มานะ ศิริพิทยาวัฒน์

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๕ · ๙ สิงหาคม ๒๕๖๖

มานะ ศิริพิทยาวัฒน์ หารือปัญหาการบำบัดรักษาผู้ติดยาเสพติดและแหล่งผลิตยาเสพติดในต่างประเทศ โดยเสนอให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งดำเนินการตามแผนยุทธศาสตร์ พร้อมทั้งเรียกร้องให้ควบคุมสารตั้งต้นอย่าง Aniline เพื่อป้องกันการผลิต Fentanyl และเน้นย้ำถึงความสำคัญของการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารกับออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ ไต้หวัน และเกาหลีใต้

นายมานะ ศิริพิทยาวัฒน์ รองเลขาธิการคณะกรรมการป้องกันและ ปราบปรามยาเสพติด

กราบเรียนท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรและท่านสมาชิก สภาผู้แทนราษฎรผู้ทรงเกียรติทุกท่านครับ วันนี้ก่อนอื่นผมต้องขอขอบพระคุณทุกท่าน ที่ได้มีความห่วงใยในเรื่องของปัญหายาเสพติดที่อยู่กับประเทศไทย แล้วก็กระทบต่อเยาวชน หรือประชาชนทั้งในหมู่บ้านหรือชุมชนของเรา วันนี้ท่านสมาชิกได้อภิปรายกันเกือบ ๓๐ ท่าน ได้ทั้งข้อมูล คำถาม ได้ทั้งสิ่งที่ท่านให้คำแนะนำอะไรต่าง ๆ สิ่งที่เป็นคำถาม ผมก็ขออนุญาต ที่จะนำเรียนท่านประธานไปยังสมาชิกทุกท่านในเรื่องของการบำบัดรักษา ตามประมวล กฎหมายยาเสพติดในขณะนี้เรามอบหมายภารกิจหลักให้กับทางกระทรวงสาธารณสุข เป็นผู้รับผิดชอบในการดำเนินการ หลายท่านกำลังเป็นห่วงเรื่องของกระบวนการบำบัด รวมถึงสถานบำบัดรักษาว่ามีจำนวนจะเพียงพอหรือไม่ อย่างไร ข้อมูลจากกระทรวงสาธารณสุข ที่สำนักงาน ป.ป.ส. ก็ได้ประสานงานกับกระทรวงสาธารณสุขมาโดยตลอด ในขณะนี้ ทางกระทรวงสาธารณสุขก็จะตั้งศูนย์คัดกรองมีประมาณ ๑,๐๐๐ แห่งอยู่ใน รพ.สต. ด้วย แล้วก็ใกล้บ้านอยู่ในพื้นที่ของผู้ที่เกี่ยวข้องด้วยนะครับ ในขณะเดียวกันก็มีสถานพยาบาล ก็คือโรงพยาบาลของรัฐ โรงพยาบาลอำเภอต่าง ๆ จะทำหน้าที่ในการรักษาพยาบาลมีอยู่ ประมาณ ๑,๐๐๐ แห่งเศษ แล้วก็มีเรื่องของศูนย์ฟื้นฟูสภาพทางสังคมที่กระทรวงมหาดไทย จะเป็นผู้ดำเนินการอีก ๓,๐๐๐ แห่งเศษ อันนี้ก็จะเรียนตอบว่ามีความเชื่อมั่น อยากให้ ความเชื่อมั่นว่าในเรื่องของการดำเนินการ ในเรื่องของการบำบัดรักษา ในการใช้ประมวล กฎหมายยาเสพติดในโอกาสต่อไป ในปีถัดไปก็น่าจะมีผลสำเร็จหรือบรรลุผลตามที่ท่านมี ความห่วงใยไว้อยู่ด้วย สถานบำบัดก็น่าจะมีความเพียงพอ ในขณะเดียวกันเรื่องของการนำ ชุมชนบำบัดเข้ามาช่วยเพื่อให้การดูแลผู้เสพผู้ติดที่อยู่ในหมู่บ้าน ชุมชน ในกระทรวงสาธารณสุขเอง ทางสำนักงาน ป.ป.ส. ก็ร่วมมือกับทางกระทรวงสาธารณสุข แล้วก็สำนักงานตำรวจแห่งชาติ จัดในเรื่องของการดำเนินการในการบำบัดรักษาเรียกว่า การบำบัดในชุมชนหรือ CBTx ก็จะทำให้การบำบัดรักษาอยู่ใกล้กับคนที่เกี่ยวข้องมากที่สุด แล้วก็มีชุมชนเป็นศูนย์กลางในการที่จะช่วยเหลือในการส่งเสริม ในขณะเดียวกันการบำบัด เสร็จแล้วเราก็มีมาตรการในเรื่องของการที่จะป้องกันการกระทำความผิดหรือกลับไปเสพซ้ำ ก็มีศูนย์ฟื้นฟูที่จะช่วยเหลือในเรื่องของการดูแล เรื่องของการส่งเสริมอาชีพต่าง ๆ นะครับ ซึ่งกระทรวงยุติธรรมโดยการนำของท่านอดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมก็ทำเรื่องนี้ อย่างจริงจัง ในเรื่องการจัดการกับการแก้ไขปัญหาของผู้เสพ โดยเฉพาะในเรื่องของ การปราบปรามด้วย อันนั้นเป็นประเด็นที่ ๑ เรื่องของการบำบัดรักษา

