เรียนท่านประธานสภาที่เคารพ เพื่อนสมาชิกผู้ทรงเกียรติ กระผม นายสมมุติ เบ็ญจลักษณ์ พรรคภูมิใจไทย จังหวัดปัตตานี เขต ๔ ท่านประธานครับ ก่อนอื่นผมอยากจะทำความเข้าใจกับพี่น้องในรัฐสภา กับพี่น้องในพื้นที่ แล้วก็กับท่านประธานเพื่อเป็นพื้นฐานสักเล็กน้อยก่อนที่ผมจะพูดในเรื่องของนโยบาย ในอิสลามนั้นมีคัมภีร์อยู่คัมภีร์หนึ่งซึ่งเป็นธรรมนูญสำหรับชีวิต มีวิถีชีวิตตั้งแต่เกิดจนถึงตาย ซึ่งได้กำหนดในคัมภีร์นี้ คัมภีร์นี้จะมีอยู่เกือบทุกบ้านและผมเองทุกเช้าก็ต้องอ่านคัมภีร์นี้ เพื่อสร้างให้จิตวิญญาณได้มีความเข้มแข็งเพื่อที่จะมาอยู่ในโลกแห่งนี้ด้วยความเป็นธรรม และถูกต้อง วันนี้ผมขอบอกว่าคัมภีร์นั้นก็คือคัมภีร์ที่ได้รับการหวงแหนของพี่น้องมุสลิมทั้งโลก คัมภีร์นั้นก็คือคัมภีร์อัลกุรอาน ท่านประธานสภาที่เคารพครับ วันนี้นโยบายเกี่ยวกับ การบริหารและพัฒนาจังหวัดชายแดนภาคใต้ ผมดีใจมากที่วันนี้ได้บรรจุในเรื่องของ ความหลากหลายของวิถีชีวิต วัฒนธรรม อัตลักษณ์ มิติชุมชน ศาสนา การดำเนิน กระบวนการยุติธรรมตามหลักนิติธรรมและหลักมนุษยชน นำหลักเศรษฐกิจพอเพียง วันนี้ ผมดีใจถ้าหากว่านโยบายทั้งหมดที่เขียนนี้ต้องยอมรับว่าเป็นนโยบายที่ดีในระดับหนึ่ง ถ้าสามารถไปวางการปฏิบัติที่ถูกต้องตามแนวทางในหนังสือเล่มนี้ผมเชื่อแน่ว่าความสันติสุข จะต้องเกิดขึ้นในแผ่นดิน ๓ จังหวัด ถามว่าวันนี้เราจะมองตรงไหนในเรื่องของความสันติสุข ท่านประธานครับ ในสมัยคอลีฟะหรือผู้ปกครองหลังจากท่านนบีมุฮัมมัด ซัลอลลัลลอฮุอะลัย ฮิวะซัลลัม นั่นก็คืออุมัร บิน อัล-ค็อฏฏอบได้บอกว่าในสังคมในสมัยนั้นมีความหลากหลาย ไม่ว่าจะชนชาติใด ศาสนาใดสามารถอยู่ด้วยความสันติสุข ตรงนั้นข้อแรกก็คือเขามี ความปลอดภัยในชีวิตทรัพย์สิน ผู้นำไม่ต้องใช้บอดี้การ์ด (Bodyguard) ไม่ต้องใช้มือปืน ไม่ต้องใช้คนคุ้มครองสามารถเดินได้ในพื้นที่เหล่านั้นได้อย่างสะดวก ปลอดภัย

เรื่องที่ ๒ ที่นั่นมีความยุติธรรม ความยุติธรรมวันนี้เป็น ๑ ในเงื่อนไข ของพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ ซึ่งเป็นปัญหาแล้วก็สร้างความไม่ปลอดภัย ในชีวิตทรัพย์สินในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้

เรื่องที่ ๓ ก็คือที่นั่นมีเศรษฐกิจที่พอเพียง ประชาชนมีเศรษฐกิจที่พอเพียง

เรื่องที่ ๔ ที่นั่นปลอดจากปัญหาอบายมุข แล้วก็ยาเสพติด

เรื่องที่ ๕ ก็คือมีการเกิดสวัสดิการสังคมสงเคราะห์ที่ดี

แล้วก็สุดท้าย มีการคุ้มครองและปกป้องสิทธิมนุษยชน

ท่านประธานครับ นี่คือสันติสุขที่เกิดขึ้นในดินแดนดังกล่าว วันนี้เราต้องลาก สิ่งเหล่านี้เกิดขึ้นในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ในประเทศของเรา ถามว่าเบื้องหลัง การเกิดสันติสุขมันมีอะไรซึ่งเป็นองค์ประกอบครับ

