อรรถพร พลบุตร อภิปรายร่างพระราชบัญญัติองค์กรคลื่นความถี่ โดยเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการสร้างองค์กรที่อิสระ กติกาที่เป็นธรรม และการทวงคืนให้สื่อเป็นสมบัติของประชาชน เพื่อให้ประชาชนสามารถใช้คลื่นความถี่ได้อย่างเท่าเทียมและเป็นธรรม
กราบเรียนท่านประธาน สภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ ผม อรรถพร พลบุตร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร แบบสัดส่วน จากเพชรบุรี พรรคประชาธิปัตย์ ขอบคุณท่านประธานที่กรุณาให้โอกาสอภิปราย ร่างพระราชบัญญัติองค์กรคลื่นความถี่ในครั้งนี้นะครับ ผมอภิปรายวันนี้ด้วยความภูมิใจ ในฐานะของคนซึ่งเคยเปึนสื่อมาค่อนชีวิต เคยนอนท้องกิ่วอยู่ข้างแท่นพิมพ์ เคยเจ็บปวด เมื่อวันที่เจ้าของสื่อรับเงินเพื่อป่ดข่าว แล้วก็เคยอมยิ้มเมื่อวันที่เนื้องานนั้นปรากฏ ความสําเร็จขึ้นมา ความภูมิใจอีกอย่างหนึ่งเกิดขึ้นเพราะผมรู้ว่าการปฏิรูปสื่อ หรือการต่อสู้ให้สื่อเปึนสมบัติของประชาชนอย่างแท้จริงนั้นเปึนอุดมคติของคนในวงการ สื่อทุกคน หลายฝ์ายบอกว่ากระแสการปฏิรูปสื่อเกิดขึ้นเมื่อเหตุการณ์พฤษภาประชาธรรมหรือ พฤษภาวิปโยค เมื่อพุทธศักราช ๒๕๓๕ ไม่จริงครับ กระแสความคิดการปฏิรูปสื่อ หรือการทวงคืนให้สื่อเปึนสมบัติของประชาชนเกิดขึ้นก่อนนั้นหลายสิบป้ วันที่แท่นพิมพ์ ของหนังสือพิมพ์บางฉบับถูกอํานาจเผด็จการทหารเอาโซ่ไปล่ามแท่นพิมพ์ เราก็พูดกันว่า นี่หรือคือเสรีภาพของสื่อมวลชนในประเทศไทย วันที่วีรบุรุษแห่งวงการสื่ออย่าง อิศรา อมันตกุล ทวี เกตะวันดี เดินเข้าคุกลาดยาว เราก็มองภาพนั้นตรงนั้นแล้วบอกว่า นี่หรือคือผลตอบแทนของการทํางานเปึนสื่อมวลชนของพี่น้องประชาชนคนไทย วันที่ คุณอารีย์ ลีวีระ เจ้าของหนังสือพิมพ์พิมพ์ไทยถูกยิงตายที่หัวหิน เรามองศพนั้น แล้วก็บอกว่า นี่หรือคือผลพวงของความขมขื่นของการทําหน้าที่สื่อเสรีในประเทศไทย และสิ่งซึ่งเปึนความเจ็บปวดขมขื่นที่สุดเกิดขึ้นในพุทธศักราช ๒๕๑๙ วันที่ ๖ ตุลาคม (วันที่ ๖ ตุลาคม ๒๕๑๙) ด้วยคลื่นซึ่งเปึนของรัฐ อํานาจรัฐควบคุมดูแล และคนเพียง ไม่กี่คน มีพลานุภาพเพียงพอที่ทําให้คนไทย เอาคนไทยอีกกลุ่มหนึ่งไปแขวนคอ ที่ต้นมะขามท้องสนามหลวง คนไทยซึ่งอยู่ภายใต้ธงชาติเดียวกันเผาทั้งเปึนที่ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และเกิดฆาตกรรมหมู่ที่มหาวิทยาลัยแห่งนั้น สิ่งเหล่านี้คือ ความขมขื่น คือความเจ็บปวด คือผลพวงที่เกิดจากการครอบงําสื่อของรัฐทั้งสิ้น เหตุการณ์พฤษภาประชาธรรมหรือพฤษภาวิปโยคในป้ ๒๕๓๕ เปึนเพียงการจุดไฟ ให้กระแสการปฏิรูปสื่อได้ลุกโชนขึ้นมา และนํามาถึงการปฏิรูปการเมืองโดยรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ ซึ่งได้มีบทบัญญัติคุ้มครองสื่อและให้สื่อเปึนสมบัติของประชาชนอย่างแท้จริง ในมาตรา ๔๐ นั่นคือความขมขื่นซึ่งเปึนที่มาของการปฏิรูปสื่อและเปึนที่มาของ ร่าง พ.