อภิชาต ศักดิเศรษฐ์ หารือเรื่องรายงานผลการปฏิบัติงานของ สตง. และเรียกร้องการให้คําวินิจฉัยของท่านประธานเปึนบรรทัดฐานในการดำเนินการ พร้อมพูดถึงการปรับตัวขององค์กรสมัยใหม่ในการรับมือกับการทุจริตและขอชื่นชมที่ท่านยึดกุมทิศทางหลักในการตรวจสอบและการเสนอแนะ และขอตั้งข้อสังเกตว่าบทบาทหน้าที่ของท่านต้องตรวจหาผู้กระทําผิดและเสนอแนะให้หน่วยงานที่ทําผิดได้กลับตัวกลับใจ
เปึนอย่างนี้ครับ ท่านประธานครับ คือผมอยากจะให้คําวินิจฉัยของท่านประธานเปึนบรรทัดฐานด้วย ในการหยิบยกเรื่องที่จะบรรจุเข้าสู่ระเบียบวาระนะครับ เหตุผลอย่างนี้ครับ กฎหมาย แต่ละฉบับที่จะให้รายงานต่อสภาผู้แทนราษฎร ต่อวุฒิสภาและต่อคณะรัฐมนตรีนั้น แต่ละฉบับเขียนไว้แตกต่างกันครับ ของสํานักงานการตรวจเงินแผ่นดินในมาตรา ๔๘ บอกว่า ให้สํานักงานการตรวจเงินแผ่นดินทํารายงานผลการปฏิบัติงานประจําป้เสนอต่อ สภาผู้แทนราษฎร วุฒิสภาและคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณา การที่ท่านนําเสนอรายงานนี้ ไปถึงมือสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ถึงวุฒิสภา ถึงคณะรัฐมนตรีแล้วพิจารณากัน แล้วค่อยนําเข้าสู่ที่ประชุมก็ถือว่าเปึนการพิจารณาแล้วก็ได้นะครับ แต่ว่าในมาตรา ๔๘ ของพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการตรวจเงินแผ่นดินป้ ๒๕๔๒ ในมาตรา ๔๘ วรรคสามบอกว่า การรายงานดังกล่าวเมื่อผ่านการพิจารณา ของสภาผู้แทนราษฎร วุฒิสภาและคณะรัฐมนตรีแล้วให้เผยแพร่ต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และต่อสาธารณชนต่อไป เราก็ตีความได้ว่าเมื่อเราพูดคุยกันในที่ประชุมแห่งนี้เสร็จแล้ว ท่านประธานก็มักจะจบลงด้วยว่ามีผู้จะแสดงความเห็นเพิ่มเติมอีกหรือไม่ มีไหมครับ ไม่มีใช่ไหม ถ้าไม่มีก็แสดงว่าสภาผู้แทนราษฎรได้รับทราบรายงาน นั่นก็เปึนอันว่าจบ การเผยแพร่รายงานที่ผ่านการพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎร วุฒิสภาและคณะรัฐมนตรี และให้เผยแพร่ต่อสาธารณชนถึงจะเปึนไปได้ ประเด็นที่ผมวิตกกังวลกับเรื่องนี้ก็คือว่า ยังไม่ทันที่สภาผู้แทนราษฎรจะได้ผ่านการพิจารณาเรื่องนี้ รายงานของ สตง. ฉบับนี้ มันก็ไปปรากฏอยู่ในสื่อมวลชนแล้ว ประมาณ ๒ สัปดาห์ที่แล้ว ในหนังสือพิมพ์หลายฉบับ ได้รายงานเนื้อหาว่าได้มีข้อท้วงติง มีรายละเอียดปลีกย่อยอย่างไรบ้าง ผมถึงวิตกกังวลว่า กฎหมายเขาเขียนไว้โดยมีเจตนารมณ์ที่ต่างกัน แต่ต่างจาก พ.ร.