สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๘ · ๑๓ ตุลาคม ๒๕๕๓

จุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ หารือเรื่องร่างพระราชบัญญัติกองทุนการออมแห่งชาติ พ.ศ. และร่างพระราชบัญญัติบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. พร้อมเสนอ 4 ประเด็นแก่กระทรวงการคลัง โดยแสดงความกังวลเกี่ยวกับความครอบคลุมของการออมที่ไม่ครอบคลุมถึงคนจนจริง ๆ และเสนอแนะวิธีการแก้ปัญหาการออมเงินของเกษตรกรที่มีรายได้ไม่แน่นอน และวิพากษ์วิจารณ์เกี่ยวกับการมอบอำนาจที่มากเกินไปให้กับกลุ่มบุคคลกลุ่มเล็ก ๆ และเรียกร้องให้มีการตรวจสอบและควบคุมการลงทุนอย่างมีประสิทธิภาพ

นายจุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ เชียงใหม่

ท่านประธานที่เคารพ ผม จุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงใหม่จากพรรคเพื่อไทย ในส่วนของ ร่างพระราชบัญญัติกองทุนการออมแห่งชาติ พ.ศ. .... แล้วก็ร่างพระราชบัญญัติบํานาญ แห่งชาติ พ.ศ. .... ซึ่งท่านสถาพรได้เปึนผู้เสนอกับท่านผ่องศรี แล้วก็มีของทาง ครม. ในภาพรวมผมต้องกราบเรียนด้วยความเคารพว่าเห็นด้วยกับแนวความคิด เพราะว่าที่สําคัญในวันนี้พี่น้องประชาชนพอเกษียณอายุมีอายุมากเข้า ถ้าไม่ได้เปึนข้าราชการ หาเงินลําบาก อยู่ต่างจังหวัดต้องไปนั่งจักสานได้เงินเล็ก ๆ น้อย ๆ มาเพื่อเลี้ยงชีพไปวัน ๆ ซึ่งความมั่นคงในชีวิตมันไม่มีเลย วันนี้ก็เปึนแนวคิดที่ดี โดยเฉพาะหลาย ๆ ฉบับที่ส่งกัน เข้ามาผมกราบเรียนด้วยความเคารพว่าในภาพรวมแล้วเห็นด้วย แต่อย่างไรก็ตามมันมีอยู่ ๔ ประเด็นที่ผมอยากจะฝากท่านประธานผ่านไปยังท่านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ที่เปึนผู้มาเสนอ กราบเรียนด้วยความเคารพว่า