เรื่องแรก เราจะทำอย่างไรให้ประชาชนเป็นประชาชนที่ดี เป็นประชาชน ที่มีศรัทธาและยำเกรง เพราะว่าความดีในฟากฟ้าและแผ่นดินจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อประชาชน มีความยำเกรงแล้วก็ศรัทธาในความดี นี่คือบทบัญญัติ วันนี้ถ้าเรามีประชาชนที่ดี แน่นอนครับ ท่านประธาน เราจะได้ผู้นำที่ดี การสรรหาผู้นำ เราจะเลือกผู้นำอย่างไรเพื่อให้ได้ผู้นำ ที่เหมาะสมมาทำหน้าที่ ยกตัวอย่างในสภาผู้แทนราษฎรของเรานี้ ถ้าเราได้ผู้นำเหมาะสม ซึ่งมีคุณสมบัติ แม้กระทั่งผู้ที่จะไปปฏิบัติหน้าที่ในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ เราจะส่ง ตำรวจหรือเจ้าหน้าที่อื่น ๆ ซึ่งมีปัญหาในพื้นที่อื่น แล้วก็ส่งเข้าไปปฏิบัติหน้าที่ในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ ไม่ได้ วันนี้เห็นได้ชัดเจนเมื่อในอดีตอะไรซึ่งเป็นความชั่วร้ายก็ส่งไป ในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ แล้ววันนี้เงื่อนไขมันก็สุกงอม ซึ่งคนส่วนใหญ่ในพื้นที่ ร้อยละสูงมากเขาต้องการความสันติสุข ผมยืนยันในฐานะซึ่งเป็นคนในพื้นที่ ๓ จังหวัด ชายแดนภาคใต้ ท่านประธานครับ ในเรื่องของคุณสมบัติของผู้ที่จะมาทำหน้าที่ในฐานะ ผู้ปฏิบัติงานในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ ผมขอนำหลักคิดในสายสันติ

ข้อแรก ก็คือเขาคนนั้นจะต้องมีความยุติธรรม คุณสมบัติข้อแรก

ข้อที่ ๒ เขาจะต้องมีความรับผิดชอบ

ข้อที่ ๓ มีความเมตตาปรานี ไม่ได้คิดว่าพี่น้องใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ คือศัตรูมารร้าย

