สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๒๒ · ๒๗ ตุลาคม ๒๕๕๓

อารีเพ็ญ อุตรสินธุ์ หารือเรื่องการยกเลิกการสงวน หวงห้ามที่ดินที่ไม่ได้ใช้ประโยชน์ของทางราชการ และการแก้ไขปัญหาการครอบครองที่ดินของชาวบ้านในจังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยเน้นย้ำถึงความยุติธรรมในการครอบครองที่ดิน และเรียกร้องให้รัฐปฏิบัติตามกฎหมายเพื่อปกป้องสิทธิของเกษตรกร

นายอารีเพ็ญ อุตรสินธุ์ แบบสัดส่วน

ท่านประธานที่เคารพ กระผม อารีเพ็ญ อุตรสินธุ์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบสัดส่วน พรรคมาตุภูมิ พร้อมด้วยนายนัจมุดดีน อูมา สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดนราธิวาส คุณฟารีดา สุไลมาน สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดสุรินทร์ และคณะอีก ๑๗ ท่านที่ได้เสนอร่างพระราชบัญญัติการยกเลิกการสงวน หวงห้ามที่ดินที่ไม่ได้ใช้ประโยชน์ของทางราชการ พ.ศ. .... ท่านประธานที่เคารพครับ โดยหลักการและเหตุผลนั้นก็เหมือนกันทั้ง ๘ ร่าง ผมกับคณะนั้นได้ยื่นเสนอหลังกว่าฉบับ อื่น ๆ คือได้เสนอเมื่อวันที่ ๑ กันยายน ๒๕๕๓ อันที่จริงแล้วนะครับท่านประธาน เรื่องกฎหมายฉบับนี้เท่าที่ผมได้ฟังท่านสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรมาหลายท่านที่อภิปราย ตั้งแต่เมื่อเช้า บางท่านนั้นก็มีความเห็นเปึนห่วงเปึนใยเกี่ยวกับกฎหมายฉบับนี้ว่าเมื่อมี การประกาศใช้แล้วก็จะทําให้ได้ประโยชน์กับคนที่มีฐานะหรือคนที่มีอิทธิพลซึ่งได้ ครอบครองที่ดินไว้แล้วจากประชาชนเจ้าของเดิม ผมอยากจะเรียนท่านประธานอย่างนี้ ว่าอันที่จริงแล้วในสภาแห่งนี้ตั้งแต่ป้ ๒๕๒๙ ตั้งแต่ที่ผมเปึนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ใหม่ ๆ ก็ได้เข้ามาอยู่ในคณะกรรมาธิการวิสามัญแก้ไขปัญหาที่ดินทํากิน ซึ่งในขณะนั้น เราพูดถึงเรื่องของที่ดินป์าสงวนแห่งชาติ ที่ดินอุทยานแห่งชาติ ที่ดินทุ่งเลี้ยงสัตว์ แล้วก็ ที่ดินราชพัสดุ จากป้ ๒๕๒๙ จนถึงบัดนี้นะครับ ป้ ๒๕๕๓ ๒๔ ป้ ปัญหาเรื่องที่ดินทํากิน ของพี่น้องประชาชนนั้นก็ยังไม่วายที่จะต้องมาพูดซ้ําแล้วซ้ําเล่านะครับ ซึ่งผมคิดว่าวันนี้ เปึนวันที่ถ้าเราจะพูดว่าเปึนวันประวัติศาสตร์ก็ได้นะครับว่าเปึนวันที่สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ส่วนใหญ่ได้เสนอร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ซึ่งเปึนร่างพระราชบัญญัติที่คิดว่าจะได้แก้ไข ปัญหาพี่น้องประชาชนที่มีความขัดแย้งกับรัฐมาเปึนเวลาช้านาน ผมมีกรณีที่อยากจะ สะท้อนให้เห็นปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้ เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นความไม่สงบนั้นบางเรื่อง ก็มาจากเรื่องของความไม่ยุติธรรมนะครับ ท่านประธานที่เคารพครับ ผมอยากจะ ยกตัวอย่าง ๒ เรื่องในจังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งจังหวัดปัตตานี จังหวัดยะลา และจังหวัดนราธิวาส

