นิยม เวชกามา พูดเรื่องกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา โดยชื่นชมวัตถุประสงค์และวิธีการดำเนินงานของกองทุน แต่กลับมีความกังวลว่าโครงสร้างของกระทรวงศึกษาธิการที่ยุบโรงเรียนเล็กในหมู่บ้านจะทำให้ความเสมอภาคทางการศึกษาไม่สมบูรณ์ นอกจากนี้ยังแสดงความกังวลว่าผู้บริหารกองทุนจะเหนื่อยและไม่สามารถปฏิรูปการศึกษาให้สมบูรณ์
กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม ดอกเตอร์นิยม เวชกามา สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดสกลนคร เขต ๒ พรรคเพื่อไทย ท่านประธานครับวันนี้มีกองทุนเข้ามาหลายกองทุน แต่กองทุนเพื่อความเสมอภาค ทางการศึกษาเป็นชื่อใหม่ครับท่านประธาน ผมไม่คิดว่าจะได้ยินชื่อกองทุนนี้ในประเทศไทย ต้องขอชื่นชมจริง ๆ ในชีวิตผมไม่เคยทราบเลยว่าจะมีความเสมอภาคทางการศึกษา ผมชื่นชมจริง ๆ นะครับ ไปดูในเนื้อหาของกองทุนแล้ววัตถุประสงค์ยิ่งชื่นชมเข้าไปหนัก เพียงแต่ว่าไปดูผู้บริหารกองทุนก็ไม่ค่อยแน่ใจ ที่ว่าไม่แน่ใจไม่ได้หมายความว่าผู้บริหารไม่เก่ง ผมคิดว่าท่านจะเหนื่อย หลายท่านบริหารมาหลายหน่วยงาน หลายกรมแล้ว ผมก็เห็นรู้จัก เป็นอย่างดีคนมีชื่อเสียงทั้งนั้นไม่เอ่ยชื่อท่านหรอกครับ แต่ขอยืนยันว่าผมกลัวท่านจะเหนื่อย แล้วท่านจะทำไม่ไหว เพราะกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษามันเป็นเรื่องใหญ่ แต่ผมจะเชื่อท่านประธาน ท่านบอกไม่ต้องพูดทุกประเด็น ผมแค่ ๒ โครงการเท่านั้นครับ ไม่พูดมากหรอกครับ เพราะผมเห็นแล้วว่าความเสมอภาคทางการศึกษาผมคิดว่าเป็น เรื่องยากสำหรับประเทศไทย เพราะเรายังสับสนอยู่ แม้กระทั่งแผนการศึกษาแห่งชาติ แผนปฏิรูปประเทศชาติ ผมดูแผนปฏิรูปตั้งแต่เมื่อคืนแล้วมีพูดถึงการศึกษาอยู่ ๒ หน้าสั้น ๆ การศึกษาของประเทศเป็นเรื่องใหญ่ แต่ท่านเขียนไว้ ๒ หน้าสั้น ๆ ๒ ข้อ ผมจึงขอกราบเรียน ว่าการปฏิรูปการศึกษาเป็นเรื่องใหญ่ แต่ประเทศไทยถือว่าอยู่ท้าย ๆ ในหลายเรื่อง เพราะฉะนั้นผมขอกราบเรียนว่าผมจะพูดถึงโครงการแรกจริง ๆ เพราะท่านเขียนว่าจัดสรร เงินอุดหนุนนักเรียนยากจนพิเศษแบบมีเงื่อนไข สถานศึกษาสังกัด สพฐ. ความจริงถ้าผม ไม่เห็นเป็นพระราชบัญญัติ ผมคิดว่ากองทุนนี้ไปไม่รอดหรอกครับ จะอยู่ได้ไม่ถึง ๓ ปี แต่ผมเปิดดูท้าย ๆ เป็นพระราชบัญญัติซึ่งเป็นกฎหมายใหญ่ผ่านสภาไม่น่าจะยุบง่าย ฝากผู้บริหารกองทุนด้วยอย่าให้ล้มเหลว เพราะมันเป็นความหวังของผม ผมเป็นเด็กบ้านนอก ท่านประธาน เกิดมาบ้านผมสมัยผมเกิดไม่มีถนนเข้าหมู่บ้าน เข้ามาในเมืองต้องนั่งเรือมา