เสรี นิมะยุ พูดถึงการร่างรัฐธรรมนูญ และเรียกร้องให้มีการปรับปรุงระบบการเลือกตั้ง โดยเฉพาะการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร เพื่อให้มีความเป็นธรรมและให้ประชาชนสามารถมีส่วนร่วมในการเลือกตั้งได้อย่างแท้จริง
กราบเรียนท่านประธานสภาร่างฯ ที่เคารพ ท่านกรรมาธิการผู้ทรงเกียรติ สมาชิกสภาร่างฯ ที่เคารพทุกท่าน กระผม นายเสรี นิมะยุ สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ ความจริงแล้วผมก็พยายามได้บรรจึงฟังในวันนี้ เกี่ยวกับการ แถลงของกรรมาธิการยกร่างฯ ผมตั้งคำถามกับตัวเองว่า ตลอดระยะเวลาที่พวกเราได้รับ การฟัง ระดมความคิดกับพี่น้องประชาชนในพื้นที่ โดยเฉพาะพวกเราส่วนหนึ่งเปึ้น กรรมาธิการวิสามัญฯ ประจําจังหวัดนั้น ทุกครั้งที่เราได้ไปทําระดมความคิดนั้น เราจะต้อง เอาข้อมูลจากพี่น้องประชาชน เพื่อที่จะนำเสนอให้กับกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ สภาแห่งนี้ คำมั่นสัญญากับพี่น้องประชาชนนั้น เรามีอยู่ตลอดเวลา แต่ในบางครั้งการร่าง กฎหมายรัฐธรรมนูญนั้น ผมสังเกตดู ตามหนังสือร่างประมวลกฎหมายรัฐธรรมนูญ ที่ออกมานั้น ทั้งหมด ๒๙๙ มาตรานั้น จริงอยู่ผมยอมรับบนพื้นฐานว่า จะไม่ถูกใจของ พี่น้องประชาชน แต่บางครั้งที่ผมดูแล้วก็ การคาดหวังจากพี่น้องประชาชนนั้น ไม่ว่า จะเปึนหมวดสิทธิเสรีภาพ ไม่ว่าจะเปึนหมวดของรัฐสภา หรือการเลือกตั้งของ สว. ก็ดี การเลือกตั้งของ สส. ก็ดีครับ ท่านประธานที่เคารพครับ บางครั้งการพูดของผมในวันนี้ ก็จะมีการซ้ำประเด็นกับพี่น้องสมาชิกผู้ทรงเกียรติที่ได้อภิปรายแล้ว อย่าง สว. ครับ ผมจะได้บอกตามข้อเท็จจริงที่ผมได้รับฟังจากพี่น้องประชาชนในจังหวัด ๓ จังหวัด ชายแดนภาคใต้ หรือว่ามีกรรมาธิการของภาคใต้แล้ว สมาชิกส่วนใหญ่นั้น ดังที่ท่าน อาจารย์เจิมศักดิ์ได้นำเรียนเมื่อเช้านั้น ขออนุญาตเอ่ยนามครับ ฟ่ฟตี้ ฟ่ฟตี้ (Fifty fifty) ห้าสิบห้าสิบครับ ในด้านการเลือกตั้งครับ ส่วนหนึ่งก็ชอบระบบการเลือกตั้ง สว. นั้น จะต้องมาจากการเลือกตั้ง ส่วนหนึ่งก็บอกว่าการสรรหา แต่เหตุผลนั้น ผมฟังแล้วน่าจะน้ําหนักอยู่ที่ระบบการเลือกตั้งมากกว่าครับ ทําไม ท่านประธานที่เคารพ จะต้องชี้แจงในประเด็นนี้ครับ ในระบอบประชาธิปไตยนั้น จะต้อง ยอมรับบนพื้นฐานข้อเท็จจริงว่า การได้มาซึ่งตำแหน่งนั้น คนที่ได้มาจากระบบการ เลือกตั้ง ผมเองในฐานะเปึนกรรมาธิการวิสามัญฯ ประจำจังหวัด กรรมาธิการฯ ภาคใต้ นั้น พี่น้องประชาชนได้ถามตลอดเวลาว่า ระบบการสรรหานั้น ผู้ใดเปึ้นผู้ที่สรรหาที่จะ ได้มาจากการเปึน สว. ในครั้งนั้น ดังนั้น การให้ความเปึ้นธรรมในจุดนี้ สมมุติว่า ฝ์าย กรรมการต่าง ๆ นั้น ไม่กี่ฝ์ายที่สรรหาเปึน สว. นั้น การที่จะได้รับในจุดที่ว่า ความเปึน ธรรมที่พี่น้องประชาชน ประชาชน แล้วก็เจตนารมณ์ของประชาชนนั้น คงจะเปึนไปไม่ได้ สิ่งหนึ่งที่เขาอยากตระหนักว่า เขาคงจะได้รับการตัวแทนที่ว่า จากพี่น้องของพวกท่าน ได้รับเลือกมา ที่ท่านได้เลือกมาเพื่อเปึนตัวแทนของท่าน ในจุดนี้ครับ ผมกล้ายืนยันว่า ไม่ใช่เปึ้นเรื่องส่วนตัวครับ เปึนเรื่องที่ระดมพี่น้อง