ข้อที่ ๔ ต้องเข้าถึง เข้าใจประชาชน วันนี้เราเอายุทธศาสตร์ของในหลวง เข้าใจ เข้าถึง แล้วก็พัฒนา ถามว่าวันนี้ผู้ที่ไปปฏิบัติงานเข้าใจแล้วก็เข้าถึงจริง ๆ หรือเปล่า ต้องทำภารกิจ ๒ อย่างนี้ให้บรรลุก่อน แล้วจึงจะเข้าไปพัฒนา วันนี้ยังไม่เข้าใจ ยังไม่เข้าถึง แต่รีบไปพัฒนา เพราะอะไรครับ เพราะผลประโยชน์อันมหาศาล เมื่อสักครู่นี้เพื่อนสมาชิกหลายท่าน ก็ได้พูด วันนี้ทิ้งเถอะครับ เรื่องผลประโยชน์ สงสารคนที่ไม่รู้เรื่องอะไรเลย ซึ่งอยู่ในพื้นที่ เขาต้องตาย ซึ่งเขาไม่สมควรที่จะตาย ท่านประธานครับ ผมอยากจะฝากถึงท่านประธานต่อผู้ปฏิบัติงานทุกท่าน วันนี้ต้องหยุด วันนี้ต้องส่งอุปกรณ์ ต้องส่งสิ่งที่เป็นประโยชน์ เป็นความต้องการของประชาชนที่แท้จริงเข้าสู่ พื้นที่จริง ๆ อย่าเอานโยบายในส่วนกลางเข้าไปโดยที่เขาไม่ต้องการ เช่น นโยบายการส่งแพะ บางพื้นที่ในเขตชายทะเลนี้ผมบอกตรง ๆ ครับ แพะอยู่ไม่ได้ครับ อยู่แค่อาทิตย์ก็ตาย สาเหตุ ที่ตายอาจจะไม่คุ้นหรืออาจจะเป็นเพราะแพะนั้นมีคุณภาพต่ำ บางพื้นที่เขาไม่ต้องการแพะ บางพื้นที่เขาต้องการเป็ด ไก่ วันนี้อย่างไรต้องถามชาวบ้านก่อนว่าพื้นที่ดังกล่าวนั้นเหมาะสม ที่จะเลี้ยงหรือใช้อะไรในเรื่องของคุณภาพ ผมขอยืนยันว่าต้องคำนึงถึงให้มากที่สุด วันนี้ ผมจะฝากให้ท่านได้ลองไปคิดดู พี่น้องแม้กระทั่งเริ่มต้นที่ครอบครัว ลูกให้ความเคารพบิดา มารดา มากน้อยแค่ไหน ณ วันนี้ ถ้าย้อนไปในอดีตนี่ผมเป็นลูกมีคุณพ่อด่าว่าอย่างไรเราก็ทน แต่วันนี้ถ้าเราด่าลูกเรานะ ในบางเรื่องผมบอกได้เลยครับ เขาไม่ให้ความเคารพ ภรรยาของเรา กับภรรยาในอดีตมีความต่างกัน วันนี้ผู้ชายนับคนได้ครับ เกรงใจภรรยาหรือว่ากลัวผมก็ไม่ทราบ ท่านประธานภรรยาท่านดุหรือเปล่าผมก็ไม่รู้ แต่ว่าผมกำลังจะบอกว่าวันนี้พฤติกรรมต่าง ๆ ได้เปลี่ยนแปลงไป สาเหตุเพราะอะไรครับ การที่ไม่เคารพ ตรงนี้ในความเชื่อของผมก็คือว่า เราเอาผลประโยชน์ซึ่งเป็นประโยชน์ของพี่น้องประชาชน เช่น ถ้าเราสร้างถนน ปกติ กำไรมันจะอยู่ที่ ๓๐ เปอร์เซ็นต์แต่เราไปกินเกือบ ๖๐ เปอร์เซ็นต์ ๓๐ เปอร์เซ็นต์ที่เรากินไปนั้น คือเงินของพี่น้องประชาชน แต่ท่านเอาเงินดังกล่าวนี้ไปเลี้ยงลูก ไปสร้างครอบครัว ในร่างกายของมนุษย์มีเนื้ออยู่ก้อนหนึ่ง ถ้าเนื้อก้อนนั้นดีร่างกายก็จะดี ถ้าเนื้อก้อนนั้นไม่ดี ร่างกายก็จะไม่ดี ท่านประธานครับ อาหารที่เราส่งลงไปโดยเอาเงินที่เป็นเงินสกปรก เงินของพี่น้องประชาชนกลายเป็นเลือดลงสู่หัวใจ หัวใจนั้นมันจะดีได้อย่างไร นี่คือสาเหตุหนึ่ง ที่เป็นความเชื่อในหลักสันติ หลักที่ผมเชื่ออยู่ทุกวันว่าวันนี้ใครก็ตามที่เอาเงินของประชาชน โดยมิชอบเขาก็ต้องเจอกับสิ่งที่เขาไม่คาดคิด นั่นคือคุณสมบัติในเรื่องของการเข้าใจ แล้วก็ เข้าถึงประชาชน

๕. ผู้นำนั้นจะต้องมีความกล้าหาญและอดทนที่เข้าไปอยู่ในพื้นที่

๖. เสียสละต่อส่วนรวม มีวิสัยทัศน์กว้างไกล มั่นคงในความคิดรับฟังเหตุผล เคารพความคิดเห็นที่แตกต่าง ประหยัดอยู่อย่างพอเพียง อยู่เหนือกิเลสและอารมณ์ใฝ่ต่ำ สุดท้ายก็คือมีคณะผู้บริหารที่ดี วันนี้ผู้อำนวยการ ศอ.บต. หรือผู้ที่เกี่ยวข้องในระดับบน ถ้าท่านมีคณะผู้บริหารที่มีที่ปรึกษาที่มีความเข้าใจในอัตลักษณ์วิถีชีวิต มิติวัฒนธรรม ผมเชื่อแน่ว่าเราสามารถที่จะนำสิ่งที่ดี ๆ สิ่งที่เป็นปัญหาของพี่น้องประชาชนมาใช้ ให้เกิดประโยชน์ตรงตามความต้องการของพี่น้องประชาชนได้

ท่านประธานครับ ผมขออนุญาตใช้เวลาอีกสักเล็กน้อย จริง ๆ แล้วไม่อยาก รบกวนเวลาของเพื่อนสมาชิก แต่ว่าในฐานะที่อยู่ในพื้นที่ก็อยากนำเสนอมิติหนึ่งซึ่งผม อยู่ในพื้นที่ก็ได้ค้นพบ แล้วก็ได้เจอสะท้อนมาจากพี่น้องประชาชนที่เขาเล่าแล้วก็ตกผลึก ขึ้นมาในเรื่องต่าง ๆ สิ่งที่ผมอยากจะฝากก็คือในนโยบายทั้งหมดมันค่อนข้างที่จะดี แต่ในภาคปฏิบัติสิ่งที่ท่านควรที่จะไปกระทำหรือพึงที่จะกระทำอย่างยิ่ง

เรื่องแรกก็คือ พระราชบัญญัติการจัดตั้งศาลชารีอะห์ หรือศาลอิสลาม เมื่อสักครู่นี้ท่านจากพรรคประชาธิปัตย์ก็ได้พูดแล้วผมจะไม่อธิบาย พระราชบัญญัตินี้ ก็คือเป็นหลักในการพิจารณาคดีครอบครัวและมรดก เป็นหลักในอัลกุรอานที่ผมเคยพูดมา ในเบื้องต้นก็คือ มุสลิมจะต้องปฏิบัติตามหลักในอัลกุรอาน วันนี้ได้ตกไป สมัยที่แล้วไม่เข้าใจ เหมือนกันว่าทำไมถึงไม่รีบเซ็น พระราชบัญญัตินี้มันเป็นพระราชบัญญัติเกี่ยวกับการเงิน ถ้าทางรัฐบาลมีความจริงใจที่จะแก้ไขปัญหาในพื้นที่ พรรคเพื่อไทยต้องเสนอหรือรัฐบาล ต้องเสนอขึ้นมา แล้วก็ให้ท่านนายกรัฐมนตรีรีบเซ็นนะครับ ไม่ใช่ว่าเหลืออีก ๓ เดือนค่อยเซ็น ไม่ทันครับ ก็ตกไปอีก นั่นคือพระราชบัญญัติการจัดตั้งศาลชารีอะห์

เรื่องที่ ๒ คือพระราชบัญญัติกิจการฮัจญ์ ท่านประธานที่เคารพ เมื่อไม่กี่เดือนที่แล้วผมได้ไปประกอบพิธีฮัจญ์ ไปอย่างสามัญชน แล้วก็ไปอยู่กับ พี่น้องประชาชนในประเทศไทยที่เดินทางไปประกอบพิธีฮัจญ์ ผมเห็นแล้วก็เปรียบเทียบ ระหว่างประเทศมาเลเซีย แล้วก็ประเทศอินโดนีเซีย วันนี้คนมาเลเซียเกือบ ๒๕,๐๐๐ คน ทุกปีที่เดินทางไป คนไทย ๑๒,๐๐๐ คน คนอินโดนีเซีย ๒๕๐,๐๐๐ คน ในขณะที่ การเดินทางลำเลียงพี่น้องในพื้นที่จากประเทศไทยไปถึงซาอุดิอาระเบียใช้เวลา ๑ เดือน มาเลเซียคน ๒๕,๐๐๐ คน ใช้เวลา ๑ เดือนเช่นเดียวกัน คนอินโดนีเซีย ๒๕๐,๐๐๐ คน ก็ใช้เวลา ๑ เดือนเช่นเดียวกัน มันสะท้อนถึงการบริหารจัดการของใครดีกว่า คนที่จะไป ประกอบพิธีฮัจญ์คือคนที่จะไปทำความดี แต่วันนี้เราต้องมานั่งกางเต็นท์อยู่หน้าลาน สนามบิน ทำไมเราไม่สร้างอาคารที่ให้พี่น้องที่จะไปประกอบพิธีฮัจญ์ หรือแม้กระทั่งญาติ ที่จะไปประกอบพิธีฮัจญ์ได้อยู่ในห้องที่สบาย หรือว่าเรามองคน ๓ จังหวัด คนมุสลิม เป็นบุคคลชั้นสองหรือกระไร นี่คือสิ่งที่ผมอยากจะฝาก วันนี้ประเทศกัมพูชาโดยท่านฮุนเซน ต้องขอโทษที่เอ่ยนาม วันนี้เขาได้บทเรียนจากปัญหา ๔ จังหวัดภาคใต้ วันนี้เขาเซ็นชื่ออนุมัติ ให้นักเรียนในจังหวัดกำปงจามซึ่งเป็นมุสลิมสามารถที่จะแต่งกายฮิญาบตามวิถีท้องถิ่นของเขา วันนี้เขาให้โอกาสเปิดสถานีวิทยุเพื่อที่จะให้คนมุสลิมในประเทศกัมพูชาได้บรรยายธรรมสอนศาสนา ในประเทศกัมพูชา เพราะอะไรครับ เพราะว่าเขากำลังรองรับประชาคมอาเซียน วันนี้โลกาภิวัตน์ อีก ๓ ปี ท่านประธานครับ ถ้ารัฐบาลไทยยังไม่เข้าใจบริบทตรงนี้ ไม่ดูประเทศข้างเคียง อีกหลายประเทศที่เขาได้ปฏิบัติอย่างไร โดยเฉพาะประเทศมุสลิม ต้องบอกว่า ถ้าเกิดประชาคมอาเซียนประมาณ ๑๐ ประเทศ คนมุสลิมนับถือศาสนาอิสลามมีประชากร มากที่สุดในอาเซียน เพราะฉะนั้นวันนี้ต้องรีบปรับวิธีคิด แล้วก็ปฏิบัติตามสิ่งที่ พี่น้องประชาชนต้องการ

