สาธิต ปิตุเตชะ หารือเรื่องการพัฒนาอุตสาหกรรมในจังหวัดระยอง โดยเน้นการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นจากการปล่อยควันพิษและผลกระทบต่อเกษตรกรและการท่องเที่ยวในพื้นที่ และเรียกร้องให้รัฐมนตรีดำเนินแผนงานความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ชุมชน จังหวัด และผู้ประกอบการ เพื่อสร้างความไว้เนื้อเชื่อใจให้กับชาวบ้าน และเรียกร้องให้บริษัท ปตท. มีส่วนร่วมในการพัฒนาและช่วยเหลือจังหวัดระยองมากขึ้น
กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ ผม นายสาธิต ปิตุเตชะ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจากจังหวัดระยอง พรรคประชาธิปัตย์
ก่อนอื่นก็ต้องกราบขอบพระคุณท่านรัฐมนตรีนะครับที่ได้น้าปัญหาในพื้นที่ ถึงแม้ว่าจะเป็นการเวนคืนที่ดินซึ่งเหลืออีกแปลงเดียวเข้ามาให้เพื่อนสมาชิกได้มีการพิจารณา แล้วก็ตั้งกรรมาธิการไปศึกษาดูความเหมาะสม ผมเรียนท่านประธานผ่านไปยังท่านรัฐมนตรี ว่าในฐานะที่ท่านรัฐมนตรีเพิ่งได้เข้ามารับต้าแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมนะครับ อย่างน้อยที่สุดผมก็จะสะท้อนสภาพปัญหาของมาบตาพุดของทั้งเรื่องภาคอุตสาหกรรม ภาคประชาชน ซึ่งมีเรื่องสุขภาพอนามัย แล้วก็ภาคเกษตรกรรม ภาคท่องเที่ยว ต้องเรียน ผ่านท่านประธานไปยังท่านรัฐมนตรีอย่างนี้ครับว่าจังหวัดระยองเดิมนี่เป็นจังหวัดเล็ก ๆ แล้ว ก็อยู่กันด้วยความสงบสุข หลังจากมีนโยบายอีสเทิร์นซีบอร์ด (Eastern Seaboard) ผมจ้าได้ว่าวิถีชีวิตของคนจังหวัดระยองก็เปลี่ยนแปลงไปจากเมืองเกษตรกรรม เมืองท่องเที่ยวนะครับ แปรสภาพไปสู่เมืองอุตสาหกรรม สิ่งดี ๆ ก็มีกลับเข้ามาเยอะครับ แต่สิ่งที่เป็นปัญหาก็ควบคู่กันไม่ว่าจะเป็นทั้งปัญหาสุขภาพอนามัย ปัญหาทั้งวิถีชีวิต ที่เปลี่ยนแปลงชาวบ้าน ชาวพื้นบ้านจริง ๆ ขายที่ได้ ได้เงินมาเยอะก็ไม่รู้ว่า จะใช้เงินด้วยวิธีอย่างไรถึงจะเหมาะสม บางครอบครัวมีลูก ๒-๓ คน จากมีรถมอเตอร์ไซค์ ก็ไปซื้อรถปิกอัพนะครับ จากเดิมในเมืองระยองสงบ ๆ มีร้านอาหารสัก ๒-๓ ร้าน ขายที่ดินได้ ร้านอาหารก็เพิ่มมากขึ้น ลูกหลานที่ได้รับเงินจากการขายที่ก็ไปใช้วิถีชีวิตในลักษณะที่ประมาท การพัฒนาในจังหวัดระยองแล้วก็ใกล้เคียง เช่น จังหวัดชลบุรี จังหวัดระยอง จังหวัดฉะเชิงเทรา จังหวัดปราจีนบุรี