ชลน่าน ศรีแก้ว แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับรายงานการสร้างเสริมสุขภาพ โดยชี้ให้เห็นว่าภารกิจหลักของสสส. คือการลดปัจจัยเสี่ยงและสร้างสุขภาพ โดยเฉพาะการออกกำลังกาย และขอให้ภาคีเครือข่ายที่อยู่ในพื้นที่ช่วยประเมินข้อเท็จจริง รวมถึงเสนอแนะให้ทาง สสส. เชื่อมโยงกับองค์กรภาคีเครือข่าย เพื่อสร้างสุขภาพให้กับท่านได้อย่างดียิ่ง
ท่านประธานที่เคารพครับ กระผม ชลน่าน ศรีแก้ว สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคพลังประชาชน คนจังหวัดน่านครับ ตามที่สํานักงานสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพได้เสนอรายงานต่อสภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้ตามบทบัญญัติในมาตรา ๓๖ ของพระราชบัญญัติกองทุนสนับสนุนและสร้างเสริมสุขภาพ ที่ระบุให้ทางสํานักงานต้องรายงาน ภายใน ๑๘๐ วัน หลังจากสิ้นป้บัญชี ท่านประธานที่เคารพครับ ผมได้ตรวจสอบรายงาน ที่ได้นําเสนอต่อสภาแห่งนี้ ผมขออนุญาตท่านประธานที่จะตั้งข้อสังเกตให้กับทาง สสส. เพื่อที่จะได้มีโอกาสสร้างสังคมไทยของเราให้มีความสุขตามบทบาทและภารกิจที่ท่านได้รับมา ท่านประธานที่เคารพครับ สสส. เองเปึนกองทุนที่ได้รับเงินจากเหล้าและบุหรี่ เพราะฉะนั้น ภารกิจหลักที่สําคัญก็คือทําอย่างไรที่จะลดปัจจัยเสี่ยงทั้งเหล้า บุหรี่ แล้วก็ปัจจัยอื่นที่เปึนผล เกี่ยวเนื่องมา เช่น อุบัติเหตุ แล้วก็สําคัญที่สุดคือการสร้างสุขภาพโดยการออกกําลังกาย นั่นเปึนภารกิจหลัก ผมเห็นในรายงานตรงนี้เองก็ขออนุญาตชื่นชมนะครับว่าทุกท่านได้จัดทํา รายงานได้ดี แต่สิ่งหนึ่งที่ขออนุญาตที่จะนําเรียนไว้สักนิดหนึ่งเกี่ยวกับอุบัติการณ์ต่าง ๆ ที่รายงานมา ของป้ ๒๕๕๐ ตัวเลขบางตัวเลขไม่ได้ปรากฏขึ้นมา เปึนรายงานของป้ ๒๕๔๙ อาจจะมีข้อจํากัดเรื่องระยะเวลาที่ทํารายงาน อันนี้ผมเองก็เข้าใจ
อีกประเด็นหนึ่ง เรื่องของสถิติที่นําเสนอ ผมยกตัวอย่างสถิติที่ค่อนข้าง จะภูมิใจว่าอัตราผู้บริโภคสุราหรือแอลกอฮอล์ลดลงนะครับ เมื่อเทียบกับป้ ๒๕๔๗ ถึงป้ ๒๕๔๙ มีตัวเลขที่ชัดเจนในการที่จะบอกว่าผู้บริโภคสุราลดลงหรือแม้แต่กระทั่ง บุหรี่เอง แต่สิ่งหนึ่งที่ผมอยากจะฝาก สสส. นะครับว่า การประเมินตรงนี้อาจจะเปึน การประเมินภาพกว้าง ๆ โดยภาคีองคาพยพของพวกเราทั้งหมดที่มีกลไกการทํางาน แต่สิ่งหนึ่งที่ผมอยากจะให้มีข้อเท็จจริงออกมาจากภาคีเครือข่ายของเราที่อยู่ในพื้นที่ โดยเฉพาะเรื่องของแอลกอฮอล์ เพราะว่าผู้ที่บริโภคสุราขณะนี้ถ้าใช้ฐานภาษีเปึนตัวประเมิน แล้วผมคิดว่าตัวเลขอาจจะคลาดเคลื่อน เพราะว่าการบริโภคสุราส่วนใหญ่จะมีในภาคชนบท แล้วสุราหรือเหล้าที่เขากินเปึนเหล้าขาวเหล้าที่ไม่ได้ขึ้นทะเบียนหรือไม่ได้ผลิตตามที่กรมสรรพสามิต ได้มีข้อบังคับและข้อกําหนดไว้ ตรงนี้เปึนเรื่องใหญ่ครับ แล้วหลายหมู่บ้าน หลายพื้นที่ในภาคชนบท ค่อนข้างยึดถือเปึนธรรมเนียมเลยต้องกินเหล้า ท่านจะมีโอกาสอย่างไรครับที่จะเอาตัวเลขเหล่านี้ มาเปึนรายงานให้ได้ แต่ผมมั่นใจว่าท่านทําได้เพราะมีเครือข่ายอยู่เยอะมากในภาคชนบท
