ท่านประธานสภาที่เคารพ ผม ปวีณ แซ่จึง พรรคเพื่อไทย จังหวัดศรีสะเกษ เขตเลือกตั้งที่ ๑ กระผมต้องขอบคุณท่านนายกรัฐมนตรี ที่ท่านได้กรุณาที่จะมาตอบปัญหานี้ สืบเนื่องจากการก่อสร้างฝายหัวนา ซึ่งผมเคยได้ตั้ง กระทู้ถามเมื่อวันที่ ๒๘ ตุลาคม ๒๕๕๒ ไม่ได้รับการตอบ และได้ตั้งกระทู้ถาม เปลี่ยนแนวถามใหม่ แล้วได้รับคําตอบในวันนี้ ที่มาครับ ฝายหัวนาได้รับอนุมัติให้ดําเนินการในเดือนเมษายน พุทธศักราช ๒๕๓๒ และได้เริ่มก่อสร้างวันที่ ๑๖ มิถุนายน ๒๕๓๖ ซึ่งคาดว่าจะแล้วเสร็จ ใช้การได้ในปี ๒๕๓๘ ด้วยเงินงบประมาณ ๒,๕๓๑.๔ ล้านบาทเศษ ในสมัยของ ฯพณฯ ชาติชาย ชุณหะวัณ เป็นนายกรัฐมนตรี ลักษณะโครงการเป็นฝายคอนกรีต ๑๔ บาน ระบายนํ้าที่บ้านกอก ตําบลหนองแก้ว อําเภอกันทรารมย์ จังหวัดศรีสะเกษ ปิดกั้นลํานํ้ามูล ซึ่งจะสามารถเก็บกักนํ้าได้ตามโครงการที่ตั้งเอาไว้ประมาณ ๑๑๕.๖ ล้านลูกบาศก์เมตร ทอดยาวตามลํานํ้ามูล ๙๐ กิโลเมตร จดท้ายฝายราษีไศล ประโยชน์ที่จะได้รับจะเพิ่มพื้นที่ เพื่อการเกษตรประมาณ ๑๑๐,๐๐๐ ไร่ อําเภอราษีไศล อําเภออุทุมพรพิสัย อําเภอยางชุมน้อย อําเภอเมืองศรีสะเกษ และอําเภอกันทรารมย์ และจังหวัดอุบลราชธานีบางส่วน และจะได้ มีนํ้าเพื่ออุปโภคและบริโภค ซึ่งในปีถัดไปนี้ก็คาดว่าจะเกิดภาวะฝนแล้งทั่วไป จะต้อง ขาดแคลนนํ้าเพื่ออุปโภคและบริโภคอย่างแน่นอน ถ้าหากได้ก่อสร้างฝายตัวนี้ให้แล้วเสร็จ โดยการปิดกั้นถมลํานํ้ามูลซึ่งมีงบประมาณอยู่ ๒ ปีงบประมาณแล้ว งบประมาณนี้ เป็นงบประมาณที่ผูกพัน ๓ ปีงบประมาณ คืองบประมาณปี ๒๕๕๒ ๒๕ ล้านบาท ปี ๒๕๕๓ ๒๐.๕ ล้านบาท ส่วนปี ๒๕๕๔ นั้นจะต้องผูกพันจนแล้วเสร็จในวงเงิน ๑๒๕ ล้านบาท นอกจากนั้นแล้วถ้าได้ถมลํานํ้ามูลจะเป็นเส้นทางที่จะเชื่อมจังหวัดศรีสะเกษ กับจังหวัดอุบลราชธานีให้เส้นทางนี้สั้นเข้าเพื่อเป็นประโยชน์ต่อเกษตรกร และในเรื่องนี้ ได้มีมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๔๓ โดยให้ยุติการก่อสร้างโครงการ ฝายหัวนาไว้ก่อน ทั้ง ๆ ที่ได้ดําเนินการมาแล้ว ๙๐ เปอร์เซ็นต์ เหลือเพียงปิดกั้นถมลํานํ้ามูล เท่านั้น เพื่อเหตุผล ๑. ศึกษาสิ่งแวดล้อม ๒. ตรวจสอบทรัพย์สินของเกษตรกรผู้ที่ได้รับ ผลกระทบ และได้ทราบว่าได้มีการศึกษาผลกระทบของมหาวิทยาลัยทั้ง ๓ มหาวิทยาลัย ซึ่งเป็นหน่วยงานอิสระ ได้ส่งรายงานนี้ให้กับรัฐบาลมาแล้วตั้งแต่เดือนมีนาคม ๒๕๕๒ โดยให้ข้อสรุปว่า ๑. คุ้มค่าทางเศรษฐกิจ ๒. ทางด้านสังคมกระทบบ้าง ๓. จะต้องลด ระดับเก็บกักนํ้าจากเดิมที่กําหนดไว้ ๑๑๔-๑๑๕ เมตรเหนือระดับนํ้าทะเลให้เหลือเพียง ๑๑๒ เมตรเหนือระดับนํ้าทะเล ซึ่งก็จะทําให้เกษตรกรได้ประโยชน์มากกว่าเสียประโยชน์ และในขณะเดียวกันถ้าลดระดับเก็บกักนํ้าลงมาที่ ๑๑๒ เมตร ก็จะทําให้เกิดภาวะท่วม เสียหายกับราษฎรเพียง ๓,๐๐๐ ไร่เท่านั้น

ข้อสังเกต พื้นที่เพื่อการเกษตรทั้งประเทศ ภาคเหนือ ๒๗.๕ ล้านไร่ เป็นพื้นที่ชลประทานเพียง ๕.๗๕ ล้านไร่ เป็ นเพียง ๒๐.๙๑ เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีพื้นที่เพื่อการเกษตร ๕๗.๗๕ ล้านไร่ ท่านทําพื้นที่นี้ให้สามารถ เป็นพื้นที่ชลประทานได้เพียง ๕.๙๓ ล้านไร่ ถือเป็น ๑๐ เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่ทั้งหมด ภาคกลาง ๑๕.๓๙ ล้านไร่ เป็นพื้นที่เพื่อการเกษตรในเขตชลประทาน ๑๑.๗๐ ล้านไร่ ถือเป็น ๗๓.๔๒ เปอร์เซ็นต์ สูงสุดของประเทศไทยคือภาคกลาง ภาคตะวันออก ๑๐.๔๘ พื้นที่ทั้งหมด พัฒนาแล้ว ๒.๑๓ ล้านไร่ ถือเป็น ๒๐ เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่ทั้งหมด ภาคใต้ ๑๙.๑๔ ล้านไร่ ท่านพัฒนาได้เพียง ๓.๓๙ ล้านไร่ ถือเป็ น ๑๗.๗๑ เปอร์เซ็นต์ ภาคที่ถือว่าตํ่าที่สุดคือภาคอีสาน พื้นที่เพื่อการเกษตรทั้งหมด ๕๗.๗๕ ล้านไร่ ท่านพัฒนาได้เพียง ๕.๙๓ ล้านไร่ แล้วเมื่อไรคนภาคอีสานจะมีโอกาสลืมตาอ้าปากได้ โครงการที่ทํา ควรจะต่อเนื่อง มีงบประมาณแล้วท่านทําอะไรอยู่ ปี ๒๕๕๒ ได้แจ้งผมว่าเตรียมการที่จะ ดําเนินการประกวดราคาทําเอ็มโอยู (MOU) ให้แล้วเสร็จ ส่วนผลการตรวจสอบทรัพย์สิน ผู้ที่ได้รับผลกระทบท่านสํารวจแล้วท่านทําอะไรอยู่ ประเด็นนี้ท่านจะต้องตอบครับ เพราะว่าพื้นที่เพื่อการเกษตรทั้งหมด ๑๓๐ ล้านไร่ ท่านพัฒนาได้เพียง ๒๘.