จะมีบริบทที่เป็นการพัฒนาที่ใกล้เคียงกันเพราะเป็นการ น้าความเจริญเข้ามาสู่ชนบทซึ่งถามว่ามีความพร้อมแล้วหรือไม่ ก็ต้องตอบว่ายังมีความพร้อมไม่พอ ความพร้อมที่ว่านี่ไม่ว่าจะเป็นเรื่องความรู้ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องความเข้าใจ ในระบบอุตสาหกรรม ทั้งหมดก็แบ่งคนออกมาเป็น ๓-๔ กลุ่มใหญ่ ๆ ครับ ท่านรัฐมนตรีครับ
กลุ่มแรกก็คือผู้ประกอบการอุตสาหกรรม แน่นอนที่สุดครับผู้ประกอบการ ก็มาบอกกับพื้นที่ว่าเขาจ้าเป็นที่จะต้องมาลงทุน มาท้าประโยชน์ เอาความเจริญมาให้พื้นที่ กลุ่มพี่น้องเกษตรกรซึ่งได้รับผลกระทบโดยตรงเพราะเขาปลูกสวนผลไม้เวลาฝนตก ถ่านโรงงาน ควันพิษ ปรากฏว่าผลไม้ที่เขาปลูกก็มีลักษณะผงสีด้า ๆ ติดใบไม้ ติดผลไม้ ราคาก็ตกลง มิหน้าซ้าผลไม้ชนิดต่าง ๆ เหล่านั้นเมื่อน้าไปขายในท้องตลาดราคาก็ลดลง พี่น้องที่ประกอบกิจการการท่องเที่ยวเขาก็เห็นว่าจ้านวนนักท่องเที่ยวมันลดลง เพราะนักท่องเที่ยวมาเที่ยวแล้วขับรถผ่านมาเห็นโรงงานอุตสาหกรรม ภาพมันไม่สวยงาม ไม่เหมาะสมกับการที่จะมาเที่ยว
อีกกลุ่มหนึ่งที่ต้องหนักใจเป็นพิเศษก็คือกลุ่มข้าราชการซึ่งต้องรองรับ นโยบายในการพัฒนาเศรษฐกิจ แต่ในขณะเดียวกันเขาก็ต้องตอบค้าถามว่าที่พื้นที่ที่ใกล้บ้าน เขานี่จะมีโรงงานมาตั้งอีกไหม กลุ่มคน ๔ กลุ่มใหญ่ ๆ ในพื้นที่ในจังหวัดต่าง ๆ ในโซน (Zone) อุตสาหกรรมนี่ มันจึงมีความขัดแย้งขึ้น ทุกรัฐบาลละครับจ้าเป็นต้องแก้ไขปัญหา การแก้ไขปัญหาที่จะแก้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ คือการสร้างสมดุลครับ สร้างความเข้าใจในบุคคลแต่ละกลุ่มที่อยู่รวมกันว่าเราจะท้าอย่างไร ให้บุคคลทั้ง ๔ กลุ่มนี้อยู่ด้วยกันด้วยความสุข มีความเข้าใจ มีหลายแนวคิดครับ อีโก อินดัสเตรียล ทาวน์ (Eco Industrial Town) หมายความว่าอุตสาหกรรม ที่คู่กับสิ่งแวดล้อม แต่บังเอิญว่ามาบตาพุดมันถูกสั่งสมเอาปัญหาไว้นานเกินไปครับ ผมเรียน กับท่านประธานวิสุทธิ์ว่าท่านก็เป็นผู้แทนราษฎรรุ่นเดียวกับผม จังหวัดพะเยาผมเชื่อว่าน่าอยู่ เพราะว่ายังไม่มีโรงงานอุตสาหกรรม แต่ว่าตัวเลขจีดีพี (GDP) อาจจะน้อย รายได้ประชากร ต่อหัวน้อย แต่ว่าจีดีพีทางด้านความสุขอาจจะมาก แต่ส้าหรับมาบตาพุดแล้วก็จังหวัดระยอง จีดีพีเป็นอันดับหนึ่งของประเทศไทย แต่ว่าจีดีพีความสุขนั้นลดลงทุกปี