บ. องค์กรกระจายเสียง และแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทยนะครับ ทีพีบีเอส (TPBS) เขาเขียนไว้อย่างไร เขียนว่าเพื่อเปึนการตรวจสอบและควบคุมให้ผู้ชมและผู้ฟังรายการได้รับบริการ ที่มีคุณภาพและประสิทธิภาพ และแสดงถึงความเปึนกลางขององค์การ ให้องค์การ ทํารายงานผลการปฏิบัติงานประจําป้เสนอต่อคณะรัฐมนตรี สภาผู้แทนราษฎร และวุฒิสภาภายใน ๖ เดือนนับแต่วันสิ้นป้บัญชี และให้เผยแพร่ต่อสาธารณชนด้วย นั่นก็คือว่าเผยแพร่ต่อสาธารณชนได้เลยนะครับ ถามว่ามีกฎหมายไหนที่เขียนเหมือนกับ พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการตรวจเงินแผ่นดินบ้าง ผมก็ไปค้นมา พระราชบัญญัติกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพแห่งชาติ ๒๕๔๔ หรือ สสส. ซึ่งเราได้ผ่านการพิจารณา ได้ผ่านการรับทราบกันหลายครั้งก็เขียนไว้อย่างนี้ครับ มาตรา ๓๖ บอกว่า ให้กองทุนทํารายงานประจําป้เสนอคณะรัฐมนตรี สภาผู้แทนราษฎร และวุฒิสภาเพื่อพิจารณาภายใน ๑๘๐ วันนับแต่วันสิ้นป้บัญชี รายงานนี้ให้กล่าวถึงอะไร ก็ว่าไปนะครับ วันนี้ถ้าจะยึดถือบรรทัดฐานเดียวกับ พ.ร.บ. กองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพแห่งชาติ ๒๕๔๔ เราก็เข้าสู่การพิจารณาแบบนี้ได้นะครับ แต่ข้อวิตกกังวลของผมก็อย่างที่บอกนะครับว่าวรรคท้ายมันเขียนไว้แตกต่างกัน เพราะฉะนั้นคําวินิจฉัยของท่านประธานจึงอยากจะให้เปึนบรรทัดฐานในเรื่องนี้ด้วยนะครับ
เรื่องต่อมาที่อยากจะกราบเรียนกับท่านประธานก็คือว่าในการพิจารณา วาระรับทราบรายงานของหน่วยงานต่าง ๆ หลายครั้ง ผมได้ตั้งข้อสังเกตไว้ ๒ ประการ ก็คือ ๑. ข้อหารือต่าง ๆ หรือว่าข้อเสนอแนะต่าง ๆ ที่เพื่อนสมาชิกได้นําเสนอต่อหน่วยงาน ที่มารายงานต่อสภาผู้แทนราษฎรนั้นขอให้ท่านได้นําไปประยุกต์ นําไปปรับใช้ แล้วก็ นํามาสู่การรายงานในป้ต่อไปด้วยนะครับ ไม่ใช่ว่าท่านนั่งฟัง ฟัง ฟังจนกระทั่งว่าจบ เสร็จแล้วท่านก็ลุกขึ้นบอกว่าจะรับข้อพิจารณาของพวกเราทั้งหมดไปก็แล้วกัน แต่แล้ว มาป้ต่อมาก็ไม่เห็นข้อสังเกตเหล่านั้นอยู่ในรายงานนี้เลยนะครับ เรื่องแบบนี้เปึนมา ในเกือบทุกองค์กรที่นําเสนอ
ประการที่ ๒ ก็คือรายงานที่นําเสนอต่อสภาผู้แทนราษฎร วุฒิสภา คณะรัฐมนตรีกับรายงานที่จะเสนอต่อสาธารณชนที่เสนอพร้อมกันนี่นะครับ ผมคิดว่า ต้องเปึนรายงานคนละอย่างกัน เนื่องจากอะไรครับ เจตนารมณ์ของกฎหมายแต่ละฉบับ ที่ให้แต่ละองค์กรเสนอรายงานต่อสภาผู้แทนราษฎรนั้นก็เพื่อให้รู้ว่าท่านได้ทํางานอย่างไร มีปัญหา มีอุปสรรคอะไรที่สภาผู้แทนราษฎรจะได้มีส่วนในการไปช่วยท่านในการแก้ไข ในการขจัดอุปสรรคเหล่านั้น ฉะนั้นรายงานจะต้องมีลักษณะเฉพาะ รายละเอียดต้องมี ลักษณะเฉพาะ ไม่ใช่รายงานเหมือนกับเปึนแอนนวล รีพอร์ต (Annual Report) ที่ให้กับ ผู้ถือหุ้นโดยทั่วไปอันนี้ไม่ได้นะครับ ตั้งข้อสังเกตไว้
