สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๗ · ๒๔ กันยายน ๒๕๕๑

ชลน่าน ศรีแก้ว แสดงความเห็นชอบต่อร่างพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน แต่ขอแก้ไขเพิ่มเติมในบางประเด็น เช่น การยกเว้นการใช้รัฐธรรมนูญ และการเพิ่มเติมอาชีพที่จะต้องรายงาน และขอให้คณะกรรมาธิการพิจารณาปรับปรุงหลักการของกฎหมายเกี่ยวกับการฟอกเงินอย่างมีประสิทธิภาพ

นายชลน่าน ศรีแก้ว น่าน

ท่านประธานที่เคารพ กระผม ชลน่าน ศรีแก้ว สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคพลังประชาชนจากจังหวัดน่าน ท่านประธาน ที่เคารพ ตามที่ ฯพณฯ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมในฐานะที่ทําหน้าที่อยู่ได้เสนอ ร่างพระราชบัญญัติปัองกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... มาให้ สภาแห่งนี้ได้พิจารณา ซึ่งเปึนกฎหมายที่มีการแก้ไขเพิ่มเติม ในฐานะที่ผมเปึนสมาชิก ได้ตรวจสอบรายละเอียดของหลักการและเหตุผลพร้อมกับตัวบทมาตราของ ร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ ผมต้องขออนุญาตกราบเรียนท่านประธาน ในวาระรับหลักการนี้ กระผมไม่มีข้อสงสัย เห็นด้วยกับหลักการ เห็นด้วยกับเหตุผล เห็นด้วยกับบทบัญญัติ ที่เขียนขึ้นมา แต่ผมมีข้อสังเกตที่จะนําเรียนท่านประธานผ่านไปยังท่านรัฐมนตรีแล้วก็ คณะกรรมาธิการที่จะพิจารณาในวาระที่ ๒ ต่อไปในบางประเด็น ท่านประธานที่เคารพ เหตุผลที่กระผมเห็นด้วยกับร่างกฎหมายฉบับนี้ในหลักการแล้วเปึนการแก้ไขเพิ่มเติม ในเรื่องของการรายงานธุรกรรมของอาชีพบางอาชีพ ซึ่งกฎหมายเดิมก็เขียนเอาไว้ แต่ไม่ครอบคลุม ก็เปึนการเพิ่มเติมประเภทของอาชีพที่จะต้องรายงานธุรกรรม ซึ่งก็มี ข้อกําหนดว่าจะต้องรายงานเมื่อไร อย่างไร อย่างเช่น กฎหมายเดิมกําหนดไว้ ในกฎกระทรวงว่า ถ้ามีธุรกรรมที่มีวงเงินมากกว่า ๒ ล้านบาท ขึ้นไปก็ต้องรายงาน ไม่ว่าจะเปึนสถาบันการเงินเองหรือหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องถ้ามีธุรกรรมเกี่ยวกับการเงิน ที่มากกว่า ๒ ล้านบาท ก็ต้องรายงาน อันนี้ก็เปึนสิ่งที่ต้องดําเนินการมาอยู่แล้ว ในกฎหมายเดิม หรือธุรกรรมที่มีเหตุอันสงสัยว่าจะมีการฟอกเงิน อันนี้เปึนสิ่งที่เปึนหลักการ แรกเบื้องต้นที่ผมเห็นด้วย