กราบเรียนทำนประธานสภา ที่เคารพ ผม ดอกเตอร์๑มนูญ สิวาภิรมย์๑รัตน์๑ ส.ส. บัญชีรายชื่อ พรรคเศรษฐกิจใหมํ ผมขออภิปรายในความตกลงสำหรับหุ๎นสํวนทางเศรษฐกิจภาคพื้นแปซิฟิก ที่เราเรียกกันสั้น ๆ วำ ซีพีที่พีพี (CPTPP) อย้ำงที่สมาชิกหลายทำนได้๎อภิปรายเกี่ยวกับเรื่องตัวซีพีที่พีพี (CPTPP) ขอสไลด์๑์ (Slide) ด๎้วยนะครับ
(เจ๎าหน๎าที่ดำเนินการเปิดพรีเซ็นเทชัน)
ถ๎าดูจากสไลด์๑ (Slide) ตอนนี้ซีพีที่พีพี (CPTPP) มี ๑๑ ประเทศ ประเทศหลัก ๆ ที่ใหญํ ๆ ก็จะมีประเทศแคนาดา ประเทศเ์ม็กซิโก ประเทศออสเตรเลีย ประเทศญี่ปุ่น และประเทศที่ใกล้๎เคียงกับเราก็จะเป็น ประเทศเวียดนาม เป็นต์๎น ตัวซีพีทีพีพี (CPTPP) เริ่มบังคับใช้๎เมื่อวันที่ ๓๐ ธันวาคม ๒๕๖๑ ก็ใช้๎มาประมาณปีกวำ ๆ ตรงนี้ซีพีที่พีพี (CPTPP) ถูกเรียกวำขั้๎อตกลงการค๎ายุคให้มํ หรือวำเป็นเนกซ๑ เจนเนอเรชัน เทรด อะกรีเมนต์๑ (Next Generation Trade Agreement) เพราะวำตัวซีพีที่พีพี (CPTPP) จะมีมาตรฐานคํอนข๎้างสูง ตอนนี้ก็มีประเทศที่อยากจะเข๎ารํวม ซีพีทีพีพี (CPTPP) อีกหลายประเทศ อาทิ ประเทศไทย ประเทศไต๎หวัน ประเทศอินโดนีเซีย ประเทศเกาหลี ประเทศอังกฤษ เป็นต์๎น แตํบางประเทศก็โดนสกัดเอาไว้๎ในรายละเอียด ของซีพีที่พีพี (CPTPP) ถ๎าใครอยากอำนนี่สามารถไปดาวน๑โหลด์ (Download) ได้๎ จะมี ๓๐ แช้ปเตอร์๑ (Chapter) หรือ ๓๐ บทสำคัญ หน้าพอสมควร หลายพันหน๎า ผมขออธิบาย ข๎อแตกต่ำงระหว่ำงที่พีพี (TPP) กับซีพีที่พีพี (CPTPP) นิดหนึ่งคือที่พีพี (TPP) นี่เป็นข๎อตกลง ๑๒ ประเทศ ในชํวงที่ประเทศสหรัฐอเมริกาเข๎ารํวมการเจรจาด๎วย พอประเทศสหรัฐอเมริกา ถอนตัวออกไปก็มีการเปลี่ยนชื่อเป็นซีพีที่พีพี (CPTPP) มีการตัดทอนแล๎วก็ลดทอนหลาย ๆ เรื่อง อย้ำงเรื่องแรกก็จะเป็นเรื่องของข๎อมูลการทดสอบยา ระยะเวลาคุ๎มครองลิขสิทธิ์ต่ำง ๆ เป็นต์๎น สรุปวำในสํวนของประเทศไทยที่พีพี (TPP) จะยากกวำซีพีที่พีพี (CPTPP) ฉะนั้นในการเข๎ารํวม ซีพีทีพีพี (CPTPP) นี่ จะมีข๎อจำกัดน๎อยกวำ
