มานพ คีรีภูวดล อภิปรายเรื่องอุตสาหกรรมท่องเที่ยวเชิงชาติพันธุ์และชนเผ่าพื้นเมือง โดยเน้นย้ำความสำคัญของการกระจายอำนาจและการออกแบบกลไกในระดับพื้นที่ เพื่อแก้ปัญหาโครงสร้างและอุปสรรคในการพัฒนา รวมถึงเสนอให้เชื่อมโยงยุทธศาสตร์การท่องเที่ยวกับระบบนิเวศ วัฒนธรรม และอาหารอย่างครบวงจร
กราบเรียนท่านประธานสภา ที่เคารพ กระผม มานพ คีรีภูวดล สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคประชาชน สัดส่วนชาติพันธุ์ และชนเผ่าพื้นเมือง ท่านประธานครับ รายได้ของประเทศที่เราเรียกว่าเรื่องจีดีพีนะครับ อุตสาหกรรมท่องเที่ยวเป็นหนึ่งในนั้นที่มีความสำคัญ และที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับผมที่จะ อภิปรายในวันนี้ อุตสาหกรรมท่องเที่ยวในพื้นที่ของพี่น้องชาติพันธุ์และชนเผ่าพื้นเมืองเป็น ส่วนเล็ก ๆ และมีความสำคัญมากครับท่านประธาน ซึ่งเป็นส่วนสำคัญที่อยู่ในกระบวนการ ของอุตสาหกรรมท่องเที่ยวครับ ท่านประธานทราบไหมครับ เวลาผมนั่งเครื่องบินมาจาก เชียงใหม่มันก็จะมีรูปของพี่น้องชาติพันธุ์ว่าต้องไปดื่มกาแฟที่นั่น ต้องไปเจอพี่น้องวัฒนธรรม ที่นั่น ผมไปที่รถไฟใต้ดินผมก็เจอรูปภาพของพี่น้องชาติพันธุ์ พี่น้องชาติพันธุ์มีความสำคัญ มากในแง่ของการประชาสัมพันธ์เรื่องของการท่องเที่ยว แต่ขณะเดียวกันเรื่องสิทธิอื่น ๆ ก็จะ มีปัญหา เดี๋ยวผมจะลงรายละเอียดครับท่านประธาน ผมเห็นด้วยกับกรรมาธิการทุกประการ โดยเฉพาะเรื่องของการกระจายอำนาจ ผมจะไม่พูดซ้ำกับเพื่อนสมาชิกท่านอื่นนะครับ ผมคิด ว่าปัญหาทั้งหมดที่กรรมาธิการได้ศึกษาคือมันเป็นปัญหาเชิงโครงสร้าง มันเป็นปัญหา เชิงกลไกครับ ผมถามว่าการท่องเที่ยวจะมีใครไปท่องเที่ยวที่กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา บ้างครับ ไม่มีครับ การท่องเที่ยวอยู่ในพื้นที่หมดเลยครับ จะอยู่ในบก จะอยู่ในน้ำ จะอยู่ ในทะเล ท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ท่องเที่ยวเชิงนิเวศ มันไม่ได้อยู่ที่กระทรวงครับ กระทรวง มีอยู่นี่ก็ดีอยู่แล้วครับ แต่หน้าที่ของกระทรวงคือจะต้องออกแบบนโยบาย ยุทธศาสตร์ แผนงาน และสนับสนุนคนที่เกี่ยวข้องกับการท่องเที่ยวทั้งระบบ ไม่ว่าจะเป็นผู้ประกอบการ ขนาดใหญ่ ขนาดเล็ก ไม่ว่าจะเป็นด้านอาหาร ไม่ว่าจะเป็นที่พัก ทุกมิติของการท่องเที่ยวเป็นเรื่อง ฝ่ายแผนและนโยบายและยุทธศาสตร์ แต่ที่สมาชิกหลายท่านบอกว่าไม่มีพื้นที่ตัวเองมันก็ Sure อยู่แล้วครับ ทุกพื้นที่มันก็เป็นพื้นที่ของจังหวัด ทุกพื้นที่มันก็เป็นพื้นที่ของท้องถิ่น เพราะฉะนั้นก็คือสำคัญที่สุด หัวใจที่ผมให้ความสำคัญเรื่องนี้คือการกระจายอำนาจครับ ท่านประธาน หากว่าไม่มีการกระจายอำนาจในตรงนี้ ผมคิดว่าสิ่งที่เป็นความใฝ่ฝันของพวกเรา ทั้งในรายงานฉบับนี้และความใฝ่ฝันของพี่น้องที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการท่องเที่ยวทั้งหมด เราก็จะเอามาทะเลาะกันเหมือนเดิม อันนี้เป็นเรื่องสำคัญที่สุดท่านประธาน ผมยกตัวอย่าง กรณีการท่องเที่ยวที่มันเกี่ยวข้องเรื่องกระจายอำนาจ ท่านประธานทราบไหมว่าตอนนี้ ผมยกตัวอย่างที่แม่ฮ่องสอน ตำบลแม่สามแลบ นักท่องเที่ยวขับรถเบนซ์ รถอัลพาร์ดขึ้นไปดู ทะเลหมอก ๒ แผ่นดินที่กลอเซโล ปัญหาคือโครงสร้างพื้นฐานครับ เกิดอุบัติเหตุครับ แต่ทำไม่ได้เพราะว่าอยู่ในเขตป่าอนุรักษ์ ททท. ก็ทำอะไรไม่ได้ ปัญหาเรื่องโครงสร้างพื้นฐาน เหล่านี้ผมคิดว่าอำนาจต่าง ๆ ของท้องถิ่นที่เราบอกว่าท้องถิ่นทำไมต้องกระจาย เวลาดูเรื่อง การกระจายอำนาจผมอยากจะฝากกรรมาธิการ ผมคิดว่าเมื่อสักครู่เกี่ยวข้อง ๓๐ หน่วยงาน นะครับ เพราะฉะนั้นเวลากระจายอำนาจการตั้งคณะกรรมการหรือว่าการออกแบบกลไก ในระดับพื้นที่ที่เราเรียกว่าคณะกรรมการมีส่วนร่วมในการออกแบบวางแผนในเชิงพื้นที่ พื้นที่นี้จากการท่องเที่ยวกี่มิติ มิตินิเวศ มิติวัฒนธรรม หรือมิติอื่น ๆ การกำกับดูแลว่าจะมี ที่พักแบบไหนให้สอดคล้องกับระบบนิเวศ สอดคล้องกับระบบวัฒนธรรมใช่ไหมครับ แต่ทุกวันนี้ที่มันเดินไม่ได้ ท่านประธานทราบไหมครับ เวลาจะทำเรื่องนี้แม้แต่โฮมสเตย์นะครับ ต้องขออนุญาตหน่วยงานนั้น หน่วยงานนี้ ผมคิดว่าขออนุญาต ๔ ปีก็ยังไม่ได้ทำเลย อันนี้ คือปัญหาของพวกเรา แต่ขณะเดียวกันบอกว่าประเทศไทยเป็นประเทศที่อุตสาหกรรม ท่องเที่ยวนำรายได้เข้าประเทศ แต่ระเบียบต่าง ๆ นี้มีปัญหามีอุปสรรคเพียบเลยครับ ท่านประธาน เพราะฉะนั้นประเด็นเรื่องการกระจายอำนาจครับ ผมคิดว่าพี่น้องชาติพันธุ์ของผม เป็นส่วนสำคัญ ตั้งแต่เชียงรายไปถึงประจวบคีรีขันธ์นะครับ ทุกพื้นที่ที่มีการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ และวัฒนธรรมพี่น้องประชาชนจะกลับมารักษาดูแลทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ทุกพื้นที่ที่มีการท่องเที่ยวนะครับ การปลูกพืชเชิงเดี่ยวโดยเฉพาะข้าวโพดจะน้อยลง การใช้ สารเคมีจะน้อยลง เพราะฉะนั้นคือเวลามองยุทธศาสตร์เรื่องนี้อยากจะฝากกรรมาธิการมอง ให้แบบครบกระบวนแล้วเสนอเป็นยุทธศาสตร์ เรื่องอาหารเป็นเรื่องสำคัญครับ เราคุยโม้กัน เยอะเลย ผมไม่แน่ใจว่ารัฐบาลชุดไหนนะครับว่าเราจะเป็นครัวของโลก ซึ่งข้อเท็จจริงแล้วเรามี ทรัพยากรมากมาย ทั้งอาหาร ทั้งเรื่องความหลากหลายทางชีวภาพ เรื่องยา เรื่องเยอะแยะ มากมาย เพียงแต่ว่าการเชื่อมโยงทั้งหมด ผมคิดว่าในข้อเสนอหัวใจสำคัญก็คือว่าทำให้มันมี การกระจายอำนาจว่าด้วยเรื่องการบริหารจากการท่องเที่ยวในอุตสาหกรรมท่องเที่ยวเป็น จริงได้อย่างไร ท่านประธานครับ ผมขอเวลาอีกเล็กน้อยครับ เนื่องจากว่าประเด็นไม่ซ้ำ กับใคร ประเด็นพี่น้องชาติพันธุ์มีปัญหาอีกประเด็นหนึ่งครับท่านประธานครับ โดยเฉพาะ เรื่องที่ดินนะครับ เราบอกว่าเราจะสนับสนุนวิสาหกิจทำเรื่องของบ้านพักโฮมสเตย์ ทำนั่นทำนี่ ทำไม่ได้ครับท่านประธาน เพราะว่าที่ดินของพี่น้องทั้งหมดไม่ชอบด้วยกฎหมาย ทั้ง ๆ ที่เขา อยู่ก่อนกฎหมายประกาศ เพราะฉะนั้นคือเวลาพูดถึงเรื่องนี้ การสร้างความเป็นธรรมให้กับผู้คน เราจะไม่ทิ้งใครข้างหลังอะไรประมาณนี้นะครับ แต่เราไปดูโครงสร้างกฎหมายสิครับ ผมยกตัวอย่างไม่ว่าจะเป็นที่เชียงดาว ที่ม่อนแจ่มนะครับ พี่น้องทำโฮมสเตย์ปีหนึ่งเขาจะมี รายได้ ๓ เดือน เขาเอารายได้ทั้งหมดเลี้ยงชีพและเขามีส่วนร่วมในการดูแลป่า ดูแลไฟป่า ไม่ให้เกิดไฟป่าในพื้นที่ แต่ขณะเดียวกันกฎหมายที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ไปขัดแย้ง ไปขัดขวางไม่ให้ เขาทำอาชีพนี้ สุดท้ายเขาต้องทำอะไรครับ ก็กลับไปปลูกข้าวโพดเหมือนเดิม ปลูกพืชเศรษฐกิจ ที่ใช้สารเคมีเหมือนเดิม เห็นไหมครับ ท่านประธานครับ เวลากระจายอำนาจเรื่องนี้ท่านประธาน ผมอยากจะฝากกรรมาธิการอย่างนี้นะครับว่าเวลาเราพูดถึงเรื่องของกระจายอำนาจนะครับ มันไม่ใช่เฉพาะเรื่องของ พ.ร.บ. ที่เกี่ยวข้องกับเรื่องโรงแรม เรื่องท่องเที่ยวอะไรเท่านั้นนะครับ ท่านประธาน มิติของการท่องเที่ยวที่กำลังพูดเราพูดเรื่องอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวทุกมิติ ทุกระดับ เพราะฉะนั้นผมอยากจะฝากการบ้านกรรมาธิการนะครับ เล่มนี้ผมถือว่าเป็น ภาค ๑ นะครับ เป็นภาคแรกนะครับ อันนี้ก็หมายความว่าเป็นการ Title ก่อน สิ่งที่ผมอยากจะฝาก ท่านจะต้องไปดูกฎหมาย ข้อระเบียบ กฎกระทรวง ข้อสั่งการ ทุก ๆ ร่าง ทุก ๆ กฎหมาย ที่เกี่ยวข้องกับจินตนาการที่เราจะบอกว่าถ้าเราจะปลดล็อกให้การท่องเที่ยวมันมีชีวิต และมีรายได้จริง ๆ กระจายอำนาจ เราจะต้องไปปลดล็อกกฎหมายที่เกี่ยวข้องทั้งหมด อย่างไร ท่านนึกภาพนะครับ มันจะมีเกี่ยวข้องกับกฎหมายเยอะนะครับ เพราะฉะนั้น ผมอยากจะให้ท่านประธานคณะกรรมาธิการได้ตั้งคณะอนุกรรมาธิการอีกคณะอนุกรรมาธิการหนึ่ง ศึกษาเรื่องกฎหมายว่าด้วยการแก้ไขกฎหมายที่เป็นอุปสรรคในการท่องเที่ยวทั้งหมดนะครับ ผมยกตัวอย่าง เรื่องนี้มันเป็นจริงนะครับ ท่าน สส. ภูเก็ตอยู่ใกล้ ๆ ผม สส. แซมนะครับ ถ้าปล่อยให้ภูเก็ตบริหารจัดการตัวเองนะครับ เราจะไม่มีปัญหาเรื่องน้ำประปานะครับ ตอนนี้ มีปัญหาเรื่องน้ำประปา ถ้าปล่อยให้ภูเก็ตได้จัดการตัวเองครับ เราจะไม่มีปัญหาเรื่องรถติดนะครับ เพราะว่าพื้นที่คิดเรื่องการขนส่งได้ ถ้าปล่อยให้ภูเก็ตได้บริหารจัดการตัวเองนะครับ เรื่องขยะ จะไม่มี ลองนึกภาพนะครับ เพราะฉะนั้นหัวใจสำคัญวันนี้ผมเห็นด้วยทุกประการ โดยเฉพาะ เรื่องกระจายอำนาจ สิ่งสำคัญที่สุดก็คือว่าท่านประธานจะต้องไปตั้งคณะอนุกรรมาธิการนะครับ ท่านจะต้องทำกฎหมายมาให้กับสภาด้วยครับ เขียนแบบนี้นะครับ ผมไม่แน่ใจให้ ครม. คณะทำงานชุดไหนจะเป็นคนยกร่างกฎหมาย จะไปดูรายละเอียด ผมอยากให้ท่านได้ช่วย ร่างกฎหมายมาเข้าสู่สภาแล้วเสนอให้กับ ครม.เลยครับ ขอบคุณมากครับท่านประธาน