ไพโรจน์ พรหมสาส์น กล่าวถึงข้อห่วงใยที่ประชาชนภาคใต้ไม่เข้าใจรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ และกล่าวชี้แจงว่ารัฐธรรมนูญฉบับนี้ได้รับการตั้งโดยสมัชชาแห่งชาติ และได้รับการร่างโดยคณะกรรมการที่ประกอบด้วยสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญและคณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ โดยไพโรจน์ พรหมสาส์น หารือเรื่องรัฐธรรมนูญ โดยกล่าวถึงการร่างรัฐธรรมนูญ และการประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนทราบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องวุฒิสมาชิก ซึ่งเขากล่าวว่า วุฒิสมาชิกควรเป็นผู้ที่มีความเป็นกลางในทางการเมือง และมีคุณสมบัติพิเศษ โดยไม่เกี่ยวข้องกับทางการเมืองหรือพรรคการเมือง และจะมาจากการเลือกตั้งทางอ้อมจากองค์กรในสาขาอาชีพต่าง ๆ
ท่านประธานที่เคารพ กระผม ไพโรจน์ พรหมสาส์น สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ เปึนกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญด้วยนะครับ ได้รับฟังรายงานของคณะกรรมาธิการรับฟังความคิดเห็นและการมีส่วนร่วมของประชาชน ภาคใต้แล้ว ก็เปึ้นที่น่าชื่นชมนะครับ ผมคิดว่า คณะกรรมาธิการทั้งคณะได้ทำงานอย่าง เข้มแข็งมากนะครับ กระผมเองได้ติดตามตั้งแต่ต้น ตั้งแต่ช่วงที่ ๑ ที่ ๒ ที่ ๓ จนกระทั่ง ช่วงสุดท้าย โดยเฉพาะอย่างยิ่งได้มีโอกาสไปร่วมรับฟังความคิดเห็นในประชุมชี้แจง ที่จังหวัดกระบี่ พัทลุง และตรัง ร่วมกับท่านประธานคณะกรรมการ และกรรมการอีก หลาย ๆ ท่าน ผมคิดว่าข้อห่วงใยสำหรับจังหวัดภาคใต้ ในเรื่องความรู้ความเข้าใจของพี่น้องประชาชน เกี่ยวกับร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ของเรานั้นคงจะมีน้อยที่สุดนะครับ ถ้าเทียบกับทั้ง สามสี่ภาคแล้ว เพราะว่าพี่น้องประชาชนในจังหวัดภาคใต้นั้นได้มีความสนใจในทาง การเมือง ได้มีความสนใจติดตามการร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้มาอย่างใกล้ชิดโดยตลอด ผมขอเรียนยืนยันเช่นนั้นนะครับ ในฐานะที่เคยเปึนผู้ว่าราชการจังหวัดพัทลุง และก็ได้ ใกล้ชิดกับพี่น้องประชาชนในพื้นที่ภาคใต้มาเปึ้นเวลาพอสมควรนะครับ อย่างไรก็ตาม นะครับ ถึงแม้ว่าเราจะได้ประชุมชี้แจงในตลอดระยะเวลาช่วงที่เรากําลังร่างนะครับ รวมทั้งร่างเสร็จเรียบร้อยแล้ว ได้ประชุมชี้แจงทำความเข้าใจเพื่อจะให้พี่น้องประชาชนนั้น มาใช้สิทธิในการออกเสียงประชามติครั้งนี้ ซึ่งก็คงจะถึงอีกในวันมะรืนนี้แล้วนะครับ ก็ยังมี ผู้ที่พยายามที่จะเบี่ยงเบนความเข้าใจ หรือความไม่ถูกต้อง หรือความคลาดเคลื่อนในการ ร่างรัฐธรรมนูญของเราในบางประเด็นที่สําคัญ ซึ่งเมื่อเช้ากระผมก็ได้กล่าวในที่ประชุม แห่งนี้มาครั้งหนึ่งนะครับ ที่อาจารย์เจิมศักดิ์ท่านได้ลุกขึ้นมาพูด และกระผม ก็สนับสนุนว่าวันนี้อาจจะเปึนโอกาสที่เกือบจะเรียกว่าโอกาสสุดท้ายเลยก็เรียกว่าได้ นะครับ ที่สภาร่างรัฐธรรมนูญของเรานั้นจะได้ถือโอกาสอันสําคัญนี้ได้ใช้เวทีแห่งนี้ ให้เปึ้นประโยชน์ในการที่จะชี้แจงทำความเข้าใจในประเด็นที่สำคัญ ๆ ผมคิดว่า เพื่อนสมาชิกอีกหลายท่านที่อยู่ในที่นี้ก็ยังสามารถที่จะชี้แจงได้นะครับ หลายท่าน อาจจะกําลังประชุมคณะกรรมาธิการอยู่ เพราะฉะนั้นในห้องประชุมเราอาจจะมีคนอยู่ ไม่มากนัก ถึงแม้จะไม่มีการถ่ายทอดทางช่อง ๑๑ ก็ทราบว่ามีการถ่ายทอดทาง วิทยุรัฐสภาด้วยนะครับ ในเรื่องที่ฝ์ายที่อาจจะถือโอกาสไปชี้แจง ไปเชิญชวนพี่น้อง ประชาชนไม่ให้มาออกเสียงประชามติก็ดี หรือว่าถึงมาก็ให้แทนที่จะเห็นชอบก็ชี้นำ ไปในทางที่ไม่เห็นชอบ โดยชี้ข้อบกพร่องของรัฐธรรมนูญว่ามีในบางเรื่อง บางประเด็น ซึ่งก็น้อยมาก ว่าที่จริงแล้วนะครับ น้อยมากนะครับที่ในฐานะที่ผมในส่วนที่ ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ บางคนก็พยายามชี้แจงบิดเบือนไปในลักษณะที่ว่า ที่มาของสภา ร่างรัฐธรรมนูญเรานั้นไม่ใช่มาจากประชาธิปไตย ทุกท่านก็คงจะทราบ พี่น้องประชาชน นะครับ ถือโอกาสพูด ณ โอกาสนี้ด้วยว่า บ้านเมืองมีปัญหาจึงได้เกิดการปฏิวัติ รัฐประหารเกิดขึ้น และก็มีการร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยฉบับชั่วคราว เพราะฉะนั้นที่มาที่เกิดของสภาร่างรัฐธรรมนูญแห่งนี้นั้นมาจากการที่ว่ามีรั่ฐธรรมนูญ ฉบับชั่วคราว เสร็จแล้วก็มีการตั้งสมัชชาแห่งชาติ จากสมัชชาแห่งชาติ เพราะฉะนั้นก็มี การคัดเลือก ๒๐๐ คน จาก ๒๐๐ คน เหลือ ๑๐๐ คน แล้วก็มาเปึนกรรมการยกร่าง ๒๕ คน คณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติตั้งมาอีก ๑๐ คน เปึน ๓๕ คน เราก็ได้ทำงานกัน มาตลอดระยะเวลา หกเจ็ดเดือนที่ผ่านมานะครับ ด้วยความเรียบร้อยและก็คิดว่า เราพยายามที่จะให้รัฐธรรมนูญฉบับนี้เปึนฉบับที่พี่น้องประชาชนทั่วทั้งประเทศนั้น ไม่เฉพาะแต่ในภาคใต้นะครับ มีส่วนร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้มากที่สุด เพราะเราได้มีการเป่ดเวทีรับฟังความคิดเห็นทุกระยะ ถึงแม้ร่างแรกแล้ว ก็ส่งไปให้สะท้อน ความคิดเห็น ร่างที่ ๒ เสร็จเรียบร้อยก็ส่งไปอีก หรือร่างเสร็จแล้วก็ยังมีการประชุมชี้แจง ทำความเข้าใจ เพราะฉะนั้นในประเด็นแรกที่ว่าเกี่ยวกับที่มานั้น ผมขอเรียนยืนยัน นะครับว่า เรามาโดยรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย เรามาจากการที่ได้ทรงพระกรุณา