เพราะว่ามีอาชีพหลายอาชีพที่จะเปึนช่องทางที่จะให้ผู้ที่ ประสงค์จะนําเงินที่ไม่ดีเข้าไปฟอกแล้วบอกว่าเปึนเงินดีแล้วนําไปใช้จ่าย ไม่ว่าจะใช้จ่าย ไปในเรื่องใดก็แล้วแต่ โดยเฉพาะประเด็นที่ผมได้พิจารณาศึกษาดูในเหตุผลที่ คณะรัฐมนตรีและท่านรัฐมนตรีท่านผู้เสนอกฎหมายเปึนห่วงเปึนใยก็คือ นําเงินเหล่านี้เข้า สู่กระบวนการการก่อการร้าย ไม่ว่าจะเปึนข้ามชาติหรือไม่ข้ามชาติหรือก่อการร้าย ภายในประเทศเรา ท่านประธานครับ ในข้อที่ ๑ ในหลักการตรงนี้ผมสนับสนุน แล้วดู หลักการอีก ๒ ข้อก็เปึนหลักการต่อเนื่องเมื่อมีการเพิ่มอาชีพที่ต้องรายงานธุรกรรม เขาจะ มีความจําเปึนที่จะต้องตรวจสอบ ต้องแสดงตนของผู้ที่จะมาทําธุรกรรมต่อผู้ประกอบการ นั้น ๆ เพื่ออะไรครับ เพื่อที่จะได้ดูเรื่องความเสี่ยงของการฟอกเงิน ตรงนี้เองเปึนสิ่งที่ต้อง เขียนไว้ไม่ว่าจะเปึนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับตัวลูกค้า ข้อมูลข้อเท็จจริงต่าง ๆ รวมทั้ง การจัดเก็บข้อมูลที่เพิ่มระยะไว้ในมาตราเดิมคือมาตรา ๒๐ เดิมในกฎหมายเดิม แล้วก็ สิ่งที่เพิ่มเข้ามาใหม่ในร่างแก้ไขเพิ่มเติมฉบับนี้ในมาตรา ๒๐/๑ กําหนดระยะเวลาในการ จัดเก็บข้อมูลต่าง ๆ เพื่อนํามาใช้ประโยชน์ได้และมีบทกําหนดโทษ นั้นคือหลักการ ๓ เรื่อง ที่ผมเห็นด้วย ท่านประธานครับสิ่งที่เปึนข้อกังวลของเพื่อนสมาชิกหลายท่านว่ากฎหมาย ฉบับนี้จะไปรบกวน จะไปทําให้ผู้ประกอบการที่สุจริตมีความลําบาก ไปรบกวนหรือไปทํา ให้เขาสูญเสียซึ่งเสรีภาพในการประกอบการหรือไม่ ด้วยความเคารพท่านประธาน ถ้ามี ข้อกังวลอย่างนั้นผมก็ฝากท่านประธานไปยัง ฯพณฯ รัฐมนตรีหรือคณะกรรมาธิการ ถ้าจะกรุณาแก้ไขเพิ่มเติมในบทบัญญัติที่ว่าด้วยการยกเว้นการใช้รัฐธรรมนูญ ในกฎหมายฉบับนี้เขียนไว้ในตัวบทนะครับ มีการจํากัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบมาตรา ๓๕ มาตรา ๓๖ ของรัฐธรรมนูญ ถ้าอย่างนั้นแล้วต้องไป เพิ่มมาตรา ๔๓ เข้าไปในบททั่วไปตรงนี้ด้วย แต่โดยความเห็นของกระผมเอง ท่านประธานที่เคารพครับ ในร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้มิจําเปึนครับ ที่จะต้องเขียน ข้อความที่จะยกเว้นในการใช้รัฐธรรมนูญมาตรา ๔๓ ไหม เนื่องจากว่า ไม่ได้จํากัด