจะให้ความช่วยเหลือซึ่งกันและกันในเรื่องทางอาญาว่าด้วยมาตรการ ที่กว้างขวางที่สุดเท่าที่จะเปึนไปได้ อาทิ การสืบสวนสอบสวน การฟัองคดีและการดําเนินการ ที่เปึนผลของการนั้น

ข้อ ๒ การให้ความช่วยเหลือซึ่งกันและกันตามสนธิสัญญานี้อาจรวมถึง ซึ่งผมกราบเรียนท่านประธานว่าเปึนเรื่องที่มีความสําคัญเปึนอย่างยิ่ง การดําเนินคดี ในความผิดทางอาญานั้นถ้าปราศจากซึ่งการรวบรวมพยานหลักฐาน การตรวจสอบพยาน วัตถุ สถานที่ หรือการที่จะต้องดําเนินการเพื่อให้มีการห้ามหรือการริบทรัพย์สินชั่วคราว อายัดทรัพย์สินที่เกิดจากการกระทําความผิด ถ้าไม่ได้มีมาตรการเหล่านี้เลยนั้น ผมเชื่อว่า ท้ายที่สุดกระบวนการยุติธรรมที่จะดําเนินคดีกับผู้กระทําความผิดก็จะไม่สามารถ สัมฤทธิผลได้ ซึ่งในสนธิสัญญาฉบับนี้ได้เขียนเรื่องการให้ความช่วยเหลือซึ่งกันและกันนั้น รวมถึงการสืบพยานหลักฐานหรือการได้มาซึ่งการให้ปากคําจากบุคคลโดยสมัครใจ การให้บุคคลเบิกความเปึนพยานหรือช่วยเหลือในทางอาญา การส่งเอกสาร การค้น และยึดการตรวจวัตถุและสถานที่ การจัดหาให้ซึ่งต้นฉบับเอกสาร สําเนา บันทึก และสิ่งของ อันเปึนพยานหลักฐาน และที่สําคัญที่สุดครับท่านประธานได้มีการให้ความช่วยเหลือ ในการห้ามการจัดการกับทรัพย์สินชั่วคราว หรือการอายัดทรัพย์สินที่ได้มาจากการกระทํา ความผิดที่อาจได้คืนหรือริบได้ตามกฎหมาย ท่านประธานที่เคารพครับ การทําอาชญากรรม ข้ามชาตินั้นแน่นอนว่าจะต้องมีปัจจัยเรื่องเงินทองทรัพย์สินจํานวนมาก ซึ่งจะเปึนตัวล่อ ให้กับผู้เข้าร่วมในการดําเนินการกระทําความผิดมากขึ้นเรื่อย ๆ ถ้ามาตรการสามารถ ดําเนินการได้ในประเทศใดประเทศหนึ่งโดยไม่สามารถขอความช่วยเหลือในประเทศอื่น ซึ่งมีการดําเนินการในลักษณะการกระทําความผิดในประเทศนั้นด้วยและไม่สามารถ ให้ความช่วยเหลือกันได้

-๒๑/๑ เครือข่ายของการดําเนินการกระทําความผิดต่าง ๆ ก็จะมีเพิ่มมากขึ้นและสิ่งที่ท่านรัฐมนตรี ได้เรียนให้ทราบว่าสนธิสัญญาฉบับนี้นั้นจะช่วยเหลือกรณีผู้กระทําความผิดที่ประกอบการอาญา ในเรื่องของยาเสพติด การค้ามนุษย์ การค้าอาวุธ เปึนต้น ซึ่งเปึนเรื่องที่เปึนความมั่นคง ของประเทศ กระผมจึงกราบเรียนท่านประธานว่าผมเห็นชอบด้วยที่จะให้รัฐสภาแห่งนี้ ให้ความเห็นชอบในสัตยาบันสนธิสัญญาว่าด้วยความช่วยเหลือซึ่งกันและกันในทาง อาญาของภูมิภาคอาเซียน ซึ่งผมเชื่อว่าเมื่อเราได้ให้สัตยาบันแล้ว ทางรัฐสภาแห่งนี้ ทางสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภาก็จะได้ดําเนินการที่จะพิจารณาร่างพระราชบัญญัติ ความร่วมมือระหว่างประเทศในเรื่องทางอาญา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ที่รัฐบาลได้ให้ กฤษฎีกาตรวจร่างเสร็จเรียบร้อยแล้ว ซึ่งผมเชื่อว่าจะเปึนประโยชน์

ส่วนข้อสังเกตของท่านสมาชิกเรื่องของอธิปไตยในการที่จะต้องดําเนินการ ที่จะไปผูกพันกับสนธิสัญญานั้น ผมเชื่อว่าเมื่อเราได้มาดู พ.ร.บ. ฉบับนี้แล้วก็คงทําให้ ความไม่สบายใจนั้นคงได้หายไปในระดับหนึ่ง แล้วก็ความช่วยเหลือในสนธิสัญญาฉบับนี้ ผมอ่านดูโดยพอสังเขปแล้วก็จะไม่เปึนการผูกมัดในเรื่องของการดําเนินคดีอาญาในแต่ละ ประเทศ แต่เปึนเรื่องของความให้ความช่วยเหลือในการที่จะทําให้การดําเนินคดีกับ ผู้กระทําความผิดนั้นสามารถสัมฤทธิ์ผลได้ เพราะฉะนั้นผมกราบเรียนท่านประธานว่า ผมเห็นชอบด้วยที่จะให้รัฐสภาแห่งนี้ให้สัตยาบันกับสนธิสัญญาฉบับดังกล่าวครับ ขอบคุณครับ