เรื่องที่ ๒ เรื่องของการปราบปราม ในเรื่องการปราบปรามมีท่านสมาชิก สอบถามว่าแหล่งผลิตของประเทศเราตอนนี้มันมีแหล่งผลิตอยู่ที่ไหน ยาบ้าจำนวนมากมาย เข้ามาในประเทศไทย ก็ขอเรียนว่าแหล่งผลิตยาเสพติดเรายังไม่พบอยู่ในประเทศไทย เราพบ แหล่งผลิตที่อยู่ในประเทศเพื่อนบ้านของเราก็มีอยู่ ๖ แห่ง ๖ แหล่งที่สำคัญ แล้วก็มีอีก ๑ Zone หรือ ๑ พื้นที่ที่ใกล้ตะเข็บชายแดนของบ้านเรา แหล่งผลิตที่เป็นระดับสารตั้งต้น ในระดับอุตสาหกรรมส่วนใหญ่ก็เป็นเรื่องของผลิตสารตั้งต้น ผลิตเฮโรอีน ส่วนใหญ่อยู่ใน รัฐฉานเหนือ อยู่ในเมืองป่างซาน อยู่เมืองกุตไก ส่วนแหล่งผลิตที่เป็นเรื่องของ การผลิตหัวเชื้อยาบ้าหรือไอซ์ แล้วก็แหล่งผลิตของการอัดเม็ดส่วนใหญ่อยู่ในรัฐฉานตอนกลาง ที่เมืองน้ำป่าง เมืองกุนฮิง แล้วก็อยู่ในรัฐฉานใต้ด้วยบ้านปากแกง แล้วดอยแหลบ อันนี้คือ แหล่งผลิตใหญ่ ๆ ที่อยู่ในประเทศเพื่อนบ้านของเรา อยู่ในรัฐฉานทั้งเหนือ ทั้งกลาง แล้วก็ใต้ ส่วนแหล่งผลิตที่เรียกว่าเป็นแหล่ง Kitchen Lab เป็นแหล่งผลิตเล็ก ๆ น้อย ๆ ก็จะอยู่ใน Zone พื้นที่ที่กระจัดกระจายอยู่ตามแนวชายแดนของประเทศไทย ตรงข้ามกับทางจังหวัดเชียงรายบ้าง เชียงใหม่บ้าง แม่ฮ่องสอนบ้าง อันนี้ก็คือเป็นแหล่งผลิตที่เป็นตัวเริ่มต้นที่ทำให้ยาเสพติดนั้น เข้ามาในประเทศไทย ถามว่าแล้วสารตั้งต้นที่หลายท่านเป็นห่วงในเรื่องของการดำเนินการ กับสารตั้งต้น ไม่ว่าจะเป็น Sodium Cyanide เอง หรือ Pseudoephedrine ซึ่งที่ผ่านมา มีการดำเนินการในเรื่องนี้อย่างมากมายอยู่แล้วนะครับ โดยเฉพาะเรื่องของ Sodium Cyanide เราเองกับกระทรวงอุตสาหกรรมได้มีการดำเนินการในเรื่องของการระงับการนำเข้า รัฐบาล ก็ระงับการนำเข้าชั่วคราว แล้วตอนนี้ก็การจะนำเข้าก็จะต้องเพื่อประโยชน์ในประเทศไทย แล้วก็งดการส่งออกไปด้วยนะครับ อันนั้นก็เป็นส่วนของการสกัดกั้นเรื่องของสารเคมี หรือสารตั้งต้น นอกจากนี้มีสารอีกตัวหนึ่งที่กำลังจะเข้ามา อาจจะต้องขอรบกวนท่านสมาชิก สภาผู้แทนราษฎรในการช่วยผลักดันด้วยในการควบคุมสารอีกตัวหนึ่งก็คือ Aniline ก็เป็น สารตั้งต้นที่สามารถนำไปผลิต Fentanyl ได้ ซึ่ง Fentanyl เป็นยาอันตรายที่มีโทษรุนแรง ตรงนี้เราก็กำลังประสานงานกับทางกระทรวงอุตสาหกรรมในเรื่องของการที่จะควบคุมต่อไป

เรื่องถัดไปครับ เป็นเรื่องของความร่วมมือระหว่างประเทศ เมื่อแหล่งผลิต เราอยู่ต่างประเทศในขณะเดียวกัน หลายท่านพบว่ามีการส่งยาเสพติดออกไปยังต่างประเทศ แล้วก็มีการจับกุมได้ในหลายประเทศ ไม่ว่าจะเป็นออสเตรเลีย ไต้หวัน เกาหลีใต้ อย่างนี้เป็นต้น อันนี้ต้องเรียนว่าที่มีการจับกุมได้หลายคดีเกือบทั้งหมดก็เป็นความร่วมมือที่เราได้ดำเนินการ กับประเทศต่าง ๆ ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ โดยเฉพาะกับออสเตรเลียเรามีการดำเนินการ ค่อนข้างใกล้ชิด ในขณะนี้เราก็ไปดำเนินการใกล้ชิดกับทางไต้หวันด้วย แล้วก็ทางเกาหลีใต้ ซึ่งเราก็ส่งผู้แทนของเราไปพูดคุยหารือแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารต่าง ๆ ที่จะเป็นประโยชน์ ในการป้องกันและปราบปรามยาเสพติดของเรา

ถัดมาในเรื่องของการยึดทรัพย์สินที่ได้จากการกระทำความผิดที่เกี่ยวข้องกับ ยาเสพติด ในปี ๒๕๔๖ มีการยึดได้ ๗,๐๐๐ กว่าล้านบาทเศษตามที่ท่านสมาชิกได้อภิปราย ปี ๒๕๖๔ เราได้ ๗,๐๐๐ กว่าล้านบาท พอปี ๒๕๖๕ มีการเพิ่มขึ้นของมูลค่าทรัพย์สินที่มี การยึดได้ ๑๑,๐๐๐ ล้านบาทเศษ แล้วก็ในปีนี้ซึ่งไม่กี่เดือนถึงเมื่อวันที่ ๒๕ กรกฎาคม ก็ได้ ๒๑,๐๐๐ ล้านบาทเศษ อันนี้เป็นส่วนของการริบทรัพย์ ถามว่าการริบทรัพย์นี้ก็จะเป็น ส่วนสำคัญที่จะทำให้การปราบปรามยาเสพติดนั้นมีประสิทธิภาพมากขึ้น เพราะว่าคนที่ค้า คนที่ขายยาเสพติดก็ต้องการทรัพย์สินไปใช้ เงินหรือรายได้ต่าง ๆ เพราะฉะนั้นการดำเนินการ ที่ผ่านมาเราก็มุ่งเน้นในเรื่องของการริบทรัพย์สินเป็นหลักนะครับ หลายท่านเป็นห่วงว่าการจับกุมผู้กระทำความผิดทำไมมีแต่รายย่อยที่เราจับกุมได้ จริง ๆ แล้ว การที่เราจับคดียาเสพติดสิ่งสำคัญคือพยานหลักฐาน ก็คือตัวยาเสพติด เพราะฉะนั้นการจับ ส่วนใหญ่ก็จะจับเริ่มต้นจากการที่มีคนขนบ้าง รายย่อยบ้าง แต่สิ่งสำคัญที่นำมาในขณะนี้ ก็คือการขยายผลไปยังเครือข่ายการค้ายาเสพติด ในขณะนี้ปี ๒๕๖๖ เราตั้งเครือข่ายที่มี การสืบสวนไว้ ป.ป.ส. ตั้งไว้ทั้งหมดกำลังอยู่ระหว่างดำเนินการ ๔๓๘ เครือข่าย แล้วก็มี การจับกุมได้ไปแล้วด้วยในบางส่วน บางส่วนก็มีการตั้งข้อหาสมคบสนับสนุน ๒๗๘ ราย อันนี้ก็เป็นตัวอย่างเบื้องต้นที่ว่ามีการดำเนินการ มีการขยายผล มีการจับกุมผู้กระทำความผิด ต่าง ๆ นะครับ