สไลด์๑ (Slide) ตํอไป จะเป็นผลการศึกษาของไทยตํอการเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) อันนี้เป็นงานจ๎างที่ปรึกษา ตัวเลขที่เราอ๎้างอิงกันตรงนี้เป็นตัวเลขมาจากที่ปรึกษา ที่กระทรวงพาณิชย์๑เป็นคนจ๎าง ตรงนี้เขาก็ปรับปรุงมาจากตัวรายงานการศึกษาซีพีที่พีพี (CPTPP) อย้ำงที่หลายทำนเรียนมาแล๎ววำมันจะมีข้๎อมูลที่บริษัทที่ปรึกษาเผยแพร่ํออกมาก็ จะมีกรณีในการเข๎ารํวมกับการไมํเข๎ารํวม อันนี้ผมขอพูดผำนเร็ว ๆ นิดหนึ่งเพราะวำ หลายทำนมีการพูดถึงแล๎ว ในสํวนแรกก็จะเป็นเรื่องของจีดีพี (GDP) ที่บอกวำถ๎าเข๎ารํวมจีดีพี (GDP) ของประเทศจะเพิ่มขึ้น ๐.๑๒ เปอร์๑เซ็นต์๑ การสํงออกจะเพิ่มขึ้น ๓.๔๗ เปอร์๑เซ็นต์๑ ในขณะที่การลงทุนจะเพิ่มขึ้น ๕.๑๔ เปอร์๑เซ็นต์๑ ถ๎้าไม่ํเข๎ารํวมก็จะมีผลลบตามที่เห็นก็คือ จีดีพี (GDP) จะลดลง ๐.๒๕ เปอร์๑เซ็นต์๑ ขอสไลด์๑ (Slide) ตํอไปครับ ทีนี้เรามาดูกันวำแล๎วที่ ที่ปรึกษาให้๎ข้๎อมูล ประเทศที่เข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) จริง ๆ ที่มีผลบังคับใช้๎ไปแล้๎วมันได้๎ ผลลัพธ์๑จริงไหม ก็คือที่มีการอ๎างบอกวำตัวจีดีพี (GDP) การสํงออก การลงทุนจะเพิ่มขึ้น อันนี้เป็นข๎้อมูลของปีที่แล๎วนะครับ ครบปีของประเทศเวียดนามที่ผมไปค๎นมา ตัวเลขตัวแรก จีดีพี (GDP) หาตัวเลขไมํได้๎ เนื่องจากวำจีดีพี (GDP) เขาแยกเฉพาะในสํวนของจีดีพี (GDP) ที่เกิดขึ้นจากการเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) ลำบาก ฉะนั้นตัวเลขตรงนี้ไม่ํได้๎มีการกลำวอ๎าง ถึงวำประเทศเวียดนามเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) แล๎วมันมีผลกระทบตํอจีดีพี (GDP) อย้ำงไร แต่ํในเรื่องของการสํงออกของเวียดนามเพิ่มขึ้น ๗.๒ เปอร์๑เซ็นต์๑ หรือ ๓๙.๕ พันล๎านเหรียญสหรัฐ อันนี้เป็นเฉพาะสํวนที่เพิ่มขึ้นจากประเทศที่เข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) อันนี้แยกออกมาแล๎ว ไมํใช้ํเป็นการสํงออกที่เพิ่มขึ้นของประเทศเวียดนามโดยรวม อันนี้เป็นผลกระทบจากซีพีที่พีพี (CPTPP) โดยตรง ดุลการค๎าของประเทศเวียดนามเพิ่มขึ้น ๑.๖ พันล๎านเหรียญสหรัฐ ในขณะที่ ตรงนี้นำจะเป็นปี ๒๐๑๘ ติดลบ ๐.