ๆ ทีนี้ปัญหาของมาบตาพุด มันถูกสะสมครับ แล้วก็ไม่มีใครเข้าไปแก้ ผมก็เป็นผู้แทนราษฎรมา ๑๐ กว่าปี ก็พยายาม พูดสะท้อนสิ่งเหล่านี้ แต่รู้ว่ามันเป็นเรื่องยากในการสร้างสมดุล ที่ผมน้าเรียนเรื่องแบบนี้ เพื่อเป็นพื้นฐานให้กับรัฐมนตรี เพราะผมเห็นว่ารัฐมนตรียังไม่เคยลงพื้นที่ หรือไปแต่ผม ยังไม่เคยได้พบท่าน ปัญหาเหล่านี้น้าไปสู่การขัดแย้ง การแย่งน้ากันเมื่อปี ๒๕๔๘ ท่านรัฐมนตรีจ้าได้ไหมครับ วิกฤติน้าในภาคตะวันออก ปัญหาเรื่องประชาชนไปฟ้องศาลปกครอง ให้มีการระงับกิจการ ๗๖ โครงการที่ก้าลังประกอบกิจการ ก้าลังสร้างเงิน รายได้ ทั้งภาษี รายได้ให้กับประเทศเป็นเม็ดเงินไม่ต่้ากว่า ๔๐๐,๐๐๐-๕๐๐,๐๐๐ ล้านบาท ในขณะเดียวกัน ภาคประชาชนบอกว่าจะมีเงินเยอะแค่ไหน เขาไม่มีความสุขครับ เขาไม่มีความสุขที่จะได้อยู่ ถึงแม้ว่ามีตัวเลขรายได้ที่สูงมากเป็นอันดับหนึ่งของประเทศ เขาไม่ต้องการเพราะยิ่งมีรายได้มาก ญาติของเขายิ่งเป็นมะเร็งมากขึ้น ยิ่งมีรายได้มากพี่น้องของเขาต้องขวัญผวาเพราะว่า รถบรรทุกก๊าซ (Gas) หรือบรรทุกสารเคมีนี่ไปเกิดอุบัติเหตุคว่้ากลางถนน แล้วปรากฏว่า สารเคมีมันรั่วไหลลงแม่น้าล้าคลองปลาตาย ปัญหานี้เกิดขึ้นเป็นรายวันนะครับ มิหน้าซ้า น้าใต้ดิน น้าบ่อตื้น บ่อลึก กระทรวงสาธารณสุขได้ลงไปท้าวิจัยพบว่าน้าพวกนี้มีสารปนเปื้อน เป็นสังกะสี เป็นแมงกานีส เป็นปรอท ซึ่งเจือปนอยู่ในน้าและประชาชนใช้อุปโภคบริโภค ถึงแม้ว่ายังไม่พิสูจน์เสียทีเดียวว่าทั้งหมดนี้จะเป็นปัจจัยต้นเหตุของการเป็นมะเร็งเสียชีวิต ในพื้นที่ แต่อย่างน้อยที่สุดมันก็เป็นข้อมูลหลักฐานว่ามันผิดปกติมากกว่าจังหวัดอื่น ๆ ก็มีความพยายามอย่างเต็มที่ครับ หลังจากภาคประชาชนเข้ามาฟ้องศาลปกครอง และศาลปกครองมีค้าสั่งให้ระงับ ขณะนั้นรัฐบาลท่านอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ก็ให้ความส้าคัญ อย่างมากครับ โดยการน้าเสนอของผู้แทนราษฎรในพื้นที่ก็เข้าไปดูแลปัญหา รัฐบาลภายใต้ การน้าของท่านอภิสิทธิ์เมื่อรัฐบาลที่แล้วในอดีตได้อนุมัติเงินงบประมาณไปท้าน้าประปาทั่ว เกือบครึ่งจังหวัดครับ ไปตอบสนองเรื่องน้ามีสารปนเปื้อนมากก็เอาเงินไปท้าน้าประปา ให้พี่น้องประชาชนเพื่อให้ประชาชนมีความสุขว่ารัฐได้ดูแลเขา โรงพยาบาลครับ เป็นโรงพยาบาลที่เกิดขึ้นมีความจุ ๒๐๐ เตียง