สมศักดิ์ ขอบคุณณัฐวุฒิ-ชี้แจงกรณีชายแดนใต้ ญาติได้รับเงินค่าทำศพแล้ว

กราบเรียน ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎร ท่านสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพทุกท่านครับ ก่อนอื่น ต้องขอขอบพระคุณท่านณัฐวุฒิ บัวประทุม ท่านสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ที่ได้กรุณา ให้ความสำคัญ ให้ความสนใจ แล้วก็มีข้อเสนอแนะดี ๆ ต่อการพัฒนาการปฏิบัติงานของ ผู้ตรวจการแผ่นดินและสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดินในการดูแลแก้ไขความเดือดร้อน ความไม่เป็นธรรมของพี่น้องประชาชนมาอย่างต่อเนื่องทุกปี เช่นเดียวกันปีนี้ ก็ได้รับความกรุณาจากท่านใน ๓ ประเด็นขออนุญาต กราบเรียนดังนี้ครับ

ในประเด็นแรก ท่านอยากทราบประโยชน์ของการทำหน้าที่เกี่ยวกับ ความสัมพันธ์กับต่างประเทศในบทบาทของผู้ตรวจการแผ่นดินว่าจะมีประโยชน์มากน้อย เพียงใด ขออนุญาตกราบเรียนดังนี้ครับ องค์กรผู้ตรวจการแผ่นดินเป็นองค์กรสากล ขณะนี้ มีประเทศต่าง ๆ มีการจัดตั้งผู้ตรวจการแผ่นดินประมาณ ๑๐๐ กว่าประเทศ มีการตั้ง เป็นสถาบันผู้ตรวจการแผ่นดินระหว่างประเทศ มีสมาชิก ๑๐๐ กว่าประเทศ ๒๐๐ กว่า องค์กร ในการบริหารจัดการขององค์กรสถาบันผู้ตรวจการแผ่นดินระหว่างประเทศ จะแบ่งเป็นภูมิภาค ๙ ภูมิภาคด้วยกัน ก็เป็นที่น่ายินดีว่าผู้ตรวจการแผ่นดินไทย ประธาน ผู้ตรวจการแผ่นดินของราชอาณาจักรไทยได้รับความไว้วางใจจากเพื่อนสมาชิก Ombudsman ในทวีปเอเชีย ๒๐ กว่าประเทศที่เป็นสมาชิกของ IOI ได้เลือกประธานผู้ตรวจการแผ่นดินไทย ให้เป็นประธานภูมิภาคเอเชียของสถาบันผู้ตรวจการแผ่นดินระหว่างประเทศ ๒ สมัย ติดต่อกัน ตำแหน่งประธานภูมิภาคเอเชียมาด้วยการเลือกตั้ง การลงคะแนนเลือกของสมาชิก ตรงนี้ก็น่าจะสะท้อนถึงการยอมรับในผลงาน ในบทบาทของผู้ตรวจการแผ่นดิน ในเวทีผู้ตรวจการแผ่นดินระหว่างประเทศต่อเนื่องกันมาหลายปี หลายรุ่น หลายคณะ ของผู้ตรวจการแผ่นดินจนมีผลงานเป็นที่ยอมรับ

