แวมาฮาดี แวดาโอะ พูดถึงปัญหาที่ดินในเขตอุทยานแห่งชาติเทือกเขาบูโด-สุไหงปาดี โดยกล่าวถึงการแก้ไขปัญหาที่ดินนี้ โดยประชาชนมีความรู้สึกไม่ดีต่อการประกาศอุทยานแห่งนี้ เนื่องจากถือว่าขัดกับรัฐธรรมนูญและหลักการศาสนา และมีการสะท้อนความรู้สึกเหล่านี้ผ่านการเข้าร่วมของขบวนการแบ่งแยกดินแดน
ทางเจ้าหน้าที่ครับ ผมได้ติดต่อ ไปแล้ว อันนี้คือภาพรวมที่ ส.ส. ๒ ท่านได้อภิปรายไปแล้ว ภาพต่อไปครับ อันนี้คือ ภาพล่าสุดที่ทางกองทัพประมาณ ๑,๐๐๐ นายได้ไปค้นพบบนเทือกเขาบูโด พบค่าย ของขบวนการแบ่งแยกดินแดน ประกอบด้วยที่พักประมาณ ๙ หลัง อาทิตย์ที่แล้วนี้เอง แล้วก็มีห้องประชุมจุสมาชิกประมาณ ๖๐ คน แล้วก็มีเครื่องอุปกรณ์ต่าง ๆ แล้วในที่สุด ท่านแพทย์หญิงพรพิชญ์ก็ได้ขึ้นไปตรวจสอบหลักฐานต่าง ๆ ดังที่ปรากฏในภาพ ต่อไปครับ สิ่งที่ทางประชาชนได้ยืนยันว่าพื้นที่ที่ทางรัฐบาลได้ประกาศเปึนอุทยานเขาบูโด-สุไหงปาดี ตั้งแต่ป้ ๒๕๔๒ นั้นเปึนพื้นที่ที่ประชาชนได้อยู่ก่อนที่จะมีการประกาศ พยานหลักฐาน ที่ประชาชนได้แสดงถึงอันดับแรกคือมัสยิดแห่งนี้แหละครับ เปึนมัสยิดตะโละมาเนาะ อายุ ประมาณ ๓๐๐-๔๐๐ ป้ ซึ่งในปัจจุบันก็อยู่ในเทือกเขาบูโด-สุไหงปาดี เปึนเขตอุทยาน แห่งชาติที่รัฐบาลได้ประกาศมาตั้งแต่ป้ ๒๕๔๒ ภาพต่อไปครับ อันนี้คือบ้านเรือนที่อยู่ ในเขต เปึนสิ่งที่ยืนยันว่าการตั้งถิ่นฐานนั้นเกิดขึ้นก่อนที่จะมีการประกาศกฎหมายฉบับนี้ ต่อไปครับ อันนี้คือสวนมะพร้าวที่มีอายุมากกว่า ๒๐ ป้ ต่อไปครับ อันนี้คือต้นยาง ต่อไปครับ อันนี้คือหลักฐานสําคัญก็คือสุสานหรือกูโบร์ที่เปึนพยานหรือหลักฐาน ทางประวัติศาสตร์ที่ว่ามีการตั้งถิ่นฐานตรงบริเวณนี้อย่างแน่นอนก่อนที่จะมีการประกาศ เขตอุทยานแห่งชาติ ต่อไปครับ อันนี้คือศาลาแล้วก็เปึนสุสาน ต่อไปครับ การแก้ไข ปัญหานั้นประชาชนได้เรียกร้องมาตลอดแต่ไม่ได้รับการตอบรับจากรัฐบาลมากนัก จึงเกิดขบวนการภาคประชาสังคมด้วยความร่วมมือของทุกภาคส่วนโดยเฉพาะได้รับ การสนับสนุนจาก ปอช. หรือ กอส. ที่ตั้งในอดีตนั้นเกิดเวทีชาวบ้านเพื่อหาแนวทาง ในการแก้ปัญหา ต่อไปครับ อันนี้คือเวทีต่าง ๆ ต่อไปครับ ผลจากการศึกษาและ การสํารวจโดยประชาชนเองนั้นสามารถจะพิสูจน์และกําหนดพื้นที่เปึนแผนที่ที่ชัดเจนว่า พื้นที่ใดเปึนพื้นที่ที่ประชาชนอยู่มาก่อนแต่ถูกทับที่โดยเขตอุทยาน ต่อไปครับ อันนี้ก็เช่นกัน หนึ่งในนั้นก็เปึนกูโบร์หรือสุสานที่อายุประมาณ ๓๐๐ ป้ต่อไปครับ โอเค (OK) อันนั้น คือทั้งหมดที่ผมพยายามจะเก็บรูปภาพย่อ ๆ เพื่อที่จะแสดงว่าก่อนที่จะมีการประกาศ เขตอุทยานแห่งชาติ ป้ ๒๕๔๒ นั้นปรากฏว่าพื้นที่เหล่านั้นประมาณ ๙๖,๐๐๐ กว่าไร่ เปึนพื้นที่ที่ประชาชนได้อยู่มาก่อน ผลกระทบจากการประกาศที่ดินเขตอุทยานแห่งชาตินั้น มีผู้สะท้อนความรู้สึกท่านหนึ่งคือ เปาะจิดือราแมซึ่งเปึนนักปราชญ์ของเทือกเขาบูโด บอกว่า ทัศนคติของผู้บริหารและทางการนั้นสวนทางกับวิถีชีวิตของคนในพื้นที่ เราอยู่กัน อย่างสันโดษมาช้านาน เราได้ทรัพยากรอันอุดมสมบูรณ์ที่อยู่ในบนเทือกเขานั้นมา ใช้ประโยชน์ในการใช้ชีวิตตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง เปาะจิดือราแมได้พูดว่า คําว่า อนุรักษ์ ที่ทางการนํามาใช้ในเทือกเขาบูโดนั้น ด้วยการประกาศกฎเกณฑ์ต่าง ๆ มากมาย เปึนคนละความหมายของคําว่า อนุรักษ์ในวิถีของชาวบ้าน ครับ ที่มากกว่านั้นมีการสะท้อน โดยผู้นําศาสนาในพื้นที่บอกว่า คนที่นี่คือคนที่อยู่ในเทือกเขาบูโดนั้นมีรัฐธรรมนูญอยู่ ๒ ฉบับ ฉบับที่ ๑ ก็คือรัฐธรรมนูญของบ้านเมืองหรือกฎหมายของบ้านเมือง และฉบับที่ ๒ ก็คือรัฐธรรมนูญของศาสนาเพราะส่วนใหญ่ที่นั่นนับถือศาสนาอิสลาม ความรู้สึกที่ไม่ดี ต่อการประกาศอุทยานแห่งนี้เขาบอกว่าอย่างนี้ครับ ถ้ารัฐธรรมนูญของบ้านเมืองขัดกับ รัฐธรรมนูญและหลักการศาสนาแล้วชาวบ้านก็รับไม่ได้ หรือถ้ารับก็รับแบบไม่เต็มใจ หลักเกณฑ์ของศาสนาที่พูดถึงเรื่องที่ดินนั้นมีปรากฏอยู่ในหนังสือเล่มหนึ่งบอกว่า ห้ามรัฐยึดทรัพย์สินของประชาชนโดยพลการหรือยึดทรัพย์สินของประชาชนมาเปึน ของชาติ ผู้ปกครองไม่มีสิทธิที่จะยึดสิ่งใด ยกเว้นโดยให้มีการพิสูจน์อย่างชัดเจนว่า ที่ดินนั้นไม่ใช่เปึนที่ดินของประชาชน จะอ้างความจําเปึนของสาธารณะก็ไม่อาจทําลาย สิทธิส่วนบุคคลได้ เพราะฉะนั้นความรู้สึกเหล่านี้มันไม่หยุดเพียงแค่นั้นครับ มันนําไปสู่ แนวคิดของการเข้าร่วมของขบวนการแบ่งแยกดินแดนรอบ ๆ ของชุมชนที่อยู่ในเขต เทือกเขาบูโดอย่างนี้ ผู้นําท้องถิ่นท่านหนึ่งได้พูดเมื่อป้ ๒๕๔๓ หลังจากที่รัฐบาลได้ ประกาศเขตอุทยานแห่งชาติ และเจ้าหน้าที่อยู่ระหว่างการปักเขตของเขตอุทยานนั้น เขาพูดอย่างนี้ครับ ซึ่งวันนั้นผมก็ได้อยู่ในขบวนการในการที่จะจัดการแก้ปัญหาของ ภาคประชาสังคมในการแก้ปัญหาที่ดินนั้น เขาพูดอย่างนี้ครับ อดีตเราเคยร่วมขบวนการ แบ่งแยกดินแดนเปึนกํานันท่านหนึ่งในพื้นที่ เรามีความสํานึกจึงมามอบตัวเพื่อเปึน ผู้พัฒนาชาติไทย มาทําสวนยาง มาปลูกต้นไม้เชิงเทือกเขาบูโดพร้อม ๆ กับประชาชน ต่อมาประชาชนก็ได้เลือกเปึนผู้นําคือเปึนกํานัน แต่มาวันนี้ทางรัฐมาบุกรุกที่ทํากินของเรา จะมาปักแนวเขตซึ่งรุกที่ของเราที่ทํามาหากินมาก่อนเราจะไม่ยอมหากรัฐยังดื้อดึง เราคงต้องทบทวนตัดสินใจเข้าร่วมกับขบวนการโดยเข้าป์าอีกครั้งหนึ่งครับ ในเมื่อ เราขอสิทธิของเราเพื่อที่ดินแปลงเล็ก ๆ ให้ออกเอกสารสิทธิเพื่อเปึนหลักฐานที่ชัดเจนว่า เราสามารถจะอยู่บนแผ่นดินนี้ด้วยความสงบสุข รัฐก็ไม่ยอมออกเอกสารสิทธิ ดังนั้นเราอาจจะต้องมีการทบทวนเพื่อต่อสู้ในการที่จะได้ ดินแดนคืนมาทั้งหมด อันนี้คือความรู้สึกที่ไม่ดีของคนในพื้นที่ต่อแนวทางการจัดการ ที่ดินของรัฐในเทือกเขาบูโดครับ คุณสุริชัย กรรมาธิการศึกษาที่ดินและป์าไม้ของ สภานิติบัญญัติแห่งชาติได้กล่าวว่า ปัญหาหลักของภาคใต้ เหตุการณ์ความไม่สงบ ในภาคใต้นั้นมันไม่ใช่เปึนปัญหาแบ่งแยกดินแดนแต่มันเปึนปัญหาแบ่งดินแยกแดนครับ ข้อเสนอของ กอส. ปรากฏชัดเจนในรายงานบอกว่า กรณีที่ดินได้พิสูจน์ว่าอยู่นอกเขต ป์าสงวนและอยู่นอกเขตอุทยานนั้นให้ราชการรีบออกเอกสารสิทธิให้กับประชาชน แต่กรณีที่อุทยานทับที่ดินของประชาชนนั้นให้เจ้าหน้าที่ผู้เกี่ยวข้องทําการสํารวจให้ชัดเจน หากพิสูจน์ได้ว่าประชาชนได้อยู่ในพื้นที่นั้นมาก่อนให้เสนอออกพระราชกฤษฎีกา เพื่อเพิกถอนพื้นที่เหล่านั้นออกมาแล้วก็มอบให้กับประชาชนต่อไป อันนั้นคือข้อเสนอของ กอส. ที่ปรากฏตอนสมัยรัฐบาลที่แล้วได้ตั้งขึ้นมาครับ พระราชดํารัสในหลวงรัชกาลที่ ๕ ความว่า ที่ดินทํากินนั้นไซร้มีไว้เพื่อปลูกถั่วปลูกงา ครั้นมีผู้ใจร้ายแลชิงที่ชิงทาง แบ่งเขต