ณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ ชี้แจงผลการดำเนินงานร่วมกับประชาชนในการวิเคราะห์งบประมาณปี 67 ผ่านกิจกรรมเปิดข้อมูลเพื่อส่งเสริมความโปร่งใสและมีส่วนร่วม พร้อมเสนอข้อสังเกตต่อกรรมาธิการวิสามัญ โดยเน้นย้ำปัญหาการกระจุกตัวของงบการศึกษาในมหาวิทยาลัยชั้นนำ และช่องว่างการจัดสรรงบเพื่อพัฒนารัฐบาลดิจิทัล รวมถึงการขาดข้อมูลที่ชัดเจนจากงบอุดหนุนของกองทุน ววน. จึงเสนอให้เปิดข้อมูลงบประมาณตามมิติพื้นที่และใช้เครื่องมือวิเคราะห์อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อร่วมผลักดันการปฏิรูประบบงบประมาณของภาครัฐอย่างรอบด้าน
ขออนุญาตท่านประธาน และเพื่อนสมาชิกครับ ผมคิดว่าจะใช้เวลาต่อจากท่านวรภพ ไม่เกิน ๑๐ นาที เดี๋ยวฝ่าย โสตทัศนูปกรณ์ ถ้าพร้อมแล้วสามารถนำสไลด์ขึ้นได้เลยนะครับ เดี๋ยววันนี้ผมจะขออนุญาต นำรายงานต่อจากท่านวรภพในภาพรวม แล้วก็ข้อสังเกตบางอย่างที่ผมคิดว่าเป็นประเด็น สำคัญที่ควรจะต้องส่งถึงกรรมาธิการวิสามัญที่กำลังพิจารณางบประมาณรายจ่ายปี ๖๗ ปีนี้อยู่นะครับ แล้วก็สุดท้ายก็จะมารับฟังความคิดเห็นจากเพื่อนสมาชิกทุกท่าน
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิด Presentation)
เพื่อนสมาชิกทุกท่านครับ ก็ขออนุญาตนำเรียนผ่านท่านประธานไปครับว่าตามที่ท่านวรภพ ได้กล่าวว่าวัตถุประสงค์ ที่สำคัญก็คือในเรื่องของการสร้างความโปร่งใส แล้วก็สร้างการมีส่วนร่วมของพ่อแม่พี่น้อง ประชาชนนะครับ ในวันอาทิตย์ที่ผ่านมาในคณะกรรมาธิการสามัญชุดนี้พวกเราเองก็ได้ จัดงานสัมมนางานหนึ่งที่ชื่อว่า งานสืบงบ ๖๗ ซึ่งเรานำผลลัพธ์ที่ได้จากการเปิดเผยข้อมูล งบประมาณในรูปแบบที่นำไปวิเคราะห์ต่อได้ง่าย ลองให้ประชาชนเข้ามาที่สภาแห่งนี้เลย มาลองให้เขามาวิเคราะห์งบประมาณกันดูว่าในฐานะประชาชนคนธรรมดาทั่วไปที่ไม่เคย เข้าใจกระบวนการหรือเรื่องงบประมาณมาก่อน แต่ถ้าเรามีการเปิดเผยข้อมูลงบประมาณ ที่ประชาชนเข้าถึงได้ง่ายเขาจะสามารถวิเคราะห์ รับรู้ รับทราบ การจัดสรรงบประมาณ ซึ่งเป็นเงินภาษีของพวกเขาทุกคนอย่างไรบ้าง ผมมีตัวอย่างเล็ก ๆ น้อย ๆ มาไม่กี่ข้อครับ เรียกว่ามาอวดให้เพื่อนสมาชิกทุกคนดูว่า อยากให้พวกเราภูมิใจไปด้วยกันว่าอันนี้คือผลงาน ของภาคประชาชนจริง ๆ นะครับ