คราวนี้ประโยชน์ที่จะได้รับจากการเป็นสมาชิกแล้วก็ไปทำกิจกรรมร่วมกับ ผู้ตรวจการแผ่นดินต่างประเทศ ประการแรก แน่นอนก็จะเป็นโอกาสที่ผู้ตรวจการแผ่นดินไทย จะได้ไปนำเสนอผลงานการปฏิบัติหน้าที่ที่มันเป็นประโยชน์ต่อพี่น้องประชาชนให้กับ ผู้ตรวจการแผ่นดินต่างประเทศได้รับทราบ ที่สำคัญในการไปทำกิจกรรมระหว่างประเทศ ทั้งในการประชุมสถาบันผู้ตรวจการแผ่นดินระหว่างประเทศก็ดีหรือการไปประชุม ในลักษณะของทวิภาคีคู่ความร่วมมือที่เซ็น MOU ร่วมกัน ผู้ที่จะได้ประโยชน์อย่างมากเลย ที่ทางผู้ตรวจการแผ่นดินให้ความสำคัญก็คือการดูแลพี่น้องประชาชนชาวไทยที่ไปพำนัก ไปศึกษา ไปท่องเที่ยวหรือไปปฏิบัติงานอยู่ต่างประเทศ กรณีเราได้มีการพูดคุย ทำความร่วมมือกับผู้ตรวจการแผ่นดินประเทศต่าง ๆ ว่ากรณีที่ประชาชนคนไทยที่ไปพำนัก อาศัยอยู่เพื่อปฏิบัติภารกิจในสถานะต่าง ๆ ไปมีครอบครัว ไปทำงาน ไปเรียน ไปท่องเที่ยว แล้วประสบปัญหาได้รับความเดือดร้อนหรือไม่ได้ความเป็นธรรมจากหน่วยงานของรัฐ ของประเทศนั้น ๆ ก็ขอให้ผู้ตรวจการแผ่นดินได้ดูแล ตัวอย่างมีนักศึกษาไทยจำนวนมาก จากจังหวัดชายแดนภาคใต้ไปเรียนต่อที่ประเทศอินโดนีเซีย มีปัญหาในเรื่องการขอต่อ Visa การคิดค่าธรรมเนียม Visa ไม่ได้รับความสะดวก ก็ได้มีการประสานกับผู้ตรวจการแผ่นดิน ของอินโดนีเซียช่วยประสานหน่วยเขาก็อำนวยความสะดวกแก้ปัญหาให้ เมื่อปีที่ผ่านมา มีคนไทยที่ไปทำงานที่อินโดนีเซียเช่นเดียวกันแล้วไปทำผิดกฎหมายเขา ถูกพิพากษาจำคุก อยู่ในเรือนจำ แต่ในการเจ็บป่วยต้องออกจากนอกเรือนจำไปโรงพยาบาล แต่ก็ในเรือนจำ ที่เขาสังกัดไม่อำนวยความสะดวกคือกรณีจะออกไปก็บอกว่าต้องให้สถานทูตรับรอง ว่าเหมาะสมแล้วก็จะกลับมาซึ่งมันไม่สะดวกกับสถานทูต เราก็ได้ประสานกับผู้ตรวจการแผ่นดินอินโดนีเซีย เขาก็ไปคุยกับราชทัณฑ์ทางโน้น เขาก็แก้ ระเบียบให้หรือเมื่อ ๒ ปีที่แล้ว มีพุทธศาสนิกชนไทย สร้างพระพุทธรูปองค์ใหญ่เพื่อจะไป ประดิษฐานที่วัดไทยในเมืองเมดานและประสบปัญหาเรื่องการนำเข้าพระพุทธรูป ในเรื่องการคิดค่าธรรมเนียม ค่าภาษี เราก็ได้ประสานผ่านทางผู้ตรวจการแผ่นดินอินโดนีเซีย ก็ได้รับการแก้ไขปัญหาไป เพราะฉะนั้นการไปร่วมทำกิจกรรมในเวทีผู้ตรวจการแผ่นดิน ระหว่างประเทศ นอกเหนือจากจะได้ประโยชน์ในส่วนของเจ้าหน้าที่มีการแลกเปลี่ยน ทางด้านวิชาการ การศึกษาอบรม การดูงาน การแลกเปลี่ยนแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศ Best Practice เป็นต้น แล้วที่สำคัญเราได้ขยายไปว่าทำความร่วมมือว่าให้ดูแลประชาชน ของแต่ละประเทศที่อยู่ในประเทศนั้นกรณีได้รับความเดือดร้อนหรือไม่ได้รับความเป็นธรรม นี่ก็คือประโยชน์ของงานในเวทีผู้ตรวจการแผ่นดินระหว่างประเทศที่จะขออนุญาต กราบเรียนนะครับ