กรณีที่ ๑ ก็คือกรณีเรื่องของที่ดินที่พี่น้องประชาชน ๓ จังหวัดที่อยู่บน เทือกเขาบูโด ซึ่งที่รัฐได้ประกาศเปึนที่อุทยานแห่งชาติตั้งแต่ป้ ๒๕๔๒ ซึ่งเรื่องนี้รัฐได้ ประกาศอุทยานแห่งชาติไปครอบคลุมพื้นที่ที่ดินของพี่น้องประชาชนที่อยู่ในจังหวัดปัตตานี จังหวัดยะลา จังหวัดนราธิวาส ประมาณ ๙ อําเภอ ครอบคลุมที่ที่ชาวบ้านครอบครอง นับเปึนหมื่น ๆ ไร่ ชาวบ้านซึ่งครอบครองนับประมาณ ๓,๐๐๐-๔,๐๐๐ ครอบครัว ซึ่งเรื่องนี้รัฐบาลที่ผ่านมาก็ได้ตั้งคณะกรรมการ กบว. จังหวัด คณะอนุกรรมการของ จังหวัดที่พิจารณาเรื่องนี้ ตั้งแต่ป้ ๒๕๔๖ จนถึงบัดนี้ ๙ ป้ งานก็ยังไม่ขยับเท่าใดนัก เพียงแต่ออกเอกสารสิทธิโฉนดที่ดินซึ่งอยู่ในพื้นที่ราบเสียส่วนใหญ่ แต่ที่ดินที่อยู่บนภูเขา ซึ่งมีสวนเงาะ สวนทุเรียน สวนยางนั้นก็ยังไม่ได้รับการพิสูจน์สิทธิแต่อย่างใดนะครับ เรื่องนี้ทุกครั้งที่กลับไปชาวบ้านก็มักจะทวงถามอยู่เปึนประจํา เรื่องนี้ผมอยากจะเรียนว่า ชาวบ้านที่ครอบครองที่ดินที่อยู่บนเทือกเขาบูโดนั้นเขาครอบครองมาเปึนเวลานาน ไม่น้อยกว่า ๕๐ ป้ ก่อนที่จะประกาศเปึนอุทยานแห่งชาติเมื่อป้ ๒๕๔๒ ด้วยซ้ําไป ซึ่งประเด็นนี้ผมอยากจะให้เมื่อมีการพิจารณากฎหมายนี้ในวาระที่สอง หรือมีการพิจารณา ประกาศใช้แล้ว ผมคิดว่าการแก้ไขปัญหาของที่ดินที่กําลังโต้แย้งอยู่นั้นจะทําให้มี ความรวดเร็วยิ่งขึ้น