และเป็นศูนย์อาชีวเวชศาสตร์เขตร้อน เพื่อดูแลคนมาบตาพุดที่ป่วยเกี่ยวกับโรคสิ่งแวดล้อมโดยเฉพาะ รวมทั้งมหาวิทยาลัย ในขณะนั้นท่านนายกรัฐมนตรีอภิสิทธิ์ให้ความส้าคัญได้มอบให้ท่านรองนายกรัฐมนตรี กอร์ปศักดิ์ลงพื้นที่ทุกอาทิตย์ครับ ท้าอย่างนั้นเพื่ออะไรครับ เพื่อไปสร้างความสัมพันธ์ เป็นแกนกลางระหว่างพี่น้องประชาชนกับผู้ประกอบการให้มาร่วมมือกันนะครับ แล้วให้มาขีดเส้น ว่าเราจะเดินหน้าในการพัฒนาอุตสาหกรรมการอยู่ร่วมกันได้อย่างไรนะครับ พื้นฐานอันนี้ ผมเรียนท่านประธานเพื่อฝากไปยังท่านรัฐมนตรี
มาสู่ประเด็นของข้อกฎหมายวันนี้ที่น้าเสนอเข้ามาสู่สภาแห่งนี้ ผมเรียน ท่านประธานนะครับว่าการเวนคืนที่ดิน ขณะนี้พื้นที่ในนิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุด ผมคิดว่า ภาษาอังกฤษเขาเรียกว่า มันฟูล คาพาซิตี้ (Full capacity) แล้วครับ มันเต็ม มันไม่ต้องไปท้า อะไรแล้วครับ โรงงานเกิดใหม่ไม่ได้ ถึงแม้ว่า ๑ โรงงานค่ามาตรฐานไม่เกิน แต่ทุกโรงงาน บวกกัน รวมกันแล้วค่ามาตรฐานมันเกินครับ มันเกินแล้วมันกระทบแค่นั้นไหมครับ ไม่ใช่ครับ มันกระทบไปยังเกษตรกร มันกระทบไปยังชาวสวน มันกระทบไปยังชาวบ้าน และมันก็กระทบไปยังธุรกิจท่องเที่ยว ถามว่ามีความจ้าเป็นในภาคอุตสาหกรรมหรือไม่ ก็ต้องตอบว่ามีความจ้าเป็น แต่การจัดผังเมืองที่เหมาะสม ท่านรัฐมนตรีทราบไหมครับ มีการจะไปขยายการลงทุนในเขตพื้นที่สีเขียวในอ้าเภอบ้านค่าย อ้าเภอบ้านเกิดผมนี่ครับ ของบริษัทเอกชนบริษัทหนึ่ง ท้าให้คนแตกความสามัคคีเพราะผู้น้าท้องถิ่นอยากจะเอา โรงงานไปตั้ง แต่ชาวบ้านเขาไม่อยากมีโรงงานใกล้บ้านเขาเพราะเขาอยากให้พื้นที่ตรงนั้น เป็นพื้นที่สีเขียว ส้าหรับกรณีนี้ผมก็เห็นด้วยกับชาวบ้านเพราะพื้นที่ส่วนใหญ่นี้เป็นพื้นที่ เกษตรกรรม มีความขัดแย้งเพิ่มมากขึ้น ท้าให้คนในครอบครัวเดียวกันทะเลาะกัน คิดต่างกัน เพราะอีกคนหนึ่งอยากได้โรงงาน แต่อีกคนหนึ่งไม่อยากได้ ทีนี้ในพื้นที่การนิคมอุตสาหกรรม มาบตาพุด ที่จะมาเวนคืนที่ดินแปลงนี้ ผมเรียนว่าถ้ามันจ้าเป็น รัฐบาลก็จ้าเป็นต้องเวนคืน แต่สิ่งที่รัฐบาลต้องท้าก็คือว่าการเวนคืนนั้นต้องมีราคาที่เหมาะสม แล้วก็เป็นราคาที่เจ้าของที่ดิน ยินยอมแล้วก็พอใจ ตามกฎหมายรัฐธรรมนูญที่ก้าหนดไว้ แต่อย่างไรก็ตามครับ ผมทราบว่าการเวนคืนกรณีเช่นนี้ได้ถูกท้าไปเกือบหมด