เรียนท่านประธานสภาที่เคารพ ผม อนุสรณ์ แก้ววิเชียร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดนนทบุรี พรรคก้าวไกล วันนี้ผม ขออนุญาตอภิปรายสนับสนุนร่างพระราชบัญญัติการรับรองเพศ คำนำหน้านาม และ การคุ้มครองบุคคลผู้มีความหลากหลายทางเพศ ผมขออนุญาตเรียนท่านประธานอย่างนี้ครับ วันนี้ผมลุกขึ้นยืนจากสามัญสำนึกของความเป็นมนุษย์ของผมนะครับ และในฐานะที่ผมจบ การศึกษาด้านกฎหมายการแพทย์ จึงจำเป็นต้องอภิปรายร่างกฎหมายฉบับนี้ ผมขออนุญาต เรียนท่านประธานสภาอย่างนี้ว่าตั้งต้นของการรับรองเพศหรือคำนำหน้านามนี้เราต้องตั้ง คำถามก่อนครับว่า ในปัจจุบันนี้การมีตัวตนหรือการมีอยู่จริงของบุคคลผู้มีความหลากหลาย ทางเพศ เรายอมรับบุคคลเหล่านี้หรือไม่ว่าเขามีตัวตนและมีอยู่จริงในสังคม คำถามนี้ตอบได้ ง่าย ๆ ครับ เพราะว่าเพื่อนสมาชิกแห่งนี้ได้รับรองกฎหมายที่เรียกว่าสมรสเท่าเทียมไปแล้ว ถ้าท่านไม่ยอมรับความมีอยู่จริงของพวกเขา ท่านคงไม่ผ่านกฎหมายฉบับนั้นในวาระแรก ในทางการแพทย์เหมือนที่เพื่อนสมาชิกหลายคนอภิปรายไปแล้ว บุคคลผู้มีความหลากหลาย ทางเพศมิใช่ผู้ป่วย นิยามคำว่า เพศ ที่จะระบุไว้แต่เพียงเพศชายและเพศหญิงนั้นไม่ได้ สอดคล้องกับสถานการณ์ในปัจจุบัน ผมขออนุญาตพูดถึงชายข้ามเพศ หญิงข้ามเพศ ซึ่งเรา ก็ทราบอยู่แล้วว่าลักษณะของชายข้ามเพศและหญิงข้ามเพศเป็นอย่างไร แต่บุคคลที่เรา เรียกว่าบุคคลเพศกำกวม หลายท่านที่อภิปรายอาจจะยังไม่ทราบด้วยซ้ำว่าบุคคลเพศกำกวม คืออะไร บุคคลเพศกำกวมคือบุคคลที่เกิดขึ้นมามี ๒ เพศอยู่ในคนเดียวกันตั้งแต่กำเนิด กับอีกกรณีหนึ่งคือบุคคลที่มีความหลากหลายในอัตลักษณ์ทางเพศ บุคคลพวกนี้ไม่ประสงค์ จะนิยามตนเองว่าเป็นเพศหญิงหรือเพศชาย ไม่ประสงค์ที่จะแสดงว่าตนมีความรักกับชาย หรือหญิง และไม่ประสงค์ที่จะแสดงว่าตัวเองมีความรู้สึกทางเพศกับเพศใดเพศหนึ่ง หรือ ทั้ง ๒ เพศ อันนี้เป็นหลักฐานในทางการแพทย์ครับ WHO หรือองค์การอนามัยโลกได้รับรองไว้แล้ว ก่อนที่เพื่อนสมาชิกจะอภิปราย ผมขอถามท่านก่อนว่าท่านยอมรับความมีตัวตนและการมี อยู่จริงของบุคคลผู้มีความหลากหลายทางเพศหรือไม่ ประเด็นต่อไปคือตามรัฐธรรมนูญ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรคือผู้แทนของปวงชนชาวไทย ซึ่งรวมถึงบุคคลผู้มีความหลากหลาย ทางเพศด้วย ประเด็นต่อมาหน้าที่ของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรในฝ่ายนิติบัญญัติคือการออก กฎหมาย โดยหลักกฎหมายแล้วการออกกฎหมายจะต้องคำนึงถึงศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ซึ่งมันเป็นหลักกฎหมายธรรมชาติที่อยู่เหนือจากรัฐธรรมนูญที่เป็นลายลักษณ์อักษร ภายใต้ ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์มีอยู่อีกหลักหนึ่งที่เรียกว่า หลักความเสมอภาค หลักความเสมอภาคนี้ มิได้ประสงค์จะให้รัฐปฏิบัติต่อบุคคลแบบเดียวกันในทุกกรณี ความเสมอภาคดังกล่าว ประสงค์ที่จะปฏิบัติต่อสิ่งที่มีสาระสำคัญเหมือนกัน ไม่ให้แตกต่างกัน และจะต้องปฏิบัติ ต่อสิ่งที่มีสาระสำคัญไม่เหมือนกัน ให้เท่าเทียมกัน หรือพูดง่าย ๆ ก็คือไม่ประสงค์จะให้มี การเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรม หลักดังกล่าวที่ผมพูดมานี้ผมขออนุญาตสรุปมาเป็น คำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ ๒๑/๒๕๔๖ ประเด็นง่าย ๆ ของคำวินิจฉัยนี้ครับท่านประธาน คือกรณีที่พระราชบัญญัติชื่อบุคคล พ.