ท่านประธานครับ ในข้อสังเกตเมื่อป้ ๒๕๕๐ ของฉบับป้ ๒๕๕๐ ซึ่งได้ผ่าน วาระรับทราบไปเมื่อวันที่ ๒๐ สิงหาคม ๒๕๕๑ ผมได้ตั้งข้อสังเกตไว้ ๔ เรื่อง คือ
๑. เรื่องของความเข้มข้นของเนื้อหา ซึ่งก็ได้ชื่นชมท่านไปว่าเปึนความ เข้มข้นแล้วก็ตรงไปตรงมาอย่างแท้จริง อันนี้ท่านได้รักษาระดับอันนี้ไว้อย่างน่าชื่นชม ในป้ ๒๕๕๑
๒. คือรูปแบบการจัดทํารายงานที่เรียบง่าย ไม่หรูหรา ไม่ฟู์ฟ์าจนกระทั่งว่า ค่าจัดทํารายงานเปึนเงินมากมาย ในครั้งนี้สามารถที่จะทําได้ดีแล้วก็รักษาระดับอันนี้ไว้ได้
๓. ก็คือความเปึนองค์กรสมัยใหม่ที่เห็นการเปลี่ยนแปลงของกระบวนการ ทุจริตคอร์รัปชันต่าง ๆ เกิดขึ้นมากมาย แล้วก็ท่านก็เปึนองค์กรสมัยใหม่ที่ปรับตัวเอง พร้อมที่จะรับมือกับสภาพของการทุจริตคอร์รัปชัน แล้วก็การใช้เงินที่ไม่ถูกต้องนี่ได้ดี สิ่งนั้นก็ยังปรากฏอยู่ในรายงานชิ้นนี้
๔. ก็คือความเข้มแข็งของผู้นําองค์กรซึ่งยึดมั่นในภารกิจแล้วก็ไม่หวั่นเกรง กับแรงเสียดทานใด ๆ ที่มากระทบ แล้วก็เปึนส่วนหนึ่งที่ทําให้องค์กรของท่านสามารถที่จะ ยืนหยัดไปตรวจสอบกับหน่วยงานต่าง ๆ ได้โดยที่ไม่หวั่นเกรงสิ่งใดจะมากระทบ
ในรายงานที่นําเสนอสู่การประชุมในวันนี้นะครับ อยากจะเรียนกับท่านว่า มีอยู่ ๒ ประเด็นที่จะต้องชื่นชมกับท่านแล้วก็จะขอตั้งข้อสังเกตไว้ก็คือ ๑. ท่านได้ยึดกุม ทิศทางหลัก ๒ ประการ ก็คือการตรวจสอบและการเสนอแนะอย่างมั่นคง บทบาทหน้าที่ ของท่านต้องตรวจหาผู้กระทําผิด ตรวจหาความบกพร่อง ความผิดปกติทั้งหลาย ในหน่วยงานที่ท่านมีหน้าที่ในการไปตรวจสอบ นั่นต้องเปึนหน้าที่หลักอยู่แล้ว แต่บทบาท สําคัญที่เสริมให้กระบวนการตรวจสอบแล้วก็การแก้ไขปัญหาในเรื่องการใช้จ่ายเงิน มีประสิทธิภาพก็คือการแนะนํา คือการเสนอแนะ ซึ่งสิ่งนี้เปึนเรื่องที่มีความสําคัญมาก ถ้าท่านเอาแต่ตรวจสอบ แล้วท่านก็เอาแต่จะลากคนผิดมาลงโทษให้ได้ แล้วก็ไปหา จํานวนผู้กระทําผิดเพื่อเพิ่มสถิติเปึนผลงานของท่านโดยที่ท่านไม่มีกระบวนการ ไปเสนอแนะ ไปแนะนําให้เขาทําในสิ่งที่ถูกต้องตามระเบียบ ตามหลักเกณฑ์แล้ว ก็เสมือนหนึ่งว่าท่านก็ไม่ได้ช่วยให้หน่วยงานที่ทําผิดนั้นได้กลับตัวกลับใจ ๒ ส่วนนี้ มีความสําคัญมาก