ยังค้างอยู่กรณีนี้กรณีเดียว ผมก็ยึดว่า ทุกรัฐบาลต้องบริหารภายใต้ของหลักมาตรฐานเดียว และต้องมีความเป็นธรรม ถึงแม้ว่า จะมีความรู้สึกว่าถ้าระยะเวลามันผ่านมาค่าของที่ดินจะเพิ่มมากขึ้นแต่ก็ต้องเหมาะสมนะครับ หมายถึงว่าการเวนคืนที่ดินในแต่ละแปลงในพื้นที่เดียวกันจ้าเป็นอย่างยิ่งที่ต้องให้ราคา ที่ใกล้เคียงกัน ในสถานการณ์เดียวกัน ในพื้นที่ใกล้เคียงกัน ผมก็ยังจะยืนยันว่าความจริง ผมก็คิดว่านิคมก็ไม่จ้าเป็นต้องไปเวนคืน มันมีการบริหารจัดการนะครับ มันมีแผน ๓ ฝ่าย ที่ท้าร่วมกันว่ามันมีผังเมืองที่จะต้องมีแนวกันชนระหว่างโรงงานต่อโรงงาน มันมีกันชน ระหว่างโรงงานกับบ้าน ซึ่งขณะที่รัฐบาลที่แล้วก็ก้าลังไปขีดเส้นท้าแผนแล้วก็ปลูกต้นไม้ ระหว่างแนวกันชนต่าง ๆ ผมก็ยังไม่เห็นความจ้าเป็นว่าการเวนคืนที่ดินที่จะต้องไปเวนคืนอีกไม่กี่ไร่ จะเกิดประโยชน์เท่าไร แต่สิ่งที่ส้าคัญก็ฝากประธานไปยังรัฐมนตรีว่าการเวนคืนที่ดิน ก็ยังดี ดีกว่าไปถมทะเลครับ เพราะในพื้นที่การนิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุดถมทะเล ไปประมาณสัก ๒ ครั้ง กินพื้นที่ประมาณสักเกือบ ๒๐๐-๓๐๐ ไร่ เวลาถมทะเลแล้วครับ ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดจากกระแสน้า จากการกัดเซาะ ต้องไปกินงบประมาณในการ แก้ไขปัญหาที่ได้รับผลกระทบ ชาวประมงที่ได้รับผลกระทบจากการถมทะเล อันนี้ไม่จบไม่สิ้น พูดง่าย ๆ ผมเห็นว่าถ้าจะถมทะเลก็เวนคืนดีกว่านะครับ แต่ถ้าเวนคืนที่ดินที่จะได้รับ ค่าเวนคืนนั้นก็ต้องเป็นราคาที่ใกล้เคียงกันและเป็นมาตรฐานเดียวกัน ที่ส้าคัญที่สุด ก็อยากฝากท่านประธานไปยังท่านรัฐมนตรีว่านิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุดเต็มแล้วครับ เต็มจริง ๆ ถึงแม้พื้นที่ไม่เต็มแต่ว่ามลพิษมันเต็ม จะขยายให้เป็นนิคมอุตสาหกรรมของเอกชน ก็ว่าไปครับ จะขยายไปในโซนที่ไม่ไปรวมค่ามาตรฐานของมลพิษทางอากาศที่มาบตาพุดนะครับ แต่ว่าก็ต้องกันพื้นที่สีเขียวไว้ พื้นที่เกษตรกรรม พื้นที่ท่องเที่ยว ถ้ามีเวลานะครับผมจะเชิญ ท่านรัฐมนตรี ผมจะเป็นคนน้าเพื่อให้ท่านได้พบข้อมูลอย่างแท้จริงอย่างครบทุกด้านครับ