กรณีที่ ๒ ผมจะยกกรณีเกี่ยวกับเรื่องข้อพิพาทเรื่องที่ดินของราษฎร กับที่ราชพัสดุ ที่ที่พิพาทอยู่ขณะนี้เปึนที่อยู่อาศัย คนที่ครอบครองที่อยู่อาศัยนี้พิพาทกับ ราชพัสดุ เขามีหลักฐานเอกสารสิทธิซึ่งเปึนหนังสือซื้อขาย ตั้งแต่ป้ ๒๔๕๙ เปึนการซื้อขาย ระหว่างคนที่เปึนผู้ซื้อกับผู้ขาย ซึ่งเปึนหนังสือเอกสารที่ทําที่อําเภอ ขณะนั้นที่ทําการ ซื้อขายนั้นผู้ซื้อผู้ขายก็ทําซื้อขายกันที่ว่าการอําเภอจําปากอ ซึ่งที่ว่าการอําเภอจําปากอ ปัจจุบันนี้เปึนหมู่บ้านหมู่บ้านหนึ่งในอําเภอบาเจาะจังหวัดนราธิวาส แต่เมื่อสมัย ๑๐๐ ป้ก่อน ที่ว่าการอําเภอบาเจาะนั้นเขาตั้งอยู่ที่บ้านจําปากอซึ่งขึ้นต่อแขวงจังหวัดสายบุรี มณฑลปัตตานี ซึ่งสัญญานั้นได้ทํากันที่อําเภอโดยเจ้าหน้าที่ของรัฐได้ดําเนินการ อย่างถูกต้อง ผมมีต้นฉบับซึ่งนับว่าเปึนโชคดีของคนที่ครอบครองที่ดินรายนี้ที่มีเอกสารนี้อยู่ คนที่ไม่มีเอกสารสิทธิแม้ว่าจะครอบครองมานานเดี๋ยวนี้ต้องเช่ากับราชพัสดุ แต่ที่ดิน ของคนนี้ชื่อนางโมเยียแรซึ่งได้รับมรดกจากบิดา บิดาก็ได้ซื้อมาจากคนที่ซื้อเดิม ๆ ซึ่งเปึนที่ดินที่เขาครอบครองต่อเนื่องมาตั้งแต่ป้ ๒๔๕๙ โดยมีหลักฐานหนังสือซื้อขาย อย่างชัดเจน แต่ที่ดินแปลงนี้เมื่อป้ ๒๔๖๖ หลังจากที่มีการทําซื้อขายอยู่ ๗ ป้ก็ได้มีการย้าย ที่ว่าการอําเภอจากจําปากอนั้นมาตั้งอยู่ที่อําเภอบาเจาะในปัจจุบัน เมื่อตั้งอําเภอก็ต้องมี การออกยื่นจดทะเบียนเปึนที่ราชพัสดุ ทางอําเภอได้ยื่นจดทะเบียนราชพัสดุป้ ๒๔๖๖ เท่ากับว่าการยื่นขอจดทะเบียนที่ราชพัสดุนั้นไปผนวกเอาที่ที่ชาวบ้านครอบครองมา นับเปึนเวลานานตั้งแต่ป้ ๒๔๕๙ ถ้านับถึงปัจจุบัน ๙๔ ป้ เอาที่ดินของชาวบ้านที่อยู่อาศัยนี้ เข้ามาอยู่ในที่ราชพัสดุ ก็มีการโต้แย้งกันตลอดมา ส.ส. หลายสมัยก็มีการพูด เรื่องนี้มาก็ยังไม่เปึนที่ตกลงกัน ขณะนี้เรื่องนี้ก็อยู่ที่ กบว. จังหวัดนราธิวาสซึ่งกําลังจะพิจารณาอยู่ แต่ผมเชื่อว่าด้วยหลักฐานที่เรามีอยู่ซึ่งเปึนหลักฐานที่เราสามารถอ้างอิงได้ว่าเปึนเอกสาร หลักฐานซึ่งออกโดยราชการ ซึ่งขณะนั้นมีการเขียนด้วยลายมือ คนที่เขียนก็เขียนด้วย ลายมือที่สวยมาก ผมว่าเอกสารชิ้นนี้เปึนเอกสารที่ผมถือว่าเปึนประวัติศาสตร์เพราะเปึน เอกสารชิ้นเดียว ผมเชื่อว่าต้นฉบับที่อยู่กับทางราชการคงไม่มีแล้ว มีที่อยู่กับผมอยู่แผ่นเดียว ทางราชพัสดุในจังหวัดนราธิวาส เจ้าหน้าที่ไปหาเจ้าของที่ดินนี้หลายครั้ง เพื่อขอดูเอกสาร นี้ แต่เจ้าของเขาไม่ให้ดู เพราะอะไรทราบไหมครับเพราะกลัวว่าเอาให้แล้วจะไปฉีกทิ้ง เปึนการทําลายหลักฐาน เอกสารชิ้นนี้ผมเคยยื่นสมัยที่ท่านสุวโรช พะลัง เปึนประธาน คณะกรรมาธิการเกี่ยวกับเรื่องปัญหาที่ดินเมื่อป้กลายนี้นะครับ แต่ว่าเรื่องยังไม่ยุติ แล้วก็ ต้องขอชื่นชมคุณสุวโรชที่เอาปัญหาต่าง ๆ ที่เราส่งไปยังคณะกรรมาธิการวิสามัญขณะนั้น เอาปัญหาทั้งหมดเลยมาเสนอเปึนกฎหมายฉบับนี้ ซึ่งผมก็เห็นด้วยกับกฎหมายฉบับนี้ เพราะเปึนกฎหมายที่จะได้แก้ไขปัญหาที่ดินของชาวบ้านที่โต้แย้งกับรัฐนั้นอย่างเปึนระบบ