ศ. ๒๕๐๒ มาตรา ๑๒ กำหนดให้หญิงที่สมรสแล้ว ต้องใช้นามสกุลของสามี กรณีนี้ศาลรัฐธรรมนูญเคยวินิจฉัยว่าเป็นบทบังคับให้หญิงที่มีสามี ต้องใช้ชื่อสกุลของสามีนั้น เป็นบทบังคับที่ลิดรอนสิทธิในการใช้ชื่อสกุลของหญิงมีสามี และทำให้ชายและหญิงมีสิทธิไม่เท่าเทียมกัน เกิดความไม่เสมอภาคทางกฎหมายด้วยเหตุ แห่งความแตกต่างในเรื่องเพศและสถานะของบุคคล อีกกรณีหนึ่งครับท่านประธาน ผมขอ ยกตัวอย่างพระราชบัญญัติคำนำหน้านามหญิง พ.ศ. ๒๕๕๑ ซึ่งให้สิทธิหญิงที่สมรสแล้ว สามารถเลือกใช้คำนำหน้านามได้ระหว่าง นาง และ นางสาว เหตุผลในการประกาศ พระราชบัญญัติคำนำหน้านามดังกล่าวคือ การใช้คำนำหน้านามของหญิงที่จดทะเบียน สมรสแล้ว และหญิงที่จดทะเบียนสมรสแล้วต่อมาได้การสมรสได้สิ้นสุดลงต้องใช้คำ นำหน้านามคำเดียวโดยมิอาจเลือกได้ตามความสมัครใจ มีลักษณะเป็นการเลือกปฏิบัติ โดยไม่เป็นธรรมต่อบุคคล เพราะเหตุแห่งความแตกต่างทางเพศ สมควรกำหนดให้หญิง มีทางเลือกในการใช้คำนำหน้านามตามความสมัครใจ ซึ่งสอดคล้องกับการเลือกใช้นามสกุล ตามกฎหมายว่าด้วยชื่อบุคคล สิ่งที่ผมนำเรียนท่านประธานนี้คือกรณีของหญิงซึ่งมีสิทธิ ที่จะเลือก คำถามผมคือสิทธิที่จะเลือกนี้เราจะนำไปใช้กับบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศ หรือไม่ เมื่อสักครู่นี้ผมฟังเพื่อนสมาชิกหลายท่านพูดถึงพระราชบัญญัติสมรสเท่าเทียม แล้วแต่ละท่านก็ให้เหตุผลนานานับประการว่าสนับสนุนและเห็นด้วยตามที่ท่านได้ผ่านร่าง กฎหมายฉบับนั้นไป แต่ผมถามว่ากฎหมายฉบับนี้เป็นกฎหมายที่ตั้งต้นตั้งแต่กำเนิด ยอมรับ บุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศตั้งแต่กำเนิด รับรองตั้งแต่เพศที่เขาติดตัวมาตั้งแต่ต้น รับรองเจตจำนงของเขาในการประสงค์จะใช้คำนำหน้านามหรือสิทธิที่จะเลือก และให้ความ คุ้มครองกับบุคคลผู้มีความหลากหลายทางเพศ ท่านประสงค์จะรับรองแต่เพียงสิทธิในการ สร้างครอบครัวผ่านกฎหมายสมรสเท่าเทียม แต่ถ้าหากท่านไม่ประสงค์จะไปให้เขามีตัวตน ในทางสังคมตั้งแต่แรกเกิด ตรงนี้ผมวิงวอนเพื่อนสมาชิกทั้งหลายท่านลองพิจารณานะครับ ท่านรับรองสิทธิในขั้นปลาย แต่ท่านไม่รับรองสิทธิในขั้นต้น ประเด็นที่ผมอภิปรายอยู่ในวันนี้ เป็นวาระที่ ๑ ในวาระขั้นรับหลักการ ยังมีวาระที่ ๒ และวาระที่ ๓ ที่ท่านจะไปแก้ไขเพิ่มเติม ในรายละเอียดต่อไปได้ ผมขอสรุปอย่างนี้ว่าบุคคลผู้มีความหลากหลายทางเพศเป็นบุคคล ที่มีตัวตนและมีอยู่จริงในสังคม ในฐานะของผู้แทนราษฎรซึ่งเป็นผู้แทนของปวงชนชาวไทย ซึ่งรวมถึงบุคคลผู้มีความหลากหลายทางเพศด้วย ผมเคารพในศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ และหลักความเสมอภาค ผมจึงเห็นด้วยกับกฎหมายฉบับนี้และวิงวอนไปยังเพื่อนสมาชิกที่ เห็นด้วยกับกฎหมายสมรสเท่าเทียมให้เห็นด้วยกับสิ่งที่ผมนำเสนอและสนับสนุนร่างกฎหมาย ฉบับนี้ ขอบคุณครับ