ประการที่ ๒ เรื่องการช่วยเหลือเยียวยา รวมถึงค่าทำศพ กรณีเสียชีวิต จากเหตุการณ์ความไม่สงบจังหวัดชายแดนภาคใต้ เรื่องนี้จริง ๆ แล้วหน่วยงานก็ไม่ได้ละเลย แต่ด้วยระเบียบราชการเกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงานจะมีความล่าช้าติดขัด ตรงนี้ผู้ตรวจการ แผ่นดินก็ได้ไปเป็นคนกลางร่วมกับ ศอ.บต. ครับ ศอ.บต. ทราบปัญหาก็เข้ามาแก้ไข ขณะนี้ญาติของผู้ได้รับผลกระทบทุกราย ได้รับเงินค่าตอบแทนไปเรียบร้อยหมด ท่านหมดห่วงได้นะครับ

สำหรับข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ซึ่งในทางปฏิบัติทางสำนักงาน ผู้ตรวจการแผ่นดินก็ได้ถือปฏิบัติอยู่ ในการแก้ไขความเดือดร้อนของผู้ตรวจการแผ่นดิน ของพี่น้องประชาชนเราจะทำใน ๒ ลักษณะเป็นเรื่องร้องเรียนรายกรณี เป็นความเดือดร้อน รายบุคคล เมื่อมีการร้องเรียนเข้ามา มีการแสวงหาข้อเท็จจริง แล้วก็มีข้อเสนอแนะ ส่วนใหญ่นอกเหนือจากข้อเสนอแนะไปยังผู้ที่ถูกร้องเรียนหรือจังหวัดนั้น ๆ แล้ว ถ้าเป็นกรณี ที่มันมีปัญหาคล้าย ๆ กันหลายจังหวัด เราจะมีการแจ้งแนวปฏิบัติที่แนะนำให้จังหวัด ที่ถูกร้องเรียนไปยังจังหวัดต่าง ๆ เพื่อเป็นข้อพึงระวังในการปฏิบัติไม่ให้ถูกร้องเรียน ในโอกาสต่อไปด้วย นอกจากนั้นการร้องเรียนรายกรณีเป็นการแก้ไขในเชิงตั้งรับ ผู้ตรวจการ แผ่นดินทำอีกลักษณะหนึ่งในการแก้ไขปัญหาในเชิงรุกก็คือการศึกษาเรื่องร้องเรียน เชิงระบบ กรณีเรื่องร้องเรียนที่มีปัญหาซ้ำ ๆ กันในหลาย ๆ พื้นที่และเกิดบ่อย ๆ เรื่องสิ่งแวดล้อม เรื่องความเดือดร้อนรำคาญจากสถานบริการหรือสถานประกอบการ คล้ายสถานบริการดังนี้เป็นต้น จะมีแทบจะทุกจังหวัด หรือการเลี้ยงสุกรหรืออะไรอย่างนี้ เราก็จะมีการศึกษาเชิงระบบ แล้วก็มีข้อแนะนำ โดยการศึกษาเชิงระบบเราไม่ได้ศึกษาลำพัง ของสำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน เราเชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เชิญผู้ที่ได้รับผลกระทบ เชิญตัวแทนผู้ประกอบกิจการที่ก่อให้เกิดความเดือดร้อนรำคาญมาร่วมกัน มาสรุป มาวิเคราะห์ แล้วก็เป็นกรอบ เป็นแนวทางปฏิบัติ ตรงนี้การศึกษาเชิงระบบก็จะช่วย ลดปัญหารายกรณีไม่ให้เกิดขึ้น เพราะว่ามันมีมาตรการที่จะให้หน่วยงานของรัฐที่เกี่ยวข้อง เขาได้ทราบได้ปฏิบัติให้ถูกต้อง แล้วก็ลดความขัดแย้งแต่เนิ่น ๆ ตรงนี้ก็สอดคล้องกับข้อเสนอ ของท่านณัฐวุฒิ ก็ด้วยความขอบพระคุณครับ ก็จะรับไป เอาความห่วงใยของท่านไปเน้นย้ำ เจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานให้ทราบอีกทีว่าท่านผู้แทนราษฎรก็มีความเป็นห่วง แล้วก็มี ข้อเสนอแนะเชิงสร้างสรรค์ ในการที่จะลดปัญหารายกรณีด้วยมีข้อเสนอแนะ ตัดตอนปัญหา ไม่ให้เกิดตั้งแต่ต้น ก็ขออนุญาตกราบขอบพระคุณอีกครั้ง แล้วก็ขออนุญาตกราบเรียนชี้แจง ขอบพระคุณครับ