สมศักดิ์ แจงปัญหาบุคลากรแพทย์ ชูแนวทางรวมหน่วยงานจิตเวชเพิ่มประสิทธิภาพ

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๒ · ๔ กรกฎาคม ๒๕๖๗

สมศักดิ์ เทพสุทิน ชี้แจงปัญหาบุคลากรทางการแพทย์ที่ไม่เพียงพอ โดยเสนอแนวทางรวมหน่วยงานจิตเวชและยาเสพติดภายใต้กรมสุขภาพจิตเพื่อยกระดับประสิทธิภาพการดูแลรักษาและบริหารงบประมาณอย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมเสนอแผนรวมหลายด้าน เช่น การคัดกรองสุขภาพจิตผ่านเว็บไซต์วัดใจ.com การใช้สมุนไพรอาหารไทย การตั้งศูนย์ปรึกษาสุขภาพจิตในทุกจังหวัด การเชื่อมโยงข้อมูลข้ามกระทรวง การผลักดันยาฉีดออกฤทธิ์ยาวนานเข้าบัญชียาหลัก และการผลักดันร่าง พ.ร.บ. บุคลากรกระทรวงสาธารณสุขเพื่อคลายข้อจำกัดการบริหารบุคลากร พร้อมพัฒนาแผนระยะยาวเพิ่มเติมอีก 4 แผนเพื่อเสริมระบบบริการสุขภาพจิตอย่างครบวงจร

นายสมศักดิ์ เทพสุทิน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข

กราบเรียน ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ กระผม นายสมศักดิ์ เทพสุทิน รัฐมนตรีว่าการ กระทรวงสาธารณสุข ขอตอบกระทู้ถามของ นางสาวรักชนก ศรีนอก สมาชิกพรรคก้าวไกล กรุงเทพมหานคร ต้องขอขอบคุณท่านได้ตั้งกระทู้เปึนเรื่องที่ดีมาก เพราะว่าในปัจจุบันนี้ ในข้อมูลที่ท่านได้อภิปรายเมื่อสักครู่นี้ผมยอมรับว่าเปึนเรื่องจริง ที่ข้อมูลทั้งหลายบางครั้ง ตัวเลขก็ไม่ค่อยตรงกัน ผมเข้ามาทำงานในกระทรวงสาธารณสุข ผมเรียนว่าผมไม่ใช่เปึนหมอ ผมเปึนวิศวกร ผมก็ต้องดูตัวเลขเหมือนที่ท่านได้อภิปรายซักถาม ถ้าหากว่าตัวเลขไม่ตรงกัน ผมก็จะปวดหัวมากในเรื่องของการบริหารจัดการว่า เราจะเติมอะไรไปตรงไหนอย่างไร เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดของพี่น้องประชาชนและประเทศชาติ ในส่วนของการดำเนินการ ตรงนี้ต้องเรียนว่า บุคลากรทางการแพทย์ในภาพรวมไม่ใช่เฉพาะในเรื่องของจิตเวช มีไม่เพียงพอ ในกระทรวงสาธารณสุขมีบุคลากรทางการแพทย์ หมอ พยาบาล และในส่วน อื่น ๆ รวมแล้วประมาณ ๕๐๐,๐๐๐ คน เรามี อสม. อีก ๑,๐๗๐,๐๐๐ คน เปึนองค์กรที่ใหญ่ มากและมีงานที่ทับถม ถ้าหากว่าเราไม่สามารถแยกหรือบริหารจัดการให้เปึนแนวทาง ที่เกิดความชัดเจนแล้ว เราก็จะไม่สามารถสร้างความเชื่อมั่นในส่วนของการดำเนินการในการ ใช้จ่ายงบประมาณของประเทศซึ่งมีงบประมาณถึง ๓๔๐,๐๐๐ ล้าน ที่ได้ขอมานะครับ ในส่วนของการดำเนินการและคำถามของท่าน ผมต้องเรียนว่าในวันนี้ในส่วนงานที่ดู เรื่องจิตเวช คือกรมสุขภาพจิต กรมสุขภาพจิตในส่วนใหญ่ที่ผ่านมาก็จะดูผู้ป์วย ผู้ป์วยที่เปึน จิตเวชที่ไม่เกี่ยวข้องกับยาเสพติดเปึนส่วนใหญ่ ความแตกต่างของผู้ป์วยจิตเวชกับผู้ป์วย จิตเวชที่มาจากยาเสพติดมีความแตกต่างกันตรงที่ว่า ผู้ป์วยจิตเวชยาเสพติดมีโรคอื่นมาด้วย เมื่อมีโรคอื่นมาด้วย นายแพทย์หรือผู้ดูแลในส่วนตรงนี้ที่เกี่ยวกับเรื่องของจิตเวชอย่างเดียว ไม่สามารถรักษาได้ครอบคลุม ผมมีนโยบายที่ให้กระทรวงสาธารณสุขไปดำเนินการ คือการ ควบรวมในส่วนของจิตเวชธรรมดาของคนทั่วไปกับจิตเวชยาเสพติดหรือในส่วนของเหล้า แอลกอฮอล์ บุหรี่ กัญชา ยาบ้า อะไรต่าง ๆ เหล่านี้ เข้าไปรวมกันอยู่ในกรมสุขภาพจิต แล้วก็มีแนวทางถ้าเปึนไปได้ก็จะปรับเปลี่ยนในส่วนของการบริหารจัดการเปึนกรมสุขภาพจิต และยาเสพติดตรงนี้ ซึ่งต้องเรียนว่าอาคารสถานที่ของกรมสุขภาพจิตไม่ใช่เล็ก ๆ เลยนะครับ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง จำนวนเตียงในส่วนของกรมสุขภาพจิตมีตั้ง ๔,๔๖๙ เตียง และในเตียงที่ดูแลเกี่ยวกับผู้ป์วย จิตเวชทั้ง ๒ อย่างร่วมกันของสำนักงานปลัดประมาณ ๑,๖๒๕ เตียง แล้วก็ในส่วนของ โรงพยาบาลทั่วไปและกรมการแพทย์ก็มีแค่ ๑,๘๔๐ เตียง ก็จะเห็นว่าในส่วนของ กรมสุขภาพจิตมีหน้าที่ที่ดูแลในส่วนนี้อย่างชัดเจน แล้วก็เปึนหน้าที่โดยตรง ถ้าเราเพิ่ม ในส่วนของยาเสพติดเข้าไป ผมมั่นใจว่ามันจะเปึนการดูแลที่ตรง