ปัญหาแรกที่ผมพบเจอ แน่นอนเลยครับเปึนเรื่องของภาระทางการคลัง วันนี้ไม่แน่ใจว่าผู้เสนอกฎหมายได้พิเคราะห์อย่างถ่องแท้แล้วหรือไม่ว่าภาระทางการคลัง ของประเทศไทยมันจะเปึนอย่างไรรูปแบบอย่างไรในอนาคตข้างหน้า เราอย่ามองกันแค่ป้นี้ ป้ต่อไปบอกว่ามันคงมีคนเข้ามาร่วม ๒๖ ล้านคน ที่มีสิทธิ ๒๗ ล้านคน อาจจะมีในป้แรก ๓,๐๐๐,๐๐๐ คน ๕,๐๐๐,๐๐๐ คน อีก ๓-๔ ป้อาจจะมี ๑๐ ล้านคน คนที่ไม่ค่อยมีเงิน ก็อาจจะออมแค่ ๕๐ บาท เราก็สมทบแค่ ๕๐ บาท คนมีเงินมากก็อาจจะออม ๕๐๐ บาท ๑,๐๐๐ บาทก็เปึนไปได้ แบ่งตามสัดส่วนไป ภาระทางการคลังคงสักประมาณ ๑๐,๐๐๐ ล้านบาท จะคิดในแง่นี้ไม่ได้เลยครับ เพราะการเขียนร่างพระราชบัญญัติ ๑ ฉบับ อายุของมันก็คือ ตลอดกาลจนกว่าจะมีการปรับแก้ไขหรือมีการยกเลิกไป แน่นอนครับพอ พ.ร.บ. นี้ออกไปแล้ว เราลองมองไปยังอนาคตข้างหน้า ๑๐ ป้ ๒๐ ป้ แน่นอนครับวันนี้ประเทศไทยเลี่ยงไม่ได้ ประเทศญี่ปุ์นเปึนไปแล้ว หลายประเทศในยุโรปเปึนไปแล้ว เขาเรียกว่าสังคมผู้สูงอายุวันนี้ ประเทศไทยก็แน่นอนมุ่งไปทิศทางนั้นแหละ เพราะวันนี้การสาธารณสุขอะไรต่าง ๆ ก็ดีขึ้น คนก็มีอายุยืนยาว การดูแลรักษาผู้สูงอายุก็ดีกันขึ้นเรื่อย ๆ อนาคตมันเปึนสังคม ผู้สูงอายุขึ้นมานะครับผมกราบเรียนด้วยความเคารพว่ามันจะกระทบกับภาระทาง การคลังที่จะต้องมาสมทบในสัดส่วนของกองทุนการออมหรือบําเหน็จบํานาญ ผมยังไม่แน่ใจชื่อ เพราะเราไม่ได้รับร่างใดเปึนร่างหลักในเบื้องต้น ในที่สุดเงินในเบื้องต้นถ้าเปึนไปตาม กติกาปัจจุบัน ๒๐,๐๐๐-๓๐,๐๐๐ ล้านบาทแน่นอนเปึนอย่างน้อย แน่นอนครับอีก ๑๐ ป้ ข้างหน้าภาระของสังคม ความกดดันของผู้ออมก็จะลงมาอยู่ยังภาครัฐ ก็จะดูอย่าง กบข. เห็น กบข. ไหมครับ พอกฎหมายเข้ามาที่หน้าสภากันเต็มไปหมด ในอนาคตผู้ออมก็จะมา หน้าสภาบอกว่าให้ปรับขยายเพดานการสมทบของภาครัฐจากที่บอกลิมิท (Limit) อั้นไว้ที่ ๑,๐๐๐ บาทอะไรนี่ ๑,๒๐๐ บาท ในอนาคตมันก็เพิ่มครับ ๒,๐๐๐ บาท ๔,๐๐๐ บาท ๘,๐๐๐ บาท ๑๐,๐๐๐ บาท แล้วถึงวันนั้นขึ้นมาภาระของภาครัฐจะรับได้อย่างไรกับเงิน ที่จะต้องใช้จ่ายไปกับการนี้ แน่นอนมันเปึนประโยชน์ แต่เราก็ต้องมองถึงประโยชน์ในทาง สาธารณะอื่น ๆ ที่เงินของภาครัฐจะสามารถนําเม็ดเงินไปใช้ในการพัฒนาได้

ประเด็นที่ ๒ เปึนประเด็นซึ่งสําคัญมากคือความครอบคลุมของ ร่างพระราชบัญญัติ ผมเองชอบด้วยความเปึนส่วนตัวกับร่างพระราชบัญญัติที่เปึนร่าง ของท่านสถาพร มณีรัตน์ ต้องขออภัยที่เอ่ยนาม เพราะว่ามีความครอบคลุมไปหมด ยกเว้นข้าราชการ เพราะอะไร เพราะข้าราชการเขามีอยู่แล้ว กองทุน กบข. เขาสมทบเปึน รายเดือน มีการตั้งมาจนมั่นคงถาวร มีข่าวคอร์รัปชัน (Corruption) ทุจริตอะไรบ้างว่ากันไป แต่อย่างไรก็ตามอย่างน้อยเงินก็ยังอยู่ที่นั่น และที่สําคัญมันก็เปึนกติกาซึ่งตั้งไว้จนกระทั่ง พี่น้องข้าราชการอย่างน้อยก็มีบําเหน็จบํานาญให้อุ่นใจในยามสูงวัย แต่ในส่วนของ ร่างพระราชบัญญัติอีก ๒ ฉบับนั้นผมต้องกราบเรียนด้วยความเคารพว่าไปตัดออก หลายกลุ่มเกินไป เช่น ผู้ที่ประกันตนอยู่ในบริษัท ห้างร้าน อะไรต่าง ๆ นานาเหล่านี้ เปึนการตัดโอกาสของเขา แต่ความครอบคลุมนี้มันไม่ได้จํากัดอยู่เฉพาะว่าจํานวน ผู้ที่มีสิทธิที่จะเข้าร่วมโครงการนะครับ มันยังมีอีกหลายประเด็น วันนี้เราจํากัดเขา ในประเด็นใดบ้างผมจะกราบชี้แจงให้ท่านประธานฟัง วันนี้พี่น้องประชาชนจํานวนมาก รวมถึงเราทุกคนในสภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้อยากจะให้เขาเข้าสู่ระบบการออมนี้ ต้องกราบเรียนด้วยความเคารพว่าไม่มีเงินครับ แค่จะหมุนรายเดือน รายวัน ก็เอา ไม่อยู่แล้ว ติดหนี้ติดสินอีก ถามบอกว่าจะเจียดเงินส่วนไหนมายังการออม มันก็กลาย เปึนว่าคนที่จะสามารถเข้าสู่กติกาการออมนี้ได้เปึนคนที่ต้องมีรายได้ระดับหนึ่งครับ คนจนจริง ๆ เข้าไม่ได้ คนมีรายได้ระดับหนึ่งนั้นส่วนมากปัจจุบันถ้าเขาชอบที่จะออม วันนี้เขาออมไปหมดแล้วครับ ประกันชีวิตของกระทรวงการคลังก็มีอะไร อาร์ทีเอฟ (RTF) อะไรนั่น คือมีช่องทางในการออมอยู่หลายรูปแบบอยู่แล้วซึ่งเขาอาจจะเข้าร่วมไปแล้ว นี่ก็เปึนอีก ๑ ช่องทางซึ่งแน่นอนเปึนประโยชน์ แต่คนที่จนจริง ๆ แล้วไม่สามารถที่จะหาเงินมาสมทบ ได้ เราได้คิดหรือไม่ว่าจะแก้ไขปัญหาให้เขาอย่างไรเพื่อจะนําเขาเข้ามาสู่ระบบ เพราะอะไรครับ เพราะ พ.ร.บ. ฉบับนี้ต่างจาก กบข. นะครับ มันไม่บังคับ มันไม่มีสภาพบังคับ คนที่ อยากออมก็ออม คนที่ไม่อยากก็ไม่ต้อง คนอยากไม่มีสตางค์ก็ไม่ต้องมาไม่เสียหายอะไร เราจะแก้ไขอย่างไรเพื่อให้คนที่มีความจําเปึนเขาได้เข้ามาสู่ระบบนะครับ อันนี้ทาง คณะกรรมาธิการที่คงจะต้องตั้งขึ้นนี่ต้องไปพิจารณา