ประเด็นต่อไปที่ผมอยากจะฝากเปึนข้อสังเกตสําหรับทาง สสส. ในการที่จะ ทําภารกิจของท่าน ภารกิจของท่านเปึนการสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ ท่านบอกตัวเองว่า เปึนน้ํามันหล่อลื่นที่จะไปทําให้องคาพยพต่าง ๆ ที่มีภารกิจหน้าที่อยู่แล้วสามารถเดินไปได้ อย่างสะดวกนะครับ แต่สิ่งหนึ่งที่ผมอยากจะฝากก็คือว่า ความภาคภูมิใจของภาคีเครือข่าย ถ้าจะปรากฏในรายงานนี้ท่านพยายามจะยกตัวอย่างอยู่ แต่ผมอยากเห็นว่าองค์กรภาคีเครือข่าย ของท่านในแต่ละกลุ่มไม่ว่าจะเปึนสุรา บุหรี่หรือการออกกําลังกายหรือการลดอุบัติเหตุก็ดี องค์กรภาคีเครือข่ายของท่านในแต่ละจุดในแต่ละพื้นที่เปึนอย่างไร ผมยกตัวอย่างจังหวัดน่าน บ้านผมมีกี่องค์กรที่รองรับอยู่ และพวกผมในฐานะเปึนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจะเข้าไป มีส่วนร่วมกับเขาได้อย่างไร เพราะฉะนั้นในรายงานประจําป้ผมคิดว่าจะเปึนประโยชน์ กับการทํางานของผู้แทนราษฎรด้วย ในการที่จะมาสร้างสุขภาพร่วมกัน ก็ฝากนะครับ โดยเฉพาะองค์กรที่มีศักยภาพอยู่ในพื้นที่หลาย ๆ องค์กรที่อยากให้ทาง สสส. ได้เข้าไป มีส่วนร่วมกับเขา เพราะท่านเองบอกว่าจะพยายามสร้างการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ให้เปึนองค์กรภาคีเครือข่ายในการที่จะพัฒนากระบวนการในการเฝัาระวังแล้วก็การบังคับ ใช้กฎหมาย กฎ ระเบียบต่าง ๆ ตรงนี้เปึนเรื่องที่ดีมากครับ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น มีพลังมากและเปึนขุมกําลังสําคัญเลยที่จะช่วยท่านทํางานในพื้นที่ ผมพยายามศึกษาดู ในรายงานไม่ได้บอกชัดเจนว่าท่านได้มีส่วนร่วมกับองค์กรท้องถิ่นอย่างไร ผมยกตัวอย่างครับ ใช้กลไกของการออกกําลังกาย การเล่นกีฬาเปึนหลัก ท้องถิ่นเขามีนโยบาย มีข้อบัญญัติ เรื่องการออกกําลังกายอยู่แล้ว เขาสนับสนุน เขาส่งเสริม ทีนี้น้ํามันหล่อลื่นของท่านจะเข้าไป มีส่วนร่วมได้อย่างไรที่จะสร้างการออกกําลังกายตัวนั้นเพื่อที่จะขยับเข้าไปสู่การลดปัจจัยเสี่ยง ตัวอื่นไม่ว่าจะเปึนเรื่องของสุรา เรื่องของเหล้า ผมยกตัวอย่างครับ บ้านผมชอบแข่งเรือ จังหวัดน่านมีแข่งเรือ ๑๓๑ ลํา เรือยาวนี่นะครับ ไม่น้อยหน้าพี่น้องทางพิจิตรหรือพิษณุโลก ที่มีเรือแข่ง ๑๓๑ ลํา คือ ๑๓๑ หมู่บ้านครอบคลุมพี่น้องประชากรเกือบ ๒ แสนคน แล้วชีวิตจิตใจ ของเขาที่เขาอยู่ลุ่มน้ําน่านคือเรือแข่ง เรือแข่งจะเปึนกีฬาที่มีประชาชนดูมากที่สุดของกีฬา ในจังหวัดน่าน เพราะฉะนั้นตรงนี้ผมเองต้องขอบคุณ สสส. ที่ได้ไปช่วยเปึนน้ํามันหล่อลื่น ให้เขามีโอกาสได้ไปแสดงออก ได้เล่นกีฬา ได้ออกกําลังกาย แล้วที่สําคัญที่สุดครับแข่งเรือ ปลอดเหล้า แข่งเรือปลอดบุหรี่ ตรงนี้เองผมอยากจะเห็นในการประเมินผลงานเหมือนกัน ในแง่ของกระบวนการ จริงอยู่การประเมินผลในแง่ของผลกระทบนี่อาจจะประเมินลําบาก เพราะว่ามีองค์กรอื่นเขารับผิดชอบอยู่ แต่ในแง่ของกระบวนการที่ท่านได้ทํากับชุมชน ตรงนี้ถ้าเอามานําเสนอในรายงานตรงนี้ผมคิดว่าน่าจะเปึนประโยชน์แล้วก็เปึนแบบอย่าง ที่จะกระจายไปสู่พื้นที่ต่าง ๆ ได้ ท่านประธานที่เคารพครับ องค์กรอื่น ๆ ในชุมชนที่สามารถ เปึนภาคีเครือข่ายให้กับ สสส. ได้อย่างดียิ่งอีกองค์กรหนึ่งที่ตอนนี้ทางรัฐมนตรีว่าการ กระทรวงวัฒนธรรมกําลังจะผลักดันให้เขามีบทบาทก็คือสภาวัฒนธรรม ซึ่งส่วนใหญ่ จะเปึนผู้ทรงคุณวุฒิ เปึนผู้รู้อยู่ในพื้นที่ ถ้าท่านเชื่อมโยงกับสภาวัฒนธรรมผมเชื่อว่า น้ํามันหล่อลื่นนี่จะทําให้สภาวัฒนธรรมเปึนเครื่องมือ เปึนกลไก เปึนภาคีเครือข่ายในการทํางาน ในการสร้างสุขภาพให้กับท่านได้อย่างดียิ่งโดยเฉพาะผู้สูงวัย ในหมู่บ้านแต่ละหมู่บ้าน ขณะนี้ในภาคเหนือ โดยเฉพาะจังหวัดน่านบ้านผมมีสนามเปตองทุกหมู่บ้าน ตกเย็น ๆ บ่ายสาม บ่ายสี่โมงมา ผู้สูงอายุก็จะมาเล่นเปตอง นี่เปึนกระบวนการวิถีชีวิตของเขา ที่เปึนธรรมชาติอยู่แล้วนะครับ เพราะฉะนั้นผมก็ฝากว่าทาง สสส. จะมีกระบวนการอย่างไร ที่จะเชื่อมโยงเข้าไปในการที่จะช่วยผลักดันและสร้างสุขภาพให้ได้ ท่านประธานที่เคารพครับ ชมรม อสม. ก็เปึนเครื่องมือที่ดียิ่งนะครับ สมัชชาสุขภาพในพื้นที่ก็ดีตามกฎหมายสุขภาพแห่งชาติ ที่ท่านสมาชิกท่านหนึ่งได้พูดไป ผมเห็นว่าน่าจะเปึนประโยชน์กับทาง สสส. ในการที่จะทําหน้าที่ ของท่านในการจะส่งเสริม สนับสนุน ในการลดปัจจัยเสี่ยงต่าง ๆ ที่มีผลต่อสุขภาพ อีกนิดเดียวครับ ท่านประธาน เรื่องของการออกกําลังกายที่เปึนที่นิยมชมชอบของพี่น้องประชาชนทุกเพศทุกวัย การนําเสนอสื่อบางสื่อผมเกรงว่าอาจจะมีความเข้าใจผิดได้ เช่น แค่ขยับก็นับว่าออกกําลังกาย สื่อแสดงออกได้ดีครับ ไม่ต้องขึ้นลิฟต์ครับ เดินขึ้นบันไดก็ถือเปึนการออกกําลังกาย แต่ผมกราบเรียนท่านประธานด้วยความเคารพนะครับ การออกแรงกับออกกําลังกาย มีความต่างกันมากในแง่ของผลลัพธ์นะครับ ท่านผู้จัดการทราบดีในฐานะที่เปึนแพทย์ด้วยกัน การออกแรงมันมีสารหลั่งที่มันทําให้ร่างกายเราได้รับเรื่องที่ค่อนข้างจะเปึนพิษเปึนภัยก็คือ อะดรีนาลิน (Adrenaline) หลั่งออกมา แต่การออกกําลังกายตัวหลั่งออกมาคือเอ็นโดรฟ่น (Endorphine) มันเปึนสารแห่งความสุข เพราะฉะนั้นก็ฝากเปึนประเด็นว่าในการจะสื่อออกไป ผลลัพธ์ที่แท้จริงก็ควรจะบอกเขาด้วยนะครับ ผมเล่นฟุตบอลกับผมถางไร่ ผลลัพธ์ไม่เหมือนกันครับ ถางไร่เหงื่อโทรมกายหลับเปึนตายครับ แต่เล่นฟุตบอลมีความสุขอยากไปเล่นต่อ อันนั้นคือ สิ่งที่มันมีข้อแตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัด ก็กราบขอบคุณท่านประธานที่ให้โอกาสผมได้อภิปราย ในวาระนี้เพื่อที่จะรับทราบรายงานของ สสส. หวังว่าในป้ต่อไปสิ่งที่ผมได้มีข้อเสนอแนะ ข้อคิดเห็นไป ก็คงจะปรากฏในรายงานเพื่อเปึนประโยชน์กับพี่น้องประชาชน กราบขอบคุณครับ