สภาร่างรัฐธรรมนูญ · ครั้งที่ ๓๓ · ๒๕ มิถุนายน ๒๕๕๐

วิชา มหาคุณ ระบุว่า รัฐธรรมนูญปี 2540 ได้เปลี่ยนแปลงโครงสร้างของคณะกรรมการตุลาการศาลยุติธรรมให้ไม่ถูกต้อง โดยให้ตุลาการศาลชั้นต้นเป็นผู้เลือกตุลาการ ซึ่งนำไปสู่ระบบกลับหัวกลับหาง และไม่เหมาะสม

ศาสตราจารย์พิเศษวิชา มหาคุณ กรรมาธิการ

ท่านประธานสภา ที่เคารพ กระผม วิชา มหาคุณ กรรมาธิการยกร่างครับ ตามที่มีผู้แปรญัตติ โดยเฉพาะ อย่างยิ่งท่านอาจารย์สวัสดิ์ โชติพานิช ขออนุญาตเอ่ยนาม ท่านได้อภิปรายสนับสนุน ในแง่ที่ว่า เราได้มีการปรับเปลี่ยนโครงสร้างของคณะกรรมการตุลาการศาลยุติธรรม ซึ่งเปึนเรื่องสำคัญที่สุดในการปกครอง การเลื่อนชั้น เลื่อนตำแหน่ง การให้พ้นจาก ตำแหน่ง และการดำเนินการทางด้านวินัยกับข้าราชการตุลาการทั้งหลาย จากที่ให้ ผู้ใหญ่เปึ้นผู้ปกครอง ก็คือ เดิมนี่ให้คัดเลือกจากหัวหน้าคณะในศาลฎีกาขึ้นไปทั้งหมด เลยครับ ซึ่งก็ตรงตามหลักสากล กล่าวคือ เปึ้นเรื่องของทางศาลฎีกานี่จะเปึ้นผู้ดูแล แล้วก็ อาศัยความมีประสบการณ์ อาศัยความรู้ ความสามารถ แล้วก็เคยผ่านงานมามากนี่ ได้รับเลือกจากตุลาการทั้งหลายนะครับ ก็ด้วยความรู้ ความสามารถของตุลาการท่านนั้น โดยไม่ต้องมีการหาเสียงเลย ตั้งแต่กระผมเปึ้นตุลาการเด็ก ๆ ครับ ที่หน้าไม่ย่นขนาดนี้ นะครับ เราไม่เคยได้มีการวิ่งหาเสียงจากพวกตุลาการชั้นผู้ใหญ่เลย คือเราเลือก ท่านทั้งหลายเหล่านั้นก็ด้วยความเคารพในศักดิ์ศรี เคารพในประสบการณ์ เคารพใน ความรู้ความสามารถของท่านอย่างจริงจังนะครับ เพราะว่าแต่ละท่านนี่ก็แสดงถึงว่าท่าน มีความรู้ ความสามารถจริง ๆ ซึ่งในระบบของต่างประเทศเขาก็อย่างนี้ครับ เขาเขียนไว้ ด้วยซ้ำไปว่า ให้บริหารโดยศาลฎีกา ให้ศาลสูงสุดนะครับ ที่ประชุมใหญ่ของศาลสูงสุด เปึ้นผู้บริหารนะครับ ในหลาย ๆ ประเทศก็เขียนอย่างนั้น แต่ปรากฏว่ารัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ นี่ เปึ้นรัฐธรรมนูญที่ทําลายระบบของการบริหารบุคคลของศาลโดยสิ้นเชิงครับ กล่าวคือว่า ให้มาจากศาลชั้นต้น และศาลอุทธรณ์ และศาลฎีกา ๔ ท่านเท่ากัน ตอนนี้ ล่ะครับเปึนเรื่องเลยครับ เพราะอะไรครับ เพราะว่าการคัดเลือกตุลาการนี่บอกว่าให้ตุลาการทั้งหลายเปึ้นผู้คัดเลือก ตุลาการ ส่วนใหญ่นี่ก็คือศาลชั้นต้นนะครับ ศาลอุทธรณ์ก็น้อยลงมา ศาลฎีกายิ่งน้อยลงใหญ่เลย นะครับ ๘๐ กว่าท่าน เพราะฉะนั้นมันเกิดระบบกลับหัวกลับหาง คืออย่างไรครับ คือ ตุลาการศาลชั้นต้นนั้นเองก็ไม่มีความรู้ความสามารถเพียงพอ เพราะอะไรครับ เพราะท่าน อยู่ในระบบมายังน้อย ท่านไม่ได้แสดงถึงว่าท่านมีประสบการณ์อะไรเลยนะครับ เขียนคำ พิพากษาก็ยังไม่มากพอ ยังไม่เปึนที่รู้จัก ดังนั้นวิธีที่ท่านจะทำได้ก็คือท่านหาเสียงครับ ท่านก็ต้องลงมาพบปะ แล้วก็รับฝากไว้ว่าจะให้ดูแลเรื่องนั้นเรื่องนี้ จะเหมือนระบบ การเมืองโดยแท้เลยครับ กระผมเข้าสู่ระบบการเปึน กต. ครั้งแรกเมื่อกระผมอยู่ศาลฎีกา ได้รับการคัดเลือก กระผมไม่ต้องหาเสียงอะไรเลย เขาเลือกกระผมเข้ามา ท่านอาจารย์จรัญก็เหมือนกันเปึนตัวแทนของศาลอุทธรณ์ แต่ว่าตุลาการเด็กเริ่มแล้ว นะครับในกระบวนการหาเสียง หาเสียงนี่มันลามไปถึงตุลาการชั้นผู้ใหญ่ด้วย ตุลาการ ศาลฎีกา เพราะถ้าไม่หาเสียงนี่เพราะอะไรครับ พอไม่หาเสียงขึ้นมานี่ ไม่สัญญาว่าจะให้ อะไร เขาบอกว่าท่านนั้นหาเสียงกับเขา ท่านนี้บอกว่าจะให้ตำแหน่ง ท่านนี้จะเลือกเขา จะ เลือกก็เพราะอย่างนี้อย่างนั้นนะครับ มีการให้สัญญาไว้ นี่กระผมเป่ดเผยอย่างนี้นะครับ กระผมเจ็บปวดมาก ท่านที่เคารพครับ ที่นั่งอยู่ข้างบนนี่พวกเราเจ็บปวดทุกคนนะครับ ที่เปึนตุลาการ โศกสลดจริง ๆ แต่เราจำเปึนต้องพูดเพื่อให้ปรากฏในแผ่นดิน เพราะอะไร ครับ เพราะว่าขณะนี้ผมทราบดีว่ามีการล็อบบี้จากตุลาการที่ประสงค์จะเปึนกรรมการ ตุลาการ หรือ กต. โดยเฉพาะผู้บริหารศาลชั้นต้นนี่มากมาย แล้วก็ไปด่าว่าพวกกระผมนี่ ว่าเปึนพวกทําลายระบบของเขา เพราะอะไรครับ เพราะเขาจะเปึนแล้วนี่เขาจะไม่ได้เปึน คือเอาชิ้นเนื้อออกจากปากเขาเสียแล้ว กระผมไม่เคยไม่หวังดีต่อวงการตุลาการเลย ตลอดทั้งชีวิตของกระผมนี่ สามสิบกว่าป้ เกือบสี่สิบป้นี่ จนถึงปัจจุบันนี้แม้ออกมาจาก วงการตุลาการแล้ว กระผมก็รักวงการตุลาการที่สุดนะครับ ถึงที่สุดก็คือสละทั้งชีวิตได้ กระผมไม่มีความไม่ปรารถนาดีต่อวงการตุลาการเลย สิ่งที่กําลังกระทําอยู่นี้นี่ความจริง ท่านอาจารย์สวัสดิ์บอกว่าไม่ให้เปึนเลย ตุลาการศาลชั้นต้นนี่นะครับ ควรจะตัดออกไป ด้วยซ้ำไป ขออนุญาตท่านนะครับ กระผมบอกว่าก็ให้เขาเปึนแล้วก็ควรจะยังคงอยู่ แต่ว่า ข้อตัดลงเหลือ ๒ คน กระนั้นเองก็ยังไม่พึงพอใจนะครับ จากผู้บริหารศาลชั้นต้นนะครับ ซึ่งขอเปึนแค่ป้เดียวน่ะ เพราะอะไร เพราะตําแหน่งมันเลื่อนจากศาลชั้นต้นเร็วมาก นะครับ พอท่านขึ้นศาลอุทธรณ์ท่านก็พื้นแล้ว ปรากฏว่าอะไรครับ ขณะนี้เปึนสมบัติผลัด กันชมครับ ตำแหน่งตุลาการ กับตำแหน่งคณะกรรมการตุลาการศาลยุติธรรม เพราะเปึน แค่ป้เดียวครับ พอท่านขึ้นศาลอุทธรณ์ท่านก็พื้นแล้ว เพราะว่ามันขึ้นศาลอุทธรณ์ได้เร็ว มากนะครับ ขณะนี้นี่นะครับอยู่ศาลชั้นต้นนี่น้อยมากครับ สิ่งนี้เองขอให้นำระบบที่ดี ที่ถูกต้องกลับคืนสู่วงการตุลาการเถอะครับ ศาลฎีกาจะเปึนศาลที่ดูแล ศาลอุทธรณ์ก็เข้า