นอกจากนั้นแล้วผมกราบเรียนด้วยความเคารพว่าวันนี้รูปแบบการออม มีอยู่หลายรูปแบบ ถ้าไปดูต่างจังหวัดจะเห็นได้รูปแบบหนึ่งเขาเรียกว่าฌาปนกิจสงเคราะห์ เก็บเงินไม่แน่ใจเดือนหนึ่ง ๔๐๐-๕๐๐ บาท เก็บกันไปเรื่อย ๆ พอมีคนเสียชีวิตก็สมทบ ๑๐ บาท ๒๐ บาทก็ว่ากันไป พอเสียชีวิตก็อาจจะได้ ๕๐,๐๐๐ บาทนี่เปึนรูปแบบหนึ่ง ของการออมท่านประธาน ถามว่าวันนี้เราไปตั้งเกณฑ์กําหนดเขาไว้ที่ ๖๐ ป้ จะทําอย่างไร เพื่อที่จะไปทดแทนกองทุนที่ผมไม่แน่ใจสภาพว่ามีความเปึนนิติบุคคลเพียงใดเหล่านั้น อย่างไร จะไปแทนเขาได้ไหม เพราะของเขาไปถึง ๖๐ ป้ บางที่ไปถึงตาย ของเราลิมิทจบ อยู่ที่ ๖๐ ป้ คนเดี๋ยวนี้ ๖๐ ป้ยังหนุ่มครับ ยังแข็งแรง ดูท่านประธานชัย ชิดชอบ ก็ยัง แข็งแรงอยู่ นั่นอายุ ๘๐ กว่าแล้ว วันนี้เราจะต้องหาทางในการแก้ไขปัญหานี้ในชั้นของ กรรมาธิการ

