รสนา โตสิตระกูล แสดงข้อกังวลต่อร่างอนุสัญญาเอเจเซป โดยชี้ว่าขยะอันตรายจากต่างประเทศอาจถูกนํามาแปรสภาพในไทยโดยไร้มาตรฐาน และเรียกร้องให้รัฐสภาพิจารณาอย่างรอบคอบพร้อมมีเงื่อนไขข้อยกเว้นหรือจดหมายแนบ (Side Letter) เพื่อป้องกันไม่ให้ไทยกลายเป็นแหล่งทิ้งขยะของโลกและรับภาระต่ออนาคตของประชาชน
ขอบคุณค่ะท่านประธาน รสนา โตสิตระกูล ในฐานะสมาชิกรัฐสภา คือเมื่อสักครู่นี้ ทางกรรมาธิการได้พูดถึงเรื่องของเสียว่าไม่ได้อยู่ในข้อตกลงของเอเจเซป อยากให้ท่านกลับไปดู ข้อ ๒๕ ไอ กับเจ ดิฉันอ่านให้ท่านฟังใหม่นะคะ สิ่งของจากประเทศภาคีซึ่งไม่สามารถใช้การ ต่อไปตามวัตถุประสงค์เดิมได้แล้ว หรือไม่สามารถเก็บไว้หรือไม่สามารถซ่อมแซมได้แล้ว และควรแก่การกําจัดทิ้ง การสกัดบางส่วนออกมาปรับปรุงใช้หรือรีไซเคิลเท่านั้น นี่ข้อไอนะคะ ข้อเจ เศษซากและของเสียที่เกิดจากกระบวนการผลิตหรือผ่านกรรมวิธีทั้งหลายไม่ว่าจะเปึน การทําเหมืองแร่ การเกษตร การก่อสร้าง การกลั่น (น้ํามัน) การเผาขยะ การบําบัดสิ่งปฏิกูล หรือจากการบริโภคในประเทศภาคี โดยที่เปึนของเสียและเศษซากที่ควรแก่การกําจัดทิ้ง หรือสกัดเอาบางส่วนออกมาใช้เปึนวัตถุดิบเท่านั้น คือต้องบอกว่าเวลานี้ขยะเทศบาลเขาก็ถือว่า กลายเปึนสินค้า เพราะฉะนั้นตรงส่วนนี้ดิฉันคิดว่าเปึนเรื่องที่มีความสําคัญมาก เพราะว่าเวลา ที่ของเสียที่เข้ามาท่านทราบไหมคะว่าแม้แต่ขี้เถ้าจากการเผาขยะอุตสาหกรรมเวลานี้ประเทศ ไทยนําเข้ามาเพื่อมาทําจานเซรามิกนะคะ ไม่ทราบว่าพวกท่านได้ใช้จานเซรามิกที่มาจากของ เสียที่มาจากประเทศญี่ปุ์นหรือไม่ หรืออย่างเข็มฉีดยาต่าง ๆ ที่เอากลับเข้ามาเปึนของเสียจาก อุตสาหกรรมยา อาจจะติดเอดส์หรืออะไรต่าง ๆ แล้วเอามาถอด แล้วก็เอามาแปรสภาพใหม่ สิ่งเหล่านี้ดิฉันคิดว่าเปึนเรื่องที่เปึนอันตรายทั้งสิ้น เพราะฉะนั้นดิฉันคิดว่าเราไม่มีความจําเปึน ต้องรีบร้อนในการที่จะต้องลงสัญญา ลงสัตยาบันสัญญาอันนี้ เราควรจะคิดอย่างรอบคอบแล้ว เอกสารเปึนตั้งดิฉันคิดว่าเพื่อนสมาชิกรัฐสภาหลาย ๆ ท่าน ก็คงไม่ได้อ่านรายละเอียด แม้แต่กรรมาธิการเองก็อาจจะยังอ่านไม่ครบถ้วน แล้วเราจําเปึนที่จะต้องขึ้นรถไฟคันนี้ไปตาม สายพานให้ยอมรับลงสัญญานี้เพื่ออะไรคะ ดิฉันคิดว่าสภาของเราไม่ควรจะเปึนตรายางนะคะ และเราไม่ควรจะรับบาปที่จะให้กับอนาคตรุ่นหลังของประเทศเรา ประชาชนของเรา แล้วก็โดยเฉพาะที่ดิฉันคิดว่าถ้าหากว่าท่านจะผ่านอันนี้ อย่างน้อยที่สุดจะต้องมีสิ่งที่เราเรียกว่า ข้อสงวน หรือจะเปึนเอนโน๊ต หรือจะเปึนจดหมายแบบไซด์เลตเตอร์ (Side Letter) เนื่องจากว่า ตอนที่เราทําเจเทปปามีการทําสิ่งที่เราเรียกว่าไซด์เลตเตอร์เอาไว้ และในไซด์เลตเตอร์นี้เขาพูดไว้ ชัดเจนว่า รัฐบาลญี่ปุ์นและรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทยยืนยันสิทธิและหน้าที่ของตน ภายใต้อนุสัญญาบาเซลว่าด้วยการควบคุมการเคลื่อนย้ายข้ามแดนของของเสียและการกําจัด ซึ่งทั้งญี่ปุ์นและราชอาณาจักรไทยเปึนภาคียืนยันว่ารัฐบาลทั้ง ๒ จะบังคับใช้มาตรการควบคุม ที่เข้มงวดกับการส่งออกหรือนําเข้าของเสียอันตรายและของเสียอื่น แต่ปรากฏถ้าหากว่า เราผ่านเอเจเซปโดยที่ไม่มีข้อสงวน ไม่มีไซค์เลตเตอร์ ไม่มีเอนโน๊ต ญี่ปุ์นจะไปใช้ประโยชน์จาก เอเจเซปนะคะ เพราะฉะนั้นในเจเทปปาขนาดเขาบอกไว้ว่า ห็ามนําของเสีย แต่ปรากฏว่าเมื่อกี้ ที่เอาเอกสารให้ท่านดูอันนั้นเปึนพิกัดศุลกากรเลย มีการนําของเสียเข้ามามหาศาล และเวลานี้ ถึงขนาดว่ามีการตั้งบริษัทแล้วก็ให้ญี่ปุ์นเหมือนกับเปึนการนําเข้าของเสียจากประเทศญี่ปุ์น แต่ที่จริงแล้วญี่ปุ์นจะจ่ายเงินให้กับคนที่นําของเสียเข้ามาแปรรูปใหม่ภายในประเทศ ซึ่งสิ่งเหล่านี้ดิฉันคิดว่ามันเปึนอันตรายต่อประเทศเราในระยะยาวอย่างยิ่ง ซึ่งเปึนข้อห่วงใย ที่เหนือกว่าความได้เปรียบหรือโอกาสที่เราจะค้าขายได้มากขึ้น ดิฉันคิดว่าสิ่งเหล่านี้เปึนเรื่อง ที่สําคัญมากแล้วดิฉันขอวิงวอนเลยนะคะ เพื่อนสมาชิกรัฐสภาทุกท่าน โปรดใช้วิจารณญาณ ในเรื่องนี้อย่างรอบคอบ เพราะว่าถ้าท่านยอมเปึนเครื่องมือในการรับรองเรื่องนี้โดยที่ไม่มีการ ทําให้มีข้อสงวนอะไรบางอย่างเอาไว้เลย ดิฉันคิดว่าท่านกําลังรับบาปที่ทํามา อันนี้เปึนเรื่องแรก ที่เข้ามาตามมาตรา ๑๙๐ และถ้าท่านรับเรื่องนี้ไปโดยที่ไม่มีการพิจารณาอย่างรอบคอบ ลงมติกันไปตาม ๆ กันไปอย่างนั้น ดิฉันคิดว่าสิ่งเหล่านี้เปึนอันตรายต่อประเทศและทําความ เสียหายให้กับประเทศอย่างใหญ่หลวงนะคะ ท่านจะสามารถมองหน้าอนุชนรุ่นหลังได้อย่างไร เพราะเวลานี้ปัญหาขยะต่าง ๆ ประเทศเรา เราพบกับปัญหามหาศาลไม่ว่าจะเปึนอุตสาหกรรม ที่จังหวัดระยอง ที่สระบุรีต่าง ๆ เหล่านี้เราก็ยังแก้ไม่ได้เลย โดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้าเราหวังให้ กรมโรงงานอุตสาหกรรมเปึนคนทําดิฉันคิดว่าหมดหวังนะคะ เพราะว่าแม้แต่ในประเทศเรา อย่างที่ดิฉันยกตัวอย่างขึ้นมาว่าบริษัทเบตเตอร์ เวิล์ด กรีน อยู่ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย แต่ว่ามาตรการในการกําจัดนั้นไม่มีมาตรฐานโดยสิ้นเชิง แต่กรมโรงงานอุตสาหกรรม ไม่เคยทําอะไรเลย ชาวบ้านร้องเรียนมาเปึนสิบป้ ไม่แก้ปัญหาเลย และถ้าหากว่าเราเป่ดให้ประเทศเราเปึนขยะของโลก คิดดูนะคะว่าประชาชนจะอยู่กันได้อย่างไร เราจะเปึนครัวของโลกไปพร้อม ๆ กับเปึนถังขยะของโลกได้อย่างไร ดิฉันคิดว่าขอให้ท่าน โปรดพิจารณาเรื่องนี้อย่างรอบคอบก่อนที่ท่านจะลงมติเห็นด้วย ขอบคุณค่ะ