รัฐสภา · ครั้งที่ ๗ · ๒๗ เมษายน ๒๕๕๒

สถาพร มณีรัตน์ หารือเรื่องการค้าระหว่างไทยกับจีน โดยเรียกร้องการสนับสนุนให้รัฐบาลไทยส่งเสริมการค้าเกษตรไทย ป้องกันการหลอกลวงเกษตรกร และช่วยเหลือเกษตรกรไทย โดยเฉพาะปัญหาการส่งออกสินค้าเกษตรไทยที่ถูกจีนปลอมปนและไม่มีคุณภาพ

นายสถาพร มณีรัตน์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ลําพูน

กราบเรียน ท่านประธานที่เคารพ กระผม สถาพร มณีรัตน์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดลําพูน พรรคเพื่อไทย ในนามสมาชิกรัฐสภา ท่านประธานที่เคารพ การที่จะให้ความเห็น ตั้งข้อสังเกต ข้อเสนอแนะ กรอบการตกลงทวิภาคีระหว่างประเทศจีนกับประเทศไทยนั้น ผมเองในฐานะตัวแทนของพี่น้องประชาชนซึ่งอยู่ในภาคเหนือ ซึ่งจะต้องได้รับผลกระทบ ในทางตรงและทางอ้อมในอนาคตข้างหน้า รวมทั้งหลายสิ่งหลายอย่างที่จะเกิดขึ้น จึงอนุญาตท่านประธานรัฐสภาผ่านไปยังรัฐบาลที่กําลังจะไปเจรจา ขอได้โปรด เอาข้อสังเกต เอาความคิดเห็นของกระผมเข้าไปเปึนข้อมูลประกอบในการเจรจา และขณะเดียวกันนั้นทางสมาชิกรัฐสภาที่จะได้เห็นชอบหรือไม่เห็นชอบก็จะได้รับรู้ รับทราบเพื่อบันทึกเปึนข้อมูลประกอบไว้ในรัฐสภาแห่งนี้ว่า เราได้มีตัวแทนของพี่น้อง ประชาชนโดยเฉพาะพี่น้องประชาชนภาคเกษตรกรได้ตั้งข้อสังเกตในการที่จะทํากรอบ ข้อตกลงการค้าทวิภาคีระหว่างประเทศจีนและประเทศไทย ท่านประธานที่เคารพ เราต้องยอมรับว่าประเทศจีนนั้นเปึนประเทศที่มีความกว้างใหญ่ ทั้งลักษณะภูมิประเทศ และจํานวนประชากร ซึ่งถือว่าเปึนประเทศมหาอํานาจประเทศหนึ่ง เราต้องยอมรับว่า ประเทศไทยนั้นถ้าเทียบกับเมืองจีนแล้วเปึนเพียงจังหวัดเล็ก ๆ ซึ่งมีประชากร ๓ ล้านคน เมื่อเทียบกับเชิงปริมาณ เชิงประชากรและเชิงลักษณะการแข่งขันแล้ว ถ้ากรอบการเจรจา เราไม่ตั้งข้อสังเกต ไม่ได้ลงลึกในรายละเอียด ผมก็เกรงว่าในอนาคตข้างหน้านั้นพี่น้อง ประชาชนภาคเกษตรกรนั้นจะได้รับผลกระทบ ผมจําเปึนจะต้องลงลึกในรายละเอียด ในพื้นที่เพื่อให้ตัวแทนของประเทศไทย ซึ่งมีทางกระทรวงพาณิชย์เปึนเจ้าภาพได้รับรู้ รับทราบและได้ตระหนัก เราเคยได้มีสินค้าเกษตรบางตัวที่ได้รับผลกระทบจากการทํา สัญญาทวิภาคี เช่น ส้ม ผัก กระเทียม รวมทั้งพืชผักบางชนิดในภาคเหนือ ท่านประธานครับ สินค้าประเทศจีนนั้นต้นทุนเขาต่ํามาก มันไหลทะลักเข้ามาทางด้านแม่สาย จังหวัด เชียงราย แล้วก็ขณะเดียวกันมีราคาถูก และเขาเรียกว่ากการทุ่มตลาด สินค้าของคนจีนนี่ เข้ามาในพื้นที่ประเทศไทยสะดวกสบาย ได้รับการดูแลเอาใจใส่จากภาครัฐรวมทั้งพ่อค้า นักธุรกิจอย่างดี แต่ในทางกลับกัน สินค้าเกษตรจากภาคเหนือเข้าไปสู่ประเทศจีน กว่าจะไปถึงศูนย์แจกจ่ายสินค้าที่คุนหมิงมีปัญหาอุปสรรคมากมาย ยกตัวอย่างเช่น ท่าเรือ เราเองก็ไม่มีอิสระในการจะกําหนดบรรทุกสินค้าเกษตรของเรา ถ้าเกิดว่าทางจีน มีออเดอร์ (Order) หรือทางคุนหมิงมีออเดอร์บอกว่า สินค้าตัวนี้อย่าเพิ่งส่งมานะเพราะ ของจีนยังมีอยู่ มันก็จะเน่าจะเสีย แล้วก็ถูกกดราคา เหมือนกับตัวอย่างที่พี่น้องเรา หลายส่วนเขารําพึงรําพันมาว่า ไปค้าขายกับเมืองจีนไม่รวยเลย มีแต่ยากจนลงเรื่อย ๆ แต่ในขณะเดียวกันเมืองจีนมาค้าขายกับเมืองไทยนี่รวยขึ้นรวยเอา ๆ ตรงนี้ละครับ นี่เปึนความสะท้อนในพื้นที่ข้อเท็จจริง ซึ่งบางทีตัวแทนโดยเฉพาะท่านรัฐมนตรีอาจจะ ไม่รับทราบ ทางรัฐบาลอาจจะไม่รับทราบข้อมูล ผมยกตัวอย่างอีกเรื่องหนึ่ง คือเรื่องลําไย ท่านประธานที่เคารพ ลําไยในภาคเหนือนั้นมีทั้งหมดประมาณ ๕ แสนตัน แทนที่จะเปึน สินค้าที่จะทําให้พี่น้องประชาชนในภาคเหนือลืมตาอ้าปากได้ แทนที่จะทําให้เศรษฐกิจ ของคนภาคเหนือมีความเปึนอยู่ มีวิถีชีวิตที่ดีขึ้น กลับกลายเปึนสินค้าที่มีปัญหาอุปสรรค ทําให้คนภาคเหนือท้อถอย สถิติการฆ่าตัวตายสูงที่สุดในประเทศไทยก็อยู่ภาคเหนือนี่แหละ สังเกตได้ท่านรัฐมนตรี ในฤดูลําไยออกลูกในอีกไม่กี่เดือนข้างหน้า จะมีพี่น้องผม ฆ่าตัวตายเปึนอันดับหนึ่งของประเทศเลยนะครับ พูดกันอย่างไม่อายของประเทศเลย มีความเครียดครับ เพราะเนื่องจากว่ามีกลุ่มพ่อค้าคนจีนมาจับมือกับกลุ่มพ่อค้าคนไทย ซึ่งไม่ใช่ชาวสวน ไม่ใช่เกษตรกร เปึนนายทุน พ่อค้าคนจีนเหล่านี้ไม่ได้ถือพาสปอร์ต (Passport) นักธุรกิจ ครับ ถือพาสปอร์ตวีซ่า (Visa) นักท่องเที่ยว เสร็จแล้วก็หิ้วกระเปิาเจมส์บอนด์ (James Bond) อ้างว่าเปึนพ่อค้าธุรกิจใหญ่ ต้องการมาลงทุนกับพ่อค้าลําไยในพื้นที่ เสร็จจากนั้น เขาก็มีเครือข่ายกลไก สมมุติว่าพ่อค้าไทยหรือกลุ่มสหกรณ์การเกษตรนี่ไม่ได้จับมือกับ กลุ่มพ่อค้าคนจีนกลุ่มนี้นี่ เวลาส่งสินค้าเกษตรไปก็จะถูกกลั่นแกล้งครับ เอาไปปล่อย เอาไปเน่า ขายไม่ได้ ถูกกองทัพมดลักขโมย เสียหาย ซึ่งวันนี้เกษตรกรจังหวัดเชียงใหม่ จังหวัดลําพูน ซึ่งเปึนสหกรณ์แล้วไปค้าขายกับจีนถูกหลอก ยังเปึนหนี้เปึนสินกับกระทรวง เกษตรและสหกรณ์ ๑๐๐ กว่าล้านบาทอยู่นี่ น้ําตาเช็ดหัวเข่าวันนี้ นี่ก็เปึนตัวอย่างหนึ่ง ผมเองก็อยากจะเห็นกรอบการเจรจาการค้าระหว่างไทยกับจีนนี่ลงลึกในรายละเอียด แล้วก็เป่ดช่องให้กลุ่มเกษตรกร ซึ่งเปึนกลุ่มเกษตรกรจริง ๆ นี่ได้มี เขาเรียกว่า ได้มีข้อช่องว่าง บางสิ่งบางอย่างให้กลุ่มเกษตรกรเข้าไปถึงแหล่งข้อมูลการค้าบ้าง ถ้าเมืองจีนบอกว่า สินค้าประเภทนี้ ตอนนี้ถูกปลอมปนทั้ง ๆ ที่ไม่ได้ปลอมปน เพียงแต่มีแต่ข่าว ปรากฏว่า ทางเมืองไทยถูกดัมพ์ (Dump) ราคาแล้วครับ แล้วอย่างนี้เกษตรกรก็กลายเปึนไม้สุดท้าย ที่ทําให้เสียหาย เพราะเขากดราคา ยกตัวอย่างลําไยนี่เห็นได้ชัด ถ้าข่าวเมืองจีนบอกว่า มีการปลอมปนลําไย ปรากฏว่าราคาที่ประเทศไทยนี่ตกลงแล้ว ทั้ง ๆ ที่ไม่ได้ปลอมปน นะครับ เปึนการข่าวเชิงลึกที่เขาพยายามเปึนสงครามข้อมูลข่าวสาร แล้วมาอ้างกับ เกษตรกรในประเทศไทยและในภาคเหนือว่ามีการปลอมปนลําไย ที่จริงปลอมปนนี่ก็มี ส่วนหนึ่งที่เตรียมเอาลําไย ซึ่งขณะนี้ก็ยังไม่ได้ทําลายนี่ไว้สร้างข่าวว่าจะมีการปลอมปน ลําไยซึ่งราคามาอยู่ดี ๆ นี่เกษตรกรฝันหวานว่าจะได้ปลดหนี้ปลดสินนี่ลดลงเหลือ ๕๐ เปอร์เซ็นต์ มันก็ช็อกกัน นี่คือข้อเท็จจริงส่วนหนึ่ง

ส่วนที่สองครับ เรื่องการขนส่งสินค้า ตราบใดที่การเจรจานี่ไม่พ่วงเรื่องของ การขนส่งสินค้าเข้าไปด้วยนี่อันตรายครับ เพราะว่าสินค้าเรานี่เข้าไปในเมืองจีนมันมี กําแพงครับ ข้อตกลงสัญญากันนี่เปึนภาษี ๐ เปอร์เซ็นต์ก็จริง แต่เขามีท้องถิ่นนี่ครับ เขาเปึนระบบข้อมูล เข้าไปในพื้นที่เขานี่เขาก็ตีกันอีก ไม่ให้ส่งไปในตลาดที่เขาเปึน เจ้าครอบครองอยู่ สินค้าเราก็แช่ พอแช่ออกท่าเรือไม่ได้นี่ไปถึงท่าเรือจีนแล้วนะครับ ขึ้นฝัืงไม่ได้นี่คุณภาพสินค้าเราก็เสื่อมถอยลดน้อยถอยลงไป

