ธิษะณา ชุณหะวัณ เสนอแก้ไขกฎหมายเพื่อปลดล็อกอำนาจองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการจัดการที่ดินรกร้างและชุมชนแออัด เพื่อแก้ปัญหาสุขอนามัย ความปลอดภัย และสาธารณูปโภคพื้นฐาน
เรียนท่านประธานที่เคารพ ดิฉัน ธิษะณา ชุณหะวัณ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขตกรุงเทพมหานคร เขต ๒ หรือเขตปทุมวัน สาทร และราชเทวี พรรคประชาชน ท่านคะ กรุงเทพมหานคร เขต ๒ ในพื้นที่ของดิฉันมีประชากรที่ค่อนข้างหนาแน่นค่ะ และกรรมสิทธิ์ในที่ดินในหลายพื้นที่ มีทั้งเป็นของส่วนบุคคลมีเจ้าของแล้ว จึงทำให้เกิดการดำเนินการจัดการที่ดินหลายจุด โดยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือสำนักงานเขตค่อนข้างยากลำบากค่ะ และส่วนของพื้นที่ ชุมชนแออัดส่วนมากก็ตั้งอยู่บนพื้นที่ของภาครัฐ มักถูกปล่อยปละละเลยให้กลายเป็นพื้นที่ รกร้างเต็มไปด้วยสิ่งปฏิกูล บ่มเพาะปัญหาสุขอนามัยค่ะท่าน ดิฉันเห็นมาหลายจุดแล้ว ไม่ว่าจะเป็นที่ดินรกร้าง เช่นตัวอย่างในเขตของดิฉันค่ะ การรถไฟแห่งประเทศไทยพื้นที่ ตรงมักกะสันมีพื้นที่ที่มาพัฒนาเป็นโครงการสถานีรถไฟ Airport Rail Link มักกะสัน หรือมักกะสัน Complex และอยู่ภายใต้การดูแลของการรถไฟแห่งประเทศไทย มีพื้นที่ ทั้งหมด ๔๙๗ ไร่ โดยแบ่งเป็น ๔ ส่วนค่ะท่านประธาน มีส่วนหนึ่งที่เป็น ๑๕๐ ไร่ แปลงสุดท้ายที่ยังไม่ได้นำมาพัฒนาเป็นเมกะโปรเจกต์ ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของโรงพยาบาล บุรีฉัตรไชยากร โรงพยาบาลรถไฟ สถานีตำรวจรถไฟฟ้ามักกะสัน และ ๕ ชุมชนที่มี ผู้อยู่อาศัยรวมกว่า ๓,๐๐๐ ครัวเรือน หรือประมาณ ๑๐,๐๐๐ คน ซึ่งกำลังจะมีการเวนคืน พื้นที่โดยที่ที่ดินนั้นไม่ได้ถูกนำมาใช้ให้เป็นประโยชน์สูงสุดต่อคนส่วนมากในประเทศ แต่ให้ประโยชน์กับกลุ่มทุนผูกขาดเพียงบางบริษัทที่มากว้านซื้อที่ดินเพียงเท่านั้นค่ะ นอกจากนั้นยังไม่สามารถให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเข้าไปซ่อมแซมต่อเติมหรือทำนุบำรุง สาธารณูปโภคพื้นฐานได้อีกด้วยค่ะท่านประธาน นอกจากนั้นเรามีพื้นที่รกร้างสีเขียวของ กรุงเทพมหานครประมาณ ๔,๐๐๐ ไร่ ๗,๐๐๐ แปลง แต่ถ้าดูข้อมูลในส่วนของประชาชน ที่เคยปักหมุดกันไว้ถึงโอกาสในการเปลี่ยนพื้นที่รกร้างมาเป็นพื้นที่สีเขียวหรือนำมาใช้ ประโยชน์ส่วนรวมให้ได้มากที่สุดค่ะ และนอกจากนั้นยังมีที่ดินของภาครัฐที่มีชุมชนจัดตั้ง อย่างถูกกฎหมายในเขตของดิฉัน อย่างเช่น ชุมชนการเคหะบ่อนไก่ภายใต้รัฐวิสาหกิจ สังกัดกระทรวง