เพราะว่าผมรอตั้งแต่เมื่อคืน ผมอยู่ดึกเกือบเที่ยงคืน ผมรอ ถ้าวันนี้จะให้ผมพูดนิดเดียวก็ไม่เป็นไร แต่ผมเสียดายนะครับ อย่างน้อยผมก็ได้มี โอกาสเสวนากับท่านผู้ที่จะดูแลความรับผิดชอบ ดูแลคนใน ๕ จังหวัดชายแดนภาคใต้ เป็นระยะเวลาถึง ๓ ปีกว่าจะมาพูดอีก ถ้าท่านสัญญาว่านโนบายนี้จะไปแก้แล้วจะกลับมาพูดใหม่ ผมจะหยุดเดี๋ยวนี้เลย ได้ไหมครับ ท่านครับ ความขัดแย้งทั้งหลายทั้งปวงนั้น ผมคิดว่า มีความสำคัญอย่างยิ่งที่จะต้องพูดถึงในอดีตบ้าง อย่างน้อยเราจะได้รู้เรื่องของอดีต เพื่อท่านจะได้กำหนด แต่ไม่ได้หมายความว่าผมนั้นพยายามที่จะฟื้นอดีตมาพูดในขณะนี้ ไม่ได้ฟื้นอดีต แต่ผมอยากจะเรียนว่านี่คือความผิดพลาดที่ท่านจะต้องจดจำไว้ในชั่วชีวิตเลยนะครับ จะต้องจดจำไม่ว่าจะเป็นเรื่องกรือเซะ ทำไมเขาขอความเป็นธรรม เขาทำละหมาดอยู่จะต้องล้อม แล้วจะต้องยิง ใช้ปืนใหญ่ ใช้เอ็ม ๑๖ ใช้ปืนใหญ่ยิงจนตายหมด ใครละครับ แล้วคนทำ ก็ลอยนวลอยู่ทุกวันนี้ ไม่ได้ดำเนินการอะไร สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ผมคิดว่าความผิดพลาด ผมไม่อยากจะเอาคนเหล่านั้นผิดพลาด แต่ต้องจำว่าความผิดพลาดอย่างนี้จะเกิดขึ้นอีกกี่ครั้ง คนภาคใต้มองอย่างไรครับ การยิงมัสยิดกรือเซะ เพราะเขาถือว่ามัสยิดกรือเซะเป็นมัสยิด ๗๐๐-๘๐๐ ปี ๑,๐๐๐ ปีมาแล้วเป็นสิ่งมหัศจรรย์หนึ่งของโลกก็ว่าได้ เพียงแต่ยูเนสโก (UNESCO) ไม่ได้ขึ้นทะเบียนเท่านั้นเอง แต่คนใต้ คนสิงคโปร์ คนมาเลเซียถือว่ามาคารวะทุกปี คนใต้เขามีความรู้สึกอย่างไร มีความรู้สึกว่าพยายามที่จะแอสซิมิเลชั่น (Assimilation) พยายามที่จะกลืนชาติเขา จะทำลายประวัติศาสตร์ของจังหวัดปัตตานี นี่ครับเขารู้สึกลึกแล้ว ลึกกว่าที่ท่านจะแก้ไข เขารู้ก่อนที่ท่านจะแก้ไขแล้ว ท่านครับ อย่างไรก็แล้วแต่ผมอยากจะไป อย่างเร็ว ๆ แล้วนะครับ เดี๋ยวประธานจะเบรก (Brake) ผมอีก ท่านประธานครับ นโยบายนี้ ผมถือว่ายังไม่ครอบคลุมประเด็นหนึ่ง ก็คือเรื่องการเคารพสิทธิมนุษยชนและยึดมั่นในหลัก นิติรัฐ นิติธรรม ท่านมั่นใจหรือครับ ถ้าท่านมั่นใจว่าจะเคารพ ทำไมไม่เขียนนโยบายไว้ ทำไม เขียนลักษณะเป็นภาคบังคับนะครับ ฟอร์ซ (Force) ไปเลย บังคับไปเลย ให้เจ้าหน้าที่ ที่ปฏิบัตินี้จะต้องยึดมั่นหลักสิทธิมนุษยชนต้องเขียน หรือไม่ให้เจ้าหน้าที่ทุก ๆ คน แต่ท่าน เขียนอย่างนี้เขียนเป็นลักษณะของบทความนะครับ ไม่ใช่ลักษณะของนโยบายที่จะต้องมา ปฏิบัติ นโยบายปฏิบัติไม่ทำอย่างนี้นะครับ ต้องไม่ทำอย่างนี้ เพราะว่าเราต้องการ สร้างสันติภาพความสงบบนผืนแผ่นดินไทย บนด้ามขวานของประเทศไทยให้มีความมั่นคงจีรัง ยั่งยืน ท่านครับ สิทธิมนุษยชนนั้นถูกละเมิดวันแล้ววันเล่า ครั้งแล้วครั้งเล่าไม่มีจบสิ้น สิ่งนี้ ท่านจะทำอย่างไร ต่อไปนี้จากนี้ไปจะทำอย่างไรนะครับ ประเด็นที่ ๑ เรื่องสิทธิมนุษยชนที่ ผมพูดถึง

ปัญหาที่ ๒ ที่นโยบายนี้ไม่ครอบคลุมนะครับท่าน นโยบายนี้ไม่ครอบคลุม ปัญหาที่เวลาพูดทุกครั้งว่าปัญหาภาคใต้เรื่องยาเสพติด ขบวนการยาเสพติดเป็นปัญหาหนึ่ง ที่สร้างความรุนแรงในจังหวัดชายแดนภาคใต้ใช่ไหมครับ ส่วนหนึ่งของปัญหาก็คือปัญหา ยาเสพติด แต่ในนโยบายของท่านนี้กลับไม่ได้เขียนเรื่องปัญหายาเสพติดและจะทำอย่างไร กับถ้าหากมีคนกล่าวว่าคนมีสีอยู่เบื้องหลัง ท่านจะทำอย่างไรนะครับ ขบวนการยาเสพติดนั้น ไม่ใช่คนธรรมดา คนหลายส่วนมีอำนาจ มีวาสนา มีอิทธิพลอยู่เบื้องหลังชาวบ้านเขารู้ แต่ในนโยบายกลับไม่ได้เขียนเรื่องยาเสพติดจะเอาอย่างไร วันนี้ชาวบ้านเหมือนก้อนหิน อยู่บนอก ยาเสพติดตั้งแต่ยาม้า ยาบ้า ยาไอซ์ (Ice) ยาสั่ง ยาสั่น ถึง ๔ คูณ ๑๐๐ เยาวชนเล็ก ๆ แถวบ้านผมทางภาคใต้เรียนไม่ทันจบ ป. ๔ ไปเอา ๔ คูณ ๑๐๐ หมดแล้ว โรงเรียนวันนี้ เด็กนักเรียนไม่เต็ม ๑๐๐ ไม่เหมือนเดิมแล้ว น้อยแล้ว เพราะเด็กหันไปยาเสพติด ต่อไป เยาวชน ที่เราพูดว่าเด็กในวันนี้คือผู้ใหญ่ในวันหน้าจะไม่มี วันหน้าจะเหลือผู้ใหญ่น้อย เหลือในโรงเรียนต่าง ๆ ท่านไปทำสถิติสิครับ มีแต่ผู้หญิงทั้งนั้นละเรียนหนังสือ ผู้ชายน้อยมาก สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้นโยบายไม่ได้เขียนไว้เลย นโยบายที่ท่านได้รับมอบหมายจากนโยบายระดับชาตินี่ มันกลับไม่ได้เขียน ท่านครับ ปัญหายาเสพติดเป็นปัญหาที่ละเอียดอ่อนและเป็นปัญหา ที่จำเป็นต้องแก้ไขเร่งด่วนเพื่อที่จะให้ความสงบเกิดขึ้นได้ แต่ถ้าเด็กติดยาเสพติดมันก็จะถูกจ้าง จะถูกใช้ให้ทำความรุนแรงอะไรต่าง ๆ อีกมากมาย แต่วันนี้ท่านลืมหรืออย่างไรไม่ทราบ ไม่ได้เขียนอย่างชัดเจนว่าแนวทางจะไปทางไหน จะทำอย่างไร สนใจกับปัญหาเหล่านี้ไหม แสดงให้เห็นว่าท่านเขียนนโยบายแต่ไม่ได้สนใจปัญหาที่แท้จริง

ปัญหาที่สำคัญอีกปัญหาหนึ่งที่เพื่อนไม่ได้พูดถึง ที่พูดแล้วผมจะไม่พูด ปัญหา การทำลายทรัพยากรธรรมชาติ การบุกรุกทำลายป่า วันนี้เกือบจะหมดแล้วป่าภาคใต้ ป่าฮาลา-บาลาที่ว่าเป็นป่าแห่งชาติ เป็นป่าสมบูรณ์ที่สุดป่าหนึ่งนั้นวันนี้ถูกบุกรุก หน่วยงานของป่าท่าน จะพึ่งได้แค่ไหน ฝากท่านไปดูนะครับ แล้ววันนี้นโยบายเรื่องทรัพยากรธรรมชาติ เรื่องป่า คนบุกรุกป่าท่านจะทำอย่างไรท่านก็ไม่ได้เขียนไว้เลยนะครับ บุกรุกป่าผมฝากกับท่าน เลขาธิการ สมช. ด้วยครับ เรื่องนี้เป็นกรณีพิเศษเลยครับ แม้แต่ในที่นิคมสร้างตนเองยังมี การบุกรุกป่า เจ้าหน้าที่นิคมไม่สามารถจะดูแลได้ หรือเจ้าหน้าที่นิคมบางท่านมีส่วน รู้เห็นเป็นใจด้วยผมก็ไม่แน่ใจครับ สิ่งแวดล้อมท่านจะเอาอย่างไรจะให้ประชาชนเขาอยู่แบบไหน อยู่ในท่ามกลางสิ่งแวดล้อมที่ดีเพื่อให้มีคุณภาพที่ดีหรือให้อยู่ในสิ่งแวดล้อมที่ไม่ดี สิ่งแวดล้อม ที่ไม่พึงปรารถนาหรือว่าที่เลว ท่านก็ไม่ได้เขียนไว้ สิ่งแวดล้อมถูกทำลาย ประการแรก คลองนะครับ อำเภอเบตง จังหวัดยะลา ท่านไปดูสิครับ คลองอำเภอเบตงนั้นเสียหาย ประชาชนที่ใช้สิทธิในน้ำเหล่านั้นเป็นพัน ๆ คน และน้ำเหล่านั้นไหลไปสู่เขื่อนปัตตานีนะครับ ประชาชนบริโภคได้ อาบน้ำได้ ผมเด็ก ๆ ผมกระโดดน้ำอาบน้ำได้ วันนี้แม้แต่จะเอาเท้าย่างเข้าไป ก็ไม่ได้ สกปรก น้ำเสีย ปล่อยให้น้ำเสียมากมายต้นเหตุมาจากอะไรและท่านไม่ได้เขียน ไม่ปกป้องวันนี้เมื่อไรท่านจะปกป้องในฐานะที่ท่านให้นโยบายในการดูแล ศอ.บต. ดูแล ศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ต้องกำหนดยุทธศาสตร์ให้ชัดเจนนะครับ การที่น้ำเสียนั้นส่งผลไปถึงทรัพยากรธรรมชาติ