ในส่วนของคำถามที่ท่านให้ความเห็นว่าตัวเลขไม่ตรงกันเลย ผมก็ได้รวบรวมมา ผู้ป์วยจิตเวชรวมแล้วในป้นี้ทั้งเกี่ยวกับยาเสพติดและทั่วไป รวมแล้ว ๕.๗ ล้านคน เปึนจิตเวช ที่มาจากยาเสพติด ๔๐ เปอร์เซ็นต์ นับแล้วนับอีก ควบคุมดูแลในส่วนต่าง ๆ ของการ ดำเนินการตรงนี้ และในส่วนงานจิตเวชที่เกี่ยวกับประชาชนทั่วไปที่ไม่เกี่ยวข้องกับยาเสพติด หรือผู้คนที่มีความเสี่ยง ให้คนไทยรู้จักสุขภาพจิตและดูแลสุขภาพจิตด้วยตนเองเบื้องต้น ส่งเสริมสมุนไพรอาหารไทยเปึนยา ถ้ากายดี ใจดี ก็จะผ่านพ้นไปได้ด้วยดี คัดกรองและการ ติดตามตนเองผ่านช่อง www.วัดใจ.com ซึ่งลงทะเบียนไว้จำนวนผู้คนถึง ๕ ล้านกว่าคน ในเว็บไซต์ตรงนี้ งานใหม่ที่ผมประชุมคณะกรรมการหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ผมประชุม เมื่อวานนี้ต้องเรียนว่าเราได้ตั้งสิทธิประโยชน์ใหม่สำหรับงบประมาณในป้ ๒๕๖๘ คือ ศูนย์ปรึกษาจิตเวช ศูนย์ปรึกษาสุขภาพจิตก่อนป์วย จะตั้งขึ้นเพิ่มทุกจังหวัด เปึนงบประมาณ ๗๓ ล้านบาท นี่เปึนงานใหม่ที่ขึ้นมาไว้สำหรับการพูดคุยปรึกษาหารือ เพราะจิตเวชส่วนใหญ่ จะเปึนการให้ความรู้ เปึนการพูดคุยที่ไพเราะเพราะพริ้ง เพื่อให้หลีกเลี่ยงจากความก้าวร้าว ทุกสิ่งทุกอย่าง สำหรับผู้ป์วยจิตเวชที่เกี่ยวข้องกับสิ่งเสพติด เหล้า แอลกอฮอล์ บุหรี่ กัญชา ยาบ้าต่าง ๆ เหล่านี้ ระบบข้อมูลผู้ป์วยจิตเวช รวมกับของกระทรวง พม. กระทรวงมหาดไทย พัฒนาระบบการแจ้งโดยศูนย์คัดกรองของสาธารณสุขในสายด่วน ๑๓๒๓ สายด่วน ๑๖๖๗ ผลักดันยาฉีดชนิดออกฤทธิ์ยาวนาน เนิ่น ๆ บางทีก็ออกฤทธิ์เปึนเดือน เข้าสู่ระบบบัญชียาหลัก แล้วก็ผลักดันในส่วนต่าง ๆ ตรงนี้เพิ่มเติมขึ้น สำหรับแผนการดูในระยะยาว มีการเพิ่มเติมมา ๔ แผน