แบ่งแดนผู้อื่น ผู้อื่นจึงไล่ตีไล่ด่า กระแสพระบรมราโชวาทพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระราชทานแก่คณะกรรมการจัดงานวันระพี เมื่อวันพุธที่ ๒๗ มิถุนายน ๒๕๑๖ ณ พระตําหนักจิตรลดารโหฐาน ว่าในป์าสงวนซึ่งทางราชการได้ขีดเส้นไว้ว่าเปึนป์าสงวน หรือป์าจําแนก แต่ว่าเราขีดเส้นไว้ประชาชนก็มีอยู่ในนั้นแล้ว เราจะเอากฎหมายป์าสงวน ไปบังคับคนที่อยู่ในป์าที่ยังไม่ได้สงวนแล้วเพิ่งไปสงวนทีหลัง โดยขีดเส้นบนเศษกระดาษ ก็ดูชอบกลอยู่ แต่มีปัญหาเกิดขึ้นที่เมื่อขีดเส้นแล้วประชาชนที่อยู่ในนั้นก็กลายเปึนผู้ฝ์าฝ๋น กฎหมายไปเสียแล้ว ถ้าดูในทางกฎหมายเขาก็ฝ์าฝ๋นเพราะว่าตรามาเปึนกฎหมาย โดยชอบธรรม แต่ว่าถ้าตามธรรมชาติใครเปึนผู้ทําผิดกฎหมายก็คือผู้ที่ขีดเส้นนั่นเอง เพราะว่าบุคคลที่อยู่ในป์านั้นเขาอยู่ก่อนเขามีสิทธิในทางเปึนมนุษย์ หมายความว่า ทางราชการได้บุกรุกบุคคล ไม่ใช่บุคคลบุกรุกกฎหมายบ้านเมืองครับ อันนี้คือทั้งหมด ที่ผมได้รวบรวมเพื่อประหยัดเวลาในการนําเสนอความจําเปึนในการที่จะต้องมีการตั้ง คณะกรรมาธิการวิสามัญศึกษาเรื่องนี้ ทั้งความรู้สึกของประชาชนในพื้นที่ ทั้งความรู้สึก ของประชาชนในเรื่องความมั่นคงของประเทศชาติดังที่เกิดขึ้นในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ พระวจนะของท่านศาสดาคือท่านศาสดามูฮัมมัด ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม ซึ่งเปึน ศาสดาที่มุสลิมถือว่าเปึนศาสดาองค์สุดท้ายได้พูดเมื่อ ๑,๔๐๐ กว่าป้บอกว่า ชีวิต และทรัพย์สินของท่านเปึนสิ่งที่ใครจะมาล่วงละเมิดไม่ได้ เพราะฉะนั้นที่ดินที่อยู่ใน เทือกเขาบูโดจํานวนทั้งหมด ๙๖,๐๐๐ กว่าไร่ ผู้เดือดร้อนทั้งหมด ๖,๙๙๕ ครัวเรือน จาก ๓ จังหวัด ๙ อําเภอ ๒๕ ตําบล ๖๖ หมู่บ้าน แยกเปึนจังหวัดนราธิวาส ๘๙,๐๐๐ ไร่ จังหวัดยะลา ๔,๖๐๘ ไร่ จังหวัดปัตตานี ๒,๕๗๐ ไร่นั้นเปึนสิทธิอันชอบธรรมที่คนเหล่านั้น จะต้องได้รับกรรมสิทธิ์บนที่ดินเหล่านั้น เพราะทั้งหมดนั้นเปึนที่ดินที่เขาอยู่มาก่อน และรัฐบาลเพิ่งประกาศเปึนเขตอุทยานเมื่อป้ ๒๕๑๒ ความจําเปึนทั้งหมดนั้นจึงขอเสนอ ญัตติให้ตั้งคณะกรรมาธิการศึกษาเรื่องนี้ครับ ขอบคุณมากครับ