๙ พันล๎านเหรียญสหรัฐ ก็เป็นการอ๎างถึงในด๎้านบวกวำ การเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) มันได้๎ผลอย้ำงไรมาดูด๎านการลงทุนที่มีการกลำวอ๎างวำ จะมีการลงทุนเพิ่มขึ้น ถ้๎้ามาดูตัวเลขที่เป็นจริงปรากฏวำการลงทุนจากประเทศซีพีที่พีพี (CPTPP) ที่ลงทุนในประเทศเวียดนามลดลงไป ๓๘.๘ เปอร์๑เซ็นต์๑ หรือลดลงไปเป็นมูลคำ ๕.๙ พันล๎านเหรียญสหรัฐ เงินทุนจดทะเบียนให้มํมีเพียง ๔.๑ พันล๎านเหรียญสหรัฐ ลดลง ๕๒ เปอร์๑เซ็นต์๑ เงินเพิ่มทุนจดทะเบียนหรือวำที่เป็นแอดดิชันนัล แค่ปิทัล (Additional capital) ที่บริษัทลงทุนเพิ่มเติมมีเพียง ๑,๐๐๐ ล๎านเหรียญสหรัฐ ลดลงไป ๖๙ เปอร์๑เซ็นต์๑ แล๎วประเทศ ที่การลงทุนลดลงไปมากที่สุดในกลุ่ํม ซีพีที่พีพี (CPTPP) ก็คือประเทศญี่ปุ่น มีการลดการลงทุน มากที่สุด จาก ๙,๐๐๐ ล๎านเหรียญสหรัฐ เหลือเพียง ๔,๐๐๐ ล๎านเหรียญสหรัฐ ลดลงไป ๕๓ เปอร์๑เซ็นต์๑ แล๎วในกรณีของประเทศอื่น ๆ อย้ำงการลงทุนจากประเทศออสเตรเลียที่ลงทุน ในประเทศเวียดนามก็ลดการลงทุนไปถึง ๖๒ เปอร์๑เซ็นต์๑ อันนี้หลังจากซีพีที่พีพี (CPTPP) มีผลแล๎ว การลงทุนลดลงไป ๖๒ เปอร์๑เซ็นต์๑ การลงทุนของประเทศมาเลเซียในประเทศเวียดนาม ลดลงไป ๕๑ เปอร๑เซ็นต์๑ ฉะนั้น จะเห็นวำที่เราคาดวำการลงทุนในประเทศที่จะเพิ่มขึ้น ๕.๑๔ เปอร์๑เซ็นต์๑ ถ๎าประเทศ ไทยเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) ผมไมํแน้ํใจวำมันจะถูกต๎้องไหมมันอาจจะไมํเป็นจริง อันนี้ ก็ต๎้องมาชํวยกันดู ชํวยกันพิจารณา ขอสไลด์๑ (Slide) ตํอไปด๎้วยครับ สิ่งตํอไปที่เราจะต๎้อง พิจารณาข๎้อมูลทั้งหมดที่บริษัทที่ปรึกษาจัดทำขึ้นก็คือ พรี โควิด (Pre-COVID) กํอนเกิดโควิด (COVID) ทีนี้สถานการณ์๑ปัจจุบันหลังโควิด-๑๙ (COVID-19) ปรากฏวำมีนิวนอร๑มอล ถ๎้าอย้ำงที่เราเข๎าใจกันทั่วไปนิวนอร๑มอลปัจจุบันก็คือโซเชียล ดิสแทนซิง (Social distancing) เว๎นระยะหำง แตํในเรื่องของการค้๎าระหวำงประเทศมันจะกลายเป็นเอนไทร๑ โกลบัลไลซ์๑เซชัน (Entire globalization) หรือวำการผลิต