มารับช่วงนะครับช่วยกันดูแล แล้วก็สามารถที่จะวินิจฉัย แล้วดูน้อง ๆ ได้ว่า เรื่องนี้มันถูก เรื่องนี้มันผิด ตอนที่กระผมนั่งอยู่ในศาล ตอนที่กระผมดูแลศาลฎีกาอยู่ ปรากฏว่าอะไร ครับ คดีขึ้นมาสู่ศาลฎีกามันมีข้อผิดพลาดจากศาลชั้นต้นมาโดยตลอด แต่ว่าในระบบของ ศาลนั้นเอง เรายังไม่สามารถที่จะโยกย้ายได้ มันต้องผ่านคณะกรรมการตุลาการถูกไหม ครับ พอเข้าสู่คณะกรรมการตุลาการคนนั้นล็อบบี้ไว้แล้ว หาเสียงไว้แล้ว โยกย้ายไม่ได้ ถึงทำผิดก็ยังโยกย้ายอะไรไม่ได้ ตรงนี้มันติดล็อกครับ ท่านที่เคารพครับ เพราะฉะนั้นเวลาที่เราพิจารณา เราไม่ควรจะมีผลประโยชน์ ไม่ควรจะมี อะไรเกี่ยวข้องเลย กระผมเองสามารถจะทำตรงนี้ได้ เพราะกระผมพ้นมาแล้ว ไม่ได้ อยู่ใน วงการตุลาการแล้ว แต่ทำด้วยความรักและศรัทธานะครับ และต้องการให้ศาลเปึ้นหลักใน แผ่นดินจริง ๆ ไม่ต้องการให้มีการวิ่งเต้นอะไร ท่านที่เคารพครับ เห็นไหมครับ คดีตุลาการ รัฐธรรมนูญนี่ ท่านที่เคารพ ขนาดท่านเปึ้นระดับนั้นแล้ว ยังมีการวิ่งเต้นถูกไหมครับ แต่ว่า ท่านอยู่ระดับศาลฎีกาแล้ว ท่านมั่นคง ใครโยกคลอนไม่ได้ แต่ถ้าเผื่อคดีเหล่านี้นี่นะครับ จะเห็นได้ว่ามีหลายคดีที่จะต้องมาสู่ศาลชั้นต้น ท่านที่เคารพครับ ถ้าหากว่าศาลไม่เปึ้น หลักเสียแล้วนี่นะครับ ถ้ามันโยกคลอนได้ มีการวิ่งเต้น มีการหาเสียงได้นี่ ระบบเสียหาย มากครับผม ต้องมั่นคงครับ แล้วต้องให้ศาลฎีกา ศาลสูงนะครับ ศาลอุทธรณ์และศาล ฎีกาช่วยกันดูแล และศาลชั้นต้นนี่ต่อไปก็จะเข้าระบบเองครับผม เพราะฉะนั้นก็ในส่วน ของที่ท่านอาจารย์ขอแปรญัตติที่ว่า ซึ่งไม่เปึนข้าราชการตุลาการ ท่านขอแปรญัตติ ตรงนี้มาขอเพิ่มเติมและตรงวรรคท้ายนี่นะครับ ก็ยังมีกรรมาธิการยกร่างบางท่านนี่ นะครับ ยังเห็นว่าน่าจะมาจากคนนอก กระผมก็เลยขอเฉพาะตรงนี้นะครับ แต่ว่าในวรรค ท้ายนี่เห็นด้วยครับ ที่บอกว่า ในกรณีที่กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิตามวรรคหนึ่ง (๓) ไม่มี หรือ มีไม่ครบ ๒ คน และคณะกรรมการตุลาการศาลยุติธรรม จำนวนไม่น้อยกว่าเจ็ดคน เห็นว่าเปึ้นเรื่องเร่งด่วนที่ต้องให้ความเห็นชอบให้คณะกรรมการตุลาการศาลยุติธรรม จำนวนดังกล่าวพิจารณาได้ อันนี้เห็นด้วยครับ ขอเพิ่มครับ ส่วนใน (๓) นะครับ ที่บอกว่า กรรมการตุลาการผู้ทรงคุณวุฒิจํานวน ๒ คน ซึ่งไม่เปึนข้าราชการตุลาการ ได้รับเลือกจาก วุฒิสภา อันนี้ยอมให้ท่านแก้ครับ แต่ว่าขอให้มีการโหวตนะครับ เฉพาะประเด็นนี้เท่านั้น นะครับ คือยอมท่านแล้ว ที่จริงยอมท่านแล้ว แต่ว่าเนื่องจากว่ากรรมาธิการมีบางท่านยัง อยากให้คงของเดิมอยู่ ก็เลยขอความกรุณาว่า ขอโหวตเฉพาะอันนี้เท่านั้นครับ