ร.บ. องค์กรคลื่นความถี่ในวันนี้ แต่สิ่งซึ่งสําคัญไปกว่านั้นก็คือสิทธิของประชาชน สิทธิในการที่จะเสนอความคิดเห็นที่จะพูด ซึ่งสิทธิตรงนี้เปึนสิทธิธรรมชาติ แต่ก่อนหน้านี้ สิทธิตรงนี้ถูกอํานาจรัฐยึดถือเปึนกรรมสิทธิ์ส่วนตัว เช่น ร่างพระราชบัญญัติ วิทยุกระจายเสียงและวิทยุโทรทัศน์ พ.ศ. ๒๔๙๘ ระบุชัดเจนว่า คลื่นทั้งหมดเปึนสมบัติ ของรัฐ ประชาชนไม่มีสิทธิใช้คลื่น ไม่มีสิทธิจะพูดถ้ารัฐไม่ให้ใบอนุญาต และถ้าพูดเกิน ขอบเขตที่รัฐกําหนดก็ไม่มีสิทธิจะพูด และในที่สุดสมบัติของสาธารณะตรงนี้ก็ถูกเซ็งลี้ กลายเปึนสินค้า เปึนสัมปทาน บางครั้งกลายเปึนสินค้าข้ามชาติขายให้ต่างชาติ ทุกประการที่กล่าวมาทั้งหมดมันนําไปสู่การที่ต้องสร้างกติกาและกลุ่มองค์กรที่มาจัดสรร สมบัติสาธารณะตรงนี้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดแก่พี่น้องประชาชน แต่มันไม่ง่ายเลยนะครับ มันไม่ได้ราบรื่นเหมือน กรีน กอล์ฟ (Green golf) หลุมที่ ๑๘ วันนี้ต้องยอมรับว่า ตลอดเวลาที่ผ่านมาการต่อสู้ระหว่างภาคประชาชนของสื่อเสรีกับอํานาจรัฐซึ่งภายหลัง ก็ผนวกกับอํานาจทุน สู้แล้วยากที่จะชนะ แต่ความจําเปึนที่จะต้องสร้างองค์กรที่อิสระ กติกาที่เปึนธรรม และการทวงคืนสื่อให้เปึนสมบัติของประชาชนในทุกถิ่นที่เปึนเรื่องที่ จําเปึน หัวใจอยู่ที่ความเปึนอิสระและการกระจายประโยชน์โดยเท่าเทียม ผมเห็นหัวใจ ตรงนี้ปรากฏอยู่ในร่างพระราชบัญญัติองค์กรคลื่นความถี่ในร่างของคุณอภิชาต ศักดิเศรษฐ์ และคณะ เวลาจะหมดแล้วครับ ผมลงไปในรายละเอียดไม่ได้ แต่สิ่งหนึ่ง ซึ่งผมชื่นชมก็คือเรื่องของที่มา เรื่องของคุณสมบัติ เรื่องของกลุ่มองค์กรที่ถูกกําหนด คุณสมบัติในการที่จะเลือกสรรโดยผ่านวุฒิสภาแล้วสร้างคนซึ่งจะทําหน้าที่ควบคุมดูแล ในสิ่งเหล่านี้ ผมชื่นชมในการกําหนดประเด็นที่ชัดเจนในการที่จะใช้คลื่นความถี่ เพื่อประโยชน์สูงสุดของประชาชนในระดับชาติและระดับท้องถิ่น โดยคํานึงถึงสัดส่วน ที่เหมาะสมระหว่างผู้ประกอบการภาครัฐ ภาคเอกชน และให้สัดส่วนประชาชน ร้อยละ ๒๐ น้อยไปนิดหนึ่งครับ แต่ว่าก็เปึนเรื่องที่รับได้ ผมชื่นชมในส่วนของกองทุน ซึ่งจะมีส่วนอย่างยิ่งที่ทําให้วิทยุชุมชนทุกวันนี้ ซึ่งกลายเปึนผู้ร้ายของสังคมทั้ง ๆ ที่จริง เขาสู้ให้ชีวิตเขารอดเท่านั้นเอง ให้กองทุนเหล่านี้ได้มีส่วนเข้าไปพัฒนาให้วิทยุชุมชน