แทนที่จะผลิตและขายไปทั่วโลก อย้ำงพวก หน๎ากาก่อนามัยหรือสินค้๎าอื่น ๆ ที่มีปัญหาก็จะกลายเป็นวำจะเริ่มมีการผลิตในพื้นที่ที่จะ จำหนำย ฉะนั้นการที่เราคิดวำมีการลงทุน ดึงดูดการลงทุนเพื่อจำหนำยในประเทศแล๎วก็ ตำงประเทศมันอาจจะไมํเป็นจริงอีกตํอไป สํวนใหญํผู้๎มาลงทุนที่มาลงทุนอาจจะเน๎้นการลงทุน เพื่อจำหนำยในประเทศไทยเทำนั้น
ในอีกด๎านหนึ่งถ๎าเรามาดูอีกมุมมองหนึ่งในด๎านบวกของการเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) ก็คือหลังเดือนพฤศจิกายนปีนี้ ปี ๒๕๖๓ ประเทศสหรัฐอเมริกาจะมีการเลือก ประธานาธิบดีรอบให้มํ ตรงนี้เทำที่ผมติดตามขำวก็มีโอกาสที่พรรคเดโมแครต (Democrat) จะเข๎้ามา อาจจะชนะหรืออะไรก็แล๎วแต่ํ อันนี้ก็มีสิทธิ ฉะนั้น ถ้๎้าเกิดวำมีการเปลี่ยนแปลง ประธานาธิบดีจากพรรคริพับลิกัน (Republican) มาเป็นพรรคเดโมแครต (Democrat) นโยบายต่ำง ๆ ก็อาจจะมีการเปลี่ยนแปลงประเทศสหรัฐอเมริกาอาจจะกลับเข๎ามารํวม ซีพีที่พีพี (CPTPP) อีกครั้ง ฉะนั้นผมก็มองวำถ๎าไทยเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) กํอนที่ ประเทศสหรัฐอเมริกาจะเข๎ามาอีกครั้ง ประเทศไทยก็อาจจะไมํต๎้องไปแลกเยอะ เพราะวำ สิ่งที่เป็นที่สนใจของประเทศสหรัฐอเมริกาก็จะเป็นเรื่องของยา เรื่องของสิทธิบัตรต่ำง ๆ อันนี้ ในตัวซีพีที่พีพี (CPTPP) ก็จะหย้ํอนลงไปเยอะ ฉะนั้น ถ๎้าเขาเข๎ามาทีหลังอำนาจตํอรอง เขาก็อาจจะไมํเยอะเทำกับเมื่อกํอน ฉะนั้นในกรณีนี้ผมเห็นวำถ๎้าประเทศไทยสนใจตลาด ประเทศสหรัฐอเมริกา การเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) กํอนก็นำจะเป็นประโยชน์๑ ในสํวนของ การเข๎ารํวมเจรจาเอฟทีเอ (FTA) แบบทวิภาคีโดยตรงกับประเทศสหรัฐอเมริกาผมคิดวำ เป็นไปได้๎ยาก เพราะวำประเทศสหรัฐอเมริกาคํอนข๎างปกป้องผลประโยชน์๑ของตัวเองเยอะ เมืองไทยอำนาจตํอรองอาจจะน๎้อย ฉะนั้น การเจรจาทวิภาคีกับประเทศสหรัฐอเมริกา โดยตรงอาจจะมีความยากลำบาก ขอสไลด์๑ (Slide) ตํอไปครับ
