วรรณรัตน์ ชาญนุกูล แถลงความสำคัญของความตกลงอาเซียนว่าด้วยความมั่นคงทางปิโตรเลียม และขอขอความเห็นชอบ โดยเน้นย้ำความจำเป็นในการแก้ไขเพิ่มเติมหลักเกณฑ์วิธีการกระบวนการในการให้ความช่วยเหลือประเทศที่ต้องการขอความช่วยเหลือ
ท่านประธานที่เคารพ ผม นายแพทย์วรรณรัตน์ ชาญนุกูล สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดนครราชสีมา พรรครวมใจไทยชาติพัฒนา สมาชิกรัฐสภา ในฐานะรัฐมนตรีว่าการ กระทรวงพลังงาน ขอแถลงสาระสําคัญของความตกลงอาเซียนว่าด้วยความมั่นคง ทางป่โตรเลียมพอเปึนสังเขป เพื่อให้ที่ประชุมได้กรุณาพิจารณาให้ความเห็นชอบใน โอกาสต่อไป
ท่านประธานที่เคารพครับ ความตกลงอาเซียนว่าด้วยความมั่นคงทาง ป่โตรเลียม หรือที่ใช้ภาษาอังกฤษว่า อาเซียน ป่โตรเลียม ซิเคียวริตี้ อะกรีเมนท์ (ASEAN Petroleum Security Agreement) ใช้คําย่อว่า แอพซ่า (APSA) มีวัตถุประสงค์คืออะไร วัตถุประสงค์ของแอพซ่ามีด้วยกัน ๒ วัตถุประสงค์หลัก ก็คือ
ประการที่ ๑ เปึนการเสริมสร้างความมั่นคงด้านพลังงานในหมู่ภาคี สมาชิกอาเซียนทั้ง ๑๐ ประเทศ ในทุก ๆ มิติของด้านพลังงาน
ประการที่ ๒ ในกรณีที่ภาคีสมาชิกประเทศหนึ่งประเทศใด ตกอยู่ในภาวะวิกฤติพลังงานหรือภาวะฉุกเฉินทางด้านพลังงานที่ใช้ภาษาอังกฤษว่า เอนเนอร์จี อีเมอร์เจนซี ซิทูเอชัน (Energy Emergency Situation) ซึ่งหมายถึงการที่ ประเทศหนึ่งประเทศใดมีการขาดแคลนป่โตรเลียมหรือผลิตภัณฑ์ของป่โตรเลียม ซึ่งหมายถึงทั้งน้ํามันและผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ น้ํามัน รวมทั้งแก๊สธรรมชาติ ในอัตราไม่น้อย กว่าร้อยละ ๑๐ ของความต้องการที่ใช้ภายในประเทศติดต่อกันไม่น้อยกว่า ๓๐ วัน ประเทศภาคีสมาชิกอื่นก็สามารถที่จะหยิบยื่นมือเข้าไปช่วยเหลือซึ่งกันและกันได้ ซึ่งภาวะ วิกฤติทางด้านพลังงานนั้น อาจจะเกิดได้จากหลายกรณีด้วยกัน ทั้งจากภัยธรรมชาติและ จากสิ่งที่มนุษย์ได้ทําขึ้น เปึนต้นว่าอาจจะเกิดจากแผ่นดินไหว ภูเขาไฟระเบิด หรือ เกิดจากสึนามิ เกิดจากพายุถล่ม เหล่านี้เปึนต้น รวมทั้งเกิดจากน้ํามือของมนุษย์ที่ทําขึ้น เช่น การระเบิดโรงกลั่นน้ํามัน การระเบิดคลังน้ํามัน การก่อความไม่สงบภายในประเทศ หรือก่อการจลาจล หรือแม้กระทั่งภาวะสงครามภายในประเทศ ซึ่งก่อให้เกิดปัญหา การขาดแคลนป่โตรเลียมตามมา ประเทศที่ประสบปัญหานั้นก็สามารถที่จะยื่นมือขอรับ ความช่วยเหลือจากประเทศภาคีสมาชิกด้วยกันได้ ก็เปึนการช่วยเหลือเกื้อกูลซึ่งกันและกัน ภายในภูมิภาคอาเซียน คือถ้าจะแบ่งกลุ่มของประเทศอาเซียนทั้ง ๑๐ ประเทศ แล้วก็คงจะแบ่งออกได้เปึน ๒ กลุ่ม คือกลุ่มประเทศที่ส่งออกน้ํามันดิบ มีด้วยกัน ๔ ประเทศ ได้แก่ มาเลเซีย อินโดนีเซีย บรูไนและเวียดนาม และที่เหลืออีก ๖ ประเทศ รวมทั้งประเทศไทยด้วยนั้น ก็คือกลุ่มที่ประเทศนําเข้าน้ํามันดิบ ทั้งไทย ฟ่ลิปป่นส์ ลาว กัมพูชา สิงคโปร์ ความจริงแล้วท่านประธานที่เคารพ ความตกลงอาเซียนว่าด้วยความมั่นคงทางป่โตรเลียม นั้นไม่ใช่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน เคยเกิดขึ้นมาแล้ว ได้มีการลงนามความตกลงว่าด้วย ความมั่นคงทางด้านป่โตรเลียมครั้งแรกเมื่อวันที่ ๒๔ มิถุนายน ๒๕๒๙ ที่กรุงมะนิลา ประเทศฟ่ลิปป่นส์ แต่อย่างไรก็ตามหลังจากที่มีการลงนามกันเรียบร้อยแล้วจนถึงปัจจุบัน ก็ยังเปึนที่โชคดีนะครับ ที่ยังไม่มีประเทศสมาชิกประเทศหนึ่งประเทศใดประสบกับปัญหา วิกฤติพลังงานที่มีความจําเปึนต้องขอความช่วยเหลือจากประเทศภาคีสมาชิก อย่างไรก็ตาม ในการประชุมอาเซียนหลายครั้งที่ผ่านมาหลังจากนั้นก็ได้มีการพิจารณา เห็นว่า คํานิยามของคําว่า ภาวะฉุกเฉินทางด้านพลังงาน หรือว่าภาวะวิกฤติทางพลังงาน ความตกลงเดิมที่กําหนดไว้นั้นค่อนข้างจะสูงเกินไป กล่าวคือ ได้กําหนดไว้ว่าการเกิด ภาวะฉุกเฉินทางด้านพลังงาน หมายถึงการขาดแคลนป่โตรเลียมในระดับสูงถึงร้อยละ ๒๐ ของปริมาณความต้องการใช้ภายในประเทศติดต่อกันไม่น้อยกว่า ๓๐ วัน ซึ่งที่ประชุม อาเซียนก็เห็นว่ามันเปึนเกณฑ์ที่สูงเกินไป ถ้าขืนปล่อยให้ประเทศหนึ่งประเทศใดมีภาวะ วิกฤติถึงขั้น ๒๐ เปอร์เซ็นต์ของความต้องการแล้ว สถานการณ์มันจะรุนแรงมากไปแล้ว ยากจะเยียวยาแก้ไข ถ้าจะเทียบไปแล้วก็เหมือนกับคนไข้ที่เข้าโรงพยาบาล ถ้าต้องหาม เข้าไอซียู (ICU) และจึงค่อยตามหมอมาดูนั้นอาการอาจจะเสียชีวิตไปก็ได้ อาจจะ ไม่สามารถที่จะแก้ไขได้ทันท่วงที เอาเพียงแค่เจ็บป์วยเข้าโรงพยาบาลก็น่าจะพาหมอมาดู ได้แล้ว ก็ทํานองเดียวกันครับ เพราะฉะนั้นอาเซียน จากการประชุมของอาเซียนหลายครั้ง จึงปรับแก้คํานิยามจากเดิมร้อยละ ๒๐ เปึนร้อยละ ๑๐ ในปัจจุบัน และก็ได้มีการแก้ไข เพิ่มเติมหลักเกณฑ์วิธีการกระบวนการในการให้ความช่วยเหลือประเทศที่ต้องการ ขอความช่วยเหลือให้ชัดเจนยิ่งขึ้น ซึ่งข้อตกลงเดิมนั้นไม่ได้กําหนดไว้ชัดเจนครับ นี่คือ สาระสําคัญ ๒ ประเด็นหลักที่ได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมจากความตกลงเดิมที่ได้ทําไว้เมื่อ ๒๐ กว่าป้ที่แล้ว เพราะฉะนั้นผมเห็นว่าในการประชุมรัฐมนตรีพลังงานอาเซียน ครั้งที่ ๑๖ ครั้งสุดท้ายเมื่อเดือนสิงหาคม ๒๕๕๑ ที่ผ่านมา ซึ่งประเทศไทยเปึนประธานเปึนเจ้าภาพ นั้น สมาชิกทั้ง ๑๐ ประเทศได้มีความเห็นพ้องต้องกันว่า มันจะเปึนประโยชน์ต่อภาคี สมาชิกในการที่จะลงนามความตกลงนี้ร่วมกัน และประเทศต่าง ๆ ๙ ประเทศก็ได้มีผ่าน กระบวนการอนุมัติภายในประเทศเปึนที่เรียบร้อยแล้ว ยกเว้นประเทศไทยเท่านั้นที่ต้องขอ ความเห็นชอบจากรัฐสภาเสียก่อน ผมก็จึงอยากจะใคร่ขอความกรุณาท่านสมาชิก ทุกท่านได้โปรดให้ความเห็นชอบ เพื่อที่ผมจะได้ไปลงนามในฐานะรัฐมนตรีว่าการ กระทรวงพลังงานในนามของรัฐบาลไทยในความตกลงว่าด้วยความมั่นคงด้านป่โตรเลียม ในครั้งนี้ที่จะมีการประชุมอาเซียน ซัมมิท ที่จะถึงในเร็ว ๆ นี้เพื่อประโยชน์ของประเทศชาติ ในการที่จะเสริมสร้างความมั่นคงด้านพลังงาน ให้เรามีพลังงานใช้อย่างพอเพียงและ เพียงพอต่อการพัฒนาประเทศในอนาคตอย่างยั่งยืนต่อไป ขอบคุณครับ