ส่วนที่สาม เขามีกําแพงเรื่องการตรวจคุณภาพสินค้า ของเรานี่ระมัดระวัง นักหนานะครับ ส่งไปการปลอมปนได้ จีเอพี (GAP : Good Agricultural Practice) ได้แกปกันหมดเรียบร้อยแล้ว มีการปลอดสารพิษ การใช้ปุิยน้อย สารเคมีน้อย ได้มาตรฐานในประเทศไทยนะครับ แต่พอไปถึงเมืองจีนนี่เอาแล้ว อันนี้ไม่ได้คุณภาพ อันนี้ไม่ได้คุณภาพจะส่งกลับ ถ้าไม่ได้ราคานี้จะส่งกลับแล้ว ผีถึงป์าช้าต้องเผาครับ ต้องเผา ตรงนี้ครับ คือผมต้องยอมรับว่าทูตพาณิชย์เราที่อยู่ที่โน้นเรายังไม่เข้มแข็ง ที่อยู่ ที่คุนหมิง หรืออยู่ที่สิบสองปันนาเรานี่ไม่เข้มแข็ง ซึ่งตรงนั้นในภาคเหนือถือว่าเปึนทางออก สินค้าของเกษตรส่วนใหญ่ทางโน้น ตอนนี้เรามียางพารา เพราะฉะนั้นผมก็อยากกราบเรียน ท่านตัวแทนที่จะไปเจรจาว่าเราจะทําอย่างไรที่จะให้ทูตพาณิชย์รับผิดชอบลงลึกถึง รายละเอียด ว่าสินค้าเรากี่ตู้คอนเทนเนอร์ (Container) ป้นี้จะเข้าเท่าไรอย่างไร มันมี กฎระเบียบอย่างไร ไม่ใช่ว่าปล่อยให้สินค้าเราไปเน่าไปเสีย แล้วไปเททิ้ง พ่อค้าไทยเรา ก็แขวนคอตายเรื่อย ๆ สุดท้ายก็เหลือพ่อค้าจีน เขาก็มากดราคา เราต้องยอมรับว่าเราไปง้อเขาครับ เราไปง้อเขา แล้วสิ่งที่น่าเปึนห่วงคือถนนสายอาร์ ๓ (R3) ใกล้จะเสร็จแล้ว ตรงนี้เราได้ใช้ศักยภาพในการเตรียมพร้อมถนนสายอาร์ ๓ เพื่อพี่น้องเกษตรกรเราอย่างไรบ้าง ฝัืงประเทศลาว ฝัืงประเทศจีนเห็นเขาคึกคักครับ ในการตั้งด่าน ในการดําเนินกิจกรรม ในการทําท่าจอดรถ แต่ฝัืงประเทศไทยเงียบกริบ ผมขอนําเรียนว่าในการเจรจากรอบทวิภาคีของเรา ๒-๓ ส่วนที่ผมยกตัวอย่างมา ก็อยากจะให้ตัวแทนภาคการค้าของพวกเราลงลึก เพราะผมเชื่อว่ากรอบการค้า ในการเจรจาหนนี้พี่น้องเกษตรกรเราค่อนข้างที่จะเสียเปรียบแน่ อย่างกระเทียม กระเทียม เมืองจีนหัวใหญ่ราคาถูก กระเทียมเมืองไทยหัวเล็กฉุนมีคุณภาพกินแล้วคึก มีสารอะไร ต่อมิอะไรหลายอย่าง กระเทียมเมืองจีนมีแต่สารพิษเราก็ไม่ได้ตรวจ ก็มาพยายาม จะตรวจ แต่กระเทียมไทยทั้ง ๆ ที่กระเทียมไทยใส่แคปซูลแล้วกินเปึนยาโด๊ป (Dope) ชั้นดี กินแล้วกระปรี้กระเปร่า แต่กระเทียมของจีนมีแต่สารพิษ ประเทศไทยเราก็เงียบกริบไม่ได้ บอกกล่าวให้พี่น้องประชาชนผู้บริโภคทั้งหลายว่าได้โปรดเถอะ กระเทียมจีนที่ท่านทานมัน ถูกจริง แต่มันเต็มไปด้วยสารพิษ กระทรวงพาณิชย์ไม่ได้บอก กระทรวงเกษตรและ สหกรณ์ก็ไม่ได้บอก กระทรวงสาธารณสุขก็ไม่ได้บอก ไม่ได้จับมาตรวจเลยครับ แต่กับ กระเทียมไทยนี่เดี๋ยวก็ว่ามีสารพิษตกค้างอย่าไปกิน เดี๋ยวก็หาว่าเรามีสารตกค้างเยอะ ส่งไปไม่ได้อย่างโน้นอย่างนี้ เอาพี่น้องเกษตรกรเราจนเครียดไปหมด มะม่วงก็เหมือนกัน ท่านประธานที่เคารพ ภาคเหนือมีมะม่วงน้ําดอกไม้อร่อย กรอบ หวาน ส่งไปเมืองจีนนี่ ยากเย็น ต้องผ่านด่าน ผ่านยิงอัลตร้าซาวด์ (Ultrasound) เกรงว่าแมลงวันหัวทอง หัวเขียวจะติดไปด้วย จะต้องกําจัดให้สิ้นซากโดยการยิงเลเซอร์ (Laser) อะไรพวกนี้ แล้วสถานียิงเลเซอร์ที่จะให้ผ่านด่านเขานี่ประเทศไทยมีที่แห่งเดียว คือที่จังหวัดเชียงใหม่ ในภาคเหนือนะครับ ในการยิงสารตัวนี้โดยใช้แสงเลเซอร์ยิงเพื่อฆ่าแมลงวัน เพราะฉะนั้น สิ่งเหล่านี้เราพร้อมหรือยังในการที่จะเพิ่มศักยภาพในการส่งออกเพื่อที่จะแข่งกับเขา วันนี้ เราเปึนเพียงไม้ซีกเล็ก ๆ ที่จะไปแข่งกับไม้ซุง ประชากรเรา ๖๓ ล้านคน เกษตรกร ในภาคเหนือก็มี ๔-๕ แสนคน ๖๐๐,๐๐๐ คน ๘๐๐,๐๐๐ คน แต่ละจังหวัดก็มีน้อยนิด เจอแค่ผักสลัด ผักสลัดจีนใบใหญ่ กรอบ เทมา ๕ เข่ง ผักสลัดไทยน็อค (Knock) นับ ๘ ไม่ฟุ๋นเลยครับ เขาไปเอาสลัดจีนหมด ผักไม้เมืองหนาว ส้ม ผลไม้ ก็ดูแอปเปุ่ลขายอยู่แถว แม่สาย เวลาเอาใส่ท้ายรถป่กอัพมาเรียบร้อย เดี๋ยวนี้คนไม่ไปแล้วครับ พอใกล้เทศกาล มาก็ไปแม่สาย ไปเอาสินค้าจีน เอาเสื้อหนาว หน้าหนาวก็ไปแม่สาย ไปเอาเสื้อหนาว มีลูกก็ไปเอาของเด็กเล็กแม่สายเอามามันถูก หัวคะแนนท้องถิ่นเดี๋ยวนี้ก็ไปแม่สายไปเอา ไวอากร้า (Viagra) จีนมาแจกหัวคะแนน มันถูก อะไรก็ไปแม่สายหมดครับ มันถูกจริง ๆ ท่านประธานที่เคารพ แล้วคุณภาพไม่ต้องพูดถึง มันเปึนกองทัพมดครับ แล้วพอของไทย จะไปอยู่เมืองจีนตั้งด่านแล้วด่านอีก ด่านแรกก็ด่านตํารวจครับ ตํารวจทางหลวง ตั้งด่านแล้ว นี่บรรทุกเกินเดินไปเดินมาก็เสียแล้ว ๒๐๐ บาท ๓๐๐ บาท ๕๐๐ บาท อันนี้ ด่านแรกนะครับ พอไปอีกแล้วไปเจอ ตม. อีกแล้ว ตรวจโน่นตรวจนี่เอาอีกแล้ว กว่าจะถึง เมืองจีนด่านประเทศไทยไม่รู้จะกี่ด่านนะครับ แต่พอไปเมืองจีนเจอด่านเขาอีก ด่านเรื่อง สินค้าคุณภาพ ด่านเรื่องสารพิษ พอเจอด่าน ๒-๓ ด่าน ยังมีคิวในการเอาขึ้นเรืออีก กว่าสินค้าจะไปถึงผู้บริโภคที่ประเทศจีนลิ้นห้อยพอดีท่านประธาน แต่ในขณะเดียวกัน ของจีนมาถึงทันทีเลยครับ ปรู๊ดปร๊าด ๆ สแตมพ์ (Stamp) ปัูบปู้ด สแตมพ์ปัูบปู้ด มีกระดาษซีร็อกซ์ (Xerox) ซีดแล้วซีดอีกเวียนเทียนกันอยู่ตรงนั้น เสร็จแล้วปุ็บถึงแล้ว กระเทียมบอกว่าเอามาแค่ ๒ ตันเองไม่ใช่เอามามาก แต่ข้อเท็จจริงคือเอามา ๕๐,๐๐๐ ตัน ๖๐,๐๐๐ ตัน มันมีกระดาษแผ่นเดียวท่านประธานที่ขออนุญาตแล้วก็เวียนเทียนกัน ถ่ายแล้วถ่ายอีก ถ่ายแล้วถ่ายอีกจนซีดจนเหลือง ใช้กระดาษแผ่นเดียว ถึงเลย นี่คือข้อเท็จจริงว่าทําไมกระเทียมสินค้าจีนมาถึงเมืองไทย ง่ายนัก แล้วเขามีขบวนการครับ ใหญ่มาก พอไปเข้มทางแม่สายก็โน่นทางปักษ์ใต้ ทางอีสาน พอไปเข้มทางอีสาน ทางปักษ์ใต้ก็มาแม่สาย อย่างนี้ครับมันจะเหลืออะไร คนประชากรเรา ๖๓ ล้านคนไปสู้กับเขา ถ้าจะสู้กับเขาครับท่านประธาน ผมขอ ตั้งข้อสังเกต สร้างเครือข่ายเกษตรกรเราให้เข้มแข็ง สร้างเครือข่ายเราให้เข้มแข็ง

๒. อย่าหวังว่าประเทศจีนเขาจะช่วยเราจริง เราต้องช่วยตัวเองก่อน รัฐบาลไทยจะต้องทุ่มเงินให้กับเกษตรกรไทยมากกว่านี้ ไม่ใช่ปล่อยให้ธุรกิจหรือนักธุรกิจ ของประเทศไทย นักธุรกิจเกษตรไทยสู้กันอย่างโดดเดี่ยว กระทรวงพาณิชย์ กระทรวง เกษตรและสหกรณ์ ต้องลงลึกกับพี่น้องของพวกเรา

๓. ผมยังมีความหวังกับสหกรณ์การเกษตร จะต้องมีเอกซตร้า (Extra) จะต้องมีแต้มต่อเขาครับ สหกรณ์การเกษตรตรงนี้ เรามีความหวังตรงนี้ เพราะพ่อค้าจีน วันนี้เต็มภาคเหนือหมด เขามาแต่งงานกับคนไทยครับ วันนี้คนไทยเปึนภรรยาของพ่อค้า จีนหมด มาจดทะเบียนเปึนบริษัทห้างร้านเมืองไทยแล้วซื้อขายสินค้าเกษตร จังหวัดลําพูน บ้านผมนี่เปึนสะใภ้คนจีนเกือบหมด โอ๊ย มีความสุขครับ เปึนเมียคนจีนมาทําธุรกิจ ภาคเหนือนี่ มีหน้า มีตา มีโรงอบลําไย มีธุรกิจ แต่พอของไทยจะไปจับมือกับเขานี่จะต้อง เปึนเขยเปึนสะใภ้ก่อนนะครับถึงจะทําได้ นี่ครับ เพราะฉะนั้นผมถึงอยากจะให้รัฐบาล ได้สนใจสหกรณ์การเกษตร และจัดตั้งตรงนี้ให้เข้มแข็ง เป่ดโอกาสแต้มต่อเขา ให้เขามี โอกาสไปค้าขายกับคนจีนโดยลักษณะ จี ทู จี (G to G) รัฐต่อรัฐครับ เราถึงจะเป่ดช่อง ให้กับพี่น้องของพวกเราซึ่งกําลังจะหมดเรี่ยวแรงไปเรื่อย ๆ ยังพอมีกําลังอยู่ ผมหวังไว้ว่า กรอบการเจรจาทวิภาคีที่จะเกิดขึ้นในอนาคต ขอฝากให้ตัวแทนของประเทศไทยได้ศึกษา เชิงลึก ได้ศึกษาในพื้นที่เตรียมความพร้อม แล้วก็บอกป์าวประกาศให้พี่น้องเกษตรกรของ พวกเราได้รับทราบข้อมูลอย่างต่อเนื่อง เพื่อที่จะได้ปรับเนื้อปรับตัว และจะได้ทําใจถูกครับ กราบขอบคุณครับท่านประธานครับ