และในโอกาสสุดท้ายที่อยากจะฝากท่านรัฐมนตรีไว้ว่าแผนงานความร่วมมือกัน ระหว่างภาครัฐซึ่งเป็นค้าแนะน้าจากคณะกรรมการ ๔ ฝ่ายที่ตั้งขึ้น แผนงานที่ภาครัฐชุมชน จังหวัดและผู้ประกอบการมีแผนท้าไว้มากพอสมควร ผมอยากฝากท่านประธานไปถึง รัฐมนตรีว่าต้องไปเดินแผนงานนี้ต่อครับเพราะที่ท้ามามันเริ่มสร้างความไว้เนื้อเชื่อใจให้กับ ชาวบ้านแล้ว เมื่อชาวบ้านเชื่อใจทุกอย่างมันก็เกิดขึ้นได้ แต่ถ้าตราบใดถ้าท่านไปหยุดชะงัก แผนงานต่าง ๆ ที่เคยเดินไว้มันก็จะสร้างความไม่พอใจให้กับชาวบ้านและวันนั้นท่านจะมีเงิน เท่าไร ท่านจะไปสร้างเศรษฐกิจมากเท่าไร ท่านก็ท้าไม่ส้าเร็จเพราะว่ามันมีความขัดแย้ง ของคนในพื้นที่
ที่ส้าคัญสุดท้ายจริง ๆ ครับท่านประธาน บริษัทเอกชนที่ไปลงทุนที่นั่น ขออนุญาตเอ่ยนามเพราะว่าไม่เสียหายก็คือ บริษัท ปตท. จ้ากัด (มหาชน) ก็เป็นที่ทราบดีว่า บริษัทนี้มีก้าไรปีละหลายแสนล้านบาท ต้องยอมรับว่าทางบริษัท ปตท. จ้ากัด (มหาชน) ก็ท้าประโยชน์ให้กับคนระยองเยอะ แต่ว่าถ้าเทียบกับฐานการผลิตที่ ปตท. อยู่ที่จังหวัดระยองนี้ ประมาณ ๘๐ เปอร์เซ็นต์ครับ ถ้าเอาเม็ดเงินที่ไปช่วยจังหวัดระยอง ไปเปรียบเทียบกับการ ที่เอาเม็ดเงินไปท้าโครงการซีเอสอาร์ (CSR) ทั่วประเทศ มันแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง ขณะนี้ ต้องยอมรับว่าจังหวัดระยองเป็นบ้านเกิดของ ปตท. ครับ อยากฝากท่านประธานไปถึง รัฐมนตรีและฝากไปยังดอกเตอร์ไพรินทร์ว่าท่านต้องลงทุนกับบ้านเกิดของท่านให้มากกว่านี้ เอาเรื่องง่าย ๆ นะครับ ซึ่งขณะนี้เขาก็ให้ความร่วมมือก็ท้าไปแล้ว เช่น การย้ายทะเบียนรถ ที่อยู่ในโรงงานทุกคันมาจดทะเบียนจังหวัดระยองเพื่อให้ภาษีอยู่จังหวัดระยอง แต่มีข้อเสนอ อีกอันหนึ่งที่ยังไม่เกิดผลส้าเร็จก็คือว่าการจดส้านักงานใหญ่อยู่ที่จังหวัดระยองยังไม่เกิดขึ้น เพราะถ้าจดส้านักงานใหญ่ที่จังหวัดระยอง ภาษีมูลค่าเพิ่มก็ยังตกอยู่กับจังหวัดระยอง การเป็นเมืองอุตสาหกรรมนั้นปัญหามากครับ ต้องใช้เงินเยอะนะครับ เพราะฉะนั้นฝากท่าน ไปยังบริษัทยักษ์ใหญ่ที่ชื่อ ปตท. ว่า เขาก็ช่วยแล้วแต่ว่าถ้าเปรียบเทียบว่าเป็นบ้าน ยังช่วยบ้านตัวเองน้อยไป ไปช่วยบ้านคนอื่นเยอะไปหน่อย เอากลับมาเพื่อสร้างความไว้เนื้อเชื่อใจ ให้กับคนพื้นที่และทุกอย่างมันจะเดินไปสู่ความส้าเร็จร่วมกันอย่างมีความสุข ผมเห็นด้วยกับ การเสนอร่างกฎหมายฉบับนี้เข้ามา ถ้ามีส่วนร่วมเป็นกรรมาธิการก็จะไปร่วมพิจารณา ขอบพระคุณท่านประธานครับ