เรื่องของเสรีภาพในการประกอบอาชีพ ท่านจะประกอบอาชีพอะไรก็ได้ เพียงแต่ว่าอาชีพ ที่ท่านทํา ท่านต้องรายงานธุรกรรมเท่านั้นเอง แน่นอนครับ ถ้าไม่รายงานท่านมีโทษ ถ้าท่านไม่ดําเนินการตามกฎหมายที่แก้ไขเพิ่มเติมตรงนี้ ท่านก็มีโทษ กราบเรียน ท่านประธานด้วยความเคารพอย่างนี้ครับ ข้อกังวลของท่านสมาชิกหลายท่านเกี่ยวกับ เรื่องการเพิ่มเติมของอาชีพที่จะต้องรายงาน ในกฎหมายเดิมธุรกรรมทุกชนิด ที่ผ่านสถาบันการเงินนะครับ ไม่ว่าอาชีพใด ๆ บุคคลใดก็แล้วแต่ ที่มาทํากับสถาบัน การเงินที่มีวงเงินเกินกว่ากําหนดก็ต้องรายงาน ตรงนั้นเปึนในบททั่วไปอยู่แล้วที่มีอยู่ใน กฎหมายเดิม เพราะฉะนั้นสิ่งที่จะเพิ่มเติมขึ้นมานะครับ ในมาตราที่ว่าด้วยอาชีพ มาตรา ๓ แก้ไขมาตรา ๑๖ เดิมนะครับ เพิ่มเติมมา ๕ เรื่องใหญ่ที่เขียนหัวข้อไว้ชัดเจน นะครับ ตั้งแต่เรื่องของใน (๑) (๒) (๓) (๔) (๕) ผมจะไม่ลงรายละเอียดเนื่องจาก ท่านประธานให้ใช้เวลาที่สั้นที่สุดนะครับ ผมกลับมาในประเด็นของผู้ประกอบอาชีพ ตาม (๖) ของมาตรา ๓ ที่แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๑๖ นี้ ถ้ากรณีเปึนข้อห่วงใย กระผมก็เห็น ด้วยกับท่านสมาชิกหลายท่านนะครับ ถ้ามีข้อห่วงใย ถ้าท่านคิดว่ามีอาชีพอื่นที่จะเปึน ช่องทางในการใช้ฟอกเงินได้ในชั้นของการพิจารณาของท่านกรรมาธิการหรือข้อสังเกต ของเพื่อนสมาชิก ท่านก็ไปเขียนเพิ่มเติมได้ เปึนการแก้ไขในชั้นของกรรมาธิการหรือ การแปรญัตติของเพื่อนสมาชิก ก็เขียนลงไปได้นะครับ ภายใต้การพิจารณาของ คณะกรรมาธิการกลับมาให้พวกเราดูอีกรอบหนึ่งนะครับ ถ้าจะเพิ่มเติมอาชีพเหล่านั้นไป ก็ไม่เสียหายครับ ไม่จําเปึนต้องเป่ดวงเล็บกว้างไว้ แต่ผมเองอยากจะมีคําถามกับ ท่านประธานผ่านไปยังท่านรัฐมนตรีพอสมควรว่า คาดหวังอะไรครับที่เขียนไว้อย่างนี้ คาดหวังอะไร เขียนมาหมดแล้วแต่ยังนึกไม่ออกหรือไม่ว่าจะมีอาชีพอะไรที่เข้าข่ายว่า จะฟอกเงิน ถ้าเปึนอย่างนั้นผมคิดว่า ด้วยสิ่งที่เรามีโอกาสพิจารณาร่วมกัน รับความ คิดเห็นจากหลายฝ์ายนะครับ โดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรของพวกเราที่คลุกคลีกับพี่ น้องประชาชนมาจากสาขาหลายอาชีพ สิ่งที่สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเราเสนอ ผมคิดว่า