ตัวอย่างอย่างแรก ในตัวอย่างผลงานของงานสืบงบ ๖๗ อันนี้ที่ทุกท่านเห็น เป็นรูปแผนที่ประเทศไทยคือการวิเคราะห์งบประมาณในมิติพื้นที่ ผมอยากจะเน้นย้ำ ความสำคัญนิดหนึ่งตรงนี้ครับท่านประธาน คือข้อมูลงบประมาณในปัจจุบันที่เราเห็นในเล่ม ขาวคาดแดงยังไม่มีการระบุงบประมาณทุกบาททุกสตางค์ว่าไปลงพื้นที่ที่จังหวัดไหนบ้าง ส่วนมากถ้าจะมีการระบุ จะระบุเป็นคำพรรณนาโวหารไว้อยู่ในรายละเอียดรายการ ซึ่งมี เฉพาะในส่วนของงบลงทุน ภาคประชาชนที่มาในวันนั้นเขาสามารถที่จะพูดง่าย ๆ คือพัฒนา ต่อยอดเขียน Code เล็ก ๆ น้อย ๆ ในการไปจับว่างบประมาณในส่วนของงบลงทุนสามารถ ไปลงที่จังหวัดไหนบ้าง แล้ว Plot ออกมาในแผนที่เพื่อให้เห็นการกระจุกหรือกระจายตัว ของงบประมาณ ในแผนที่ที่ทุกท่านเห็นคือในเรื่องของการกระจายตัวของงบประมาณ ด้านการศึกษาครับ อันนี้ผมก็คิดว่าเป็นมุมมองที่น่าสนใจ แล้วพวกเขาใช้เวลากันแค่ ไม่กี่ชั่วโมงในวันนั้นวันเดียวที่ทำผลงานแบบนี้ออกมาได้
ตัวอย่างอย่างที่ ๒ ที่ผมคิดว่าน่าสนใจเช่นเดียวกันก็คือในเรื่องของ ความเหลื่อมล้ำทางด้านการศึกษา ท่านประธานครับ สไลด์ด้านซ้ายมือที่เห็นเป็น Chart แท่ง ยาว ๆ นั่นก็คืองบประมาณที่ได้ในแต่ละมหาวิทยาลัย จะเห็นว่ายังมีการกระจุกตัวของ เงินอุดหนุนของงบที่ลงไปในการศึกษาระดับอุดมศึกษาที่กระจุกตัวอยู่ในมหาวิทยาลัยชั้นนำ ของประเทศอยู่ รวมถึงงบประมาณในการปฏิรูประบบราชการที่รัฐบาลแถลงไว้ว่าจะมุ่งหน้าสู่ การเป็นรัฐบาล Digital ก็จะเห็นว่ายังมีการจัดสรรงบประมาณที่ในบางด้านที่จำเป็นต่อ การพัฒนารัฐบาล Digital ยังจัดสรรไว้ไม่เพียงพอ อันนี้เป็นตัวอย่างที่ภาคประชาชน ได้วิเคราะห์มาในวันนั้นวันเดียวนะครับ
ตัวอย่างสุดท้าย อีกอันหนึ่งที่ผมคิดว่าน่าสนใจเช่นเดียวกัน อันนี้เป็นกลุ่มของ งบด้านงานวิจัยครับ หลาย ๆ คนที่มาก็ทำงานอยู่ในกระทรวงหรือว่าหน่วยงานต่าง ๆ ที่พูดง่าย ๆ คืออยู่ในด้านของงานวิจัยของภาครัฐอยู่แล้ว แล้วเขาเองก็พยายามที่จะมา เปิดเล่มงบประมาณดูครับท่านประธาน แล้วก็พบว่าในเล่มงบประมาณถ้าโจทย์ของเขาคือ อยากจะดูว่าการจัดสรรงบประมาณในปีนี้รัฐบาลกำลังจะพุ่งเป้าทิศทางในงานวิจัยของประเทศ ไปทางใด อย่างเช่น ในด้านอุตสาหกรรมอาหาร Future Food ในด้านของอุตสาหกรรม ทางด้านอวกาศต่าง ๆ นานา ปรากฏว่าไม่เห็น สาเหตุที่ไม่เห็นเพราะว่าส่วนใหญ่เป็น งบอุดหนุนลงไปกองทุน ววน. ซึ่งไม่สามารถดูในรายละเอียดได้ อันนี้ก็เป็นตัวอย่างหนึ่งที่ภาคประชาชนได้เข้ามาศึกษาใช้เวลาเพียงแค่ ๕-๖ ชั่วโมง เพียงแค่ วันเดียวนะครับ ผมแค่พยายามจะชี้ให้ทุกท่านเห็นว่าจริง ๆ เรื่องของการเปิดเผยข้อมูล งบประมาณให้มีความโปร่งใสและวิเคราะห์ต่อได้ง่าย ถ้าเราทำได้อย่างดีเพียงพอ การวิเคราะห์งบประมาณในปีถัด ๆ ไปจะมีประสิทธิภาพมากกว่านี้เยอะ เพราะขนาด ประชาชนทั่วไปที่ไม่เคยเข้าใจเรื่องงบประมาณมาก่อน เพียงแค่เราแจก File Excel ให้เขา และตั้งโจทย์ ช่วยเขาตั้งโจทย์ภายในวันเดียว ๕-๖ ชั่วโมง เขาก็สามารถวิเคราะห์งบประมาณ ออกมาในลักษณะนี้ได้ อีกส่วนหนึ่งที่ผมคิดว่าอยากจะเชิญชวนเพื่อนสมาชิกทุกคนลองเปิด เข้าไปศึกษา ก็คือในเรื่องของผลการศึกษาที่อยู่ในเล่มรายงานฉบับนี้ครับ ท่านวรภพอาจจะ ยังไม่ได้นำเสนอเพราะว่าเผื่อเวลาให้ผมเป็นคนพูดเองนะครับ ถ้าท่านเปิดไปในเล่มรายงาน ฉบับนี้จะเห็นว่ามีการเขียนแผนภาพในเรื่องของกระบวนการใช้เงินภาษีของพี่น้อง ประชาชนอยู่ จริง ๆ ที่พวกเราโฟกัสกันมาก ๆ ในสภาก็คือในกระบวนการอนุมัติ แต่อย่าลืม ว่าการใช้เงินภาษีของพี่น้องประชาชนเริ่มตั้งแต่การทบทวน การจัดทำคำขอ การอนุมัติ การเบิกจ่ายและการติดตามผล ซึ่งทุกท่านจะเห็นว่ามีขั้นตอนหลายขั้นมาก สิ่งที่พวกเรา พยายามจะผลักดันก็คือทำให้เพื่อนสมาชิกทุกคน รวมถึงประชาชนทุกคน สื่อมวลชนทุกคน และภาครัฐเองที่มีหลายร้อยหน่วยงานหลายพันหน่วยงานนะครับ เห็นกระบวนการในการใช้ เงินภาษีของพี่น้องประชาชนตรงกัน อันนี้ก็ขอบคุณทางภาคประชาสังคม EvMIS ที่เข้ามา ช่วยในการวาดแผนภาพให้เข้าใจแบบนี้ออกมาได้ง่ายขึ้น ซึ่งทุกท่านก็สามารถที่จะ Scan QR Code แล้วก็เข้าไปสู่ Zoom In Zoom Out ดูได้มันจะมีรายละเอียดใน Detail ทุก ๆ อย่าง ว่ากระบวนการใช้เงินภาษีของพี่น้องประชาชนเป็นอย่างไรนะครับ ขออนุญาตกล่าวสรุป นิดหนึ่งครับ ท่านประธานครับ ผมในฐานะประธานกรรมาธิการชุดนี้เองสิ่งที่พวกเรามี ความมุ่งมั่นตั้งใจเป็นอย่างยิ่ง ก็คือในการที่จะเรียกร้องให้มีการปฏิรูปกระบวนการใช้เงินภาษี ของพี่น้องประชาชนใหม่ ซึ่งแน่นอนที่สุดในการอภิปรายงบประมาณวาระที่ ๑ ที่ผ่านมา ผมเองได้ส่งข้อเรียกร้องไปยังฝ่ายบริหาร ในขณะเดียวกันตัวของผมเองและพวกเราเองก็ทำ การปฏิรูปตัวเองไปเช่นเดียวกันครับ สิ่งที่พวกเราได้ทำการปฏิรูปไปแล้ว ๑ อย่าง อันนี้ นำเรียนท่านประธานและเพื่อนสมาชิก ผมคิดว่าเป็นผลงานของสภาผู้แทนราษฎรเราทุกคน ก็คือในการปฏิรูปกระบวนการ การทำงานภายในกรรมาธิการศึกษาการจัดทำและติดตาม การบริหารงบประมาณใหม่ครับท่านประธาน ชื่อกรรมาธิการเองก็บอกนะครับว่า เป็นกรรมาธิการศึกษาการจัดทำและติดตามบริหารการใช้งบประมาณนะครับ สิ่งที่พวกเรา ทำที่ทุกท่านได้เห็นท่านวรภพได้นำเรียนชี้แจง ต้องขออนุญาตชื่นชมท่านวรภพครับ ขออนุญาตเอ่ยนาม เพราะว่าคนนี้ประชุมอนุกรรมาธิการ ๓ วันต่อสัปดาห์ในช่วง ๓ เดือน ที่ผ่านมาคือทำงานหนักมาก เพราะว่าพวกเราต้องการที่จะลงไปศึกษาการจัดทำงบปี ๒๕๖๗ เพื่อที่จะได้เล่มรายงานฉบับนี้ เข้าให้ทันงบประมาณปี ๒๕๖๗ ที่พวกเราเพิ่งอภิปราย วาระที่ ๑ ไปเร็ว ๆ นี้เอง อันนี้ก็เป็นความพยายามที่พวกเราพยายามที่จะทำงานไปข้างหน้า คือการติดตามงบประมาณมันเป็นการทำงานย้อนหลัง พูดง่าย ๆ คือไปดูว่าการใช้เงินภาษี ของพี่น้องประชาชนมีตรงไหนเหมาะ ไม่เหมาะ แต่ในขณะเดียวกันเราก็พยายามจะศึกษา การจัดทำคือทำไปข้างหน้าด้วยนะครับ อันนี้ก็เป็นสิ่งหนึ่งที่ผมคิดว่าไม่ได้ต้องการมานำเสนอ เพื่อต้องการจะมาชื่นชมตัวเองนะครับ แต่ว่าพยายามจะบอกเพื่อนสมาชิกทุกคนจริง ๆ ว่าเราพยายามจะวางตรงนี้ไว้เป็นหลักในปีงบประมาณถัด ๆ ไป ไม่ว่าใครจะมาเป็นประธาน กรรมาธิการชุดนี้ครับ ผมอยากจะให้สภาผู้แทนราษฎรของเรานี้เวลาพิจารณางบประมาณ อย่าไปโฟกัสแค่เรื่องของวิสามัญพิจารณางบประมาณรายจ่ายประจำปี สามัญชุดนี้เอง ก็มีความหมายในการศึกษาการจัดทำงบประมาณไปล่วงหน้าด้วยควบคู่กับฝ่ายบริหาร เพราะฉะนั้นวันนี้ก็ยินดีครับอยากจะเปิดรับฟังความคิดเห็นจากเพื่อนสมาชิกทุกคน ถ้ามี ข้อสงสัยอย่างไรก็พร้อมที่จะตอบข้อซักถามทุกประการครับ ขอบคุณท่านประธานครับ