วันมูหะมัดนอร์ มะทา หารือประเด็นการปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญมาตรา ๑๕๐ เกี่ยวกับกระทู้ถามสด โดยย้ำถึงความสำคัญของสภาผู้แทนราษฎรในฐานะตัวแทนประชาชน และเรียกร้องให้รัฐมนตรีให้เกียรติสภาด้วยการมาประชุมและตอบกระทู้สดทันทีโดยไม่แจ้งล่วงหน้า เพื่อสอดคล้องกับเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญและเสริมสร้างประชาธิปไตยอย่างแท้จริง
กราบเรียนท่านประธาน สภาผู้แทนราษฎรที่เคารพและท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ กระผม วันมูหะมัดนอร์ มะทา พรรคประชาชาติครับ ผมขอแสดงความคิดเห็นเรื่องที่เรากำลังแสดงความคิดเห็น ทั้งในเรื่องของรัฐธรรมนูญ ทั้งในเรื่องของข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎรที่เราร่างอยู่ ตลอดจนประเพณีความเป็นมาของการปฏิบัติ โดยเฉพาะเรื่องกระทู้ถามสด ซึ่งเกิดขึ้น ตามรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๔๐ ที่ผมเป็นประธานสภาผู้แทนราษฎรในตอนนั้น ผมอยากจะเรียน ต่อท่านประธานและท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติว่า กระทู้ถามสดนั้นเป็นเรื่องที่เราพยายาม เอามาจากต่างประเทศ ประเทศที่เขาเป็นประชาธิปไตยค่อนข้างที่จะสมบูรณ์ แล้วเขา ให้เกียรติกับรัฐสภามากนะครับ ประเด็นตรงที่ว่าเดิมข้อบังคับเราบอกว่า กระทู้ถามสดให้มา ถามตอนเช้าเพื่อให้รัฐมนตรีได้เตรียมตัวว่าใครจะมาตอบแล้วก็ให้มาตอบ ซึ่งจริง ๆ ก็ผิดวัตถุประสงค์ของรัฐธรรมนูญฉบับปี ๒๕๖๐ ซึ่งพัฒนาไปอีกขั้นตอนหนึ่ง ซึ่งผมว่า เป็นเรื่องที่ดีมากครับ ในรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๖๐ มาตรา ๑๕๐ ต้องการพัฒนาว่ากระทู้ถามสดนั้น สามารถให้มาถามในทันทีด้วยวาจาในห้องประชุมเลย โดยไม่ต้องบอกล่วงหน้าว่าจะถาม นายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีกระทรวงใด ซึ่งในต่างประเทศเขาปฏิบัติกันอย่างนี้เพื่อแสดงถึง ภูมิความรู้และการเตรียมตัวของรัฐมนตรีกับสภา กระทู้ถามแบบนี้สภาให้ความสนใจมาก จะมาเต็มสภา แล้วประชาชนก็ให้ความสนใจ เรียกว่าเป็นไฮไลต์ (Highlight) เลย ในกระทู้ถามสดนี้ แต่อย่างนั้นหมายความว่า คณะรัฐมนตรีต้องมีจิตสำนึกว่ารัฐสภานั้น สำคัญที่สุด ในช่วงกระทู้ถามสดนั้นรัฐมนตรีเกือบทุกคนต้องมาที่สภา แล้วถ้าหากว่ามีภารกิจใด เขาจะมาทำที่สภา แม้แต่แขกต่างประเทศที่สำคัญมาพบนายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรี สภาเราก็จะมีห้องสำหรับคณะรัฐมนตรีทำงาน คณะรัฐมนตรีไว้รับแขก เขาจะยกทำเนียบ กระทรวงมาอยู่ที่สภา ซึ่งผมคิดว่าขณะนี้สภาเราค่อนข้างจะมีความพร้อม เราสามารถจะจัด ให้รัฐบาลมาทำงานที่สภาในวันพุธหรือวันพฤหัสบดี โดยเฉพาะวันพุธที่มีกระทู้ถามสดนี้ มันจะได้สอดคล้องกับรัฐธรรมนูญ มาตรา ๑๕๐ ซึ่งเราหลีกเลี่ยงไม่ได้นะครับ บอกว่าสมาชิก สามารถจะถามด้วยวาจาได้หรือเป็นลายลักษณ์อักษรได้ ตรงที่ว่าวาจาน่าจะเป็นเรื่องของ กระทู้ถามสด แล้วถ้าทำตรงตามรัฐธรรมนูญจะได้ประโยชน์ทั้ง ๒ ฝ่าย ไม่ใช่รัฐมนตรีไม่ได้มี