ครอบคลุมก็ฝากเปึนประเด็นเรื่องแรกนะครับ ที่จะให้ทางท่านประธานผ่านไปยัง คณะรัฐมนตรีหรือคณะกรรมาธิการจะได้พิจารณาต่อ ได้ช่วยพิจารณา ท่านประธาน ที่เคารพครับ ผมมีข้อสังเกตอีกเรื่องหนึ่งเกี่ยวกับกฎหมายฉบับนี้ ในข้อห่วงใย เรื่องเสรีภาพการประกอบอาชีพผมไม่ติดใจ แต่สิ่งที่ผมดูในกฎหมายฉบับนี้ก็คือผลกระทบ ที่จะเกิดขึ้นกับผู้ประกอบการ ทั้ง ๕ อาชีพที่ท่านใส่ลงไปใหม่ ผลกระทบตรงนี้ถามว่า จะทําให้ผู้ประกอบการหรือผู้ประกอบอาชีพเหล่านั้นลําบากขึ้นหรือไม่ หลังจากที่มีการ บังคับใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ ๑๒๐ วัน นับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาที่ท่าน เขียนไว้ ท่านประธานครับ ผลกระทบตรงนี้ก็ต้องให้ความสําคัญกับพี่น้องประชาชน ผู้ประกอบอาชีพและพี่น้องประชาชนที่เข้าไปทําธุรกรรมกับผู้ประกอบอาชีพเหล่านี้ ไม่ว่า จะเปึนเรื่องของการค้าของเก่า ผู้ประกอบอาชีพเรื่องของการขายทอดตลาดนะครับ เรื่อง ของนายหน้าซื้อขายอสังหาริมทรัพย์หรือรถยนต์ สิ่งเหล่านั้นระบบหรือสิ่งเอื้ออํานวย ความสะดวกเขา ในการที่จะให้เขาดําเนินการในการรายงานธุรกรรม เขามีความพร้อม ขนาดไหน จําเปึนต้องกําหนดในกฎกระทรวงหรือไม่ว่า เมื่อไรจะต้องรายงาน สิ่งเหล่านี้ มีความสําคัญ เพราะท่านเขียนอย่างนี้ก็เป่ดกว้างพอสมควรนะครับว่า ให้เปึนไปตาม กฎกระทรวง นั่นหมายความว่าธุรกรรมหรือสิ่งใด ๆ ที่ไม่สอดคล้องกับที่กําหนดไว้ใน กฎกระทรวงก็ไม่จําเปึนต้องรายงาน ผมยกตัวอย่างผมซื้อขายรถยนต์ ๑ ล้านบาท ถ้ากําหนดว่าไม่เกิน ๒ ล้านบาท ผมก็ไม่ต้องรายงาน ผู้ประกอบการในการซื้อขายตลาด รถยนต์ก็ไม่ต้องรายงาน สิ่งเหล่านี้ต้องชัดเจน ฝากท่านประธานไว้ด้วย

ในข้อสังเกตเรื่องที่ ๒ ผลกระทบของผู้ประกอบการและบุคคลที่จะต้อง รายงาน ถึงแม้ท่านจะเขียนยกเว้นไว้ในการละเมิดสิทธิของเขา ในการจะเอาข้อมูลต่าง ๆ ของเขามาใช้ในมาตรา ๓๕ มาตรา ๓๖ ของรัฐธรรมนูญนี้ จะต้องแสดงตนเมื่อไร อย่างไร สมาชิกหลายท่านได้ตั้งข้อสังเกต ยายมี ยายมา ตามี ตาสี ตาสา ยายแม้น ไปซื้อขายทอง ก็ต้องแสดงตนทุกคนหรือไม่ หรือว่าจะต้องมีวงเงินที่กําหนดไว้ว่าเท่าไร ผมซื้อทอง ๑ สลึง ต้องแสดงตนตามบทบัญญัติของกฎหมายฉบับนี้หรือไม่ ก็ต้องฝากเปึนประเด็น นั่นเรื่อง ผลกระทบของผู้ประกอบการแล้วก็พี่น้องประชาชน