ประเด็นที่ ๒ ท่านได้แตกรายละเอียดจากหมวดหมู่แสดงให้เห็นผลงาน ที่อ่านแล้วก็เข้าใจได้ดีขึ้น แล้วก็ผลงานเหล่านี้เปึนตัวที่ชี้ว่าสังคมเรายังคงมีปัญหา เรื่องการทุจริต คอร์รัปชันปัญหาเรื่องการใช้จ่ายเงินที่ผิดประเภทไม่ตรงตามวัตถุประสงค์ ขัดต่อระเบียบ แล้วก็ส่อไปในทางทุจริตมีอยู่เปึนจํานวนมาก แต่ก็ไม่ได้ทําให้ผู้คนในสังคมนี้รู้สึกว่า สิ้นหวัง ตรงกันข้ามผมคิดว่ามันได้ทําให้คนในสังคมได้ตระหนักว่าสิ่งเหล่านี้เปึนเรื่องที่ ต้องช่วยกันแก้ไข แล้วก็หน่วยงานหลักก็คือ สตง. นี่ละเปึนหน่วยงานที่มีความสําคัญ ที่จะต้องให้กําลังใจและส่งเสริมให้การแก้ไขปัญหาเหล่านี้ลุล่วงไปได้ด้วยดี
อย่างไรก็ตามครับมีเนื้อหาอยู่เปึนจํานวนมากซึ่งสะท้อนให้เห็นว่า สตง. เองก็ยังไม่มีข้อสรุปเกี่ยวกับหน่วยงานที่ไปตรวจสอบ แล้วก็พบความบกพร่องแล้วก็ นํามารายงานในรายงานฉบับนี้ เขียนไว้จํานวนมากเลยนะครับ ทั้งที่เปึนตารางแล้วก็ทั้งที่ ให้เปึนรายละเอียด ผมยกเรื่องนี้ขึ้นมาก็เพราะว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเมื่อถูกระบุชื่ออยู่ใน รายงานของ สตง. ฉบับนี้แล้ว ไม่มีหน่วยงานไหนหรอกครับที่จะนั่งอยู่อย่างสบายใจ เขาก็ รู้สึกว่าหน่วยงานของเขามีความผิด และคนที่มาเห็นรายงานฉบับนี้ ถ้าเกิดไม่ได้อ่าน ในรายละเอียดแล้วก็ไม่ได้ติดตามรายละเอียดครบถ้วนกระบวนความก็จะเข้าใจไป ในอีกทิศทางหนึ่ง ซึ่งเปึนเรื่องที่อันตราย เพราะฉะนั้นรายงานทุกเรื่องที่มาควรจะมีตั้งแต่ ขึ้นต้นลงมา การดําเนินการ แล้วก็ผลสรุปสุดท้ายเปึนอย่างไร วันนี้ผมยกตัวอย่างนะครับ เช่นอย่างในเขตเลือกตั้งของผมเองเทศบาลตําบลร่อนพิบูลย์ อําเภอร่อนพิบูลย์ จังหวัดนครศรีธรรมราช มีการดําเนินการจัดซื้อที่ดินเพื่อก่อสร้างสํานักงานจํานวน ๑๘ ล้านบาท ราคาแพงเกินจริงไป ๑๕ ล้านกว่าบาทซึ่งเปึนตัวเลขที่น่าตกใจมาก แต่ว่า ในรายงานนี้ไม่ได้บอกป้ พ.ศ.ไม่รู้ว่าผู้บริหารชุดไหน ป้ไหนได้ทําความผิดไว้ แบบนี้ คนไปอ่านเขารู้สึกว่าเทศบาลนี้มันมีความบกพร่อง แล้วผู้บริหารนี่ใคร ทําไม ถึงไม่ดําเนินการ ในเรื่องนี้มันไปสู่ขั้นไหนแล้วนะครับ เพราะฉะนั้นการเขียนรายงาน ลักษณะเช่นนี้มันเปึนดาบสองคม แล้วก็จะเกิดผลเสียได้ก็อยากจะติติงในส่วนนี้ไว้ แล้วก็ ทุกเรื่องที่ท่านได้หยิบมาเปึนรายงานในเล่มนี้แล้ว ผมคิดว่าในป้ต่อไปท่านต้องมีรายงาน ที่มาแสดงให้เห็นด้วยว่าสุดท้ายแล้วมันไปลงเอยอย่างไรเพื่อไม่ให้เปึนที่คาใจของสังคม ต่อไปนะครับ
อีกประเด็นหนึ่ง ซึ่งผมคิดว่ามีความสําคัญก็คือในรายงานชิ้นนี้ไม่ได้เสนอ ปัญหาและอุปสรรคในการดําเนินงานมาให้สภาผู้แทนราษฎรได้รับรู้ด้วยว่า ในรอบป้ ๒๕๕๑ ท่านมีปัญหาอะไร ท่านเขียนปัญหาเพียงแต่ว่าปัญหาอุปสรรคของท่าน มีอยู่ในหมวดเรื่องของด้านวินัยทางงบประมาณและการคลังเท่านั้นนะครับ แต่การ ดําเนินการอื่น ๆ ท่านไม่ได้ชี้ให้เห็นว่าปัญหาอุปสรรคในการดําเนินงานของท่าน มีอะไรบ้างที่จะให้สภาผู้แทนราษฎรได้รับทราบและช่วยกันหาทางออกแก้ไขนะครับ