พม. พัฒนาบ่อนไก่ ชุมชนหลังวัดปทุมวนาราม ชุมชนกุหลาบแดง ชุมชน นิคมมักกะสัน ชุมชนโรงเจมักกะสัน ชุมชมริมทางรถไฟมักกะสัน ชุมชนกรมทางหลวง และอื่น ๆ อีกมากมายค่ะท่านประธาน ดิฉันไม่สามารถเอ่ยชื่อได้หมด ชุมชนเหล่านี้อำนาจ ของกรุงเทพมหานครไม่สามารถเข้าไปปรับปรุงซ่อมแซมแม้กระทั่งทางออกหนีไฟเพื่อความ ปลอดภัยและสุขอนามัย และความปลอดภัยในทรัพย์สินของพี่น้องประชาชน รวมถึงชีวิต ด้วยค่ะท่านประธาน ที่ดินที่อยู่ในภาครัฐและท้องถิ่นไม่มีอำนาจขององค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่นที่จะนำงบประมาณมาปรับปรุงประสบปัญหาจากการจัดการองค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่นพ่วงกับปัญหาไล่เวนคืนพื้นที่ทั้ง ๆ ที่ชุมชนเหล่านี้อยู่มาไม่ต่ำกว่า ๑๐๐ ปี แต่ไม่มีการปรับปรุงแก้ไขโครงสร้างพื้นฐาน และต้องการความช่วยเหลือจากภาครัฐหรือ งบประมาณของกรุงเทพมหานครหรือท้องถิ่น ท่านคะ พ.ร.บ. ดังกล่าวนี้จะช่วยปลดล็อก เพิ่มศักยภาพพื้นที่หลายเขตในเขตกรุงเทพมหานครและท้องถิ่นในต่างจังหวัดให้นำมาใช้ เป็นประโยชน์สาธารณะต่อส่วนรวมได้ค่ะท่านประธาน ปัญหาเรื่องกรอบอำนาจเจ้าหน้าที่ ระดับพื้นที่ท้องถิ่นควรจะเร่งรัดให้สามารถพัฒนาปรับปรุงเพื่อประโยชน์สูงสุดต่อพี่น้อง ประชาชนในพื้นที่ เช่น สำนักงานต่าง ๆ ที่กำกับโดยรัฐ การรถไฟแห่งประเทศไทย กรมธนารักษ์ และอื่น ๆ ที่เป็นที่ดินของเอกชน วัดวาอาราม รัฐวิสาหกิจต่าง ๆ ในพื้นที่ของเขตดิฉันจากประสบการณ์ ที่ผ่านมามีชาวบ้านร้องเรียนมากมายอยู่หลายกรณีค่ะ เพื่อให้ทีมงานได้ประสานขอความ ช่วยเหลือไปยังสำนักงานเขตพื้นที่รับผิดชอบ โดยเฉพาะการขอให้มีการปรับปรุงระบบ สาธารณูปโภคสาธารณะ บางพื้นที่มีน้ำท่วมขังซึ่งเกิดจากการไม่ได้ลอกท่อจนกลายเป็น แหล่งบ่มเพาะและเจริญพันธุ์ของสัตว์มีพิษหรือพาหะนำโรคต่าง ๆ จนกลายเป็นปัญหาต่อ พี่น้องประชาชน และในชุมชนบ่อนไก่ประสบปัญหาไฟไหม้กว่า ๒๐๐ ครัวเรือน เมื่อวันที่ ๒๑ มิถุนายน ๒๕๖๕ แต่ไม่ได้รับการปรับปรุงขั้นพื้นฐานในสาธารณูปโภคหรือทางออก หนีไฟเพื่อรองรับภัยพิบัติ เช่น ทางหนีไฟ สัญญาณเตือนภัย ระบบระบายน้ำที่ยังไม่ถูกต้อง ตามกระบวนการเหมาะสมหรือการวางระบบระบายน้ำลงแหล่งน้ำต่าง ๆ ที่สร้างความเสียหาย ให้กับแหล่งน้ำเป็นแหล่งทรุดโทรม ซึ่งหน่วยงานรัฐก็ไม่มีอำนาจตามกฎหมายเท่าที่ควรค่ะ ท่านประธาน ท่านจะให้พี่น้องในชุมชนแออัดเรี่ยไรเงินเพื่อจะไปปรับปรุงเอง เขาแค่เงิน จะเลี้ยงชีพตัวเองวันต่อวันก็ไม่มีแล้วค่ะท่านประธาน