ท่านประธานที่เคารพครับ ผมอยากเรียนอย่างนี้ว่าปัญหาจังหวัดชายแดน ภาคใต้ที่ผมบอกว่ารากเหง้าที่สําคัญที่สุดนั้นคือความยุติธรรม ความยุติธรรมไม่เกี่ยวกับ ความยุติธรรมในเรื่องของการทําร้ายร่างกายหรือว่าคดีอาญาอย่างเดียว แต่ความยุติธรรม ในที่นี้หมายถึงความยุติธรรมในเรื่องที่ทํากิน ที่ทํากินที่ชาวบ้านครอบครองมานานนับเปึนเวลาถึง ๙๕ ป้ แต่รัฐยังจะเอาที่ของเขาเหล่านั้น โดยอ้างว่าเปึนที่ราชพัสดุโดยที่มีการจดทะเบียนภายหลัง ซึ่งจริง ๆ แล้วที่ดินอําเภอของ บาเจาะขณะนี้ที่ตั้งอําเภอนั้นเปึนที่ชาวบ้านบริจาคให้ ชาวบ้านได้บริจาคให้เปึน ที่ว่าการอําเภอ แต่เมื่อเปึนอําเภอแล้วได้มีการเอาที่รอบ ๆ ข้างเคียงของที่ว่าการอําเภอนั้น มาเปึนที่ราชพัสดุด้วย ซึ่งคนหลายสิบครอบครัวกลัวอํานาจรัฐ ถูกข่มขู่ให้มีการเช่า ให้มี การยกให้กับทางรัฐก็เคยทํามาแล้วนะครับ แต่ก็ยังมีคนที่ไม่ยอมแพ้ได้ต่อสู้มาเปึนเวลานาน จนกระทั่งบัดนี้ผมคิดว่าการที่ออกกฎหมายฉบับนี้ก็คงจะทันในการที่จะแก้ปัญหาเรื่องนี้ได้

และอีกประการหนึ่งผมคิดว่าถ้าจังหวัดนราธิวาสได้ยินที่ผมกําลังอภิปราย อยู่ขณะนี้นะครับ ผมก็มีหนังสือไปยังจังหวัดแล้วว่าขอให้ความเปึนธรรมกับพี่น้องประชาชน ที่ครอบครองที่ดินต่อเนื่องกันมาตั้ง ๙๕ ป้ ซึ่งถือว่าเปึนเวลานาน ซึ่งเขาครอบครอง เปึนที่อยู่อาศัยมีการพิสูจน์สิทธิได้อย่างชัดเจน เพราะเปึนที่อยู่อาศัยไม่ใช่เปึนที่ทํากิน อย่างเดียว เปึนที่อยู่อาศัยซึ่งมีเนื้อที่ประมาณไร่เศษ ๆ

ผมก็ต้องขอขอบคุณท่านประธานนะครับที่ได้ให้ชี้แจงตามเวลาที่กําหนดไว้ แล้วก็ขอสนับสนุนร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ แล้วก็ในขั้นกรรมาธิการนั้นก็อยากจะให้ พิจารณาให้รอบคอบเกี่ยวกับเรื่องของที่ที่เราเปึนห่วงว่าที่รัฐที่หลวง แน่นอนครับถ้าเรา ออกกฎหมายที่ไม่มีความรอบคอบ ไม่สามารถที่จะดูแลได้อย่างทั่วถึง โอกาสที่เรา ออกกฎหมายเพื่อประโยชน์กับคนกลุ่มเล็ก ๆ ซึ่งมีพลังเงินและอิทธิพลก็มีอยู่ไม่น้อย แต่เหนือสิ่งอื่นใดนั้นผมเชื่อว่ากฎหมายนี้จะมีประโยชน์ต่อพี่น้องประชาชนซึ่งเปึนเกษตรกร ในประเทศไทยซึ่งมีประมาณ ๗๐ เปอร์เซ็นต์อย่างมากมายทีเดียวนะครับ ขอขอบคุณครับ ท่านประธาน