ท่านประธานครับ อีกประเด็นหนึ่งก็คือว่าซึ่งสืบเนื่องมาจากเรื่องของ บทบาทของท่านคือเรื่องของการตรวจสอบและการเสนอแนะนะครับ ที่ผมเปึนห่วงเรื่องนี้ แล้วก็เปึนเหตุผลที่จะมาประกอบอีกประการหนึ่งก็คือว่าร่างพระราชบัญญัติประกอบ รัฐธรรมนูญว่าด้วยสํานักงานการตรวจเงินแผ่นดินฉบับใหม่ ซึ่งผ่านการพิจารณาของสภา ไปนี่นะครับ ได้ให้อํานาจของท่านไว้อย่างมากนะครับ โดยเฉพาะการเพิ่มอํานาจที่จะ ทําให้ประสิทธิภาพในการทํางานมีสูงขึ้นก็คือท่านสามารถจะเปึนผู้ตรวจสอบ ท่านสามารถที่จะเปึนคนไปฟัองร้องดําเนินคดีได้เอง อํานาจของท่านมหาศาลมาก ตรงนี้ เปึนที่ห่วงใยของหน่วยราชการต่าง ๆ อยู่ว่าถ้าท่านไม่มีธรรมาภิบาล ท่านใช้วัฒนธรรม อํานาจนิยมเหมือนกับองค์กรที่มีอํานาจในการสอบสวน ในการพิจารณาดําเนินคดี ทั้งหลายในหลายหน่วยงานก็จะเปึนอุปสรรค จะทําให้หน่วยงานราชการจํานวนมาก หน่วยงานของรัฐจํานวนมากไม่กล้าที่จะทําอะไร ไม่กล้าที่จะคิดอะไรในเชิงสร้างสรรค์ ในเชิงที่จะก่อให้เกิดประโยชน์กับหน่วยงานเหล่านั้น เนื่องจากว่าเกรงว่าจะไปผิดระเบียบ แล้วก็อยู่ภายใต้การจับตามองของ สตง. โดยเคร่งครัด แล้วก็ไม่มีหลักของธรรมาภิบาล อันนี้เปึนสิ่งที่ต้องระมัดระวังนะครับ
สุดท้ายก็คือฝากไว้ประเด็นเล็ก ๆ คือในรายงานของท่านมีเรื่องของ การประชาสัมพันธ์หน่วยงานของท่าน แต่ว่าน่าเสียดายนะครับรายงานเรื่อง การประชาสัมพันธ์ของท่านบางเบาเหลือเกิน ท่านหยิบยกเรื่องอะไรครับ เรื่องการไป ทอดกฐินมาว่านี่คือเปึนผลงานทางด้านการประชาสัมพันธ์ ซึ่งมันอ่อนมากครับสําหรับ หน่วยงานตรวจสอบระดับสําคัญของประเทศ ไม่ต้องบอกหรอกครับว่าท่านไปทอดกฐิน ที่ไหน เอาว่าท่านได้ทําประชาสัมพันธ์ให้คนได้รู้ ทําประชาสัมพันธ์ให้หน่วยงานที่ท่านไป ตรวจสอบเขาเข้าใจบทบาทภารกิจได้เห็นถึงความสําคัญของปัญหาการทุจริตคอร์รัปชัน อย่างไร ตรงนั้นท่านถึงจะนํามารายงานต่อสภาผู้แทนราษฎรจะเปึนประโยชน์มากกว่า
แล้วสุดท้ายก็คือการจัดตั้งสถาบันธรรมาภิบาลผมคิดว่าเปึนเรื่องที่ดี นะครับ แต่ว่าการมานําเสนอของท่านเพียงบอกว่าวันที่วางศิลาฤกษ์สถาบันธรรมาภิบาล ปรากฏว่าท้องฟัาปรากฏรูปก้อนเมฆเปึนรูปแผนที่ประเทศไทย ผมคิดว่ามันไม่ได้ให้อะไรเลย มันเปึนความคิดจิตนิยมที่ไม่ได้ยึดโยงกับเรื่องธรรมาภิบาลใด ๆ เลย ก็อยากฝากประเด็น เล็ก ๆ ไว้ ขอบคุณครับ