ในประเด็นอํอนไหวของประเทศไทยอย้ำงที่ผู้๎อภิปรายหลายทำนได้๎กลำวถึง ก็จะมีหลายเรื่อง อย้ำงเรื่องของการเก็บเมล็ดพันธุ์๑พืชที่สุดท๎ายเมืองไทยถ๎าเข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTPP) ก็จะต๎้องเข๎าเซ็นสัญญาตัวยูพอฟ ๑๙๙๑ (UPOV 1991) อันนี้ก็เป็นประเด็น ที่อํอนไหวมาก ถ้๎ามีการตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อศึกษาตรงนี้ต๎้องรีบรับมือ ถ้๎้าจะเข้๎า ก็คงจะตามมีตามเกิดไมํได้๎ ต๎้องหาวิธีป้องกันแก้๎ไข ต๎้องรีบรับมือ อาจจะมีการตั้งสถาบัน เมล็ดพันธุ์๑พืชหรืออะไรต่ำง ๆ ขึ้นมาเพื่อดูแลปัญหาในเรื่องของการเกษตรกรด๎านนี้โดยเฉพาะ
ในเรื่องที่ ๒ ก็จะเป็นเรื่องของการเข้๎้าถึงยาและการพัฒนาอุตสาหกรรมยา ตรงนี้ข๎อมูลก็คํอนข๎างซับซ๎้อนแล๎วก็สับสน ตำงฝ่ายตำงให้๎ข๎อมูลที่โต๎แย่๎งกัน อันนี้ผมคิดวำ การตั้งกรรมาธิการวิสามัญก็จะมีประโยชน์๑ในการหาข๎อเท็จจริงวำสุดท๎ายปัญหาจะอยู่ํที่ ตรงไหน ตัวซีแอล (CL) ตัวอะไรต่ำง ๆ เราจะดำเนินการอย้ำงไร แต่ํอย้ำงไรก็ตามประเด็นนี้ ผมคิดวำซีพีที่พีพี (CPTPP) ก็ยังดีกวำที่พีพี (TPP)
ประเด็นตํอไปประเด็นที่ ๓ ก็จะเป็นเรื่องของการจัดซื้อจัดจ๎้างภาครัฐที่มีการ อ๎้างถึงในแชปเตอร์๑ที่ ๑๗ (Chapter 17) บทที่ ๑๗ ตรงนี้ก็อย้ำงที่หลายทำนอภิปรายมาวำ จะมีเรื่องการห๎ามเทคโนโลยี ทรานส๑เฟอร์๑ (Transfer) ต่ำง ๆ อันนี้ผมก็ขอข๎าม แล๎วก็ในสํวนของ ทรัพย์๑สินทางปัญญา อันนี้ก็จะอยู่ํในบทที่ ๑๘ แชปเตอร์๑ที่ ๑๘ (Chapter 8) ขอสไลด์๑ตํอไปครับ
สิ่งสุดท๎้ายที่ผมอยากเสนอก็คือวำการที่จะไปเจรจาการค๎าเสรีต่ำง ๆ ก็คือ การเอาผลประโยชน์๑ไปแลก ผมก็ขอเสนอ ๔ แลก เรื่องแรกก็จะเป็นแลกเทำที่จะต๎้องแลก เทำนั้น อย้ำลดแลกแจกแถม เพราะวำอย้ำงที่หลายทำนอภิปรายมา ของฟรีไมํมีในโลก เราให้๎้ฟรีเขาแล๎วก็ไม่ํได้๎อะไรกลับมา เรื่องที่ ๒ ก็จะเป็นการแลกอย้ำงคุ๎มคำ แลกอะไรก็ตาม ต๎้องดูวำมันคุ๎มคำ สิ่งที่ได้๎กับสิ่งที่เสียไปมันสมเหตุสมผลแล๎วได้๎ประโยชน์๑กับประเทศ เรื่องที่ ๓ อย้ำแลกโดยไมํรู๎ผลกระทบ อันนี้เป็นสิ่งที่เจ็บปวดมากสำหรับประเทศไทย ยกตัวอย้ำงบทเรียนจากอาเซียน-ไชนา ฟรี เทรด อะกรีเมนต์๑ (ASEAN-China Free Trade Agreements) ที่มีการเซ็นสัญญาไปแล๎ว ก็คือข๎อหนึ่งจะเป็นเรื่องของการกำหนดรถยนต์๑ ไฟฟ้า ยานยนต์๑ไฟฟ้า อีวี (EV) ที่นำเข๎าจากประเทศจีน อันนี้เสียภาษีศูนย์๑เปอร์๑เซ็นต์๑ นำเข๎า ทั้งคันเลย เสียภาษีศูนย์๑เปอร์๑เซ็นต์๑ แต่ํถ๎ารถยนต์๑อีวี (EV) ที่ผลิตในประเทศไทยอาจจะแพง กวำนี้ อาจจะไมํเสีย ๐ เปอร์๑เซ็นต์๑ เพราะวำการผลิตรถยนต์๑ ๑ คันเราไมํสามารถผลิต ชิ้นสํวนได้๎ทุกชนิด ชิ้นสํวนหลัก ๆ ของยานยนต์๑ไฟฟ้าก็จะเป็นตัวแบตเตอรี่ แล้๎วก็ตัวมอเตอร์๑ ฉะนั้น ถ้๎้าสํวนประกอบใด ๆ ในรถยนต์๑ไฟฟ้าที่จะประกอบในเมืองไทยหรือจะผลิตในเมืองไทย ต๎้องมีการนำเข๎้า และมีการต๎้องเสียภาษีวัตถุดิบต่ำง ๆ เหลำนี้อาจจะ ๕ เปอร์๑เซ็นต์๑หรืออะไร ก็แล้๎วแต่ํ ขึ้นอยู่ํกับแหลํงกำเนิดของวัตถุดิบนั้น ๆ สุดท๎ายรถยนต์๑ไฟฟ้าที่ผลิตในประเทศไทย ก็จะแพงกวำรถยนต์๑ไฟฟ้าที่นำเข้๎าจากประเทศจีน ตรงนี้เป็นปัญหาปวดหัวที่ประเทศไทย ต๎้องแก้๎ให้๎้ได้๎ วำถ๎าเราอยากจะเป็นศูนย์๑ยานยนต์๑ของประเทศในอนาคต โดยเฉพาะยานยนต์๑ไฟฟ้า รถนำเข๎ายานยนต์๑ไฟฟ้าอีวี (EV) เสียภาษี ๐ เปอร์๑เซ็นต์๑จากเมืองจีน ซึ่งเขาได้๎เปรียบทุกอย้ำง ทั้งในเรื่องของต๎นทุน ทั้งในเรื่องของอีโคโนมีส๑ ออฟ สเกล (Economies of Scale) ทั้งในเรื่อง ของโนว๑ฮาว์ (Knowhow) มีแหลํงวัตถุดิบ กับการผลิตรถยนต์๑ไฟฟ้าในประเทศไทยที่เรามี ซัปพลาย เช่น (Supply chain) ที่ดี แต่ํวัตถุดิบหลาย ๆ อย้ำงทั้งตัวแบตเตอรี่ที่ประเทศไทย ไมํสามารถผลิตได้๎ สุดท๎ายการผลิตรถยนต์๑อีวี (EV) ในประเทศไทยจะสู๎การนำเข้๎ารถยนต์๑อีวี (EV) จากประเทศจีนได้๎์อย้ำงไร แล๎วก็จะเป็นเรื่องสุดท๎ายก็คือการแลกโดยดูถึงผลประโยชน์๑ ของประเทศเป็นหลัก อันนี้ผมก็ให้๎่กำลังใจกรมเจรจาการค๎า เจ๎าหน๎าที่ทุกทำน ข๎าราชการ ทุกทำน เพราะคิดวำทุกทำนก็ทำทุกอย้ำงเพื่อประโยชน์๑ของประเทศ ก็ขอให้๎ดูถึงผลประโยชน์๑ ของประเทศชาติเป็นหลัก ฉะนั้นสรุปผมขออภิปรายสนับสนุนให้๎มีการตั้งกรรมาธิการวิสามัญ เพื่อศึกษาผลกระทบจากการ เข๎ารํวมซีพีที่พีพี (CPTTP) ขอบคุณครับ