๑๙ ล้านไร่ ท่านพัฒนาได้เพียง ๒๑ เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่ทั้งหมด ท่านจะทําอีกกี่ปีครับ นี่คือเลือด นี่คือ สิ่งที่เกษตรกรต้องการ นํ้าคือสิ่งที่เขาต้องการครับ นํ้าเพื่อการบริโภค นํ้าเพื่อประปา แล้วก็ นํ้าเพื่อทุกสิ่งทุกอย่างเป็นสิ่งจําเป็นสําหรับเขา ผมจะถามท่านให้ท่านเตรียมคําตอบไว้ ก่อนแล้วผมจะอภิปรายต่อนะครับ พูดให้ท่านรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและ สหกรณ์ที่ท่านมาตอบ ท่านเตรียมคําถามตอบผมนิดหนึ่ง

ประเด็นที่ ๑ ผมได้รับหนังสือเมื่อวันที่ ๔ มิถุนายน ๒๕๕๒ ว่าจะดําเนินการ ให้แล้วเสร็จ โดยมีหนังสือแจ้งอย่างนี้ครับบอกว่า ด้านผลการศึกษาผลกระทบสิ่งแวดล้อม และสังคม ขณะนี้เข้ารูปเล่มเสร็จเรียบร้อยแล้ว นําเสนอคณะกรรมการแล้ว หนังสือนี้ ลงวันที่ ๔ มิถุนายน ๒๕๕๒ แล้วบอกว่าอย่างนี้ ผลการดําเนินการก่อสร้างโครงการ จะปิดลํานํ้ามูลสายเดิมนั้นประกาศทีโออาร์ (TOR) ขณะนี้ได้ดําเนินการแล้ว ประกาศประกวดราคา วันที่ ๑๒ มิถุนายน ๒๕๕๒ เคาะราคาวันที่ ๒๙ มิถุนายน ๒๕๕๒ เสนอสํานักงบประมาณ วันที่ ๓ กรกฎาคม ๒๕๕๒ สํานักงบประมาณพิจารณาวันที่ ๖ กรกฎาคม ถึงวันที่ ๑๔ สิงหาคม ๒๕๕๒ กรมชลประทานเสนอกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่ออนุมัติรับราคาวันที่ ๒๐ สิงหาคม ๒๕๕๒ แล้วบอกว่าจะลงนามในสัญญา วันที่ ๒๘ สิงหาคม ๒๕๕๒ ขณะนี้ดําเนินการไปถึงไหนครับ ผมได้สอบถามหลายครั้งแล้ว รู้สึกว่าเงียบ อยากจะถามว่าเมื่อไรจะดําเนินการเสียที นี่คือหนังสือที่ตอบผมฉบับแรก ท่านกรุณาตอบผมด้วย แล้วถามท่านว่าขณะนี้ท่านได้ดําเนินการไปแล้วอย่างใด หรือไม่ ท่านมีอุปสรรคและปัญหาอะไร

ประเด็นที่ ๒ ที่จะถามท่านก็คือระดับกักเก็บที่แท้จริงมันจะเก็บไว้ที่ ๑๑๒ เมตรเหนือระดับนํ้าทะเลหรือว่าจะเก็บไว้ที่ ๑๑๔ เมตรเหนือระดับนํ้าทะเล

ประเด็นที่ ๓ คือการจ่ายเงินชดเชยของผู้ที่ได้รับผลกระทบ ทราบว่าจะจ่าย ผู้ที่มีพื้นที่อยู่ที่ระดับ ๑๑๔ เมตรเหนือระดับนํ้าทะเลถึงแม้ว่าจะไม่ท่วมถึงก็ตาม นํ้าจะกักเก็บ แล้วก็จะมีโอกาสที่ไปท่วมเขายาวนานเพิ่มขึ้นอีก ๑ เดือน เพิ่มจากฤดูกาลปกติของ ฤดูนํ้าหลากซึ่งเขาควรจะได้รับเงินชดเชย