๑. คือแผนบุคลากรสุขภาพจิต คือร่าง พ.ร.บ. ปลดล็อกให้กระทรวง สาธารณสุขสามารถผลิตบุคลากรที่จำเปึน คือผมให้นโยบายไปกับกระทรวงสาธารณสุข กระทรวงสาธารณสุขอยู่ในกฎของ ก.พ. มีความจำกัดในตำแหน่งหน้าที่การงาน และมีความอึดอัด ในสิ่งที่ข้าราชการจำนวนมากทั้ง ๕๐๐,๐๐๐ คน ในส่วนของบุคลากรทั้ง ๕๐๐,๐๐๐ คน ที่เจริญเติบโตขึ้นมันมีความอึดอัด ผมก็อยากให้ออกนอกระบบของ ก.พ. คือ พ.ร.บ. ข้าราชการกระทรวงสาธารณสุขออกใหม่ ลักษณะคล้าย ๆ อย่างของกระทรวงศึกษาธิการ ที่เปึนแท่ง ๆ มีจำนวนบุคลากร อย่างซี ๑๑ ของกระทรวงสาธารณสุขมี ๓ คน แต่ของ กระทรวงศึกษาธิการมี ๓ คน แต่กระทรวงสาธารณสุขอาจจะไม่จำเปึนถึงขนาดนั้น แต่ว่าทำให้เปึนการตอบแทนของการทำงานที่คุ้มค่าในการดำเนินการต่าง ๆ ในขณะนี้ กำลังร่าง กำลังทำ และเชื่อว่าคงสามารถเข้าสภาได้ในสมัยนี้ อาจจะปลาย ๆ จำนวน นักจิตวิทยา นักสังคมสงเคราะห์ดูแลคุณภาพประชาชนใน รพ.สต. ต่าง ๆ เหล่านั้นก็ต้อง ปรับเพิ่ม

๒. แผนเพิ่มบริการให้ทั่วถึงทั้งกรุงเทพมหานคร ทั่วถึงทุกพื้นที่ เพิ่มจำนวน หอผู้ป์วยจิตเวชยาเสพติดครบ เพิ่มมินิธัญญารักษ์ให้ครบทุกจังหวัด ๑๐๐ เปอร์เซ็นต์ เพิ่มสถานฟุ๋นฟูสมรรถภาพ เพิ่มชุมชนล้อมรักษ์ CBTx เพิ่มศูนย์ฟุ๋นฟูสภาพทางสังคม

๓. แผนเพิ่มการช่วยเหลือผู้ป์วยคลุ้มคลั่งรุนแรงแบบเชิงรุก เพิ่มบริการเชิงรุก ในระบบการแพทย์

๔. แผนเพิ่มการใช้เทคโนโลยีนวัตกรรมสุขภาพจิต ผมมีนโยบาย ๕ บวก ๕ เร่งรัดพัฒนาในเรื่องของการดำเนินการในส่วนต่าง ๆ เหล่านั้น

ในส่วนคำถามแรกของท่านผมก็ขอใช้เวลาเพียงเท่านี้ ขอบคุณครับ