โปรดเกล้าฯ แต่งตั้งให้เปึนสมาชิกสมัชชาแห่งชาติ แล้วได้เลือกสรรกันมาเปึน สมัชชาแห่งชาติ แม้กระทั่งรัฐธรรมนูญฉบับที่เปึ้นร่างอยู่ฉบับนี้ ในมาตรา ๓๐๙ นั้น ก็ได้กําหนดไว้ชัดเจนเลยว่า สิ่งที่เราได้ดําเนินการมานั้น ถ้าเปึนสิ่งที่ชอบด้วยกฎหมาย ก็ถือว่าชอบด้วยรัฐธรรมนูญฉบับที่ปัจจุบันนี้ต่อไป เพราะฉะนั้นในเรื่องที่ไปที่มานั้น ทุกคนก็คงจะเปึ้นที่เข้าใจ ถ้าหากว่าจะ ไม่ไปชี้แจง หรือแสดงเหตุผลอย่างอื่นให้เห็นว่า เราไม่ใช่มาจากการเลือกตั้งหรืออะไรต่าง ๆ ก็อย่างที่ทราบแล้วนะครับ บ้านเมืองมีปัญหา มีการออกรัฐธรรมนูญมา แล้วก็มีการแต่งตั้งถูกต้องตามกฎเกณฑ์กติกานั้น แล้วเราก็ ได้ทําหน้าที่ของเราอย่างเต็มที่ โดยไม่มีการแจ้งหรือการบงการจากใครนะครับว่า จะต้องร่างแบบนั้น แบบนี้ มีการประชุมนอกรอบ มีการประชุมหลาย ๆ สิ่งหลายอย่าง ผมคิดว่าพี่น้องประชาชนทั่วประเทศนั้น ส่วนใหญ่ได้เข้าใจและได้ติดตามมาโดยตลอด แล้วได้ร่วมในเวทีต่าง ๆ ทั้งระดับตำบล หมู่บ้าน อำเภอ จังหวัดทั่วทั้งประเทศ ไม่เฉพาะแต่ในภาคใต้เท่านั้นนะครับ นั่นเปึ้นประการที่ ๑
ในประการที่ ๒ ผมก็อยากจะเรียนชี้แจงในที่ประชุมแห่งนี้ด้วยนะครับ ในฐานะที่เปึนกรรมการยกร่าง แล้วก็ถือโอกาสเรียนสิ่งที่ทั้งคณะกรรมการได้เรียนชี้แจงไป ไม่ได้ว่าภาคเหนือหรือภาคใต้ ผมเองนอกจากภาคใต้แล้ว ก็ได้ไปที่จังหวัดภาคเหนือ นะครับ ได้ไปมอบรัฐธรรมนูญให้กับผู้ว่าราชการจังหวัดแม่ฮ่องสอน ที่อําเภอป้าย และอําเภอ ปางมะผ้านะครับ ซึ่งห่างไกลมาก ไปกว่าจะถึงนะครับ เสร็จแล้วก็จะมามอบที่ จังหวัดเชียงใหม่ กับท่านผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ด้วย ก็มีโอกาสประชุมชี้แจงกับ พี่น้องประชาชนด้วยตนเอง และมอบรัฐธรรมนูญด้วยตนเองนะครับ ที่หมู่บ้านสันติชล อำเภอป้าย พี่น้องประชาชนมาร่วมประชุมประมาณเกือบ ๒๐๐ คนนะครับ ชี้แจงความ เข้าใจ ความเปึนไปเปึนมา ส่วนใหญ่พี่น้องก็เปึ้นชนเผ่าในจังหวัดภาคเหนือ โดยเฉพาะ อย่างยิ่งที่อําเภอป้าย ผมคิดว่าส่วนใหญ่นะครับ ได้รู้ได้เข้าใจในสิ่งที่เรากําลังทำอยู่ เพราะฉะนั้นหากจะมีประเด็นในบางเรื่องบางอย่าง มันก็มีจุดที่อาจจะยกขึ้นมาว่า ทําไม ไม่เปึ้นเช่นนั้นเช่นนี้ ผมก็พยายามชี้แจงทําความเข้าใจว่า ในการร่างรัฐธรรมนูญของสภา ร่างรัฐธรรมนูญของเรานั้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งของกรรมการยกร่างนั้นนะครับ ได้เอา รัฐธรรมนูญทั้ง ๑๗ ฉบับมาดูทั้งหมดเลย และฉบับที่ ๑๗ ก่อนถึงฉบับร่างของเรานั้น ป้ ๒๕๔๐ เราก็ดู ดูว่าอันไหนเปึนจุดเด่นจุดดีเราคงไว้ อันไหนเปึนจุดด้อยเราก็ หาทางแก้ไข อันไหนยังขาดตกบกพร่องอยู่เราก็แต่งเติมให้เติมนะครับ นั่นเปึนสิ่งที่เรา ได้ทำ แล้วเมื่อทำแล้วก็รายงานสภาทุกระยะ สภาก็ให้ข้อคิดเห็นอะไรต่าง ๆ นะครับ รวมทั้งได้นําไปรับฟังความคิดเห็นดังที่ได้กล่าวแล้ว เพราะฉะนั้นในบางประเด็น บางเรื่อง บางอย่างก็อาจจะมีผู้โต้แย้ง ไม่เห็นด้วยก็คงจะมีบ้างเปึนธรรมดานะครับ ความคิดเห็น ของประชาชนตั้งหกสิบเอ็ดหกสิบสองล้านคน จะให้เหมือนกันหมดคงเปึนไปไม่ได้ อย่างไรก็แล้วแต่ในสิ่งที่คิดว่าอาจจะคลาดเคลื่อนไปบ้างนั้น ผมคิดว่าเราจำเปึ้นที่จะต้อง ชี้แจง อยากจะขอเชิญชวนให้เพื่อนสมาชิกในที่นี้ได้ใช้เวลาตรงนี้พูดกันน่าจะยังได้ ประเด็นสําคัญอันหนึ่งที่มักจะพูดกัน ก็คือเรื่องของวุฒิสมาชิก บอกทําไมจะต้องมาจาก ทั้งการเลือกตั้งและการแต่งตั้ง เราก็บอกแล้วว่า เราต้องการให้วุฒิสมาชิกนั้นมีความ เปึนกลางในทางการเมือง เพราะฉะนั้นเมื่อมีความเปึนกลางในทางการเมืองแล้วนี่ ก็จะต้องเปึนผู้ที่มีคุณสมบัติเฉพาะพิเศษซึ่งเราได้กำหนด แล้วก็จะต้องไม่เกี่ยวข้องกับ ทางการเมือง หรือพรรคการเมือง ถึงกับมามีการกำหนดว่าจะต้องไม่สังกัดพรรคการเมือง ถึงกับมีการกำหนดว่าจะต้องไม่เปึ้นรัฐมนตรี หรือเปึนอะไรที่เกี่ยวข้องกับทางการเมือง มาก่อนนะครับ แล้วก็ ๗๖ คน ก็มาจากทุกจังหวัด จังหวัดละ ๑ คน ส่วนอีก ๗๔ คนนั้น ก็มาจากสาขาอาชีพต่าง ๆ ภาควิชาการ ภาครัฐ ภาคเอกชน ภาควิชาชีพ ภาคอื่น ๆ ซึ่งความจริงแล้วมันก็เปึนการเลือกตั้งทางอ้อมนะว่าไปแล้ว เพราะกว่าคนเหล่านั้นจะได้ เข้ามาร่วมกันเปึนสมาคม เปึนชมรมในสาขาอาชีพต่าง ๆ เหล่านั้น ก็เลือกสรรกันมา ส่วนหนึ่งนะครับ แล้วเราให้กลุ่มองค์กรเหล่านั้นได้เสนอตัวแทนขึ้นมาในระดับ ซึ่งใน กฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้ง เราก็ได้เขียนตรงนี้ไว้ค่อนข้างชัดเจน นะครับว่า ให้มีการเสนอผู้ที่องค์กรเห็นสมควรนั้นมา อย่างน้อยที่สุดแบ่งเปึนภาค ๆ ถ้าใกล้เคียงกัน ๕ ภาค ก็ภาคละประมาณ ๑๕ คน บางภาคอาจจะ ๑๔ คน สมมุติ อย่างนั้นนะครับ แล้วให้มีการคัดสรรกันเองเข้ามาถึง ๓ เท่าของจํานวนที่พึงมี ในแต่ละภาค อย่างเช่น ภาคหนึ่ง ๑๕ คน ก็อาจจะมา ๔๕ คน แล้วจึงมาให้กรรมการ ผู้ทรงคุณวุฒิ ๗ ท่าน ตามรัฐธรรมนูญนั้น เปึ้นผู้คัดสรรอีกครั้งหนึ่งให้คงเหลือเพียงภาคละ ไม่เกินจำนวนที่แต่ละภาคพึงมี รวมแล้ว ๗๔ ท่าน ก็จะมาทำหน้าที่พิเศษแตกต่างจากผู้ที่ เปึ้นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร เปึนผู้ที่จะมากลั่นกรองกฎหมาย เปึ้นผู้ที่จะมาตั้งกระทู้ถาม ควบคุมดูแลการบริหารงานของรัฐบาล เปึนผู้ที่จะต้องมากลั่นกรองบุคคลที่จะเข้าสู่องค์กร อิสระต่าง ๆ รวมทั้งอํานาจในการถอดถอนอะไรต่าง ๆ นั่นก็เปึ้นสิ่งที่เปึนหน้าที่สําคัญของ วุฒิสมาชิก ซึ่งเราตระหนักเปึนอย่างดีว่า ทําไมเราจะต้องจัดให้มีระบบในเรื่องของการที่ ที่ไปที่มาของวุฒิสมาชิกเช่นนั้นนะครับ ซึ่งผมก็เรียน ผมไปชี้แจงในที่ประชุมหลายที่ หลายแห่ง รวมทั้งรายการวิทยุของรัฐสภาก็ได้ชี้แจงว่า อย่าว่าแต่ประเทศเราเลยครับ แม้แต่ในบางประเทศ อย่างเช่น อังกฤษ ถึงแม้เขาจะเปึนประเทศแม่แบบประชาธิปไตย วุฒิสมาชิกของเขาก็เปึน เขามีสภาผู้แทน สภาสูงของเขา สภาสูงก็มาจากการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งของพระมหากษัตริย์อังกฤษนะครับ ซึ่งไม่ใช่เฉพาะแต่ประเทศเราเท่านั้นครับ ก็คง ยังจะมีอีกหลายประเด็นหลายเรื่องที่คิดว่าในวิทยากร หรือมีการประชุมชี้แจงทางวิทยุ ทางทีวีอะไรต่าง ๆ ก็มีอยู่เปึนจำนวนไม่ใช่น้อย เพราะฉะนั้นผมก็ขอถือโอกาสนี้ฝากไปยัง พี่น้องประชาชนทั่วทั้งประเทศนะครับว่า ขอให้ท่านได้ใช้ดุลพินิจพิจารณาว่า รัฐธรรมนูญ ฉบับร่างรัฐธรรมนูญฉบับที่เรากําลังร่างอยู่นี้ และจะมีการลงประชามติให้ความเห็นชอบ ในวันที่ ๑๙ สิงหาคมที่จะถึงนี้ ตั้งแต่เวลา ๐๘.๐๐ นาฬิกา ถึง ๑๕.๐๐ นาฬิกา นั้น ถ้าพี่น้องประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งส่วนใหญ่เห็นว่า ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้เปึ้นฉบับที่เรา ได้จัดทำขึ้นมาเพื่อการพัฒนา หรือการปฏิรูปการเมืองการปกครองในระบอบประชาธิปไตยของประเทศชาติของเรา ซึ่งคิดว่าเราอยากให้กลับคืนสู่ระบอบประชาธิปไตยโดยเร็วที่สุด เพราะฉะนั้นถ้าหากมี การให้ความเห็นชอบรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ก็กําลังที่จะมีการร่างกฎหมายประกอบ รัฐธรรมนูญ ซึ่งจะต้องแล้วเสร็จ คาดว่าประมาณสักกลางเดือนตุลาคม และถ้าเปึ้น เช่นนั้นก็จะมีการเลือกตั้งประมาณสักปลายเดือนธันวาคม มีรัฐบาลใหม่ประมาณต้นป้หน้า เราก็จะกลับคืนสู่ระบอบประชาธิปไตยโดยเร็ว นั่นเปึนสิ่งที่คิดว่าประเทศชาติเรานั้นเรา ต้องการ ประเทศชาติซึ่งเราต้องการ ไม่ใช่ไปเปรียบเทียบว่า ถ้าไม่รับรัฐธรรมนูญฉบับนี้ แล้วก็ถือว่าเราชนะ คมช. อันนั้นคงไม่ใช่ ถ้ารัฐธรรมนูญฉบับนี้ออกมาเมื่อไหร่ คมช. ท่านก็กลับสู่ที่ตั้ง รัฐบาลใหม่ก็จะมาทํางานบริหารประเทศชาติบ้านเมือง นั่นคือสิ่งที่เรา อยากจะให้ประชาธิปไตยที่แท้จริงเกิดขึ้นในบ้านในเมือง แล้วก็ถ้าพี่น้องประชาชนเข้าใจ เช่นนั้น ผมก็อยากจะถือโอกาสนี้ขอร้องวิงวอนได้มาออกเสียงประชามติในวันที่ ๑๙ สิงหาคม ที่จะถึงนี้ และใช้ดุลพินิจของท่านในทางที่ถูกที่ควร เพื่อการพัฒนาชาติบ้านเมือง ของเราให้มีความเจริญมั่นคงยิ่ง ๆ ขึ้นไปครับ ขอบพระคุณมากครับท่านประธานครับ