สุรเชษฐ์ ชี้รายงานแลนด์บริดจ์ขาดความชัดเจน ตั้งคำถามหลังกรรมาธิการลาออก

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๘ · ๑๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๗

สุรเชษฐ์ ประวีณวงศ์วุฒิ อภิปรายแสดงข้อกังวลต่อความไม่ชัดเจนของรายงานโครงการแลนด์บริดจ์ ทั้งในด้านประโยชน์ที่คาดหวัง ระยะเวลาการคืนทุน สิทธิพิเศษให้ภาคเอกชน และการขาดร่างกฎหมายรองรับ พร้อมตั้งคำถามถึงความสมเหตุสมผลและความโปร่งใสของโครงการที่ยังไม่มีข้อมูลเพียงพอประกอบการตัดสินใจ

นายสุรเชษฐ์ ประวีณวงศ์วุฒิ แบบบัญชีรายชื่อ

กราบเรียนท่านประธานสภา ที่เคารพ ผม สุรเชษฐ์ ประวีณวงศ์วุฒิ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล วันนี้ผมขอร่วมอภิปรายตัวรายงานผลการพิจารณาศึกษาญัตติ เรื่อง การศึกษาโครงการ แลนด์บริดจ์ นี่เป็นรายงานไม่ใช่ความคุ้มค่าของโครงการ ก็มีเนื้อหาสาระอยู่ทั้งหมด ๘๙ หน้า แต่ขาดความชัดเจนในหลายประเด็นที่สำคัญ ทำไมผมถึงกล่าวเช่นนั้นครับ ท่านประธาน เดี๋ยวเรามาลองไล่เลียงดูกัน ตัวอย่างที่ ๑ ในบทสรุปผู้บริหาร ย่อหน้าสุดท้ายซึ่งเป็นส่วนที่สำคัญที่สุดสำหรับเอกสาร ก็คือสรุปข้อความในย่อหน้าสุดท้าย เพื่อนกรรมาธิการเองก็เขียนไว้ว่า หากรัฐบาลสามารถ ตอบคำถามเหล่านี้ได้ชัดเจนและพิจารณาข้อสังเกตของคณะกรรมาธิการอย่างรอบคอบแล้ว อาจจะทำให้โครงการแลนด์บริดจ์มีความชัดเจนมากยิ่งขึ้น กล่าวคือเพื่อนกรรมาธิการเอง ก็บอกว่ามีหลายคำถามที่ยังไม่ได้คำตอบที่ชัดเจน ผมก็เลยไม่แปลกใจว่าทำไมรายงานฉบับนี้ ถึงยังไม่ชัดเจน แต่ที่ชัดเจนก็คือมีเพื่อนกรรมาธิการจากพรรคก้าวไกล ๕ ท่านได้ลาออกไป เพราะว่าการเร่งปิดจบด้วยความไม่ชัดเจนในคำตอบที่ได้รับในที่ประชุมแล้วจะเร่งปิดกัน ทำไมครับ อะไร ๆ ก็ไม่ชัดเจน ตัวอย่างที่ ๒ ในบทสรุปผู้บริหาร หน้า ฉ ข้อที่ ๒ กับข้อที่ ๔ มันก็ย้อนแย้งกันเองครับ ข้อที่ ๒ เขียนไว้ว่า อาจจะสามารถลดระยะเวลาและระยะทาง การขนส่งจากเดิมที่ต้องผ่านช่องแคบมะละกาทำให้ประหยัดต้นทุนการขนส่งซึ่งจะต้องมี การศึกษาเพิ่ม ส่วนในข้อที่ ๔ ก็เขียนไว้ว่า เพราะสามารถลดเวลาในการเดินทางจากเส้นทางเดิม และประหยัดค่าใช้จ่ายได้ ตกลงมันอย่างไรครับ ตกลงไปศึกษามาอย่างไรกันครับ แค่อาจจะ สามารถลดหรือว่าลดได้จริง ประเด็นนี้สำคัญนะครับ เป็นแก่นกลางของเรื่อง แก่นกลางของ ความเป็นไปได้ในโครงการ ท่านจะต้องตอบให้ได้ว่าลดระยะเวลาและค่าใช้จ่ายได้เท่าไร เพราะมันส่งผลต่อการประมาณการในมิติต่าง ๆ อย่างมีนัยสำคัญเป็นที่สุด ตัวอย่างที่ ๓ ในบทสรุปผู้บริหารหน้า ฉ ตอนช่วงต้นหน้าท่านบอกว่าจะให้สิทธิเอกชน ๕๐ ปี แต่พอมา กลางหน้าบอกว่ามีระยะเวลาคืนทุน ๒๔ ปี ความไม่ชัดเจนก็คือทำไมมันต่างกันมากนัก ๒๔ กับ ๕๐ หรือมันชัดเจนอยู่แล้วว่าอยากจะขายดินแดน ๕๐ ปี ทั้ง ๆ ที่ความชัดเจนของ โครงการก็ยังไม่มีเลย จะยกที่ดินให้กี่ไร่ จะมีสินค้าเทกองไหม มีท่อส่งน้ำมัน มีโรงกลั่นไหม อะไร ๆ ก็ไม่ชัดเจน แต่ตั้งเป้าจะประเคน ๕๐ ปีไปก่อนแล้ว แล้วค่อยมาต่อรองกันหรือครับ ว่าประเทศไทยจะต้องเอาอะไรไปแลกบ้างอย่างนั้นหรือครับ จะเอาอย่างนั้นหรือครับ ตัวอย่างที่ ๔ ในบทสรุปผู้บริหารหน้า ช ท่านก็บอกว่าจำเป็นจะต้องออกเป็นพระราชบัญญัติ ที่ชัดเจนเพื่อให้เกิดการดำเนินการเป็นไปตามกฎหมาย แล้วมันอยู่ตรงไหนในรายงานเล่มนี้ ท่านไปศึกษาอะไรมาครับ สภาแห่งนี้ให้พวกท่านไปศึกษา แล้วพวกท่านก็ไปศึกษา โดยบอกว่าผลการศึกษาจะต้องไปให้คนอื่นศึกษาอีกที คือจะเอาอย่างไร หากท่านต้องการ เวลาเพิ่มสภาแห่งนี้ก็ยินดีให้เพิ่ม แต่เราต้องการความชัดเจนว่าร่าง พ.ร.บ. นี้เนื้อหามันจะ ประมาณไหน มันจะเหมือนหรือแตกต่างจาก พ.ร.บ. EEC อย่างไร อย่างน้อยประเด็นสำคัญ ๆ ในหลักการท่านต้องตอบให้ได้ ตัวอย่างที่ ๕ ในบทสรุปผู้บริหาร หน้า ช ย่อหน้าที่ ๒ ท่านก็ เขียนเอาไว้ ส่วนความคิดเห็นของเอกชนเกี่ยวกับการเดินเรือและการขนส่งสินค้านั้นยังมี ความกังวลกับความชัดเจนของโครงการ ท่านก็ทราบว่าเขากังวลอยู่ถึงความชัดเจน แล้วทำไมท่านไม่ทำให้ชัดเจนครับ คือผมเข้าใจดีว่าการศึกษานี้เนื้อหาสาระหลักก็ทำโดย สนข. ไปจ้างที่ปรึกษามาแต่มันยังไม่จบงานครับ ยังไม่มีความชัดเจนในหลายประเด็น แล้วทำไมท่านคณะกรรมาธิการ ไม่รอให้เกิดความชัดเจนในโครงการก่อน ทำไมไปเขียน รายงานแบบ Copy Paste มาผลการศึกษาก็ยังหาความชัดเจนไม่ได้ Final Report ก็ยัง ไม่ออกมา ข้อต่าง ๆ ก็ยังไม่ชัดเจน ตัวอย่างที่ ๖ ในบทสรุปผู้บริหารหน้า ซ ย่อหน้าสุดท้าย ท่านเขียนเอาไว้ว่า โครงการแลนด์บริดจ์เป็นเครื่องมือหรือตัวนำที่เป็นแม่เหล็กที่จะดึงดูด การลงทุนโน่นนี่นั่น ตอบมาให้ได้ก่อนว่าจะลดระยะเวลาและค่าใช้จ่ายให้ได้จริงอย่างไร เอาให้ชัดก่อนจะจินตนาการไปเรื่อย แทนที่มันจะเป็นแม่เหล็กเดี๋ยวมันจะกลับด้าน จากที่มัน จะดูดมันจะกลายเป็นผลัก เอาให้ชัด สายการเดินเรือเขาก็บอกแล้วว่ามันไม่ได้ลด ตัวอย่างที่ ๗ ในหน้า ๗๙ อันนี้ยิ่งตลกใหญ่ ข้อเสนอแนะที่ ๑ เลย ก็เขียนไว้เอง สนข. ควรกำหนดรูปแบบและวัตถุประสงค์ในการดำเนินโครงการแลนด์บริดจ์ให้ชัดเจน คือผมก็ เห็นตรงกับเพื่อนกรรมาธิการว่าโครงการยังไม่ชัดเจน และเมื่อโครงการไม่ชัดเจนรายงาน ก็ไม่ชัดเจนแล้วจะให้ผมรับรายงานหรือครับ ท่านต้องไปพิจารณา ท่านประธานครับ จาก ๗ ตัวอย่างที่ผมหยิบยกมาในเวลาอันสั้น ๆ ก็น่าจะเพียงพอแล้วต่อเหตุผลที่จะไม่รับร่าง รายงานฉบับนี้ แต่ผมก็มีประเด็นให้คิดต่อว่าหากพวกเราเพื่อนสมาชิกอยากจะใจดีรับร่าง รายงานฉบับนี้ให้มันผ่าน ๆ ไป คือปัจจุบันรายงานฉบับหลักของ สนข. ที่จ้างที่ปรึกษาอยู่ มันก็ยังไม่จบ มันน่ากังวลของการใช้มติสภาไปฟอกขาวให้กับอภิมหาโครงการร่วมทุนที่ใหญ่ ที่สุดตั้งแต่มีประเทศไทยมา มูลค่าการร่วมทุนกว่า ๑ ล้านล้านบาท ทั้ง ๆ ที่ทุกอย่างยังไม่มี ความชัดเจน ทำไมเราไม่รอความชัดเจนของโครงการครับ ก็ศึกษากันไปก่อนอย่าเพิ่งปิดเล่ม ศึกษาคู่ขนานกันไปก็ได้ ทำให้ข้อสงสัยต่าง ๆ มันชัดเจนมากขึ้น ทำให้การศึกษาของ สนข. สามารถคลายข้อกังวลของประชาชนได้มากขึ้น ในมุมกลับกันหากเรารีบปิดจบแล้วก็ใจดี ผ่าน ๆ อย่างที่กำลังจะทำกันอยู่นี้ อย่างที่มติวิปรัฐบาลอยากจะผ่าน ๆ มันไปแบบนี้ แต่หาก สุดท้ายผลการศึกษาของ สนข. เล่ม Final Report ออกมาแล้วมันไม่กระจ่างพอล่ะครับ มัน ไม่เป็นที่ยอมรับมากพอล่ะครับ แล้วถึงวันนั้นฝ่ายค้านจะมาขอตั้งกรรมาธิการขึ้นมา ตรวจสอบเรื่องนี้ เดี๋ยวท่านก็จะหาว่าเคยศึกษาไปแล้ว แล้วก็ไม่ยอมให้ตั้งอีก เอากลับไป เถอะครับ โครงการขนาดใหญ่แบบนี้อย่าใช้จินตนาการอย่างเดียวแล้วเอาเสียงข้างมาก ลากไปเรื่อย มันไม่สมควร มันต้องฟังเหตุผลกันบ้าง นอกจากในส่วนของรายงานแล้วยังมีอีก เรื่องใหญ่ ๆ ก็คือตัวเนื้อหาสาระของโครงการ แต่ด้วยเวลาที่จำกัดผมอยากให้พวกท่านลอง ย้อนกลับไปดูกระทู้สดของผมเมื่อวันที่ ๑๘ มกราคม ๒๕๖๗ แล้วตอบคำถามให้ชัดเจนก่อน คำถามพื้นฐานที่สำคัญที่สุดก็คือแลนด์บริดจ์นี้ประหยัดเวลาและค่าใช้จ่ายของสาย การเดินเรือที่เป็นลูกค้าหลักที่จะมาใช้เส้นทางแลนด์บริดจ์นี้ได้หรือไม่ หากท่านพิสูจน์ไม่ได้ว่า แลนด์บริดจ์จะก่อให้เกิดการลดระยะเวลาและค่าใช้จ่ายได้จริงอย่างมีนัยสำคัญเพียงพอ มันก็คือฝันค้างครับ แล้วหากท่านจะดื้อดึงดันต่อไปทั้ง ๆ ที่ทุกอย่างก็ยังไม่ชัดเจนอย่างนี้ ในอนาคตอาจจะกลายเป็นค่าโง่ อาจจะกลายเป็นภัยต่อความมั่นคงของสงคราม Geopolitics และที่แน่ ๆ ก็คือจะเป็นภัยค้างต่อสิ่งแวดล้อมและประชาชนที่โดนเวนคืนดังที่เคยเกิดมาแล้ว ในแลนด์บริดจ์เดิม เส้นทางกระบี่-ขนอม ในส่วนของความคุ้มค่า ไม่ว่าจะเป็นมุมมอง ทางเศรษฐศาสตร์ EIRR หรือว่าทาง Finance FIRR ที่ Copy Page มาจากรายงาน สนข. ก็ไร้ซึ่งความน่าเชื่อถือ ตรงนี้คงต้องไปว่ากันในรายละเอียดอีกยาวว่า Assume อะไร กันไว้บ้าง น่าเชื่อถือแค่ไหน กำไรจาก Bunker Service หรือว่าบริการเติมน้ำมันมันสูง แบบไร้ความเป็นไปได้หรือไม่ รายได้จากการที่จะให้เช่าพื้นที่ที่จะขายที่ดิน ๕๐ ปีไปนี้มันสูง เกินจริงหรือไม่ ทุกอย่างยังไม่มีความชัดเจน นี่คือสาระสำคัญหลัก ๆ ของโครงการเลยว่า ท่านจะเอาอะไรไปแลก ท่านประธานครับ โดยสรุปผมและพรรคก้าวไกลไม่รับร่างรายงาน ฉบับนี้ เอาไว้ให้รัฐบาลมีเนื้อหาที่ชัดเจนเพียงพอก่อนแล้วค่อยมาว่ากันว่าโครงการนี้ควรทำ หรือไม่ควรทำ ไม่ใช่แค่อยากได้หรือไม่อยากได้ ขอบคุณครับท่านประธาน