ความคิดเห็นของประชาชนในระบบการ เลือกตั้ง ดังนั้น ท่านประธานควรจะรับการพิจารณาด้วยในประเด็นนี้ แล้วก็กรรมาธิการ ยกร่างฯ ครับ ส่วนในประเด็นการเลือกตั้งของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรนั้น ส่วนใหญ่แล้ว จากการที่ได้รับฟังนั้น คงจะมีระบบข้อดี ข้อเสีย เพื่อจะนำเสนอให้สภาแห่งนี้ได้รับทราบ เพื่อที่จะได้เปึนข้อมูลเกี่ยวกับการที่จะแปรญัตติต่อไป และวันใดที่ว่าเราอยู่ในภาคเวที ปฏิบัติ ซึ่งเราได้รับฟังจากพี่น้องประชาชนอย่างแท้จริง ในส่วนที่จะนำเสนอให้สภา สมาชิกสภาร่างฯ แห่งนี้เปึ้นที่รับทราบ นั่นก็คือว่า บางส่วนเขาให้ความเห็นว่า ระบบ วัน แมน วัน โหวต (One man one vote) ระบบเขตเล็กการเลือกตั้งนั้น ย่อมที่จะดูแล พื้นที่การเลือกตั้งด้วยความที่สมบูรณ์ แล้วก็ด้วยความที่สามารถที่จะเข้าถึงตัวแทนของ ท่านอย่างแท้จริง นั่นก็คือ สส. ในพื้นที่ ดังนั้น คำมั่นนี้ผมเชื่อว่า ประชาชนในพื้นที่นั้น ก็ย่อมที่จะมีความข้อดี ข้อเสียในจุดที่ว่า วัน แมน วัน โหวต นั้น การเลือกตั้งระบบเขต เลือกตั้งเล็กนั้นย่อมจะดีกว่า จากที่ผมได้ประมวลฟังมาครับ ท่านประธานครับ ทีนี้เมื่อพูด ในประเด็น สส. สว. แล้ว ผมคนหนึ่งในฐานะที่เปึนตัวแทน ซึ่งมาจากภาคของกํานัน ผู้ใหญ่บ้าน ถ้าผมจะไม่พูด มันจะไม่ให้ความเปึนธรรมกับผมครับ ท่านประธานที่เคารพ จุดนี้กระผมได้พูดตลอดเวลาว่า ส่วนหนึ่งของกำนันที่มานั่งอยู่ที่นี่ประมาณสามคน ผู้ใหญ่บ้านท่านหนึ่ง ซึ่งเราได้รับการคัดเลือกมาจากภาคของส่วนราชการ นั่นคือกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน เราก็ได้ทำหน้าที่ในจุดนี้ให้ดีที่สุด เพื่อที่จะได้ดูพี่น้องกำนัน ผู้ใหญ่บ้านของเรา ในส่วนภูมิภาค ส่วนท้องที่ต่อไป แม้กระทั่งท่านนายกฯ มนตรี ได้เอ่ยนามเมื่อสักครู่นั้น ท่านกำลังเชิญชวนพี่น้องท้องถิ่นของท่านว่า ท่านควรจะให้การสนับสนุนในเรื่องการรับ ประชามติ และในการรับร่างกฎหมายรัฐธรรมนูญในครั้งนี้ ผมเองก็ได้ดูกฎหมาย รัฐธรรมนูญคราวนี้ ทุกตัวอักษรเช่นเดียวกันครับ ส่วนของเปึ้นท้องที่นั้น ส่วนของเปึน ภูมิภาคนั้นของกำนัน ผู้ใหญ่บ้านอาจจะน้อยนิด ไม่สมเนื้อกับที่มีการกระจายอำนาจ ผมก็ต้องบอกกับพี่น้องกำนัน ผู้ใหญ่บ้านของผมทั่วประเทศว่า ผมเองนั้นได้ต่อสู้ในเรื่องนี้ ทุกกรณีแล้ว ไม่ว่านำเสนอกรรมาธิการยกร่างฯ ความเปึนมาของกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ความจำเปึนระบบ ระยะเวลาการครองตำแหน่งก็ดี ในภาวะเหตุการณ์บ้านเมืองเปึ้น อย่างนี้ ผมถามตลอดเวลาว่า หากว่ากำนัน ผู้ใหญ่บ้านมาระบบจากการเลือกตั้ง ถามว่า คนที่จะดูแลตามกฎหมาย พรบ. ๒๔๕๗ นั้นจะกระทำได้หรือไม่ นี่คือคำถามที่เราต้อง หาคำตอบ ในเมื่อเราต้องดูแลความสงบ หรือจะต้องมาจากการเลือกตั้ง ระบบการ เลือกตั้งนั้น ย่อมเปึ้นปัญหาและอุปสรรคในด้านการทำงาน ในจุดนี้ แต่เรื่องการขยาย อำนาจ การกระจายอำนาจก็แล้วแต่นั้น ผมเชื่อว่า ในลำดับต่อไปก็ต้องมีการแปรญัตติใน ส่วนนี้ ส่วนอื่นนั้นผมก็คงจะไม่พูดมาก พูดก็จะซ้ําประเด็น เพราะท่านได้นําการเสียเวลา ต่อสภาแห่งนี้ครับ ขอขอบพระคุณท่าน