ประเด็นที่ ๔ ท่านเคยทราบไหมครับว่าจังหวัดศรีสะเกษนั้นเราได้เคย จ่ายเงินชดเชยฝนแล้งปีเดียว ๑๖๖ ล้านบาท ในขณะที่ท่านใช้เงินเพียง ๑๒๕ ล้านบาท ไปปิดฝายหัวนากับ ๑๖๐ ล้านบาทเพียงปี เดียว ท่านจะต้องเปรียบเทียบในข้อนี้ แล้วในขณะเดียวกัน ๑๐ ปี ที่เขาเสียโอกาส เกษตรกรที่อยู่ในละแวกอําเภอนี้ ซึ่งเป็นหนึ่งในสามของพื้นที่ของจังหวัดศรีสะเกษ เขาเสียโอกาสมา ๑๐ ปี ถ้าหากเขามีโอกาสได้ใช้นํ้าเขาจะได้ทํานาปรัง พื้นที่ประมาณ ๑๑๐,๐๐๐ ไร่ ผลผลิต จะเกิดขึ้นมาประมาณ ๓๘ ล้านตัน จะเป็นเงินประมาณกี่พันล้านบาทครับที่เขาเสียโอกาส และขณะเดียวกันถ้าเกิดในฤดูกาลที่ฤดูฝน ฤดูทํานาปกติ ถ้าเกิดภาวะฝนแล้งเขาสามารถ ที่จะสูบนํ้านี้ให้เขาได้ทํานาในฤดูนาปี ด้วย เป็ นการส่งเสริมและการแก้ ไขปัญหา ขณะเดียวกันอําเภอที่ผมพูดถึงนี่ส่วนหนึ่งเป็นอําเภอที่ปลูกพริกและหอม ขณะนี้ระดับนํ้า ใต้ดินตํ่าลงมาก เพราะเกษตรกรทํานาปรังโดยการเจาะทําบ่อตอกสูบนํ้าขึ้นเพื่อทํานา ระดับนํ้าใต้ดินตํ่า กระทบต่อพวกปลูกหอมแดง พวกปลูกพริก ซึ่งวันสองวันรัฐบาลก็ได้ จัดสรรเงินไปช่วยผู้ปลูกหอมแดงอยู่ เพราะฉะนั้นในเรื่องนํ้าจึงเป็นความสําคัญที่สุด ของพี่น้องเกษตรกรที่อยู่ทั้งประเทศ

และประเด็นสุดท้ายที่จะฝากให้ท่านถามนะครับ ก็คือขอเพิ่มเรื่อง ฝายราษีไศล ท่านกรุณาหาข้อมูลด้วย จะฝากท่านว่าฝายราษีไศลสร้างก่อนฝายหัวนา ๑ ปี ขณะนี้การจ่ายเงินชดเชยยังไม่แล้วเสร็จ ทําไมไม่เร่งรัดให้มีการจ่ายเงินชดเชยผู้ที่ได้รับ ผลกระทบให้แล้วเสร็จ จะได้รีบดําเนินการก่อสร้างระบบกระจายนํ้าให้เขาได้ใช้นํ้า เพื่อการเกษตร เพราะฉะนั้นเรื่องนี้ต้องฝากนะครับ ผมจะขอเรียนท่านว่าในเรื่องนี้ เป็นเรื่องที่อยากจะกราบเรียนว่าเอาเรื่องระดับกักเก็บก่อนครับ เมื่อก่อนฝายตัวนี้ ดําเนินการโดยกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี กรมพัฒนาและส่งเสริมพลังงาน เป็นผู้ดําเนินการ ไม่เคยทําประชาพิจารณ์ และไม่เคยได้แจ้งให้เจ้าของพื้นที่ทราบว่า ท่านจะลงไปทําอะไรที่นั่น ฝายราษีไศลก็เช่นกัน ตอนแรกว่าจะผลิตกระแสไฟฟ้ำ เก็บกักที่ ๑๑๙ ๑๑๙ ท่วมเกือบหมดในบริเวณที่ท่านไปสร้างฝายราษีไศล ตําบลทั้งตําบล ตําบลบึงบูรพ์ ตําบลราษีไศล ตําบลรัตนบุรี ตําบลโพนยาง เขาท่วมจนพื้นที่นี่แทบไม่เหลือ หลังจากนั้นก็มาลดระดับลงเหลือ ๑๑๕ ๑๑๗ แล้วฝายหัวนาตัวนี้ก่อนจะทําไม่เคยทํา ประชาพิจารณ์