ความรู้อะไรก็ตอบตามที่เจ้าหน้าที่กระทรวงเขียนกันมา แต่ถ้ากระทู้ถามสดแบบนี้รัฐมนตรี ต้องรู้หมด ต้องเตรียมตัว เพราะจะไม่มีใครส่งโผมาให้ตอบในสภา แล้วถามอย่างหนึ่ง ก็ตอบอย่างหนึ่ง เพราะฉะนั้นประเด็นนี้รัฐธรรมนูญต้องการพัฒนาประชาธิปไตย พัฒนาสภา และประการสำคัญก็คือว่ารัฐมนตรีนั้นต้องให้เกียรติกับสภา เพราะว่าเรามาจากประชาชน ผมคิดว่าเราต้องปฏิบัติตามต่างประเทศ รัฐธรรมนูญฉบับปี ๒๕๖๐ ผมเข้าใจว่าเขาคงไปดู ต่างประเทศมา แล้วที่เราไปดูก็เห็นกันอย่างนี้ เพราะฉะนั้นคณะรัฐมนตรีจะบอกว่าติดภารกิจ ไปเยี่ยมประชาชน สภานี่มันประชาชนทั้งประเทศอยู่แล้วนะครับ แล้วปัญหาของประชาชนนายกรัฐมนตรีไม่ต้องไปดูข้างนอก เพราะสะท้อนปัญหาของ ประชาชนในทุกปัญหา สภาจะสะท้อนให้นายกรัฐมนตรีรับรู้ เพราะฉะนั้นท่านนายกรัฐมนตรี วันประชุมสภาจะไปเยี่ยมหรือดูปัญหา ไม่ใช่ครับ ปัญหามันอยู่ในนี้ เห็นไหมครับ ส.ส. วันหนึ่ง ๔๐ คน สะท้อนปัญหาแต่ละภาค แต่ละภูมิภาค แต่ละปัญหามาหมดแล้ว รัฐมนตรี ต้องไปหาทำไม แล้วจริง ๆ คณะรัฐมนตรีนั้นก็สามารถจะใช้วันอื่นได้นอกจากวันพุธ สภาก็ให้เกียรติคณะรัฐบาลอยู่แล้ว วันอังคารเราจะไม่ประชุม เพราะรัฐมนตรีต้องประชุม คณะรัฐมนตรี เพราะฉะนั้นคณะรัฐมนตรีต้องให้เกียรติสภา วันพุธนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรี ถ้าไม่มีรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีช่วยต้องมาสภา งานของรัฐบาลเจ้าหน้าที่ต้องมา ทำที่สภา นี่คือระบอบประชาธิปไตยที่สภาเป็นของประชาชน เรามาจากการเลือกตั้ง ท่านประธานครับประทานโทษต้องใช้เวลาหน่อย เพราะว่าเรากำลังมีปัญหาเรื่องนี้อยู่ วันกระทู้สดนายกรัฐมนตรีมาก็ได้ ไม่มาก็ได้ รัฐมนตรีมาก็ได้ ไม่มาก็ได้ มันจะไม่มีผลเลยครับ รัฐธรรมนูญนี้จะไม่บังเกิดผล และจะเป็นการกระทำที่ผิดรัฐธรรมนูญทั้งสภา และข้อบังคับ ถ้าเราไม่สอดคล้องกับรัฐธรรมนูญเราไปเขียนว่า กระทู้สดให้มายื่น ๐๘.๐๐ นาฬิกา แล้วมันจะสดได้อย่างไร ที่เราปฏิบัติมาก่อนนั้นเป็นการผ่อนผัน เพราะเราเข้าใจว่า ถ้าสดทันที นายกรัฐมนตรีไม่มา รัฐมนตรีไม่มา ไม่รู้ใครจะตอบ จริง ๆ เป็นความรับผิดชอบ ร่วมกันในวันพุธหรือวันพฤหัสบดี รัฐบาลไม่มีทางปฏิเสธว่าไปทำงานที่กระทรวง ไปตรวจงาน งานอยู่ที่นี่ ประชาชนทั้งประเทศอยู่ที่นี่ เพราะฉะนั้นผมจึงอยากแสดงความคิดว่า ขอให้ข้อบังคับนั้นสอดคล้องกับรัฐธรรมนูญมีทั้งถามด้วยวาจา ซึ่งเป็นกระทู้สด และไม่จำเป็นต้องเป็นหนังสือ และไม่ต้องแจ้งรัฐบาลล่วงหน้า ถามว่าแล้วถ้ารัฐบาลอ้างว่า ไม่รู้ตัว ไม่มา สภานี้ก็ใช้วิธีการประณามครับ ในต่างประเทศวันไหนที่มีกระทู้ถามสด รัฐมนตรีกระทรวงไหนไม่มา นายกรัฐมนตรีไม่มา ถ้ากระทู้ถามสดนายกรัฐมนตรีนั้นเขาจะใช้ วิธีการประณาม ประณามไปประชาชนจะได้รู้ว่ารัฐบาลไม่สนใจสภา ไม่สนใจผู้แทน ของประชาชน และไม่รับทราบปัญหาของประชาชน ผมว่าน่าจะใช้วิธีที่ต่างประเทศเขาใช้ อย่างได้ผล แล้วมันสอดคล้องกับรัฐธรรมนูญ ผมอยากให้ปรับเล็กน้อยในข้อบังคับที่เรากำลัง พูดถึงอยู่ ขอขอบพระคุณท่านประธานครับ