เรื่องต่อไปก็คือพระราชบัญญัติกองทุนซะกาต ถ้าพระราชบัญญัตินี้เกิดขึ้น พี่น้องในประเทศไทย โดยเฉพาะ ๓ จังหวัด ซึ่งมีพี่น้องมุสลิมจะไม่มีคนยากจนต่อไป วันนี้ต้องเร่งสร้างพระราชบัญญัติกองทุนซะกาตให้เกิดขึ้น

เรื่องที่ ๕ ก็คือต้องเสนอให้มีการตราพระราชบัญญัติการใช้กฎหมายอิสลาม ว่าด้วยครอบครัวและมรดกและการพิจารณาคดีเพิ่มเติม

เรื่องที่ ๖ ก็คือให้มีการพัฒนาคุณภาพการศึกษาในโรงเรียนเอกชนสอนศาสนา จังหวัดชายแดนภาคใต้ เพื่อเตรียมเข้าสู่ประชาคมอาเซียน

เรื่องที่ ๗ ก็คือสนับสนุนเงินอุดหนุนโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลาม เป็นรายหัวต่อปี นี่คือสิ่งที่เป็นนโยบายหรืออาจจะเรียกว่าเป็นความต้องการของพี่น้อง ในพื้นที่ที่มีปัญหา ณ วันนี้

อีกส่วนหนึ่ง ซึ่งผมอยากจะฝากท่านประธาน ก็คือว่าให้ท่านประธาน ได้ส่งผ่านไปยังผู้ที่เกี่ยวข้องไม่ว่าสภาความมั่นคงแห่งชาติ หรือ ศอ.บต. สิ่งที่ผมอยากจะให้ ท่านลองไปนั่งคิดก็คือ ผมได้ลงพื้นที่แล้วก็ลงไปทำประชาคมในพื้นที่ ๓ จังหวัดก่อนที่ผม จะได้มาเป็นผู้แทนราษฎร ใช้เวลา ๑๑ ปี วันนี้ประชาชนให้โอกาสผมก็จะบอกความรู้สึก ของพี่น้องประชาชนที่ถ่ายทอดมาเป็นสิ่งที่เขาต้องการ

เรื่องแรก ในด้านการศึกษาเราจะทำอย่างไรให้อำเภอเบตงเป็นศูนย์จีนศึกษา เพราะมีพี่น้องจีนอยู่ในพื้นที่เหล่านั้นเยอะ

เรื่องที่ ๒ คือเราต้องไปเปิด กศน. ในประเทศมาเลเซีย คนไทยที่อยู่ ประเทศมาเลเซียเกือบ ๒๐๐,๐๐๐ กว่าคน ลูก ๆ ตัวเล็ก ๆ นี่ขาดการศึกษา ทำไมเราไม่เอา คนที่ไม่มีงานทำ จบปริญญาตรีไปสอนในประเทศมาเลเซียโดยเปิดการศึกษา กศน. ที่ประเทศมาเลเซีย

เรื่องที่ ๓ ต้องสนับสนุนให้มีฮาฟิซ ๑ มัสยิด ต่อ ๑ ฮาฟิซ ฮาฟิซหมายถึง ผู้ที่ท่องอัลกุรอานได้ทั้งเล่ม

เรื่องที่ ๔ จังหวัดปัตตานีต้องเป็นศูนย์อิสลามศึกษา

เรื่องที่ ๕ ต้องอุดหนุนตาดีกาเป็นรายหัว

เรื่องที่ ๖ ค่าตอบแทนครูในโรงเรียนเอกชนต้องได้มาตรฐาน

เรื่องที่ ๗ ต้องส่งบัณฑิตว่างงาน ๑,๐๐๐ คนไปเรียนภาษาอังกฤษในประเทศมาเลเซีย เพราะที่นั่นการใช้ภาษาอังกฤษดีมาก วันนี้ถ้าเราเอาเด็กของเราไปเรียนภาษาอังกฤษ แน่นอนครับอีก ๓ ปีเราจะมีบุคลากรที่พร้อม

เรื่องที่ ๘ ม.อ. ปัตตานีต้องเป็นเอกเทศน์ ไม่ใช่สาขา ม.อ. ปัตตานีต้องมี คณะแพทย์ศาสตร์ ต้องมีคณะอื่น ๆ อีก ที่ ม.อ. สงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่มี ม.อ. ปัตตานีต้องเป็นเอกเทศน์ครับท่าน

เรื่องที่ ๙ ก็คือมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลาต้องเป็นศูนย์วิชาชีพครู

เรื่องต่อไปก็คือ เราต้องมีในเรื่องของสุขภาพในพื้นที่ โดยเฉพาะพื้นที่ ๓ จังหวัดมีโรคต่าง ๆ ซึ่งจะเป็นโรคดัง ๆ ไม่ว่าหัวใจ หรือเบาหวาน หรือโรคอื่น ๆ จะปรากฏในพื้นที่ ๓ จังหวัด เพราะฉะนั้นเราต้องมี ๑ พยาบาล ๑ หมู่บ้าน วันนี้ ๓,๐๐๐ คน ก็ได้ปฏิบัติหน้าที่แล้วเราต้องเพิ่ม ๑ แพทย์ต่อ ๑ ตำบล ๑ ทันตะ ต่อ ๑ ตำบล โครงการ สาธารณะบำบัด แล้วก็คุณภาพชีวิต อสม. ต้องดีขึ้นกว่าเดิม

ทั้งหมดทั้งปวงที่ผมได้กราบเรียนก็เป็นสิ่งที่ผมได้ลงประชาคมในส่วนหนึ่ง สิ่งเหล่านี้อาจจะเป็นข้อมูลสำหรับผู้ที่เกี่ยวข้องเพื่อที่จะไปขยายต่อ โดยใช้มิติวัฒนะชุมชน วัฒนธรรม แล้วก็มิติชุมชน มิติศาสนา อัตลักษณ์เพื่อให้สันติสุขได้เกิดขึ้นในพื้นที่ ๓ จังหวัด ชายแดนภาคใต้ ผมคงจะไม่ไปจิ้มในเรื่องของความมั่นคงมากมายนัก เพราะว่าหลายคน ก็ได้บอกได้เล่าตั้งแต่เมื่อวานถึงวันนี้ ผมพยายามบอกนี่คือความต้องการของพี่น้องในพื้นที่ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ นี่คือสิ่งที่เขาต้องการในเรื่องของการบริหาร แล้วก็พัฒนา ในเขตพื้นที่ของเขา

สุดท้ายนี้ผมขอฝากท่านประธานก็คือ อยากจะให้ ๓ จังหวัดได้มีสันติสุข เกิดขึ้น ประชาชนต้องมีศรัทธาและยำเกรงต่อความดี มิฉะนั้นความดีจากฟากฟ้าและแผ่นดิน ก็จะไม่เกิดขึ้นในพื้นที่นี้ วันนี้ขอฝากเป็นเรื่องหลักก็คือบุคคลที่จะไปลงในพื้นที่ขอให้เป็น คนที่มีคุณภาพ แล้วก็เข้าใจจริง ๆ ไม่อย่างนั้นปัญหาไม่มีวันจบสิ้นครับท่านประธาน ขอบคุณมากครับ สวัสดีครับ