เรื่องที่ ๓ ที่เปึนข้อสังเกตที่ฝากท่านประธานไปยังท่านรัฐมนตรีและ คณะกรรมาธิการ เรื่องของอาชีพอื่น ๆ ที่จะแปลความได้ว่าจะเข้าข่ายที่จะต้องรายงาน ธุรกรรม ผมยกตัวอย่างครับท่านประธาน อาชีพเกี่ยวกับการ ผมใช้คําว่า การซื้อขายสลาก กินแบ่งรัฐบาลหรือสลากอะไรก็แล้วแต่ที่มีรางวัล จะเปึนช่องทางในการฟอกเงินได้หรือไม่ ผม ตาสี มีเงินอยู่ ๑๐๐ บาท ผมไปซื้อลอตเตอรี่ (Lottery) มา ถูกรางวัลท่านประธาน แต่มีผู้ที่จะต้องการใช้เงินที่ไม่บริสุทธิ์ของเขามาฟอกให้บริสุทธิ์ ผมได้รางวัล ๓ ล้านบาท เขาให้ผม ๔ ล้านบาท ผมขายทันที ผมขายทันที และจะทราบได้อย่างไรว่าคนเหล่านั้น เขาต้องการดึงเงินของเขามาฟอกให้บริสุทธิ์โดยผ่านกระบวนการอย่างนี้ พระเครื่อง การเช่าบูชาพระเครื่อง ผมไม่แน่ใจว่าท่านเขียนไว้ใน (๕) การค้าของเก่าหรือการค้าขาย ว่าด้วยอัญมณี เครื่องประดับตรงนี้จะเข้าข่ายหรือไม่ มูลค่าหลายสิบล้านบาทนะครับ ท่านประธาน วงการพระเครื่องหรือการเช่าซื้อต่าง ๆ สิ่งเหล่านี้เองก็ฝากเปึนประเด็นเปึน ข้อสังเกต ข้อที่ ๓

ท่านประธานที่เคารพครับ ผมมีข้อสังเกตอีกเรื่องหนึ่งเกี่ยวกับ ร่างพระราชบัญญัติที่เพื่อนสมาชิก ขออนุญาตเอ่ยนามท่าน ท่าน ส.ส. จุมพฏ บุญใหญ่ ได้นําเสนอเข้าสู่สภาแห่งนี้แล้วก็สภามีมติให้พิจารณาร่วมกัน ผมกราบเรียนฝาก ท่านประธานไปยังท่านคณะกรรมาธิการ ด้วยร่างพระราชบัญญัติ ๒ ร่างตรงนี้เอง ในเรื่อง ของหลักการ ถ้าสภาแห่งนี้รับหลักการไป ผมไม่แน่ใจว่าท่านประธานจะให้ลงมติอย่างไร แต่ถ้ารับหลักการไปโดยที่พิจารณารวมบอกรับหลักการทั้งหมด นั่นหมายความว่าหลักการ ๓ เรื่องของร่างฯ ของ ครม. แล้วก็หลักการอีก ๓ เรื่องใหญ่ของท่านจุมพฏ จะต้องเปึน ร่างที่เรารับหลักการไป ก็ฝากว่าจะทําอย่างไร ในชั้นนี้ก็คือว่าจะลงมติอย่างไร ชั้นที่ ๒ พอ รับไปแล้วจะมีการผสมผสานกันอย่างไร เพราะว่าร่างของท่านจุมพฏ ต้องกราบเรียนด้วย ความเคารพว่าเปึนการเพิ่มมูลฐานความผิดขึ้นมาอีก ๗ – ๘ เรื่อง ซึ่งเพื่อนสมาชิกหลาย ท่านได้อภิปรายตั้งข้อสังเกตว่าอาจจะไปรบกวนในการประกอบอาชีพของเขา ซึ่งอาจจะขัดกับบทบัญญัติ มาตรา ๔๓ อันนี้ผมเห็นด้วย ถ้าเรื่องนี้ขัดบทบัญญัติ มาตรา ๔๓ ตามรัฐธรรมนูญ ผมเห็นด้วยเลย ก็ต้องระวังในเรื่องนี้ ฝากท่านประธานไปยัง ท่านกรรมาธิการที่จะพิจารณาว่าจะปรับปรุง จะผสมผสานกันอย่างไร แต่ชั้นนี้ ถ้าท่านประธานแยกรับหรือแยกลงมติ ผมคิดว่าเพื่อนสมาชิกเราคงคิดลําบากว่าจะเอา อย่างไร ผมเองก็คิดลําบากมาก ต้องขออภัยท่านจุมพฏด้วยนะครับที่ต้องพูดอย่างนี้ เพราะว่า ๒ ร่างนี้มันเปึนคนละเรื่องกันเลย หลักอันนี้มูลฐานความผิด แต่อันนี้เปึนอาชีพ ที่ต้องรายงานธุรกรรมนั้นเอง ท่านประธานที่เคารพ ผมมีข้อสังเกตอีกเรื่องหนึ่ง ในการที่จะ ใช้กฎหมายฉบับนี้ให้เปึนประโยชน์ มีเพื่อนสมาชิกหลายท่านได้อภิปรายเรื่องของ ข้อผูกพันด้วยเหตุที่เราเปึนสมาชิกภาคีระหว่างประเทศ เรื่องนี้ท่านรัฐมนตรีเองอาจจะ ต้องหาสิ่งที่เปึนเอกสารอ้างอิง เสนอต่อคณะกรรมาธิการเพื่อพิจารณา เพราะผมเกรงว่า จะมีปัญหาเรื่องรัฐธรรมนูญ ยกเว้น เว้นแต่เรื่องนี้ทํามาก่อนแล้วที่เปึนภาคี เปึนอนุสัญญา ต่าง ๆ ที่เพื่อนสมาชิกตั้งข้อสังเกตไว้

เรื่องสุดท้าย ท่านประธานครับ เรื่องสุดท้าย ผมเองฝากท่านประธานไปยัง ฯพณฯ รัฐมนตรี ถึงแม้เราจะมีกฎหมายฟอกเงินอย่างนี้ขึ้นมา ฟอกเงินที่ไม่ดีกลายเปึน เงินดี ผมไม่บอกว่าเปึนเงินชั่ว เงินเลว ผมใช้คําว่า เงินไม่ดี ให้มาเปึนเงินดีแล้วเอาไปใช้ได้ อาจจะใช้ไปทางที่ดีก็ได้ เช่น ผมเอาเงินที่ไม่ดี เปึนคนใจบุญสุนทาน ผมไปเดินสายทั่วประเทศครับ บริจาควัดละ ๑ ล้านบาท ได้บุญได้กุศลพี่น้องประชาชนรักครับ ใช้เงินที่ไม่ดีฟอกเสร็จแล้วให้เปึนเงินดี แต่มันมีหลายประเด็นที่ฟอกเงินแล้วเอาเงินไปใช้ในทางที่ไม่ดี เช่น การก่อการร้าย เรื่องของการพนัน เรื่องของการซื้อสิทธิขายเสียง การให้ภาคการพนันมาเปลี่ยนแปลง การทําให้ภาคประชาชนเข้มแข็งโดยไร้เหตุผลอะไรต่าง ๆ พวกนี้เปึนสิ่งที่ผมเองต้องฝาก ท่านประธานว่า ทําอย่างไรครับที่เราจะมีมาตรการติดตามเรื่องพวกนั้น และที่สําคัญและ เงินที่ไม่ได้ฟอกที่มันไปใช้ต่าง ๆ ถึงแม้จะมีกฎหมายอื่นแต่ไม่สามารถที่จะติดตาม ไม่สามารถที่จะตรวจสอบได้มันก็ยังเปึนเงินมืดอยู่ตลอดเวลา จะมีมาตรการ มีวิธีการ อย่างไรที่จะเอาขึ้นมาให้ดูได้ ก็ฝากท่านประธานไปยังท่านรัฐมนตรี แล้วก็ ท่านกรรมาธิการที่จะพิจารณาต่อ ในประเด็นนี้ผมฝากข้อสังเกตไว้ กราบขอบคุณครับ