ได้เปึนประโยชน์อย่างแท้จริงต่อพี่น้องประชาชน ท่านประธานครับ ผมขออีกนาทีเดียวนะครับว่า ผมฝากความหวังว่าถ้าร่างพระราชบัญญัติ คลื่นความถี่นั้นผ่านสภาทั้ง ๓ วาระแล้วมีผลบังคับใช้ ผมฝากอนาคตของวิทยุชุมชน ไว้ด้วย วันนี้เขาเปึนผู้ร้ายของสังคมและวันนี้ต้องยอมรับความจริงว่า มากกว่าร้อยละ ๗๐ ร้อยละ ๘๐ เขาถูกครอบงําด้วยอํานาจทุน ต้องยอมรับว่ามากกว่าร้อยละ ๙๐ เนื้อหา สาระของวิทยุชุมชนไม่ได้เปึนไปตามเจตนารมณ์ที่กําหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ ต้องยอมรับครับ แต่ว่าขณะเดียวกันเราก็ต้องยอมรับว่า ก็ใครล่ะที่เปึนกบฏต่ออํานาจรัฐ ในช่วงแรกของการปลดแอกเรื่องของสื่อ หลังจากรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ มีปรากฏการณ์ ๓ อย่าง ซึ่งผมถือว่านี่คือการเริ่มต้นของการปฏิรูปสื่อ นั่นคือพระราชบัญญัติองค์กร คลื่นความถี่ ป้ ๒๕๔๓ เรื่องของการเลือกสรรคณะกรรมการ กสช. และการเกิดวิทยุชุมชน ๒ ประการแรกล้มเหลวครับ วันนี้มาเริ่มต้นขึ้นและน่าจะสําเร็จในรัฐบาลชุดนี้ แต่สิ่งที่ผ่าน ก้าวตรงไปได้ก็คือวิทยุชุมชน เหมือนสมัยที่สงครามยังมีห่ากระสุนอยู่เขาก็เปึนนักรบด่าน หน้าที่ฝ์ากระสุนเข้าไปและปักหลักปักธง และเมื่อผ่านด่านหน้าไปแล้วเขาก็ไม่รู้จะทําอะไร ครับ วันนี้ผมเชื่อว่าเขาไม่ได้มีเจตนาที่จะทําให้วิทยุชุมชนกลายเปึนเครื่องมือของระบบทุน แต่เขาอยู่ไม่ได้ เขาสู้เพื่อความอยู่รอด ตรงนี้จึงเปึนเรื่องที่คณะกรรมการ กสทช. หรือ กสช. จะต้องเข้าไปดูแลไปจัดสรรระบบ ไปคุ้มครองด้วยความเคารพในจิตวิญญาณของ ท้องถิ่น เคารพในความแตกต่างของพื้นที่ให้การศึกษาและที่สําคัญที่สุดก็คือ การควบคุมโดยระบบสิทธิชุมชน ปล่อยเปึนอนาธิปไตยอย่างนี้ไปไม่ได้ แต่ต้องคืนอํานาจนี้ ให้กับสิทธิชุมชน และรัฐต้องปล่อยวางไม่เกี่ยวข้องกับเรื่องนี้ ผมฝากสิ่งเหล่านี้ไว้เปึน ภาระหน้าที่ของคณะกรรมการที่จะจัดตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัตินี้ครับ และที่สําคัญที่สุด ในเรื่องสุดท้ายก็คือว่า ถ้าเรามีกติกาที่สมบูรณ์แบบ ถ้าเรามีบุคลากรที่เข้าไปควบคุม กติกาเพื่อจัดสรรให้เกิดประโยชน์สูงสุดกับประชาชน สิ่งที่สําคัญสูงสุดที่แท้จริงก็คือ จิตสํานึกของสื่อมวลชนที่จะต้องตระหนักถึงความขมขื่นเจ็บปวดในอดีตที่ผ่านมา และใช้ สิทธิเสรีภาพที่จะเกิดขึ้นตามร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้อย่างเกิดประโยชน์สูงสุดจริง ๆ รู้จักแยกดีแยกชั่ว รู้จักแยกคนสุจริตกับคนทุจริตและทําหน้าที่ตามอุดมคติซึ่งเราเรียกกันว่า จรรยาบรรณอย่างแท้จริง ขอบคุณครับ