เพราะฉะนั้นจึงเป็นความหวังผม ผมเติบโตมาจากวัดล้วน ๆ เรียนพิเศษล้วน ๆ ไม่เคยเรียน เรียนในระดับโรงเรียนคือ ป. ๔ ผมจึงมีใบสุทธิบอกจบ ป. ๔ บริบูรณ์ ยุคผมนะครับ ยุคนี้ไม่มี ขอกราบเรียนว่าเพียงแต่ผมอ่านไป ๆ ผลการดำเนินงานเพียงท่านใส่บอก ๑,๖๐๐ บาท ต่อหัวต่อคน ผมบอกนี่มันไปได้ไหมนี่ ความยากจนของเด็กมันจะเสมอภาคไหมท่านประธาน ถ้าตราบใดยัง ๑,๖๐๐ บาทต่อหัวต่อคน ต่อปีด้วยท่านประธาน ผมยังคิดว่ามันจะไปได้ไหม เพราะฉะนั้นกองทุนนี้ผมฝากด้วยว่าในขณะที่ท่านต้องการความเสมอภาคทางการศึกษา ในขณะเดียวกันโครงสร้างของกระทรวงศึกษาธิการบอกวันนี้ยุบโรงเรียนเล็กในหมู่บ้าน มันไม่เสมอภาคแล้วครับ ต้องเข้าใจว่าวิถีชีวิตของคนบ้านนอกเอาโรงเรียน เอาที่ดินให้ กระทรวงศึกษาธิการยุคนั้น ๔๐–๕๐ ปีก่อนก็เพื่ออยากให้เด็กมีที่เรียน แต่วันนี้ผมจึงฝาก กองทุนว่ากลับไปดูโรงเรียนขนาดเล็กที่เขาจะยุบทิ้ง ไม่ยุบได้ไหม อันนี้คือประเด็นต้องคิด ท่านจะไปดูเรื่องผลวิจัยอะไรก็แล้วแต่ท่าน วิจัยอยู่มุมเดียว ผมก็ทำวิจัยหลาย ๆ เรื่อง บางทีการวิจัยไม่ได้ครบถ้วนทุกประเด็น ที่ออกเป็นข่าวบางทีมันก็มุมเดียว การทำวิจัยไม่ใช่ ว่า ๑๐๐ เปอร์เซ็นต์ ผมจึงฝากว่าแค่เห็น ๑,๖๐๐ บาทต่อหัวต่อคนต่อปี ผมเองก็ยังรับไม่ได้ แล้วท่านมาเขียนบอกว่าทำให้ สพฐ. เป็นหน่วยผู้จัดการการศึกษาแห่งแรกในประเทศไทย ที่จะปฏิรูปกระบวนการจัดสรรงบประมาณเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาแก่นักเรียน ยากจนที่สุดในระบบการศึกษา ท่านประธานครับ เขียนสวยหรูจริง ๆ ผมจึงเป็นความหวัง แต่วันนี้ สพฐ. ที่ว่าเขากำลังจะยุบทิ้ง นี่คือการศึกษาไทยมันเดินไปคนละทิศละทาง ผมถึง กราบเรียนผู้บริหารที่นั่งอยู่นี้ ซึ่งท่านประธานท่านก็ไม่ได้มา ผมเห็นแล้วว่าไม่เป็นอะไร ท่านเหนื่อย ท่านต้องช่วยกัน ไม่อย่างนั้นกองทุนนี้ไปไม่รอดท่านดูกองทุนเพื่อความเสมอภาค ทางการศึกษาดูแล้วมันใหญ่ โครงสร้างใหญ่แต่ท่านจะทำได้ขนาดไหนผมดูแล้วยังเป็นเรื่องยาก แม้กระทั่งผู้บริหารผมยังเหนื่อยแทนแล้ว เห็นชื่อผู้บริหารผมเหนื่อยเลยนะ ผมรู้จักท่าน เป็นอย่างดี ผมถึงกราบเรียนบอกว่าวัตถุประสงค์ต่าง ๆ อะไรดีมาก ท่านเขียนไว้ตั้งแต่แรก หลักการ เหตุผล ผมพยายามนั่งดู ความจริงตอนแรกผมไม่ได้มั่นใจว่าจะขึ้นมาอภิปราย เพราะว่ากองทุนเข้ามาหลายกองทุน วันนี้ผมต้องอภิปราย เพราะว่าผมเป็นครูเก่า เป็นครู ที่เด็กนักเรียนบ้านนอกไม่มีโอกาสนั่งโต๊ะสมัยผมเรียน นั่งกับพื้น บ้านผมเรียกว่าแหมบเขียน เวลาเขียนหนังสือไม่มีโอกาสนั่งเลย ภาษาบ้านผมแหมบเขียนเลยนะครับ