ความปลอดภัยขั้นพื้นฐานในพื้นที่ เช่น ไฟฟ้าส่องสว่างมีอยู่แต่ยังไม่เพียงพอหรือไม่มีเลยก็มีเรื่องร้องเรียนบ่อยมากค่ะ ท่านประธาน แต่ถ้าอยู่ในพื้นที่ภาครัฐ กทม. ไม่มีอำนาจก็ทำอะไรไม่ได้ ยับยั้งไม่ให้เกิด อาชญากรรมได้นะคะท่านประธานในโครงสร้างพื้นฐานกรณีที่มีข้อจำกัดพื้นที่เอกชน เป็นที่ของหน่วยงานโน่น นี่ นั่น แม้แต่เป็นของรัฐเองก็ทำให้กระบวนการล่าช้าต้องเจรจา กับเจ้าของที่ดิน บางทีเจ้าของที่ดินหายสาบสูญไปแล้วก็ไม่สามารถทำอะไรได้กับที่ดิน ดังต่อไปนี้ เพราะฉะนั้นร่างดังกล่าวที่ดินที่ปล่อยรกร้างกว่า ๓ ปีขึ้นไปให้เป็นอำนาจของ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสามารถเข้าไปจัดการได้โดยเป็นไปตามระเบียบกรมการที่ดิน มาตรา ๘/๑ ซึ่งจะต้องมีกระบวนการรับฟังความคิดเห็นจากพี่น้องประชาชนผู้อยู่อาศัย ในพื้นที่โดยรอบอยู่แล้วว่าจะจัดการที่ดินเหล่านั้นให้ไปพัฒนาด้านไหนในกรุงเทพมหานคร และในต่างจังหวัด เป็นเขตปกครองพิเศษที่กฎหมายเอื้อต่อเจ้าหน้าที่รัฐยังมีแค่กฎหมาย ลำดับรอง เจ้าหน้าที่ที่ทำการพัฒนาพื้นที่อาจมีความกังวลที่จะไปขัดต่อกฎหมายที่ลำดับ สูงกว่า สร้างความลำบากต่อเจ้าหน้าที่ในพื้นที่ที่กังวลต่อการเข้าไปพัฒนาในพื้นที่นั้น ๆ และอาจจะกลายเป็นการกระทำที่ขัดต่อหลักกฎหมาย หรือกระทำไปโดยมิได้อยู่ในกรอบ ของกฎหมายก็ได้ เป็นการสร้างปัญหาที่คาราคาซังไม่มีใครกล้าไปทำอะไรค่ะท่านประธาน ไม่ได้รับการแก้ไข ไม่ได้รับการพัฒนาอย่างเหมาะสม ดิฉันมีความเห็นใจในเจ้าหน้าที่ของ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ร่าง พ.ร.บ. มีจุดเด่นสำคัญอยู่ที่ ๑. การระบุแรงจูงใจทางภาษี ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญของท้องถิ่นในการติดต่อเจ้าของที่ดิน ๒. ขณะเดียวกันช่วยให้เจ้าของ ที่ดินได้ประโยชน์อีกจากสิทธิประโยชน์ทางภาษีที่ดินเพิ่มขึ้นจากการใช้ประโยชน์ของที่ดิน นั้น ๆ ไม่ใช่ว่าร่าง พ.ร.บ. นี้แก้ไขเพิ่มเติมเป็นแนวทางแก้ปัญหาที่ดินรกร้างที่ไม่ได้ใช้ ประโยชน์ แต่เป็นทางเลือกในการบรรเทาภาระรายจ่ายภาษีของเจ้าของที่ดินอีกด้วยค่ะ เป็นการให้อำนาจกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเข้าไปปรับปรุงโดยไม่ได้ก้าวก่าย ละเมิด หรือลิดรอนกรรมสิทธิ์ของเจ้าของที่ดินแต่อย่างใด เป็นการแก้ปัญหาในพื้นที่แล้วยังช่วย จัดสรรที่ดินที่สำคัญต่อพี่น้องในเขตกรุงเทพมหานครและพื้นที่ต่างจังหวัดที่ต้องประสบปัญหา บ่อย ๆ อย่างที่ดิฉันกล่าวไปข้างต้นค่ะท่านประธาน ขอบพระคุณค่ะ