ในส่วนข้อแนะนำ หลายท่านที่แนะนำว่าแล้วปัญหาที่ยังคงอยู่จะมีอะไรบ้าง ปัญหาเกี่ยวกับกฎหมาย ต้องเรียนว่าเรื่องของการปราบปรามการค้ายาเสพติดเป็นเรื่องที่ ผู้กระทำความผิดเขามักจะซุกซ่อน หรือพยานหลักฐานที่จะใกล้ตัวนี้ค่อนข้างยาก โดยเฉพาะ เมื่อเรามีกฎหมายที่คุ้มครองสิ่งต่าง ๆ ได้เพิ่มขึ้น ไม่ว่าจะคุ้มครองสิทธิเสรีภาพก็ตาม คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล อันนี้ก็จะเป็นส่วนหนึ่งเป็นปัญหาที่เกี่ยวข้องกับทางการสืบสวน และกำลังสอบสวน การค้ายาเสพติดผ่าน Social Media ต่าง ๆ ตอนนี้สำนักงาน ป.ป.ส. เอง ก็ร่วมกับทางกระทรวง DE แล้วก็ทางศูนย์ปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติในการดำเนินการ แต่ว่าการที่เราจะไปจับเป็นเรื่องที่ค่อนข้างยาก เราก็ตามอยู่ทั้งหมด ถ้าพบเห็นการกระทำความผิดกระทรวง DE ก็จะปิดให้ ทางศูนย์ปราบปราม อาชญากรรมทางเทคโนโลยีสารสนเทศก็ดำเนินการสืบสวนแล้วจับกุมผู้กระทำความผิด มาลงโทษอย่างต่อเนื่อง อันนี้ก็เป็นส่วนที่อยู่ระหว่างการดำเนินการตามที่ท่านมีคำถาม สอบถามมานะครับ

การดำเนินการกับเจ้าหน้าที่รัฐ ต้องเรียนว่าเจ้าหน้าที่รัฐที่กระทำความผิด เกี่ยวกับยาเสพติดมีโทษ ๓ เท่า ส่วน ๑๑ รายที่ปรากฏในส่วนนี้ในรายงานไม่ใช่เรื่องของ การกระทำความผิดเกี่ยวกับยาเสพติดทั้งหมด บางเรื่องก็เป็นการใช้อำนาจที่ไม่ถูกต้อง ตามระเบียบหรือข้อบังคับที่เรากำหนดไว้ เราก็มีการยกเลิกบัตรของเจ้าพนักงานนั้นไปนะครับ ส่วนที่ยกเลิกไปเยอะจำนวน ๗,๐๐๐ กว่ารายนั้นก็เนื่องจากว่าเราต้องการที่จะประเมิน ตรวจสอบข้อมูลแล้วก็จะแต่งตั้งเข้าไปใหม่ จะได้มีการควบคุมตามกฎหมายใหม่ ตามประมวลกฎหมายยาเสพติดที่มีการออกไว้เมื่อปลายปี ๒๕๖๔

เรื่องที่ท่านนำเสนอแนะว่าควรจะเป็นวาระแห่งชาติเอาจริงเอาจังทั้งหมด กระผมขออนุญาตนำเรียนว่าสิ่งต่าง ๆ ทั้งหมดไม่ว่าจะเป็นข้อสังเกต คำแนะนำ หรือแม้กระทั่ง คำถามที่ท่านได้กรุณาอภิปรายกันในวันนี้ ทางสำนักงาน ป.ป.ส. ก็จะรับข้อมูลทั้งหมดนี้ ทั้งที่ผมตอบไปแล้ว ยังไม่ได้ตอบ ไปนำเสนอกับทางท่านผู้บริหารหรือรัฐบาลที่จะเข้ามา บริหารประเทศในโอกาสถัดไป แล้วก็จะเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมในโอกาสถัดไป ได้รับทราบแล้วก็นำข้อมูลเหล่านี้ไปใช้ประกอบในการจัดทำนโยบาย แล้วก็เร่งรัดการดำเนินการ ในเรื่องของการแก้ไขปัญหายาเสพติดให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้นต่อไป ขอบพระคุณครับ