นอกจากนั้นแล้วเปึนเรื่องลักษณะของการสมทบครับที่บอกว่าจะครอบคลุม อย่างไรให้ทั่วถึง ท่านประธานผมต้องขออนุญาตขอเวลาเพิ่มเติมเพราะผมยังมีอีก ๒ ประเด็นใหญ่ ๆ นะครับ วันนี้เราจะทําอย่างไรให้ครอบคลุมทั่วถึง วันนี้ผมกราบเรียน ด้วยความเคารพว่ารูปแบบการออมมันเปึนปัญหา ท่านจะให้เขาสมทบทุกเดือน ๆ ท่านบอกว่าอยากจะดึงเอาพี่น้องภาคเกษตรเข้ามา มามองดูพี่น้องภาคเกษตรเปึนหลักครับ ปลูกข้าว ปลูกกระเทียม ปลูกลําไย เหล่านี้เปึนผลผลิตที่ออกมาเขาเรียกว่าเปึนซีซัน (Season) เปึนฤดูกาล ผลผลิตออกมีเงินครับออมได้ ออม ๑,๐๐๐ บาทก็ได้ ออม ๒,๐๐๐ บาทก็ได้ พอหมดฤดูกาลไประหว่างนั้นไม่มีรายได้อื่นเข้ามาแล้ว เปึนฤดูกาลของการที่จะบํารุง รักษาผลผลิตของตน พืชผลของตนช่วงนี้มีแต่เงินออกจะให้เขาเจียดเงินมาเพื่อที่จะมา ออมต่อเนื่องอีกนี่มันจะเปึนภาระกับเขา การวางแผนอาจจะยังไม่ดีพอ เงินอาจจะไม่เข้า อย่างต่อเนื่อง ปัญหาเหล่านี้ต้องหาทางแก้เช่นอาจจะเป่ดช่องทางให้มีการออมในลักษณะ ของการเปึนลัมพ์ซัม (Lump sum) ของป้ ป้นี้อาจจะออม ๒,๐๐๐ บาท เดือนนี้เมษายน ผลผลิตออกแล้วออมมาเลย ภาครัฐสมทบ ๒,๐๐๐ บาท ที่เหลือไม่ต้องว่ากันไป พอต้นป้หน้ามีผลผลิตมาใหม่ก็ค่อยว่ากันใหม่ ถ้าท่านบังคับเขาให้ออมทุกเดือน พอขาดส่งท่านก็ยึดเงินที่เปึนเงินสมทบของภาครัฐออกไปอย่างนี้ผมมองว่าไม่ยุติธรรมกับ พี่น้องโดยเฉพาะผู้ที่ทําการเกษตร มาตรา ๑๙ ผมมองว่ามันอาจจะเปึนปัญหาในการปฏิบัติจริงสําหรับสมาชิกที่จะเข้ามา เปึนกรรมการ มาตรา ๒๐ ก็บอกแล้วนี่ครับว่าอํานาจมีอะไรบ้าง ซึ่งแน่นอนว่าอํานาจ ส่วนหนึ่งนั้นเปึนสิ่งสําคัญ นั่นก็คือเรื่องของการลงทุน

ผมก็เลยเข้ามาสู่ประเด็นที่ ๔ เรื่องของการแทรกแซงตลาดทุน เรื่องของ การลงทุนของกองทุน กบข. นี่ต้องกราบเรียนด้วยความเคารพว่าเราก็เห็นตัวอย่างมาแล้ว มีการใช้เข้าไปเพื่อปัืนตลาดทุน มีการใช้เพื่อแสวงหาประโยชน์ส่วนบุคคล เราเคยเห็น เราเคยได้ยิน วันนี้กองทุนตัวนี้ผมบอกว่าจะใหญ่กว่า กบข. เพราะ กบข. สมาชิกแค่ ๑,๕๐๐,๐๐๐ คน ๑,๖๐๐,๐๐๐ คนคือข้าราชการ แต่ตัวนี้สมาชิกมีอยู่ ๒๖ ล้านคน ทําไปทํามาอีก ๑๐ ป้ข้างหน้าจะใหญ่เปึน ๑๐ เท่าของกองทุน กบข. ผมกราบเรียน ด้วยความเคารพว่า มาตราที่เกี่ยวเนื่องเกี่ยวกับเรื่องของการลงทุน ๑. ก็คือมาตรา ๒๑ มีการตั้งคณะอนุกรรมการการลงทุนขึ้นมา ปรากฏว่าสมาชิกมีอยู่ ๕ คนครับ คนแรก ผอ.สศค. สํานักงานเศรษฐกิจการคลัง ลําดับที่ ๒ ถึงลําดับที่ ๔ เปึนผู้แทน แล้วก็ ผู้ทรงคุณวุฒิจากธนาคารแห่งประเทศไทย แล้วก็การเงินการลงทุน ๔ คน เปึนอนุกรรมการ ๕-๖ คนนี้หรือครับจะมากําหนดกฎเกณฑ์ทิศทางของเงินเปึน หลายแสนล้านบาทดีไม่ดีจะถึงล้านล้านบาทเอา ผมไม่ค่อยวางใจเท่าไร เพราะเราเห็น ตัวอย่างมาแล้วการมอบอํานาจที่มากเกินไปให้กับกลุ่มบุคคลกลุ่มเล็ก ๆ เห็นอยู่ใน องค์กรอิสระตัวอย่างนั่นให้อํานาจเขาไปแล้วเปึนอย่างไร มันก็ขัดใจพี่น้องประชาชน ขัดใจสมาชิกที่จะมาลงทุนเท่านั้นเอง คณะอนุกรรมการชุดนี้มีหน้าที่ในการเสนอแนะ ให้กับกรรมการชุดใหญ่ พอข้ามมามาตรา ๔๒